110 RIB Ondertekenen Schone Lucht Akkoord (SLA).pdf

venlo Raads informatiebrief RIB nummer 2022 collegevergadering d.d. programma portefeuillehouder

110 19 juli 2022 Leefbaar Venlo T. Verhaegh

GEMEENTEBESTUUR ons kenmerk 1753868 team RGSBMI steller W.W.F.T. Stevens doorkiesnummer +31 77 3596877 e-mail w.stevens@venlo.nl datum 5 juli 2022 bijlage(n) 3 datum verzonden

2 0 JUL1 2022

Onderwerp Ondertekenen Schone Lucht Akkoord (SLA)

Kennisnemen van Met deze raadsinformatiebrief informeren wij u over het deelnemen aan het Schone Lucht Akkoord (SLA).

Aanleiding Het Nationaal Samenwerkingsprogramma Luchtkwaliteit (NSL) is op 1januari 2021 beëindigd. Het NSL had tot doel om te voldoen aan Europese grenswaarden. Nu die doelstelling grotendeels is behaald, wil het Rijk de samenwerking met lokale overheden voortzetten in de vorm van een Schone Lucht Akkoord (SLA). Dit akkoord is als bijlage toegevoegd (bijlage 3). Het voorstel is om met het SLA de omslag te maken van het sturen op Europese grenswaarden (NSL-doelstelling) naar het realiseren van gezondheidswinst voor iedereen (blootstelling), ook als de luchtkwaliteit aan de EU-normen voldoet. Als ambitieniveau wordt voorgesteld om in 2030 gezamenlijk 50% gezondheidswinst uit binnenlandse bronnen te realiseren ten opzichte van 2016. De gemeente Venlo is per brief van 16 april 2021 (bijlage 1) gevraagd door het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat om deel te nemen aan het Schone Lucht Akkoord (SLA) en dit te ondertekenen. De gemeente heeft hiervoor eerst onderzocht welke initiatieven zoal een substantiële bijdrage zouden kunnen leveren voor het verbeteren van de luchtkwaliteit om het SLA alsnog te kunnen ondertekenen. Het project Zero Emissiezone Stadslogistiek (ZES) is zo'n initiatief met ook nog een koppelkans om hiervoor derde geldstromen te verwerven (zie 1. Mobiliteit in dit document).

Raadsi nformatiebrief

Kernboodschap Het Schone Lucht Akkoord (SLA) zet in op een aantal algemene- en vaste thema's, te weten: 1. Mobiliteit 2. Mobiele werktuigen 3. Industrie 4. Woningen en houtstook 5. Binnenvaart en havens 6. Landbouw 7. Participatie Het SLA gaat uit van een set afspraken die partijen samen maken. Daarnaast worden op alle terreinen pilots ontwikkeld in samenwerking met geïnteresseerde overheden. Onder meer de volgende afspraken zijn in het SLA benoemd: • een gebiedsgerichte aanpak uitwerken voor gebieden met relatief hoge concentraties en gezondheidsschade; • het verankeren van gezondheidsdoelen en ambities in relevant beleid, zoals inkoop en energie, etc. maar ook zo spoedig mogelijk in de omgevingsvisie; • het effectief toepassen van bestaand beleid, bijvoorbeeld in de vergunningverlening en het stimuleren van schonere mobiliteit in aanbestedingen; • een bijdrage leveren aan de ontwikkeling en uitvoering van nieuwe instrumenten en een innovatieve aanpak waarvoor nog geen kosteneffectief beleid beschikbaar is; • het jaarlijks monitoren ( en daarna eens per 3 jaar) van de gezondheidswinst en voortgang en dit te beoordelen in relatie tot de ambities. Inmiddels hebben 86 gemeenten en 12 provincies het SLA ondertekend om samen met de Rijksoverheid de luchtkwaliteit substantieel te verbeteren. De provincie Limburg heeft het SLA in april 2021 ondertekend.

Van de G40 gemeenten heeft al meer dan de helft zich aangesloten. Hoe meer partijen zich aansluiten hoe groter de gezondheidswinst.

-.

e

' SCHONE LUCHT AKKOORD 99deelnemers op 1 apr 2022 Mirt enr ie van {har t uur en Waterstuu 1? prconcies 6 geroeren

De gemeente heeft de vrijheid om een maatwerk aanpak vast te stellen. Het SLA stelt daarover geen eisen. Deelnemende gemeenten verbinden zich binnen hun eigen taken en bevoegdheden tot uitvoering van maatregelen voor de verschillende thema's. Dit wordt vastgelegd in een nog op te stellen Uitvoeringsprogramma SLA. Daarnaast maken deelnemers deel uit van een kennisnetwerk, worden ondersteund bij de uitwerking en invoering van maatregelen en kunnen actief meedoen met innovatieve pilots waar ook partijen als TNO en het RIVM betrokken zijn. De Rijksoverheid investeert de komende jaren € 50 miljoen in de uitvoering van het akkoord.

1753868

2

Raadsinformatiebrief

Bij het opstellen van het Uitvoeringsprogramma SLA zal aansluiting worden gezocht bij: • de door de raad vastgestelde kaders en middelen; • de huidige geplande projecten in Venlo. Een format van een decentraal Uitvoeringsprogramma SLA is als bijlage toegevoegd (bijlage 2).

Voorwaarden SLA • • • •

•

de gemeente committeert zich bestuurlijk om alle vaste (algemene) maatregelen te implementeren (ambitieniveau is 2030); het betreft een bestuurlijk akkoord en hiervoor gelden geen harde juridische sancties; als niet aan de voorwaarden van het SLA wordt voldaan zal het bestuur van de gemeente Venlo hierop worden aangesproken (door de Rijksoverheid of de stuurgroep); het is niet de bedoeling om het SLA te ondertekenen met de intentie om slechts een deel van de maatregelen uit te voeren (daarom vooraf afstemmen met het ministerie als er problemen worden voorzien bij concrete maatregelen); binnen 2 jaar een Uitvoeringsprogramma SLA vaststellen.

Context In het coalitieakkoord "Samen verder bouwen aan een gezond Venlo!" (2022-2026) staat aangegeven dat Venlo de centrumstad van Noord-Limburg is en een leidende rol heeft bij de regionale ambitie om een gezonde, zo niet de gezondste regio te worden. Venlo werkt aan een toekomstbestendige leefomgeving die gezond en leefbaar is en waarbij mensen worden beschermd tegen schadelijke ontwikkelingen en effecten in de fysieke leefomgeving. Ook schone lucht draagt bij aan een prettig woon- en leefklimaat in onze stad en waarbij een goede bereikbaarheid een randvoorwaarde is voor persoonlijke ontplooiing, ontmoeting en economische activiteiten. De gemeente Venlo heeft al veel maatregelen genomen om de luchtkwaliteit te verbeteren (zoals de uitgevoerde projecten uit het NSL) en neemt deze nog steeds. Denk hierbij onder andere aan het verduurzamen van onze leefomgeving maar ook op het gebied van mobiliteit. Het doel uit het coalitieakkoord en het behalen van gezondheidswinst is geheel in lijn met het Schone Lucht Akkoord. Dit houdt in dat er op dit moment geen wijziging van beleidskaders nodig is en geen extra budget om akkoord te gaan en het SLA te ondertekenen. In het nog op te stellen Uitvoeringsplan SLA worden maatregelen en middelen aan elkaar gekoppeld. Indien nodig zal hiervoor bij de begroting 2024 een voorstel worden ingediend.

Gewenste situatie Voor Venlo zijn niet alle onderdelen uit het Schone Lucht Akkoord even relevant. In 2016 is door Tauw lnfra en het RIVM in beeld gebracht welke bronnen verantwoordelijk zijn voor de emissies in Venlo. Uit dit onderzoek blijkt dat het grootste gedeelte veroorzaakt wordt door wegverkeer. Dit zal dan ook een belangrijk onderdeel gaan uitmaken van het Uitvoeringsprogramma SLA.

Uitvoeringsprogramma SLA Het uitvoeringsprogramma SLA zal in de komende 2 jaar nog moeten worden opgesteld met hierin een aantal algemene- en vaste thema's. Dit programma zal na het vaststellen worden ingediend bij het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat.

1753868

3

Raadsinformatiebrief

Communicatie In het kader van het SLA zal de gemeente Venlo (net als de provincies en de Rijksoverheid) inwoners en bedrijven actief over luchtkwaliteit, de gezondheidseffecten en de te treffen maatregelen moeten informeren. Dit zal nader worden uitgewerkt in het uitvoeringsprogramma.

Vervolgprocedure raad Zodra het uitvoeringsprogramma door ons is vastgesteld, volgt een nieuwe raadsinformatiebrief.

Burgemeester en wetho de secretaris

s van Venlo de burgemeester.

Bijlagen 1.

2. 3.

G40 voor het Schone Lucht Akkoord Format decentraal Uitvoeringsprogramma SLA Venlo V.2022 Schone Lucht Akkoord 13 januari 2020

16 april 2021 4 juli 2022 13 januari 2020

4. 5.

1753868

4