093RV2024 24-1003 def Notitie Afvalinzameling - extra technische informatie bij raadsvoorstel 2024-93.pdf

PROGRAMMAMANAGERS

Notitie aan

gemeenteraad Venlo

van

Marij Pollux

c.c.

College van B&W

ons kenmerk team RGWBET steller A. ten Haaf telefoonnummer +31 6 2552 7227 e-mail a.tenhaaf@venlo.nl datum 3 oktober 2024

onderwerp aanvullende technische informatie afvalinzameling

Naar aanleiding van de informatieve themasessie PMD en restafval (inzake raadsvoorstel 202493) van woensdag 2 oktober 2024, treft u onderstaand een overzicht aan met aanvullende cijfers rondom PMD en restafval, milieurendement en de doelstellingen zoals die in het Grondstoffenplan 2040 zijn opgenomen. In dit memo een overzicht van drie scenario’s: 1. De huidige inzameling, bronscheiding: •

PMD in een zak voor laagbouw, 1x 2 weken ingezameld

•

PMD en restafval in ondergrondse containers voor hoogbouw

• Restafvalinzameling 1x 2 weken bij laagbouw 2. Nascheiding voor zowel laagbouw als hoogbouw 3. Het voorgestelde advies, combinatie van bron- en nascheiding: •

PMD in een zak voor laagbouw, 1x 2 weken ingezameld

•

Restafval 1x 4 weken bij laagbouw

•

Nascheiding van PMD voor hoogbouw, inzameling via ondergrondse containers

Inzamelkosten bron- en nascheiding Om een vergelijking te kunnen maken tussen het verschil in kosten van bron- en nascheiding, zijn de hiervoor relevante 4 kostensoorten op basis van de huidige contractkosten met elkaar vergeleken: i. inzamelkosten restafval en PMD ii. verwerkingskosten aandeel restafval iii. verwerkingsopbrengsten aandeel schone PMD iv. kosten voor het inzamelmiddel (de PMD-zak) NB! dit is dus geen totaal kosten overzicht van de afvalinzameling maar omvat enkel de kosten die van toepassing zijn om een vergelijking te kunnen maken tussen bron- en nascheiding.

1

Notitie

Inzameling d.m.v. nascheiding is goedkoper. Daar staan echter hogere verwerkingskosten voor de verbranding van restafval en lagere opbrengsten voor recyclebaar PMD tegenover. Onder de streep is er daardoor weinig verschil; zowel in scenario 2 als 4 is dit deel van de inzamelkosten ca. €3,2mln. / jaar. Het milieurendement van de nascheidingsvariant is echter lager, door een hoger aandeel restafval (12 kg per inwoner / jaar) dat (nu nog) verbrand moet worden. Bij het voorgestelde scenario is dit gehalveerd tot 6kg (zie paragraaf ‘milieurendement’). Het is echter niet uit te sluiten dat de nascheidingstechniek in de toekomst verder verbetert waardoor het rendement toeneemt. Een belangrijk onderscheid tussen de verschillende scenario’s is de inzamelfrequentie van het restafval. Dat is nu 1x in de twee weken en wordt in het voorgestelde scenario geoptimaliseerd naar 1x in de 4 weken. Voor de volledigheid is tevens in beeld gebracht wat het financiële effect is als in het voorgestelde scenario de inzamelfrequentie gehandhaafd blijft op 1x per 2 weken.

Doorrekening van de scenario’s

kosteneffect handhaven inzamelfrequentie € 3.608.497

€ 3.556.350

40.000 €€ 50.000

€ 3.199.998 € 3.200.294

€ 90.000

€ 90.000

€ 1.786.679

€ 1.845.609 € 1.810.028 € 2.020.707

€ 2.175.932 € 1.442.012

€ -496.261

€ -262.425

huidige inzameling

alles nascheiding

€ 1.845.452

€ 2.175.932

€ -545.482

€ -503.044

voorgestelde inzameling

inzamelkosten

verwerkingskosten

PMD-zakken

kosten voor afkeur

opbrengsten

2

Notitie

Ook als naar de kosten per huishouden gekeken wordt, liggen die nagenoeg gelijk voor beide scenario’s. Het onderscheidende aspect zit voornamelijk in het milieurendement.

Doorrekening van de scenario’s

€ 73 40

kosteneffect handhaven inzamelfrequentie

€ 66 36

€ 74

€ 66 44

44

kilogram per huishouden PMD kosten per huishouden voor PMD en restafval

Milieurendement bron- en nascheiding In de volgende grafiek staat de verwachtte ingezamelde hoeveelheid PMD voor de verschillende scenario’s in de hoogbouw en laagbouw als totaal. Momenteel gaat er ongeveer 10 kilogram niet recyclebaar PMD per inwoner / per jaar naar de verbranding. Dit komt voornamelijk door de slechte resultaten van de bronscheiding bij hoogbouw, en door inwoners van laagbouw die PMD niet scheiden. Met nascheiding wordt deze hoeveelheid niet gehaald. De techniek is nog niet zover. Daarbij komt dat PMD uit hoogbouw in het restafval vervuild is waardoor nascheiding minder efficiënt verloopt. Technieken zijn volop in ontwikkeling. Wanneer we dit combineren tot een scenario waarbij we de potentie bij laagbouw benutten en voor hoogbouw overgaan op nascheiding, levert dit het beste rendement op van zo’n 22 kg recyclebaar PMD per inwoner / per jaar. En een te verbranden fractie van 6 kg per inwoner / per jaar.

Doelstelling grondstoffenplan 2030 Venlo In 2023 heeft uw raad het grondstoffenplan 2030 vastgesteld, met als doelstelling: ‘We willen naar een gemeenschap die minder afval produceert en die actief bijdraagt aan het hergebruiken van afval dat we hebben als grondstof’. In paragraaf 5.3 van het Grondstoffenplan is beschreven hoe de inzameling van de toekomst er uit zal zien. ‘We willen afval zodanig inzamelen, dat het hoogwaardig als grondstof verwerkt kan worden’. Voorgesteld wordt om onderscheid te maken tussen laagbouw en hoogbouw: ‘Bij laagbouw zetten we in op een verdergaande afvalscheiding voor GFT, PMD, oud papier en elektrische apparaten. Voor hoogbouwbewoners is afvalscheiding 3

Notitie

moeilijker door ruimtegebrek in en om huis. Hiervoor gaan we een laagdrempelige afvalinzameling met veel service inrichten. Dit gebeurt zowel inpandig als in de openbare ruimte. -

-

-

De huidige inzameling levert ongeveer 158 kilogram restafval per inwoner / per jaar op. Het huidige beleid is daarom onvoldoende om de landelijke doelstelling van 100 kilogram restafval per inwoner / per jaar te behalen. Door nascheiding voor zowel laagbouw als hoogbouw kan er niet meer gestuurd worden op de hoeveelheid restafval, daarmee raakt de landelijke doelstelling van 100 kilogram per inwoner / per jaar uit zicht. Een combinatie van systemen heeft de potentie om prikkels op restafval toe te voegen, waarvan een serviceprikkel er een is.

Inzamelfrequentie Wanneer restafval minder vaak wordt opgehaald, betekent dat er meer containers per route worden aangeboden. De maandelijkse routes worden daardoor voller en daarmee dienen extra routes te worden gepland. Naar verwachting gaan inwoners meer PMD aanbieden, en dienen de PMD-routes ook uitgebreid te worden. Dit levert meer brongescheiden PMD op, waaraan €260,per ton niet-afgekeurd PMD verdiend wordt. Uiteindelijk is er minder personeel nodig voor de inzameling en kan er een wagen minder aangeschaft worden. In de huidige situatie wordt zowel het restafval als PMD 1x per twee weken ingezameld. Dit is vastgelegd in de Afvalstoffenverordening. Ook in de businesscase voor de nieuwe huis-aan-huis inzameling bij de laagbouw in eigen beheer is de huidige frequentie zoals vastgelegd in de Afvalstoffenverordening het uitgangspunt geweest. Dit betekent dat door de inzamelfrequentie te verlagen naar 1x in de vier weken een besparing kan worden gerealiseerd. In de begroting voor 2026 is de huidige inzamelfrequentie van 1 keer per 2 weken begroot, wanneer de raad besluit tot een frequentieverlaging dan levert dit een voordeel op in de begroting. Vanaf 2026 kan dan naar schatting €300.000,- per jaar structureel worden bespaard. Om die reden hebben we de verlaging van de inzamelfrequentie als efficiënt én effectief beoordeeld, en onderdeel gemaakt van het voorgestelde scenario.

Hierbij moeten we de 1 miljoen kosten rectificeren zoals vermeld tijdens de raadsavond van 2 oktober. Dit is onbedoeld verward met de huidige inzamelkosten voor het rijden van de restafvalroutes van laagbouw, die circa 1.1 miljoen bedragen. Dit is tevens het antwoord op vraag 4 van heer Bastiaens: Graag een nadere duiding van de meerkosten van € 1 miljoen voor het 1x tweewekelijks inzamelen van restafval t.o.v. 1x 4 wekelijks inzamelen van restafval?

Inzamelcijfers Tot slot een overzicht van de inzamelcijfers van de afgelopen periode, sinds de invoering van de PMDzak vanaf Q4 2023. De cijfers voor 2022 en heel 2023 worden volgende week nagestuurd. Dit is een antwoord op vraag 1 en 2 van heer Bastiaens: 1. kunt u aangeven hoeveel kg PMD is 4

Notitie

ingezameld in 2022 en hoeveel in 2023? 2. Hoeveel kg restafval is ingezameld in 2022 en hoeveel in 2023? Inzameling

PMD (laagbouw)

Restafval (hoogbouw + laagbouw)

Q4 2023

367.440

3.894.090

Q1 2024

432.660

4.078.580

Q2 2024

431.400

4.199.480

Q3 (ex september)

258.580

2.773.410

Totaal 11 maanden

1.490.080

14.945.560

Op jaarbasis

23 kg/inwoner

158 kg/inwoner

5