065rv+rb Centrumregeling RES NML.pdf

GEMEENTEBESTUUR

Raadsvoorstel raadsnummer 2024 collegevergadering d.d. raadsvergadering d.d. programma portefeuillehouder

65 14-05-2024 26 juni 2024 Circulaire en duurzame hoofdstad M. Pollux

ons kenmerk 157876 team RGWBET steller A. van der Genugten telefoonnummer +31 77 2079169 e-mail a.vandergenugten@venlo.nl datum 8 maart 2024 bijlage(n) 3 datum verzonden

Onderwerp Centrumregeling RES NML Advies Het college van burgemeester en wethouders overeenkomstig artikel 73, vierde en vijfde lid, van de Wet gemeenschappelijke regelingen toestemming te verlenen tot het besluiten tot het treffen van de Gemeenschappelijke regeling Centrumregeling RES NML overeenkomstig het aan de raad gezonden ontwerpbesluit. Aanleiding Om de uitdagingen binnen de Regionale Energiestrategie Noord- en Midden Limburg (RES NML) de komende jaren het hoofd te kunnen bieden is een gelijkwaardige en continue samenwerking cruciaal. Structurele financiële middelen ondersteunen de toekomstbestendige RES NML samenwerking. Regionale samenwerking biedt kansen om menskracht en expertise te delen. Dit is vanwege de krappe arbeidsmarkt ook nodig. Ook kunnen we de RES-samenwerking benutten om verbinding te leggen met andere opgaven in een gebied. De urgentie op snelle maatregelen is groot. Toch werkt juist het investeren in een samenwerking uiteindelijk versnellend. Samenwerking tussen maatschappelijke organisaties, inwoners, energiecoöperaties, netbeheerders, bedrijfsleven en overheden: lokaal, regionaal en landelijk. Ieder vanuit zijn eigen rol. Samenwerken is belangrijker dan ooit. Om de ambities van het klimaatakkoord te realiseren binnen de RES regio Noord- en Midden Limburg werken de vijftien gemeenten, provincie Limburg, Waterschap Limburg en Enexis intensief samen.

De afgelopen periode gebeurde dit in een projectmatige vorm. In 2021 is de Regionale Energie Strategie (RES 1.0) vastgesteld en in 2023 heeft u een voortgangsrapportage ontvangen. De gezamenlijke ambities en inhoudelijke uitgangspunten op het gebied van energiebesparing, warmtetransitie en duurzame opwek tot 2030 met een doorkijk naar 2050 zijn hierin helder verwoord. Begin 2023 hebben de partners zich allemaal uitgesproken voor een sterke samenwerking en zijn akkoord gegaan met de uitwerking van de centrumregeling RES NML.

157876

1

Raadsvoorstel

Beoogd effect Met dit voorstel zetten we een volgende stap in het formele besluitvormingsproces dat uiteindelijk moet leiden tot een definitief besluit omtrent voorliggende Centrumregeling RES NML. Het te volgen vervolgproces ziet er op hoofdlijnen als volgt uit: 1. Toestemming vertegenwoordigende organen: vervolgens dienen de gemeenteraden, PS en he AB van het Waterschap toestemming te verlenen om de Centrumregeling RES NML vast te stellen. 2. Besluiten colleges/GS/DB: tot slot dienen de colleges, Gedeputeerde Staten (hierna GS) en het Dagelijks Bestuur (hierna DB) van het Waterschap een definitief besluit te nemen met betrekking tot die vaststelling. Argumenten 1.1 Gestructureerde samenwerking helpt de ambities van de RES beter te realiseren. In 2021 is de Regionale Energie Strategie (RES 1.0) door u vastgesteld. De gezamenlijke ambities en inhoudelijke uitgangspunten op het gebied van energiebesparing, warmtetransitie en duurzame opwek tot 2030, met een doorkijk naar 2050, zijn hierin helder verwoord. Binnen de huidige RES werken vijftien gemeenten, de provincie Limburg, Waterschap Limburg en Enexis intensief samen. Dit gebeurt op vrijwillige basis en veelal in een projectmatige vorm. Om de ambities van de RES en zodoende de bijdrage aan de doelstellingen van het Klimaatakkoord nog beter te kunnen realiseren biedt een structurelere samenwerking betere mogelijkheden.

Op 3 november 2022 is in het bestuurlijk RES-overleg besloten dat alle deelnemers zich via colleges, DB Waterschap en GS konden uitspreken voor de voorkeursvariant van de uit te werken nieuwe samenwerking binnen de RES. Het ambtelijk advies was om voor de 'Centrumregeling' te kiezen. Op 14 maart 2023 stemde de laatste deelnemer bestuurlijk in met de nadere uitwerking van die regeling. Daarop vooruitlopend is in het afgelopen jaar een kwartiermaker aan de slag gegaan met de uitwerking van een governance model als basis voor de nieuwe samenwerking van de RES (zie bijlage 3). Het governance document beschrijft alle essentiële onderdelen van de inrichting van de nieuwe RES zoals het takenpakket (basistaken en plustaken), de juridische structuur (vast te leggen in de centrumregeling), de organisatie en de (meerjaren)begroting. Onderdelen in die begroting zijn de financiële vertaling van het inhoudelijke jaarplan-2024, de personeelskosten en de kosten van de bedrijfsvoering van de nieuwe RES. Basis voor de berekening zijn de tarieven zoals die in Noord-Limburg worden gehanteerd. In de documenten van de centrumregeling en de governance komen de onderwerpen basistaken en plustaken aan de orde. Basistaken zijn taken waar de RES-partners gezamenlijk aan werken.

Het betreft taken, om gemeenten te ondersteunen en te ontzorgen, op het gebied van voortgangsmonitoring, beleidsvoorbereiding en advies (beleid door de gemeenten zelf separaat vast te stellen, denk aan de RES 2.0), kennisontwikkeling en het delen daarvan, bovenlokaal accountmanagement met strategische samenwerkingspartners, het voeren van de financiële administratie en verantwoording en het opstellen van het werkprogramma RES. Plustaken zijn uitvoeringstaken/projecten waarvan twee of meer deelnemers uitspreken dat ze die verder willen uitwerken. Het aantal deelnemers kan per uitvoeringstaak of project variëren (plustakenprincipe). 157876

2

Raadsvoorstel

Het initiatief voor een uitvoeringstaak (of -project) kan zowel regionaal vanuit het RESprogramma komen of lokaal vanuit één of meer deelnemers. De bekostiging van deze taken geschiedt separaat via de gemeenten die deelnemen in deze taak op basis van een onderlinge samenwerkingsovereenkomst. Tenslotte geeft het (concept)Jaarplan van 2024 op hoofdlijnen de inhoudelijke werkzaamheden weer die binnen de RES het komende jaar opgepakt gaan worden en geeft dit plan een beeld van een aantal mogelijke plustaken. Het jaarplan dient als uitgangspunt voor de RES-begroting 2024 en de meerjarenbegroting. 1.2 De centrumregeling is een geëigend model om de structurele regionale samenwerking op de juiste wijze vorm te geven. De regeling vormt de juridische basis voor de toekomstige regionale samenwerking en legt alle gemaakte afspraken vast in relatie tot onder meer de taken, bevoegdheden en financiën. Bijgevoegd zijn het ontwerpbesluit tot het treffen van de Centrumregeling RES NML en een toelichting daarop (bijlagen 1 en 3). De regeling valt onder het regiem van de Wet gemeenschappelijke regelingen. 1.3 De centrumregeling is aangepast naar aanleiding van de zienswijzen die door de deelnemende gemeentes zijn ingediend.

In bijlage 2 zijn de zienswijzen op de eerste conceptregeling samen met de reacties op de zienswijzen en hoe deze meegenomen worden in de nieuwe versie van de regeling opgenomen. Als gevolg van de zienswijzen zijn er diverse aanpassingen doorgevoerd. Kanttekeningen 2.1. Er kan niet uit de regeling getreden worden tot 1 januari 2026, dit is echter geen financieel risico gezien de gelden (SPUKS) voor de RES tot die tijd zijn veiliggesteld. 2.2. Als uitgangspunt bij nieuwe samenwerkingen hanteert Venlo het principe: ‘zeggenschap naar rato van financiële bijdrage’. Bij de RES Noord- en Midden-Limburg is dit echter niet het geval. Deze centrumgemeenteregeling is namelijk niet zozeer gericht op besluitvorming (daartoe staan de afzonderlijke colleges altijd nog zelf aan de lat), maar vooral op afstemming met betrekking tot de energietransitie in Noord- en Midden-Limburg.

157876

3

Raadsvoorstel

Financiën In de Centrumregeling (artikel 16, lid 2) wordt voor de eerste twee jaar van de regeling (2024 en 2025) uitgegaan van een bijdrage van €2,60 per inwoner per jaar. Peildatum aantal inwoners 1 januari 2024. De peildatum wordt elke twee jaar geactualiseerd. De gemeentelijke bijdrage wordt jaarlijks geïndexeerd op basis van de Consumenten Prijs Index. Voor Venlo betekent dit een bijdrage van circa €270.000 per jaar exclusief indexatie. Vanuit de "Tijdelijke regeling capaciteit decentrale overheden voor klimaat- en energiebeleid” (CDOKE-regeling) is er voldoende dekking aanwezig om aan de verplichtingen in de jaren 2024-2025 te kunnen voldoen. De begroting en jaarrekening maken integraal onderdeel uit van de begroting en jaarrekening van de gemeente Venlo. In een VNG-publicatie van oktober 2023, is aangegeven dat de SPUK-middelen als structureel gezien kunnen worden en in ieder geval tot 2030 zijn opgenomen in de afpraken met het rijk. Communicatie De kwartiermaker RES zal ook zorg dragen voor de communicatie aangaande de volgende fase van de besluitvorming. Vervolgprocedure raad Het doel is om het traject van toestemming voor 1 augustus 2024 af te ronden om daarna het vervolgproces binnen het college in te gaan om de regeling per 1 september 2024 van kracht te laten zijn.

Burgemeester en wethouders van Venlo de secretaris

de burgemeester

Twan Beurskens

Antoin Scholten

Bijlagen 1 Centrumregeling RES NML 03-2024 2 Reactie op zienswijzen op basis van bespreking in BO 25-1-2024 3 Toelichting Centrumregeling RES NML

157876

6 maart 2024 6 maart 2024 6 maart 2024

4

GEMEENTEBESTUUR

Raadsbesluit onderwerp Raadsnummer 2024 raadsvergadering d.d.

Centrumregeling RES NML 65 26 juni 2024

ons kenmerk 157876 steller A. van der Genugten telefoonnummer +31 77 2079169 e-mail a.vandergenugten@venlo.nl datum 8 maart 2024

De raad van de gemeente Venlo; gelezen het voorstel van het college van 09-04-2024, 157876 ; gelet op artikel 73 van de Wet gemeenschappelijke regelingen en Afdeling 10.2.1 van de Algemene wet bestuursrecht; besluit: Het college van burgemeester en wethouders overeenkomstig artikel 73, vierde lid, van de Wet gemeenschappelijke regelingen toestemming te verlenen tot het besluiten tot het treffen van de Gemeenschappelijke regeling Centrumregeling RES NML overeenkomstig het aan de raad gezonden ontwerpbesluit.

Aldus vastgesteld in de openbare raadsvergadering van 26 juni 2024.

De griffier

De voorzitter

Marijke van de Plasse

Antoin Scholten

157876

5