079 Bijl01 Bestuursrapportage 2024.pdf
Tekst van het document
1 |BESTUURSRAPPORTAGE 2024
LEESWIJZER In deze leeswijzer staat kort hoe de Bestuursrapportage 2024 is opgezet. Elk programma start met een tabel waarin het totaal van de voorgestelde begrotingswijzigingen per programmalijn staat. Dit is uitgesplitst naar budgettair neutrale en niet budgettair neutrale begrotingsvoorstellen. Daarna volgt per programmalijn een toelichting op de belangrijkste inhoudelijke en financiële afwijkingen ten opzichte van de Programmabegroting 2024-2027.
De peildatum van deze Bestuursrapportage is 30 juni 2024. Daar waar de realisatiecijfers op deze peildatum nog achter lijken te blijven zijn deze toegelicht indien nodig of is de verwachting dat deze per einde kalenderjaar niet tot een afwijking zullen leiden.
Een aantal programma(lijn) overstijgende afwijkingen worden centraal toegelicht of onder één van de betreffende programmalijnen. Ook worden binnen enkele programmalijnen correcties op de vastgestelde begroting doorgevoerd.
In bijlagen III en IV staat een overzicht van de totale voorgestelde begrotingswijzigingen per programmalijn.
2 |BESTUURSRAPPORTAGE 2024
VOORWOORD Voor u ligt de Bestuursrapportage 2024. In de Bestuursrapportage leest u over de beleidsinhoudelijke en financiële afwijkingen op de vastgestelde programma's en programmalijnen van de Programmabegroting 2024-2027.
In deze Bestuursrapportage presenteren we eerst een algemeen beeld. Vervolgens staat per programmalijn wat de belangrijkste inhoudelijke en financiële afwijkingen zijn ten opzichte van de programmabegroting. Tot slot komen nog enkele afzonderlijke thema's aan bod. Denk aan ontwikkelingen personeelskostenbegroting en reserves en voorzieningen.
3 |BESTUURSRAPPORTAGE 2024
INHOUDSOPGAVE LEESWIJZER ......................................................................................................... 2 VOORWOORD .................................................................................................... 3 INHOUDSOPGAVE............................................................................................. 4 SAMENVATTING ................................................................................................. 5 Beleidsmatige ontwikkelingen en uiteenzetting financiële positie.............................. 5 Financieel .............................................................................................................................. 7
AFWIJKINGEN PROGRAMMA'S.................................................................... 12 1. Gezond en actief Venlo ................................................................................................13 2. Leefbaar Venlo...............................................................................................................21 3. Grenzeloos Venlo ..........................................................................................................28 4. Welvarend Venlo ...........................................................................................................29 5. Centrumstad Venlo .......................................................................................................32 6. Circulaire en duurzame hoofdstad .............................................................................36 Algemene middelen ..........................................................................................................38
OVERIGE THEMA'S .......................................................................................... 41 Ontwikkelingen personeelskostenbegroting ................................................................41 Reserves...............................................................................................................................41
Bijlagen.............................................................................................................. 44 Bijlage I Overzicht reserves en voorzieningen ...............................................................44 Bijlage II Nieuw in te stellen - op te heffen - herrubriceren reserves en voorzieningen .....................................................................................................................47 Bijlage III Begrotingswijzigingen Bestuursrapportage.................................................53 Bijlage IV Begroting 2024 naar Bestuursrapportage ...................................................60 Bijlage V (niet-)neutrale wijzigingen...............................................................................61
4 |BESTUURSRAPPORTAGE 2024
SAMENVATTING Beleidsmatige ontwikkelingen en uiteenzetting financiële positie De meeste activiteiten zoals die zijn voorzien in de vastgestelde programmabegroting verlopen conform planning. Afgelopen voorjaar hebben wij u geïnformeerd over de stand van zaken van de uitvoering van de afspraken uit het coalitieakkoord. Daarvan hebben we geconstateerd dat deze naar verwachting aan het einde van de collegeperiode geheel zijn uitgevoerd. Er zijn ook activiteiten waarbij er vertraging in de plan- en beleidsvoorbereiding en realisatie is. Het grootste deel daarvan wordt naar verwachting in 2025 alsnog afgerond of opgepakt. In deze Bestuursrapportage gaat het bijvoorbeeld om vertraging bij de uitvoering van de voedselagenda, de realisatie van het zwembad, de realisatie van onderwijshuisvesting, het uitvoeringsplan parkeren, het onderhoud aan ons stadhuis en de aanpak van de groene straat en van groene daken. Soms komen deze vertragingen door onvoorziene omstandigheden zoals een niet geslaagde aanbesteding of doordat de voorbereidingen langer duren dan we hadden ingeschat. En soms is het een bewuste keuze, zoals de keuze om vanuit ontwikkelend beheer de vervanging van de bomen (dit was voor 2024 voorzien) aan de Maasstraat in Arcen in 2025 mee te nemen in het Integrale Project Maasstraat.
In het eerste half jaar van 2024 waren er ook weer ontwikkelingen die mede bepalend zijn voor onze koers. Zo zagen we, voor het eerst sinds enkele jaren, een lichte groei van en een hogere prognose van het aantal bijstandsgerechtigden. Tegelijkertijd signaleren we in deze Bestuursrapportage een financieel voordeel voor de uitkeringslasten. Het is nog onduidelijk hoe lang dit aanhoudt. Verder noteerden we wederom een jaar uitstel van (de invoering van) het landelijk verdeelmodel beschermd wonen. Voor het in standhouden van het Raodhoes is het nodig om een inhaalslag te maken met het onderhoud en de middelen die daarvoor nodig zijn. We hebben de afgelopen periode veel tijd en energie gestoken in de ontwikkeling van het omgevingsplan. We namen in die ontwikkeling ook de voorgenomen bijstelling van het strategisch perspectief van Venlo (zoals die vastligt in Venlo 2040) mee. Tegen de achtergrond van een sterk oplopende woningdruk, de ontwikkeling van Brainport en het toegenomen besef dat ons demografisch profiel in de toekomst mogelijk leidt tot arbeidsmarkttekorten en verlies aan draagvlak voor stedelijke voorzieningen kiezen we ervoor om te onderzoeken of en in welke mate we de groei van de Brainportregio kunnen accommoderen.
Dat zou kunnen betekenen dat Venlo als gevolg hiervan in de toekomst verder doorgroeit dan de geprognosticeerde (en in Venlo 2040 opgenomen) 110.000 inwoners. De realisatie van onze fysieke projecten lopen overwegend op schema. Opvallende uitschieters zijn de ontwikkeling van het Kazernekwartier, de aanpak van de openbare ruimte in Tegelen en de Groeneveldschool.
5 |BESTUURSRAPPORTAGE 2024
Tegelijkertijd zien we (net als vorig jaar) dat (financiële) lasten die een mogelijke onderuitputting of achterblijvende realisatie indiceren achterblijven. Volgens deze rapportage is de verwachting dat we circa 80% van de voor 2024 voorgenomen investeringen gaan uitvoeren. Tot slot merken we op dat de strategische omgeving van onze organisatie bovengemiddeld uitdagend en onzeker is. Niet in de laatste plaats vanwege de onzekerheid over de inhoud van het regeerakkoord en de vertaling naar de miljoenennota. Ook hebben we nog steeds te maken met aanhoudende krapte op de regionale arbeidsmarkt, inclusief aanbieders en opdrachtnemers. Dit heeft onze aandacht. Wij geven actief sturing aan de realisatie van de opdrachten in de programmabegroting.
6 |BESTUURSRAPPORTAGE 2024
Financieel Deze financiële samenvatting geeft op hoofdlijnen inzicht in de realisatie en afwijkingen in financiële zin van de begroting per 30 juni 2024 en de voorgestelde begrotingswijzigingen. De kolom Begroting na wijziging toont de (verwachte) baten en de lasten aan het eind van 2024, die bereikt worden met de begrotingswijzigingen. Daarnaast staan hier de gerealiseerde baten en lasten tot en met juni 2024.
Budgettair kader (EXCL. verrekening reserves)
Vastgestelde begroting 2024
Neutrale Niet-neutrale wijziging wijziging
Begroting na wijziging
Realisatie per 30-6-24
Baten 1. Gezond en actief Venlo
79.240
9.130
6.988
95.357
33.338
2. Leefbaar Venlo
61.928
-2.679
-2.398
56.851
29.267
3. Grenzeloos Venlo
15.017
-4.838
10.179
1.580
4. Welvarend Venlo
2.961
2.939
-156
5.744
1.415
5. Centrumstad Venlo
23.907
-11.054
-75
12.778
584
6. Circulaire en duurzame hoofdstad
3.394
4.162
7.556
993
Algemene middelen
372.652
63
18.386
391.101
367.417
Subtotaal baten begroting 2024
559.099
-2.277
22.744
579.567
434.594
1. Gezond en actief Venlo
300.359
11.908
9.068
321.336
153.890
2. Leefbaar Venlo
120.547
-721
2.957
122.783
50.333
3. Grenzeloos Venlo
15.211
-4.817
10.395
5.793
4. Welvarend Venlo
12.336
1.835
-20
14.150
4.360
5. Centrumstad Venlo
40.662
-11.346
183
29.498
13.656
6. Circulaire en duurzame hoofdstad
11.353
2.058
320
13.731
3.436
Algemene middelen
69.683
-2.748
680
67.615
37.434
Subtotaal lasten begroting 2024
570.152
-3.831
13.188
579.509
268.902
Saldo exclusief mutaties reserves
-11.053
1.554
9.556
58
165.692
Onttrekkingen aan reserves
57.743
643
970
59.355
33.900
Toevoegingen aan reserves
46.690
2.197
10.526
59.412
40.665
Saldo mutaties reserves
11.053
-1.554
-9.556
-58
-6.765
Lasten
Saldo totaal
158.926
In bovenstaande tabel staan per programma de actuele begroting 2024, de voorgestelde begrotingswijzigingen van deze Bestuursrapportage en de realisatie tot en met juni 2024. Deze zijn verdeeld over baten en lasten. De belangrijkste begrotingswijzigingen worden per programma(lijn) toegelicht.
7 |BESTUURSRAPPORTAGE 2024
Samenvatting financieel perspectief Budgettair beeld tot en met juni 2024 In de periode waar deze rapportage over gaat (peildatum 30 juni 2024) gaven we invulling aan het realiseren van de afgesproken doelstellingen en activiteiten.
Op basis van de cijfers, met als peildatum 30 juni 2024, verwachten wij bij de jaarrekening 2024 uit te komen op een positief begrotingssaldo van € 8,7 miljoen. Door middel van Raadsinformatiebrief 103 (verzonden 11 juni 2024) bent u geïnformeerd over de geraamde meerkosten kazernekwartier van € 13 miljoen. Daarbij is de wens uitgesproken het weerstandsvermogen aan te spreken als dekking. Het bedrag van € 8,7 miljoen wordt als bijdrage in de meerkosten toegevoegd aan de reserve kazernekwartier. Zoals aangegeven in de Raadsinformatiebrief zullen wij bij de begroting 2025 - 2028 komen met een concreet voorstel voor bijstelling van het investeringsbudget in samenhang met het risicoprofiel en het benodigd weerstandsvermogen.
De grootste verschillen worden veroorzaakt door: Omschrijving
Programma
Bedrag V/N
Gemeentefonds
Algemene middelen
13.400.000
V
Rente inkomsten
Algemene middelen
1.900.000
V
Aanpassing bijstandsbudget BUIG
Gezond en actief Venlo
1.600.000
V
Onderuitputting kapitaallasten
Algemene middelen
1.300.000
V
OZB en overige belastingen
Algemene middelen
930.000
V
Opvang ontheemden Oekraïne
Gezond en actief Venlo
800.000
V
Uitgaven WMO
Gezond en actief Venlo
705.000
V
Hogere uitstroom Wet Sociale Werkvoorziening
Gezond en actief Venlo
600.000
V
Leges omgevingswet
Leefbaar Venlo
450.000
V
Beschermd wonen
Gezond en actief Venlo
400.000
V
Pensioenaanspraken oud wethouders
Algemene middelen
1.600.000
N
Loon- en Prijsmutatie uit Algemene uitkering
Algemene middelen
1.565.000
N
Overheadkosten
Algemene middelen
1.200.000
N
Oud papier en PMD
Leefbaar Venlo
848.000
N
Inkomsten flexwoningen Daelweg
Leefbaar Venlo
825.000
N
Uitgaven jeugd
Gezond en actief Venlo
819.000
N
Onderhoud ‘t Raodhoes
Gezond en actief Venlo
500.000
N
Energiekosten
Algemene middelen
450.000
N
Saldo van baten en lasten vóór verrekening met de reserves Het saldo van baten en lasten vóór verrekening met de reserves is € 0,1 miljoen voordelig. Dit is € 11,1 miljoen voordeliger dan op basis van de vastgestelde begroting verwacht werd. In financiële
8 |BESTUURSRAPPORTAGE 2024
zin zijn de baten, op peildatum 30 juni 2024, voor 75% gerealiseerd en de lasten voor 46,4% ten opzichte van de bijgestelde begroting.
Per saldo wordt er voor € 1,6 miljoen meer onttrokken uit de reserves dan in de vastgestelde begroting staat. Dit is het saldo van minder onttrekkingen door vertragingen/uitgestelde uitgaven en uitgaven die eerder niet voorzien waren. Enkele grote verschillen worden veroorzaakt door: Bestemmingsreserve
Programma
Bedrag
(mutaties onttrekkingen) Arbeidsmarktbeleid Regio
Gezond en actief Venlo
1.012.000
Versterking wetenschappelijk onderzoek en
Welvarend Venlo
500.000
Toekomstscenario Kind- en Gezinsbescherming
Gezond en actief Venlo
444.000
Implementatie & Uitvoering Geldzorgenbeleid
Gezond en actief Venlo
325.000
Versnelling aanpak verduurzamen
Circulaire en duurzame
- 2.250.000
maatschappelijk vastgoed
hoofdstad
Wet Sociale Werkvoorziening (Wsw)
Gezond en actief Venlo
onderwijs
-388.000
In deze rapportage wordt er voor € 12,7 miljoen meer toegevoegd aan de reserves dan in de vastgestelde begroting is opgenomen. Enkele grote verschillen worden veroorzaakt door: Bestemmingsreserve
Programma
Bedrag
(aanvullende toevoegingen) Reserve kapitaallasten Kazernekwartier
Centrumstad Venlo
8.718.000
Versterking wetenschappelijk onderzoek en
Welvarend Venlo
2.053.000
onderwijs Brede Aanpak dak- en thuislozen
Gezond en actief Venlo
650.000
Implementatie & Uitvoering Geldzorgenbeleid
Gezond en actief Venlo
510.000
Parkeerfonds
Leefbaar Venlo
200.000
Verplaatsingskosten Flexwoningen Daelweg
Leefbaar Venlo
-503.000
Per saldo nemen de reserves toe met € 11,1 miljoen ten opzichte van de vastgestelde begroting. De toename van de reserves in deze rapportage is voor een groot deel gekoppeld aan de realisatie van de maatschappelijke opgave die u vaststelt en waarvoor de middelen in latere jaren worden uitgegeven.
In deze rapportage stellen wij een aantal nieuw in te stellen reserves aan uw raad voor. Daarnaast doen we een aantal voorstellen waarbij bijvoorbeeld de doelstelling, voeding of looptijd wijzig waarover u een concreet besluit moet nemen. Een totaal overzicht staat in het hoofdstuk reserves, bijlage I 'Overzicht reserves en voorzieningen' en bijlage II 'Nieuw in te stellen - op te heffenherrubriceren reserves en voorzieningen'. 9 |BESTUURSRAPPORTAGE 2024
Investeringsbudgetten In deze Bestuursrapportage staat informatie over de afwijkingen van de investeringsbudgetten. Daarnaast leggen we u enkele budgetwijzigingen ter besluitvorming voor. De voortgangsrapportage Projectenrapportage ruimtelijk fysieke projecten vindt u in de bijlage.
In onderstaande tabel staat de som van alle uitbreiding- en vervangingsinvesteringen tot en met 30 juni 2024 inclusief realisatie, openstaande verplichting en restant-investeringsbudget. Dit geeft inzicht in de financiële voortgang. Ook ziet u wat de geraamde (begrote) en verwachte (prognose) investeringsuitgaven voor 2024 zijn. Van de begrote investeringsuitgaven van € 120,0 miljoen is de prognose dat € 98,1 miljoen (82%) in 2024 wordt gerealiseerd en het overige deel later. De belangrijkste afwijkingen op de begrote investeringsuitgaven 2024 zijn: •
Nieuwbouw zwembad -/- € 8,8 miljoen
•
Basisschool De Springbeek -/- € 2,9 miljoen
•
Geluidwerende maatregelen a73/a74 -/- € 1,9 miljoen
•
De Velddijk -/- € 1,8 miljoen
•
Meubilair en klimaatbeheersing -/- € 1,4 miljoen
•
Herinrichting OR Antoniuslaan Blerick -/- € 1,1 miljoen
•
Project De Harlekijn -/- € 700.000
•
Herinrichting woonwagenlocatie -/- € 694.000
•
Sporthal Gulick -/- € 435.000
•
Netwerk openbare verlichting -/- € 300.000
De oorzaken van deze afwijkingen zijn besluitvorming die later is genomen of vertraging in de aanbesteding of uitvoering.
10 |BESTUURSRAPPORTAGE 2024
Ontwikkeling investeringsbudgetten 2024 Gevoteerde budgetten
Realisatie Realisatie Geraamde Restant t/m t/m 30-06- Verplichting uitgaven budget 2023 2024 2024
Prognose % Prognose uitgaven t.o.v. 2024 geraamd (Berap) 2024*
Openstaande budgetten (excl. Grondexploitaties) Openstaande budgetten t/m 30-062024
356.681
117.236
32.767
37.157 169.521
115.101
93.028
81%
Budgetmutaties Bestuursrapportage 2024 Onderdoorgang Vierpaardjes
5.625
5.625
5.625
5.625
MFA Hout-Blerick
3.804
3.804
175
175
Basisschool De Springbeek
-3.804
-3.804
-3.000
-3.000
Renovatie Groenveldschool
821
821
821
821
Uitbreiding Groeneveldschool
-752
-752
-752
-752
Renovatie Rudolf Steiner Educare
-68
-68
-68
-68
Vervanging afvalregistratiesysteem
490
490
490
490
Vergroenen binnenstad
437
437
437
437
OB Sint Urbanusweg
426
426
426
426
OB Pastoor Stassenstraat
425
425
425
425
Inpandige fietsenstalling Venlo
275
275
275
275
Innovatieve waterkering Lage Loswal
250
250
250
250
Verkeersregelinstallaties 2020
132
132
132
132
Rode Dijk Arcen
100
100
100
100
Nieuwbouw zwembad De Wisselslag
100
100
Inv.budget openb. ruimte zwembad
-100
-100
-97
Docudistru waardedocument
36
36
36
36
Prev. document-/ID-fraude
-36
-36
-36
-36
Ondergr. netwerk openb. verlichting
-300
-300
-300
-300
Budgetmutaties Bestuursrapportage 2024
7.860
7.860
4.938
5.035
37.157 177.380
120.040
98.063
Openstaande budgetten incl. Bestuursrapportage 2024
364.540
117.236
32.767
* betreft de procentuele verwachte uitgave ten opzichte van de geraamde uitgaven 2024
11 |BESTUURSRAPPORTAGE 2024
82%
AFWIJKINGEN PROGRAMMA'S In dit hoofdstuk staan per programmalijn de belangrijkste beleidsmatige afwijkingen en begrotingswijzigingen op de programmadoelstellingen uit de begroting 2024-2027. In iedere paragraaf staat een financiële tabel voor het betreffende programma, gesplitst in baten en lasten per programmalijn. De splitsing in baten en lasten is bij een aantal toelichtingen losgelaten. Hier wordt een afwijking op het geheel toegelicht. Een gecomprimeerd overzicht van alle programma's met de begrotingswijzigingen staat in bijlage III.
12 |BESTUURSRAPPORTAGE 2024
1. Gezond en actief Venlo De uitvoering van het programma Gezond en Actief Venlo ligt voor een groot deel op koers. Een toelichting op de grotere financiële en inhoudelijke wijzigingen ten opzichte van de begroting staan hieronder toegelicht per programmalijn. Budgettair kader (incl. verrekening reserves)
Vastgestelde begroting 2024
Neutrale Niet-neutrale wijziging wijziging
Begroting na wijziging
Realisatie per 30-6-24
Baten Gezond en Vitaal
4.724
1.259
-335
5.648
2.116
Ontplooiing
8.366
2.008
-40
10.334
709
Meedoen
63.753
6.234
7.151
77.138
29.856
Zelfredzaamheid
9.271
1.269
211
10.751
2.804
Subtotaal baten begroting 2024
86.113
10.771
6.988
103.871
35.484
Gezond en Vitaal
17.894
1.679
270
19.843
10.185
Ontplooiing
21.914
2.471
376
24.761
10.644
Meedoen
123.325
6.623
4.531
134.479
69.248
Zelfredzaamheid
142.818
1.645
4.542
149.005
69.405
Subtotaal lasten begroting 2024
305.951
12.419
9.718
328.088
159.482
Saldo
-219.838
-1.648
-2.731
-224.217
-123.997
Lasten
Gezond en Vitaal De uitvoering van deze programmalijn ligt voor een groot deel op schema. Wij passen de begroting aan middels een begrotingswijziging van € 924.000 op de baten en € 1,9 miljoen op de lasten van programmalijn Gezond en Vitaal. Het gaat zowel om budgettair neutrale als niet budgettair neutrale wijzigingen. Hieronder lichten we dit toe.
De voedselagenda heeft vertraging opgelopen. De eerste stappen zijn gezet en het plan van aanpak wordt later opgeleverd, dit heeft voor 2024 geen financiële consequenties. Ook is er vertraging ontstaan bij de realisatie van het zwembad. Doordat de aanbesteding onsuccesvol was, is de start van de nieuwbouw volgend jaar pas aan de orde. Dit leidt tevens tot extra onderhoudskosten van € 100.000 voor 2024.
Bij zowel de buitensportaccommodaties als de binnensport- zullen we lagere inkomsten realiseren dan begroot. Dit heeft grotendeels te maken met het feit dat accommodaties mede door clustering en fusies minder worden verhuurd. Het minder verhuren en/of sluiten van accommodaties leidt ook tot minder (onderhouds)kosten. In afwachting van de onderzoekresultaten op inverdieneffecten wordt de begroting voor 2024 incidenteel bijgesteld ad. € 335.000 meer lasten.
13 |BESTUURSRAPPORTAGE 2024
We willen de handbalfusievereniging meer mogelijkheden geven om de horeca te exploiteren en daarmee extra inkomsten te genereren. Daarom worden de toiletvoorzieningen uitgebreid en de horecavoorziening vergroot van Egerbos. De incidentele kosten die hiervoor nodig zijn bedragen € 91.000. Wegens extra onderzoeken start het project Sporthal Gulick later dan voorzien, in 2024 worden hierdoor enkel wat voorbereidingskosten gemaakt.
Vanwege het extreem natte weer konden we in 2023 minder onderhoud plegen aan buitensportvelden. De meeste werkzaamheden worden in 2024, wanneer het weer het toelaat, alsnog uitgevoerd omdat deze nodig zijn voor de kwaliteit van de velden. Dit leidt per saldo tot meer lasten van € 70.000. Het Leefstijlakkoord Venlo is in 2021 opgesteld en midden 2023 met partners herijkt. Het voorstel is om een deel van de middelen (€ 150.000) van het innovatiefonds preventie toe te voegen aan het budget voor de uitvoering van het leefstijlakkoord.
Ontplooiing Wij passen de begroting aan middels een begrotingswijziging van € 2 miljoen op de baten en € 2,8 miljoen op de lasten van programmalijn Ontplooiing. Het gaat zowel om budgettair neutrale als niet budgettair neutrale wijzigingen. Hieronder staat een toelichting op deze betreffende programmalijn.
In het eerste halfjaar van 2024 zijn wij erin geslaagd om voor alle nieuwe Venlonaren een onderwijsplek te vinden. Wij ervaren dat er druk staat op onze onderwijsvoorzieningen. Bij verdere groei van het aantal nieuwkomers moeten wij ook tot andere oplossingen, in overleg met de Venlose schoolbesturen, komen. De (plaatsing-)druk op de speciale onderwijsvoorzieningen (in het basis- en in het voortgezet onderwijs) in Venlo is onverminderd groot. De stand van zaken in mei 2024 was dat alle aangemelde leerlingen geplaatst konden worden. Bij aanvang van het nieuwe schooljaar in augustus 2024 is gebleken dat er op dat moment voor 12 leerlingen geen directe plaatsingsmogelijkheden waren. Voor deze leerlingen worden maatwerkoplossingen gezocht.
De voor 2024 ontvangen NPO (nationaal programma onderwijs) middelen kunnen we (deels) inzetten voor activiteiten die reeds gepland stonden voor de aanpak van kwetsbare jongeren opvangen van € 75.000.
Onderwijshuisvesting De Groeneveldschool wordt in september in gebruik genomen waardoor de ingeschatte huurinkomsten achterblijven (€ 40.000). Door het achterblijven van de leerlingaantallen is de doordecentralisatievergoeding aan het OGVO lager dan ingeschat (€ 65.000). Er zijn in 2024 diverse meldingen ontvangen van (mogelijke) constructiefouten binnen bestaande schoolgebouwen. Uit onderzoek blijkt dat deze kosten niet verhaald kunnen worden. Het gaat hierbij 14 |BESTUURSRAPPORTAGE 2024
om structurele overlast van grondwater binnen basisschool Kleurrijk. Verder zijn er problemen met het verwarmingsbuizennetwerk bij basisschool Kom.mijn. Dit leidt per saldo tot € 150.000 meer lasten.
Opvang ontheemden en statushouders In 2024 namen wij samen met Horst aan de Maas deel aan de regionale doorstroomvoorziening in Broekhuizenvorst. Dankzij deze voorziening ontlasten wij de asielketen en starten we eerder met de inburgering. Opvang in de doorstroomvoorziening telt mee voor de taakstelling huisvesting statushouders. Via de bekostigingsregeling Opvang ontheemden Oekraïne ontvangen wij een standaard vergoeding van het Rijk per opvangplek per dag. Uit het budget worden alle kosten van de opvang ontheemden betaald, inclusief de kosten van doorstroomlocatie Horst. De kosten zijn op dit moment minder dan het totale budget. Per saldo, het voordeel met betrekking tot de opvang van Oekraïners afgezet tegen de extra kosten van de opvang in de doorstroomvoorziening, levert dit een voordeel op van € 800.000 welke wordt verwerkt binnen de programmalijnen Ontplooiing en Meedoen.
Meedoen Met de programmalijn Meedoen willen we bereiken dat iedereen naar vermogen meedoet in de samenleving en voor zover mogelijk zelf in het inkomen voorziet. De activiteiten in de programmalijn liggen op koers. Hierbij zien we een aantal financiële afwijkingen. Deze zijn goed te verklaren. Wij passen de begroting aan middels een begrotingswijziging van € 13,4 miljoen op de baten en € 11,2 miljoen op de lasten van programmalijn Meedoen. Het gaat om zowel budgettair neutrale als niet-budgettair neutrale wijzigingen. Onderstaand een toelichting van de meest relevante afwijkingen:
Verhuur gemeenschapsaccommodaties Het budget voor de gemeenschapsaccommodaties wordt met € 200.000 overschreden. Dit komt doordat Gemeenschapsaccommodaties (GA's) die ruimtes huren van de gemeente in multifunctionele accommodaties (MFA's) te maken hebben gehad met een aanzienlijke vertraging in de energieafrekening en omdat er geen inzicht was in de tariefstijgingen. Deze GA's hebben hierdoor een hoger exploitatietekort. Ze konden dit niet eerder adequaat opvoeren in hun aanvragen voor de compensatieregelingen. Dit is nu wel gebeurd met dit financiële effect.
Uitvoeringsplan gemeenschapsaccommodaties Het uitvoeringsplan gemeenschapsaccommodaties is in volle gang volgens planning. Het is in kwartaal 2 gepresenteerd aan uw raad. In het najaar van 2024 start een projectleider gemeenschapsaccommodaties. Hierdoor is er enige vertraging voor de fysieke projecten en functionele aanpassingen in sommige accommodaties. We spannen ons in om dit tot het minimum beperkt te houden. In maart 2024 was er voor gemeenschapsaccommodatie 't Raodhoes een periodieke herinspectie. Op basis hiervan is een actueel meerjarenonderhoudsplan (mjop) opgesteld. Gezien de leeftijd van het gebouw zijn omvangrijke onderhoudsmaatregelen noodzakelijk om slijtage en veroudering van
15 |BESTUURSRAPPORTAGE 2024
materialen en installaties te verhelpen. Deze maatregelen zijn ook nodig om ervoor te zorgen dat het gebouw voldoet aan het generiek vastgestelde conditieniveau 3. De gemeente vergoedt deze kosten op basis van gemaakte afspraken. Het mjop gaat overeen periode van 10 jaar en berekent de onderhoudskosten voor deze periode op een bedrag van € 2,4 miljoen. We komen daar in de begroting 2025 op terug. We combineren de verduurzaming waar mogelijk met het onderhoud. Omdat we dit combineren gaan we uit van een benodigd bedrag van € 500.000 in 2024.
De subsidie aan kinderboerderij Hagerhof is voor de uitwerking van het raadsamendement 29 juni 2022 opgehoogd met € 65.000 om het bestaande exploitatietekort op te lossen. De stichting komt voor 1 oktober met een plan van aanpak met betrekking tot de toekomstige exploitatie en functies van de kinderboerderij.
We ontvangen specifieke middelen voor de uitvoering van het GALA akkoord. Hiervoor hebben we ook algemene middelen geraamd om onze doelen te behalen. Dit levert incidenteel een voordeel op van € 154.000.
In 2024 vindt de afrekening plaats van spoor 1 Venlo fonds. Dit is de afrekening van het verlenen van energiesubsidies aan organisaties in de gemeente. Het gaat om nabetalingen en terugbetalingen. In deze totale eindafrekening verwachten we per saldo een tekort van € 200.000.
Het bijstandsbudget (BUIG) is één van de grootste posten in de gemeentelijke begroting. Dit geldt voor de lasten en de baten. Vanwege de relatieve onvoorspelbaarheid van de baten, prognosticeren we op basis van de meest recente BUIG-beschikking van het Rijk. Deze biedt hiertoe het meeste objectieve houvast. Voor de uitgavenkant baseren we ons op een prognose van het volume. Hierbij gaan we uit van een jaargemiddelde. De verwachte stijging van de uitgaven komt door een hoger aantal uitkeringen dan begroot en door een hoger dan verwacht bedrag per uitkering. Dit leidt in deze Bestuursrapportage tot een overschrijding van € 4,7 miljoen op de lastenkant. Tegelijkertijd is er sprake van een meevaller aan de batenkant ter grootte van € 6,3 miljoen. Dit resulteert in een saldo van circa € 1,6 miljoen voordelig. Bij de Bestuursrapportage zitten we nu op een gemiddeld aantal van 2668 uitkeringsgerechtigden.
Wet sociale werkvoorziening (Wsw) De WAA Groep NV en de teams Werk en Inkomen werken procesmatig toe naar een ketengerichte samenwerking om de doorlopende lijn naar zo regulier en inclusief mogelijk werk te optimaliseren. Dit leer- en veranderproces heeft enige tijd nodig. Het vraagt om een zorgvuldig proces om in beide organisaties draagvlak te creëren en de synergie tussen de teams en de WAA in de bemiddeling naar werk zo groot mogelijk te laten zijn. Voor de Wet sociale werkvoorziening verwachten we een lagere benodigde bijdrage aan de WAA NV. Dit komt door de huidige prognoses van de uitstroom en een doorkijk van ontwikkelingen tot het 16 |BESTUURSRAPPORTAGE 2024
einde van het jaar. Dit levert een voordeel op van circa € 600.000. De geraamde onttrekking van € 400.000 uit de bijbehorende reserve is daardoor niet nodig.
Budgetneutraal Naast de niet-neutrale begrotingswijzigingen zijn er ook een aantal voorgestelde neutrale begrotingswijzigingen (€ 6,6 miljoen baten en € 7 miljoen lasten). Dit betreft budgetten die worden ingezet voor bestaande (door de raad gestelde) doelen en die leiden tot een begrotingswijziging om dit op juiste wijze toe te delen bijvoorbeeld door verschuiving van tijd (onder andere Arbeidsmarktbeleid Regio en Implementatie & Uitvoering Geldzorgenbeleid). Binnen de programmalijn Meedoen vindt tevens een budgettaire aanpassing plaats op basis van de ontvangen SPUK gelden: Het Integraal Zorgakkoord (IZA) en Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA). Deze middelen zetten we conform de regelingen in. Dit leidt tot een budgettair neutrale wijziging.
Zelfredzaamheid Wij passen de begroting aan middels een begrotingswijziging van € 1,5 miljoen op de baten en € 6,2 miljoen op de lasten van programmalijn Zelfredzaamheid. Het gaat zowel om budgettair neutrale als niet budgettair neutrale wijzigingen. Hieronder staat een toelichting op deze programmalijn.
Belangrijke onderdelen van deze programmalijn zijn de maatwerkdiensten Wmo (inclusief beschermd Wonen en Maatschappelijke opvang) en Jeugd. Op het totaal van de uitgaven aan maatwerkdiensten zijn er geen afwijkingen. Wel zijn er binnen deze uitgaven afwijkingen. Zo zijn de uitgaven jeugd hoger dan verwacht en die van Wmo lager. De kosten van de Wmo blijven mede achter doordat er minder is uitgeven via de MGR aan beschermd wonen. Hieronder worden deze nader toegelicht.
De Maatschappelijke opvang wordt niet in 2024 ontwikkeld maar schuift door naar 2025. Verder is de aangekondigde implementatie van de WAMS (wet aanpak meervoudige problematiek) niet gerealiseerd omdat deze wet is uitgesteld. Het is afwachten wanneer deze wet alsnog wordt geïmplementeerd.
In het najaar van 2023 kwam naar buiten dat er bij de Mutsaersstichting financiële problemen zijn die de zorgcontinuïteit van de jeugdzorg in Venlo en onze regio onder druk zetten. Er is daarom gewerkt aan een continuïteitsplan op basis van het landelijke draaiboek zorgcontinuïteit jeugdzorg . Dit continuïteitsplan moet de zorgcontinuïteit van de jeugdzorg borgen. U heeft op 26 juni ingestemd met de financiële bijdrage aan het continuïteitsplan van de Mutsaersstichting.
17 |BESTUURSRAPPORTAGE 2024
Nadere specifieke toelichting Maatwerkdiensten en gemeentefonds Wmo € 705.000 voordeel: We zien op enkele onderdelen duidelijk de druk op de Wmo toenemen. Dit is een gevolg van het landelijk beleid langer thuis wonen. We zien de volgende afwijkingen: •
€ 490.000 voordeel op kosten doelgroepenvervoer/Omnibuzz: door minder vervoersbewegingen zijn de kosten lager dan begroot. Hier staat een nadeel van € 60.000 tegenover door lagere eigen bijdrage.
•
€ 500.000 nadeel op kosten van woonvoorzieningen: in het kader van langdurig thuiswonen zet de stijging van woningaanpassingen verder door in 2024. Daarbij worden we ook geconfronteerd met meer complexe woningaanpassingen.
•
€ 125.000 nadeel op kosten van vervoersvoorzieningen: het aantal verstrekkingen stijgt al vanaf medio 2023. Dit zet verder door.
•
€ 300.000 nadeel op kosten hulp bij het huishouden: ook hier zien we in het kader van langer thuiswonen een stijging van het aantal indicaties.
•
€ 1.200.000 voordeel op kosten begeleiding: we zien een significant lagere instroom in bepaalde segmenten begeleiding dan voorspeld. Deels hebben we te maken met een lagere uitstroom en verlengingen van het segment complexe ondersteuning.
Wmo (Beschermd Wonen) € 400.000 voordeel: In de begrotingswijziging 2024-1 van de MGR is het aantal plekken Beschermd Wonen uitgebreid ten opzichte van de huidige begroting . De financiële consequenties hiervan zijn voor gemeente Venlo € 370.000 nadelig. Hier staat tegenover dat we via de meicirculaire 2024 regionaal een bedrag van € 2,7 miljoen ontvangen voor de indexering van de Integratie Uitkering Beschermd wonen. Volgens de huidige verdeelsleutel krijgt Venlo 28,47% uitgekeerd (€ 770.000).
Jeugd € 819.000 nadeel: •
€ 800.000 nadeel Landelijk Transitie Arrangementen: De instroom is licht gestegen. Het gaat om kostbare trajecten waardoor we dit direct in de realisatie zien. We kunnen hier moeilijk op sturen maar gaan wel analyseren hoe dit zich mogelijk verder ontwikkelt.
•
€ 200.000 voordeel gesloten plaatsing en crisis door een aanpassing van de regionale verdeelsleutel.
•
€ 40.000 nadeel transformatie: kosten inzet projectleider pilot samenwerking Bureau Jeugdzorg.
•
€ 54.000 nadeel Jeugdbescherming / jeugdreclassering: hogere lasten vanwege hogere indexering (regionaal € 102.000). Hier staat een voordeel bij de baten van € 48.000 tegenover voor het aandeel van andere regiogemeenten.
•
€ 175.000 nadeel vervoer jeugdhulp: vanwege meer gebruik en hogere kosten.
•
€ 900.000 voordeel Gecontracteerd Aanbod: verwacht voordeel op segment 1, dit hangt samen met de afspraken rondom de gehanteerde verdeelsleutel en verrekening achteraf. Daarnaast hogere kosten door hogere indexering dan begroot en vrijval voorziening dubieuze debiteuren. 18 |BESTUURSRAPPORTAGE 2024
•
€ 800.000 nadeel Niet Gecontracteerd Aanbod: toenemende inzet onder andere vanwege specifieke, niet ingekochte, jeugdzorgtrajecten in relatie tot het project Preventie met Gezag vanuit programma Leefbaar.
•
€ 50.000 nadeel Evaluatie wijkteams: ter voorbereiding op implementatie Toekomstscenario Kind- en Gezinsbescherming en stevige lokale teams zoals opgenomen in de Hervormingsagenda Jeugd.
Geweld in Afhankelijkheidsrelaties De subsidieaanvraag 2024 van Veilig Thuis NML is significant hoger dan 2023. In de begroting 2024 van de gemeente Venlo is rekening gehouden met de OVA index (4,9%) terwijl in de subsidieaanvraag sprake is van 8% indexering. Het voorstel is daarom om als dekking in 2024 het bedrag van € 444.185 te onttrekken aan de reserve Toekomstscenario kind- en gezinsbescherming. De daadwerkelijke onttrekking uit de reserve wordt gebaseerd op de realisatie.
Gemeentefonds Integrale uitkering beschermd Wonen In de septembercirculaire 2023 zijn taakmutaties opgenomen voor de integratie uitkering Beschermd Wonen en de Decentralisatie uitkering Maatschappelijke opvang. Deze worden doorbetaald aan de MGR. Het aandeel van gemeente Venlo (tot en met 2024 28,47%, vanaf 2025 21%) komt ten gunste van de uitkering van het voordelige saldo. Volgens het raadsbesluit (2021-73) worden de middelen vanuit de septembercirculaire 2023 als dekking ingebracht.
Jeugdbescherming en Jeugdreclassering landelijk tarief In de meicirculaire 2024 worden middelen ontvangen om de hogere kosten door de invoering van het landelijk tarief Jeugdbescherming en Jeugdreclassering te compenseren. Regionaal stijgen de kosten met € 540.000. Het aandeel van Venlo is € 227.000.
Nationaal Actieplan dakloosheid In de meicirculaire 2024 is verder voor de Integratie Uitkering Beschermd Wonen € 2,7 miljoen en voor Nationaal Actieplan dakloosheid € 1,2 miljoen ontvangen voor de MGR regio. Deze middelen worden volgens het raadsbesluit doorbetaald aan de MGR. De middelen vanuit de meicirculaire worden als dekking ingebracht. Het aandeel van gemeente Venlo ten aanzien van Nationaal Actieplan dakloosheid is in 2024 € 333.433. Met de raadsrondrit en met het rondetafelgesprek van 19 juni is er aandacht geweest voor dit onderwerp en de thema’s die hier bij horen. Met het Nationaal Actieplan Dakloosheid en de lokale vertaling daarvan geven we invulling aan de opgave ten aanzien van het voorkomen van dakloosheid. We zetten onder andere in op preventie, wonen en de toegang tot voorzieningen. Middelen die Venlo specifiek ontvangt voor de aanpak dakloosheid willen we inzetten voor de hierboven genoemde aanpak en de doelgroep (potentieel) daklozen. Het voorstel is om het bedrag 2024 te storten in de reserve Brede aanpak dak- en thuislozen en vanaf 2025 op te nemen in het 19 |BESTUURSRAPPORTAGE 2024
exploitatiebudget. De daadwerkelijke onttrekking uit de reserve wordt gebaseerd op de benodigde realisatie.
Investeringen Mutaties investeringen programma Gezond en actief Venlo
Vervanging Uitbreiding
Budget 2024
Geraamde uitgaven 2024
MFA Hout-Blerick *
Vervanging
3.804
175
Basisschool De Springbeek *
Vervanging
-3.804
-3.000
Renovatie Groenveldschool *
Vervanging
821
821
Uitbreiding Groeneveldschool *
Uitbreiding
-752
-752
Renovatie Rudolf Steiner Educare *
Vervanging
-68
-68
Nieuwbouw zwembad De Wisselslag *
Uitbreiding
100
Voorbereidingsinvesteringsbudget openbare ruimte zwembad *
Uitbreiding
-100
Totaal mutaties investeringen
-97 -2.921
* Wijzigingen van investeringsbudgetten binnen een programmalijn die niet leiden tot een scopewijziging van een investering of een wijziging van het investeringstotaal van de betreffende programmalijn. De eventuele hogere kapitaallasten worden gedekt binnen de programmalijn en hoeven niet ter autorisatie worden voorgelegd aan uw raad volgens de vastgestelde Nota Investeringsbeleid.
20 |BESTUURSRAPPORTAGE 2024
2. Leefbaar Venlo Het programma Leefbaar Venlo ligt op koers. Op een paar thema's zijn er beleidsmatige en/of financiële afwijkingen. Bijvoorbeeld op het gebied van afvalinzameling en -verwerking. Deze lichten wij hieronder per programmalijn toe. Grond- en bouwstoffen worden duurder en er is krapte op de arbeidsmarkt. Dit leidt soms tot vertraging en het duurder worden van projecten. Budgettair kader (incl. verrekening reserves)
Vastgestelde begroting 2024
Neutrale Niet-neutrale wijziging wijziging
Begroting na wijziging
Realisatie per 30-6-24
Dienstverlening
6.808
298
7.106
1.822
Openbare orde en veiligheid
1.181
161
-87
1.255
282
Wonen
30.877
-2.783
467
28.561
5.052
Omgeving
32.179
381
-2.927
29.634
21.145
Bereikbaarheid
2.770
240
-150
2.860
1.307
Subtotaal baten begroting 2024
73.815
-2.001
-2.398
69.416
29.608
Dienstverlening
15.652
340
156
16.149
6.615
Openbare orde en veiligheid
15.273
202
25
15.499
6.619
Wonen
39.080
-2.604
1.212
37.687
9.569
Omgeving
56.882
1.016
1.809
59.708
30.175
Bereikbaarheid
2.211
196
6
2.413
1.181
Subtotaal lasten begroting 2024
129.098
-850
3.208
131.456
54.158
Saldo
-55.283
-1.151
-5.606
-62.040
-24.550
Baten
Lasten
Dienstverlening Wij passen de begroting aan middels een begrotingswijziging van € 298.000 op de baten en € 496.000 op de lasten van programmalijn Dienstverlening. Het gaat zowel om budgettair neutrale als niet budgettair neutrale wijzigingen.
De dienstverlening wordt gewaardeerd, loopt in algemene zin naar behoren en is in voldoende mate geborgd in de organisatie. Er zijn binnen deze programmalijn slechts enkele vermeldenswaardige financiële afwijkingen te benoemen:
Bij onze dienstverlening voor het Register Niet Ingezetenen is het aantal inschrijvingen hoger dan geraamd. Dit geldt ook voor het aantal inschrijvingen voor DigiD codes van niet-ingezetenen. Dit leidt tot hogere inkomsten van € 347.000. Volgens de wet op de lijkbezorging is de gemeente verantwoordelijk voor (de dienst en de kosten van) lijk- en euthanasieschouwingen. Op basis van een reële prognose en rekening houdend met gestegen kosten nemen we deze nu op per saldo € 79.000 extra lasten. 21 |BESTUURSRAPPORTAGE 2024
Voor de uitvoering van het raadsbesluit over het borgen van de continuïteit op de griffie, worden extra kosten gemaakt van circa € 114.000.
Verder is het risico 'Frictiekosten inwerkingtreding Omgevingswet' komen te vervallen.
Openbare orde en veiligheid Wij passen de begroting aan middels een begrotingswijziging van € 74.000 op de baten en € 227.000 op de lasten van programmalijn Openbare orde en veiligheid. Het gaat zowel om budgettair neutrale als niet budgettair neutrale wijzigingen. Beleidsinhoudelijk zijn er binnen deze programmalijn op dit moment geen afwijkingen te verwachten.
Door het wegvallen van de bijdrage in werkzaamheden door gemeente Venlo aan het Zorg en Veiligheidshuis sinds 1 januari 2022 kwamen ook de structurele inkomsten vanuit het Zorg en Veiligheidshuis volledig te vervallen. Dit is eerder niet aangepast. Wij voeren deze aanpassing nu door ad. € 87.000.
Wonen Wij passen de begroting aan middels een begrotingswijziging van - € 2,3 miljoen op de baten en € 1,4 miljoen op de lasten van programmalijn Wonen. Het gaat zowel om budgettair neutrale als niet budgettair neutrale wijzigingen. Aan het eind van dit kalenderjaar volgen nog de reguliere boekingen in de baten en de lasten met betrekking tot de grondexploitaties. Hieronder staat een toelichting op deze programmalijn.
De begrote (huur)inkomsten van de Flexwoningen Daelweg van € 825.000 worden dit jaar niet ontvangen maar schuiven door aangezien de woningen later worden opgeleverd. Hierdoor kan ook de geplande toevoeging aan de Reserve Verplaatsingskosten Flexwoningen Daelweg niet plaatsvinden. Door de latere oplevering vallen de bijbehorende exploitatiekosten lager uit, het gaat om een voordeel van € 75.000.
De gerealiseerde uitbreiding Truckparking James Cookweg leidt tot extra (structurele) erfpachtopbrengsten. Tegelijkertijd hebben we de afgelopen jaren ook verschillende percelen verkocht, waardoor de pachtopbrengsten (ten aanzien van deze gronden) zijn afgenomen. Per saldo leidt dit in 2024 tot een voordeel van € 115.000.
We verwachten een voordeel van € 450.000 van de baten door het realiseren van meer leges dan begroot door de inwerkingtreding van de Omgevingswet per 1 januari 2024. De voorziening dubieuze debiteuren leges omgevingsvergunningen wordt opgehoogd met € 80.000.
22 |BESTUURSRAPPORTAGE 2024
De implementatie van de Omgevingswet en de Wet kwaliteitsborging per 1 januari 2024 heeft de nodige invloed op de uitvoeringswerkzaamheden. De komende jaren wordt daarnaast de nodige jurisprudentie gevormd over de nieuwe wetgeving die zorgt voor verdere implementatie van de omgevingswet en Wet kwaliteitsborging. Dit heeft invloed op de uitvoeringspraktijk voor zowel de behandeling van aanvragen als voor het toezicht daarop. Om de dienstverlening te borgen en tijdig in te spelen op deze ontwikkelingen binnen het fysieke domein zetten we de daarvoor bedoelde decentralisatie-uitkering 2024 van € 346.000 en 2025 in. Vanaf 2024 is het beschikbare jaarlijkse budget nodig voor de nieuwe structurele werkzaamheden (juridische advisering, regelanalist, ICT-beheer, intake -en omgevingstafel en Wet kwaliteitsborging bouwen). Op basis van ervaringen van de afgelopen 2 jaar tot en met 2024 is een definitieve verdeling gemaakt van de middelen voor structurele taken Omgevingswet en Wkb. Als de incidentele middelen niet ingezet worden kunnen we onvoldoende uitvoering geven aan de afronding van de implementatie van de Omgevingswet/Wkb. Dat gaat ten koste van de primaire processen en de dienstverlening. Als de structurele middelen niet herschikt worden over de desbetreffende teams, kan een gedeelte van de taken uitgevoerd worden tegen hogere inhuurkosten.
Omgeving Wij passen de begroting aan middels een begrotingswijziging van - € 2,5 miljoen op de baten en € 2,8 miljoen op de lasten van programmalijn Omgeving. Het gaat zowel om budgettair neutrale als niet budgettair neutrale wijzigingen. Hieronder staat een toelichting op deze programmalijn.
Eind 2023 hebben wij besluiten genomen over de inzameling van oud papier en PMD. Zo hebben wij besloten om te werken met zogenaamde PMD zakken die hebben geleid tot extra routes, daarnaast worden deze zakken gratis verstrekt aan inwoners. Voor wat betreft oud papier heeft er een nieuwe aanbesteding plaatsgevonden, verder zijn de prijzen per kilo gestegen en worden de vrijwilligersbijdragen met terugwerkende kracht geïndexeerd. Dit leidt tot hogere kosten en inkomsten voor de inzameling papier en hogere kosten voor PMD. Daarnaast stijgen de kosten door de aanschaf van en distributie van PMD zakken. Per saldo leidt dit tot hogere lasten van € 952.000 en hogere baten van € 104.000.
Verpact (voorheen het Afvalfonds Verpakkingen) betaalt gemeenten vanaf 1 januari 2023 jaarlijks voor het aandeel verpakkingen in openbare prullenbakken. De vastgestelde vergoeding voor 2024 is € 0,94 per inwoner. Voor Venlo betekent dit € 95.000. Daarnaast is er nog sprake van een eenmalige uitkering zwerfafval. Per saldo leidt dit tot hogere baten van € 187.000.
Door het aanstellen van een kwartiermaker afvalinzameling met bijbehorende exploitatielasten nemen de lasten toe met € 168.150.
23 |BESTUURSRAPPORTAGE 2024
Voor de producten afval en riool zijn egalisatievoorzieningen gevormd waar bedragen aan toegevoegd worden. Dit zijn middelen van derden die moeten worden teruggegeven. In 2024 zijn de egalisatievoorzieningen gevoed vanuit de stelpost woonlasten 2024-2026. Hiermee is dekking gegeven voor de onttrekkingen aan de voorzieningen bij een eventueel 'tekort'. Deze manier van verwerking bij de programmabegroting 2024-2027 is niet geoorloofd. Daarom moeten de begrote toevoegingen aan de egalisatievoorzieningen vanuit de stelpost woonlasten verwijderd worden. Daarnaast zullen alle toevoegingen en onttrekkingen die geen betrekking hebben op het doel van de egalisatievoorzieningen, namelijk het egaliseren van een tekort of overschot op de producten afval en riool, moeten worden aangepast. Vanuit de algemene middelen is voeding van € 2.269.000 gecorrigeerd en binnen programma Leefbaar Venlo voor afval en riolen is € 3.489.000 gecorrigeerd. Per saldo voor 2024 een nadeel van € 1.220.000.
Door grootschalige aanleg van glasvezel is het nodig om extra capaciteit voor toezicht in te huren. De extra legesinkomsten dekken de extra kosten niet. Per saldo leidt dit tot een nadeel van € 70.000.
Verder realiseren we meer baten. Dit zijn onder andere eenmalige baten in verband met verlenging van grafrechten. Verder verhalen we met behulp van een externe partij we succesvol schades aan de openbare orde.
De bereikbaarheid en leefbaarheid in 't Ven neemt af door verkeersdrukte. Er zijn tijdelijke verkeersmaatregelen getroffen om de bereikbaarheid te verbeteren, zoals verkeersregelaars op drukke dagen. Deze maatregelen zijn weliswaar succesvol gebleken, maar ook kostbaar en geen permanente oplossing. De gemeente Venlo onderzoekt de mogelijkheden om te komen tot een meer permanente, minder kostbare oplossing. Dit leidt tot hogere lasten van € 75.000 in 2024.
De afgelopen jaren is er hard gewerkt aan een passende oplossing voor de hoogwater- bescherming van Arcen. Het is een complexe opgave, waarbij een groot deel van de waterkering door particulier eigendom loopt. Mede dankzij een forse financiële bijdrage van bewoners ligt er nu een plan met een zelfsluitende kering. Zo blijft het aangezicht van Arcen zoveel als mogelijk in tact en krijgen bewoners geen harde kering in de achtertuin. Het resterende tekort wordt gedekt door de provincie en de gemeente Venlo. Beide leggen € 500.000 in om de zelfsluitende kering mogelijk te maken. In september 2024 wordt de realisatieovereenkomst getekend door het Waterschap, provincie, Rijk en de gemeente Venlo. Vanaf 2025 start de uitvoering. Onderdeel van de werkzaamheden zijn naast de dijkversterkingen ook nog vele meekoppelkansen die we als gemeente Venlo hebben ingebracht om nog meer ruimtelijke kwaliteit te realiseren. In de begroting van 2024 zijn middelen opgenomen voor de meekoppelkansen, waaronder ook € 500.000 voor de zelfsluitende kering die in het voorportaal zijn opgenomen. Deze dienen nu geactiveerd te worden, zodat de we deze in de tweede helft van 2024 kunnen verstrekken aan het Waterschap als bijdrage aan de zelfsluitende kering. Wij 24 |BESTUURSRAPPORTAGE 2024
stellen voor de bijdrage te dekken met de bestemmingsreserve Zelfsluitende waterkering. Na onttrekking is deze bestemmingsreserve leeg en kan deze worden afgesloten.
We zijn gestart met het uitvoeren van bodemtaken voor de RUD. In 2024 is dat nog in opbouw. Voor 2025 en verder wordt dit uitgebreid en komen we op het niveau van de oorspronkelijke planning. Daarom zijn de uitgaven en inkomsten op dit onderdeel voor 2024 naar beneden bijgesteld (budgetneutraal). De intensivering en uitvoering van de energietaken loopt volgens de beleidsplanning.
Bereikbaarheid Wij passen de begroting aan middels een begrotingswijziging van € 90.000 op de baten en € 202.000 op de lasten van programmalijn Bereikbaarheid. Het gaat zowel om budgettair neutrale als niet budgettair neutrale wijzigingen. Hieronder staat een toelichting op deze programmalijn.
De naheffingsaanslagen parkeren blijven achter ten opzichte van de prognose ad € 150.000. De voor 2024 geplande maatregelen uit het Uitvoeringsplan Parkeren krijgen pas in 2025 zijn beslag. Het voorstel is om de voor 2024 geraamde middelen te reserveren in de bestemmingsreserve Parkeerfonds.
De gemeente Venlo participeert in de gemeenschappelijk regeling (GR) Maasveren. De GR Maasveren is verantwoordelijk voor het in stand houden van veerverbindingen van 5 veerponten. Vanaf oktober 2023 zijn er hoge waterstanden geweest met meerdere malen uitschieters tot zeer hoge waterstanden. Nu het water is gezakt komen er grote schades aan veerstoepen naar boven. De schades moeten direct worden aangepakt om de veerdienst te kunnen garanderen. Om dit mogelijk te maken is er een begrotingswijziging noodzakelijk van de GR Maasveren in 2024. Het gaat om het ophogen van het budget onderhoud veerstoepen in de jaarschijf 2024 van € 75.000 naar € 375.000. De extra benodigde € 300.000 wordt gedekt uit de algemene reserve Maasveren. Deze wijziging wordt hiermee volledig opgevangen binnen de GR Maasveren en betreft geen begrotingswijziging voor de gemeente Venlo in 2024.
25 |BESTUURSRAPPORTAGE 2024
Investeringen Mutaties investeringen programma Leefbaar Venlo
Vervanging Uitbreiding
Budget 2024
Geraamde uitgaven 2024
Vervanging afvalregistratiesysteem
Vervanging
490
490
OB Sint Urbanusweg
Uitbreiding
426
426
OB Pastoor Stassenstraat
Uitbreiding
425
425
Inpandige fietsenstalling Venlo
Uitbreiding
275
275
Vervangen verkeersregelinstallaties 2020
Vervanging
132
132
Rode Dijk Arcen
Vervanging
100
100
Docudistru waardedocument *
Vervanging
36
36
Prev. document-/ID-fraude *
Vervanging
-36
-36
Ondergronds netwerk openbare verlichting
Vervanging
-300
-300
1.548
1.548
Totaal mutaties investeringen
* Wijzigingen van investeringsbudgetten binnen een programmalijn die niet leiden tot een scopewijziging van een investering of een wijziging van het investeringstotaal van de betreffende programmalijn. De eventuele hogere kapitaallasten worden gedekt binnen de programmalijn en hoeven niet ter autorisatie worden voorgelegd aan uw raad volgens de vastgestelde Nota Investeringsbeleid.
Vervanging afvalregistratiesysteem De registratiesystemen van het ondergrondse afval inzamelingssysteem binnen de gemeente Venlo communiceren via een 2G draadloze verbinding met de centrale database. Daarin worden ont- en vergrendelingen van de ondergrondse containers gemanaged, stortingsgegevens gedocumenteerd en stortingen van geregistreerde inwoners geautoriseerd. De ondersteuning van het 2G netwerk komt in 2024 te vervallen. Hierdoor is de gemeente genoodzaakt de containers "open" te zetten. Dat is een onwenselijke situatie. De kapitaallasten worden gedeeltelijk gedekt met het aframen van investeringsbudget "ondergronds netwerk openbare verlichting" binnen dezelfde programmalijn.
OB Sint Urbanusweg 2024 Het gaat om een ophoging van het investeringsbudget naar € 500.000. Dit budget wordt bekostigd uit de reserve Ontwikkelend Beheer.
OB Pastoor Stassenstraat 2024 Het gaat om een ophoging van het investeringsbudget naar € 500.000. Dit budget wordt bekostigd uit de reserve Ontwikkelend Beheer.
Inpandige fietsenstalling Venlo Goede bereikbaarheid van de binnenstad met de fiets draagt bij aan verdere verduurzaming van mobiliteit en aan een vitaal kernwinkelgebied zoals onder andere in het Ambitiedocument Fiets en het Plan Binnenstad 2030 is opgenomen. Om dit te bereiken komt er een inpandige fietsenstalling in een bestaand pand in de Binnenstad. 26 |BESTUURSRAPPORTAGE 2024
Met de komst van de inpandige fietsenstalling worden huidige fietsparkeerplekken (waaronder de huidige stalling op het Flujasplein) in de openbare ruimte verwijderd. Het personeel dat aanwezig is bij de huidige stalling op het Flujasplein, wordt ingezet in de beoogde stalling. Er is een locatie gevonden voor de stalling in de Binnenstad. De huurtermijn is voor een periode van vijf jaar met aansluitende verlengingsperioden van telkens vijf jaar. De beoogde fietsenstalling heeft een capaciteit van circa 160 fietsen. De beoogde stalling wordt gratis voor gebruikers. In de begroting 2024 is een investering van € 300.000 opgenomen om de stalling te realiseren. De werkelijke raming van de investeringskosten bedragen € 574.950. Het voorstel is om het tekort te onttrekken uit de reserve Transformatiefonds van € 70.500 en parkeerfonds € 210.000. Het tekort in de exploitatiekosten wordt meegenomen in de begroting 2025-2028.
Vervangen verkeersregelinstallaties 2020 In het kader van de investeringsagenda Noord Limburg is in de 1e projectenveloppe het project IA 31 Corridor aanpak opgenomen. Hierin zijn financiële afspraken gemaakt tussen de regio en de provincie Limburg. Vanuit Trendportal is een subsidie toegekend en een bijdrage ontvangen van € 132.000. Hiervoor moet de gemeente 15 Intelligente verkeersregelinstallaties (IVri’s) realiseren. Wij voegen deze middelen toe aan het investeringsbudget. Deze subsidie moet verantwoord worden aan Trendsportal.
Rode Dijk Arcen Door het natte najaar van 2023, en de vele neerslag tijdens de winter en het voorjaar 2024 zijn (grond)waterstanden gestegen. De Rode Dijk staat sinds december 2023 onder water (op het diepste punt circa 0,9 m) waardoor een aantal woningen in het buitengebied van Arcen alleen bereikbaar zijn via de Grensweg. De Grensweg is daartoe niet ingericht. Met de beheerder en eigenaar van het gebied Limburgs Landschap en het Waterschap Limburg worden twee opties om de bereikbaarheid te verbeteren uitgewerkt. Op basis van klimaatontwikkelingen is te verwachten dat een verhoogde waterstand vaker kan voorkomen en lang kan aanhouden. •
Optie 1: Ophogen wegprofiel tracé Rode Dijk.
•
Optie 2: Verbeteren tracé Grensweg.
De Grensweg en Rode Dijk liggen op gemeentelijk eigendom. De (maximale) kosten voor een variant wordt ingeschat op circa € 100.000.
Ondergronds netwerk openbare verlichting Dit is een correctie, omdat in de exploitatie al structureel € 300.000 beschikbaar is om de lasten op te kunnen vangen. Het aframen van de kapitaallasten kan gedeeltelijk gebruikt worden binnen dezelfde programmalijn aan de investering “vervanging ondergrondse afvalcontainers”.
27 |BESTUURSRAPPORTAGE 2024
3. Grenzeloos Venlo Er zijn geen belangrijke beleidsmatige en/of financiële afwijkingen die toelichting behoeven. Budgettair kader (incl. verrekening reserves)
Vastgestelde begroting 2024
Neutrale Niet-neutrale Begroting na wijziging wijziging wijziging
Realisatie per 30-6-24
Baten Regionale samenwerking
15.017
-5.398
9.620
759
759
15.017
-4.638
10.379
1.580
14.553
-4.817
9.736
5.512
Grensoverschrijdende samenwerking Subtotaal baten begroting 2024
1.580
Lasten Regionale samenwerking Public Affairs
357
357
35
Grensoverschrijdende samenwerking
307
307
246
Subtotaal lasten begroting 2024 Saldo
15.217
-4.817
10.400
5.793
-199
178
-21
-4.213
Regionale samenwerking Er zijn geen beleidsmatige begrotingswijzigingen. De voor 2024 begrote verkenning van een nieuwe regiodeal heeft dit voorjaar geleid tot de mogelijkheid die het Rijk de regio Noord-Limburg heeft geboden om een aanvraag in te dienen. De maximale Rijksbijdrage is € 10 miljoen.
De budgettair neutrale begrotingswijzigingen zowel op baten als lasten zijn onder meer een correctie van een eerder doorgevoerde dubbele indexatie. Wij passen de begroting aan middels een begrotingswijziging van - € 5,4 miljoen op de baten en - € 4,8 miljoen op de lasten van programmalijn Regionale samenwerking.
Public affairs De gemeente Venlo is zeer actief wat betreft het ambtelijk en bestuurlijk vertegenwoordigen van haar belangen, zowel wat betreft de provinciale, nationale en Europese agenda. Met enige regelmaat worden daartoe hoogambtelijke en bestuurlijke vertegenwoordigers in Venlo ontvangen.
Daarnaast is wethouder Smeets in juni door het algemeen bestuur van de VNG benoemd tot lid van de commissies Internationale Zaken. Er zijn geen beleidsmatige, niet-neutrale of neutrale begrotingswijzigingen van toepassing binnen deze programmalijn.
Grensoverschrijdende samenwerking Er zijn geen beleidsmatige of niet-neutrale begrotingswijzigingen. De budgettair neutrale wijziging is een administratieve herschikking van een budget tussen deze programmalijn en programmalijn Regionale samenwerking. Wij passen de begroting aan middels een budgettair neutrale begrotingswijziging van € 759.000 voor op de baten van programmalijn Grensoverschrijdende samenwerking. 28 |BESTUURSRAPPORTAGE 2024
4. Welvarend Venlo Binnen het programma Welvarend Venlo zijn enkele financiële en inhoudelijke wijzigingen ten opzichte van de begroting. Een toelichting op de grotere wijzigingen staan hieronder toegelicht per programmalijn. Budgettair kader (incl. verrekening reserves)
Vastgestelde begroting 2024
Neutrale Niet-neutrale wijziging wijziging
Begroting na wijziging
Realisatie per 30-6-24
Baten Kennisinfra en arbeidsmarkt
1.075
450
1.525
33
Economie
562
3.153
3.715
1.011
Mobiliteit
2.593
464
-156
2.901
544
Subtotaal baten begroting 2024
4.230
4.067
-156
8.142
1.588
Kennisinfra en arbeidsmarkt
4.006
534
4.540
220
Economie
4.068
3.266
7.315
2.562
Mobiliteit
4.293
88
4.381
1.611
Subtotaal lasten begroting 2024
12.367
3.888
-20
16.236
4.392
Saldo
-8.137
179
-136
-8.094
-2.804
Lasten
-20
Kennisinfra en arbeidsmarkt Wij passen de begroting aan middels een begrotingswijziging van programmalijn Kennisinfra en arbeidsmarkt van € 450.000 op de baten en € 534.000 op de lasten. Het gaat om budgettair neutrale begrotingswijzigingen en een enkele beleidsinhoudelijke afwijking.
Kortdurende opvang dakloze internationale werknemers Op dit moment onderzoeken we ambtelijk de mogelijkheden voor het uitbreiden van de kortdurende opvang van dakloze internationale werknemers. Deze wordt op dit moment via Barka georganiseerd. Daarnaast bekijken we momenteel wat er nodig is om de rechtenchecklist EU-burgers te implementeren en duurzaam te borgen. Tenslotte kijken we ook naar de mogelijkheid voor een straatdokter die daklozen (dus ook internationale werknemers) medisch/somatisch kan ondersteunen. De verwachting is dat dit kosten met zich meebrengt die niet uit bestaande budgetten kunnen worden opgevangen. Wij stellen daarom voor om de beschikbaar gestelde middelen in de meicirculaire 2024 van € 316.608 in 2024 te storten in de reserve Brede aanpak dak- en thuislozen en in 2025 de besteding ten laste van deze reserve te brengen. De daadwerkelijke onttrekking uit de reserve wordt gebaseerd op de realisatie.
29 |BESTUURSRAPPORTAGE 2024
Subsidieregeling versterken mbo, hbo, wo Wij stellen voor het in de begroting 2024 opgenomen budget Versterking Wetenschappelijk Onderwijs en onderzoek te gebruiken voor de dekking van het subsidieplafond van € 3 miljoen van de subsidieregel Versterken mbo, hbo en wo in Venlo 2024-2025. Het voorstel is dit te verdelen over 2024 (€ 1,5 miljoen) en 2025 (€ 1,5 miljoen). De resterende middelen van € 53.473 vloeien terug naar de gelijknamige bestemmingsreserve. Mochten de middelen in 2024 niet helemaal besteed worden, dan blijft het restant voor 2025 beschikbaar in de bestemmingsreserve Versterking Wetenschappelijk onderzoek en onderwijs Venlo.