503155 Bijl01 Brief Startersleningen Statenleden.pdf
Tekst van het document
Werkveld Wonen p/a Gemeente Roerdalen Postadres: Postbus 6099 6077 ZH Sint Odiliënberg Bezoekadres: Schaapsweg 20 6077 AG Sint Odiliënberg Tel: 0475 538 888 E-mail: info@roerdalen.nl www.midden-limburg.eu
Provincie Limburg t.a.v. Provinciale Staten Limburg Postbus 5700 6202 MA Maastricht
Roerdalen, 10 oktober 2025 Betreft: Verordening Startersleningen Provincie Limburg, Motie 3148
Geachte Statenleden, Graag vragen wij uw aandacht voor het volgende. Wij hebben kennisgenomen van het voorstel van gedeputeerde Staten ‘G-25-014 Statenvoorstel inzake aanpassen ‘Verordening Startersleningen Provincie Limburg en uitvoering Motie 3148, brief GS van 2-9-2025 (GS DOC-00815666)’. Dit voorstel heeft ons verrast en verontrust. Dit voorstel aan Provinciale Staten om het maximale leenbedrag voor startersleningen te verlagen van € 56.000,- naar € 40.000,- komt niet alleen als een donderslag bij heldere hemel, maar is vooral slecht voor de starters en de woningmarkt. Daarom vragen wij u niet met dit voorstel in te stemmen en het maximale leenbedrag ongewijzigd te houden op € 56.000,-. Daarbij dragen wij onderstaande fundamentele argumenten aan. Limburgse starters krijgen het moeilijker De Limburgse regeling voor het verstrekken van startersleningen is een belangrijk instrument voor toegankelijk maken van de Limburgse woningmarkt voor starters, daar is elke betrokkene het over eens. Starters hebben het moeilijk op de woningmarkt en hebben de ondersteuning via de starterslening hard nodig. Het drastisch verlagen van het maximale leenbedrag naar € 40.000,betekent concreet dat veel minder starters überhaupt een woning kunnen kopen.
Op grond van cijfers van SVn is meer dan de helft van de verstrekte leningen in Midden-Limburg in de periode 2022 tot en met Q2 2025 groter dan € 40.000,- (346 van de 623 leningen zijnde 55,5%). Wordt dit doorgetrokken naar de toekomst dan zou dit betekenen dat meer dan de helft van de starters geen woning kan kopen. Bovendien worden door de verlaging van het maximale leenbedrag naar € 40.000,- juist die starters getroffen die de meeste ondersteuning nodig hebben en dus het meest op de overheid zijn aangewezen.
Samenwerking Midden-Limburg: Echt-Susteren Leudal Maasgouw Nederweert Roerdalen Roermond Weert
De Limburgse woningmarkt gaat slechter functioneren Uit onderzoek blijkt dat de startersleningen een aanzienlijk positief effect hebben op het geheel van de woningmarkt. Ze zetten verhuisketens in gang naar duurdere woningen (b.v. huishoudens met kinderen) én nultredewoningen (ouderen). Doordat veel minder koopstarters op de woningmarkt een woning kunnen kopen neemt de dynamiek op de woningmarkt direct en indirect af. Het voorstel doet uiteraard ook af aan het vertrouwen in de woningmarkt. Een slechter functionerende woningmarkt staat haaks op de uit recente woningmarktonderzoek naar voren komende grote behoefte aan betaalbare koopwoningen in Midden-Limburg. Het voorstel rijmt niet met het tot nu toe gevoerde beleid van de provincie inzake de woningmarkt, starters en Limburg als vestigingsgebied Het beleid van de Provincie Limburg is gericht op het versnellen van de woningproductie, het aantrekken van meer mensen (onder andere in verband met tekorten op de arbeidsmarkt) en om een bijdrage te leveren aan het landelijk woningtekort, bijvoorbeeld via Limburg Centraal. Het voorstel om de maximale lening te verlagen naar € 40.000,- staat daar echter haaks op, niet alleen m.b.t. starters, maar in algemene zin zal het tot vertraging van de groei en uitvoering van plannen leiden. Daaruit spreekt geen versnellingsambitie, maar het tegendeel.
Onderbouwing voorstel is gebrekkig De in het voorstel aangedragen argumenten (pagina 3 onder “Maximaal leenbedrag”) betreffen twee argumenten: door het maximale leenbedrag te verlagen van € 56.000,- naar € 40.000,- kunnen er meer starters worden geholpen waarbij de € 40.000,- wordt gekozen omdat dat nu het gemiddelde leenbedrag is. Het tweede argument betreft het verlagen van de risico’s op defaults. Het argument dat met een verlaging naar € 40.000,- meer starters kunnen worden geholpen is in die zin juist dat bij een gemiddeld lagere lening en eenzelfde beschikbaar budget theoretisch meer leningen kunnen worden verstrekt. Bij gelijkblijvende omstandigheden betekent dat echter niet meer dan dat met hetzelfde beschikbaar budget over een langere periode leningen kunnen worden verstrekt. Het betekent echter vooral dat er per periode (bijvoorbeeld per jaar) minder starters geholpen worden. Dit leidt dus tot een krimp van de ondersteuning. Daar komt bovenop dat de dynamiek op de woningmarkt afneemt. Het argument dat een verlaging van de maximale lening dus meer starters helpt en dus effectiever is, is dus niet juist. Uit de beschikbare cijfers blijkt dat betalingsachterstanden van huishoudens aan wie een starterslening is verstrekt zeer beperkt zijn. De starterslening biedt bovendien juist zeer veel zekerheden, ook voor de Provincie als geldvertrekker.
Gemeenten zijn op het verkeerde been gezet Gemeenten zijn co-financier van de startersleningen. De gemeenten zijn echter op geen enkele wijze betrokken of geïnformeerd over de voorbereiding van dit voorstel. Dit staat haaks op de eerdere zorgvuldige aanpak rond het verlagen van de provinciale bijdrage voor startersleningen van 75% naar 50%, waarbij gemeenten wel betrokken waren en zich konden voorbereiden. Met dit voorstel zijn gemeenten zowel qua procedure als inhoudelijk op het verkeerde been gezet. Het eenzijdig nemen van dit besluit, zonder gemeenten te betrekken, is onzorgvuldig en draagt niet bij aan een goede samenwerking en communicatie tussen provincie en gemeenten. Financiële overwegingen Provincie Wij kunnen ons voorstellen dat met betrekking tot dit voorstel financiën een rol spelen in de overwegingen van uw college en Provinciale Staten. Wij willen daarbij aangeven dat de financiële
Samenwerking Midden-Limburg: Echt-Susteren Leudal Maasgouw Nederweert Roerdalen Roermond Weert
betrokkenheid van de provincie in de verstrekking van startersleningen per 1 januari 2026 al is verminderd door de bijdrage van de provincie te verlagen van 75% naar 50%. De financiële betrokkenheid van gemeenten en provincie is daarmee al gelijkgetrokken. De na deze verlaging van de bijdrage van 75% naar 50% resterende financiële betrokkenheid van de Provincie Limburg wordt door Gedeputeerde Staten echter nog te hoog geacht, aangezien in het voorstel het maximale leenbedrag dat de provincie beschikbaar stelt wordt verlaagd naar € 40.000,-. Juist in deze moeilijke tijden op de woningmarkt zou de provincie haar verantwoordelijkheid moeten nemen door een bewezen en effectief instrument voort te zetten, niet door het terug te schroeven. Daarbij benadrukken wij nogmaals dat van de in Midden-Limburg in de periode 2022 tot en met Q2 2025 verstrekt startersleningen 55,5% een leenbedrag heeft boven de € 40.000,-. Al deze starters zouden onder uw nieuwe voorwaarden geen woning hebben kunnen kopen. Verzoek aan Provinciale Staten Wij vragen u mede op basis van de in deze brief opgenomen argumenten het maximale leenbedrag voor startersleningen ongewijzigd te houden op € 56.000,-. Wethouder Loganathan van de gemeente Roermond zal op 24 oktober namens alle MiddenLimburgse gemeenten inspreken in de Statencommissie Leefomgeving om het belang hiervan nogmaals te benadrukken. Roland Slangen,
Rob Wanten
Voorzitter bestuurlijk overleg Wonen Midden-Limburg
Voorzitter bestuurlijk overleg Wonen Noord-Limburg
Samenwerking Midden-Limburg
Samenwerking Midden-Limburg: Echt-Susteren Leudal Maasgouw Nederweert Roerdalen Roermond Weert