044bijl1 Jaarstukken 2022 - Versie B_W definitief.pdf
Tekst van het document
Dat geldt ook voor het veranderende klimaat dat een steeds grotere impact uitoefent op economie en samenleving en ook niet aan Venlo voorbij gaat. Dit alles raakt het kerndoel van het programma dat gaat over Venlo een toekomstbestendige gemeente te laten zijn die kansen benut in de energietransitie, klimaatadaptatie en circulariteit. Meer dan ooit is door de energierekening , leveringsproblemen van goederen of de natuurrampen meer bewustwording ontstaan bij inwoners en bedrijven. Met de opgave en de toegenomen belangstelling wordt binnen dit programma veel werk verzet in het beperken van de klimaatverandering en het aanpassen van de samenleving (adaptatie) aan het veranderende klimaat. Ook is er bijzonder aandacht voor duurzaam grondstoffen gebruik. Dat doet Venlo lokaal en regionaal en ook in verbinding met andere gemeentelijke opgaven, zoals bijvoorbeeld de bebouwde omgeving of mobiliteit. Een overal programma-indicator van het programma circulaire en duurzame hoofdstad is de CO2uitstoot die direct verband houdt met de klimaatverandering. Resultaat op de totale programmaopgave is dat we in Venlo een CO2-uitstoot hebben die een vergelijkbare daling doormaakt ten opzichte van het landelijke gemiddelde en met lokaal beleid hierin een directe bijdrage wordt geleverd op werkvelden waar de gemeente invloed op kan uitoefenen (duurzame opwek, energiebesparing en gebouwde omgeving).
De programmalijnen leveren hierin een afzonderlijke bijdrage met een meer specifiekere doelstelling. Daarin investeren we sterk in verbinding met de samenleving voor een rechtvaardige transitie met draagvlak en betrokkenheid. Hiervoor stellen wij met wijken, dorpen klimaatakkoorden op en zijn we aanwezig, zichtbaar en in verbinding in events, bijeenkomsten en locaties in heel Groot Venlo.
79 | JAARSTUKKEN 2022
Exploitatie
6. Circulaire en duurzame hoofdstad
Baten / Lasten
Begroting na wijziging 2022
Rekening 2022
%
Verschil
Baten
1.984
2.246
113%
262
Lasten
6.666
5.537
83%
1.130
-4.683
-3.291
70%
1.392
Saldo baten en lasten Onttrekkingen aan reserves
Baten
2.359
2.125
90%
-234
Toevoegingen aan reserves
Lasten
558
584
105%
-26
Saldo verrekening met reserves
1.801
1.541
86%
-260
Totaal resultaat programma
-2.882
-1.750
61%
1.132
Middelen per programmalijn inclusief mutaties reserves
Baten / Lasten
Begroting na wijziging 2022
Rekening 2022
%
Verschil
Energietransitie
Baten
1.981
2.232
113%
251
Lasten
4.009
3.699
92%
310
-2.028
-1.467
72%
561
Baten
1.761
1.681
95%
-80
Lasten
1.584
1.513
95%
71
177
168
95%
-9
Baten
600
457
76%
-143
Lasten
1.631
909
56%
723
Subtotaal Circulariteit
-1.031
-451
44%
580
Totaal resultaat programma
-2.882
-1.750
61%
1.132
Subtotaal Energietransitie Klimaatadaptatie Subtotaal Klimaatadaptatie Circulariteit
Kredieten Programmalijn
Krediet
Realisatie t/m 2021
Energietransitie
4.280
175
Realisatie 2022
Restant krediet
Begrote uitgaven 2022
Prognose uitgaven 2022
% Gerealiseerd 2022 t.o.v. Begroot
-175
4.280
1.750
350
-10%
Klimaatadaptatie
0%
Circulariteit
0%
Totaal kredieten
4.280
175
-175
4.280
1.750
350
-10%
In de Financiële Samenvatting onderdeel Restantkredieten is aangegeven op welke kredieten de grootste afwijkingen t.o.v. de begrote uitgaven 2022 zijn ontstaan. Oorzaken zijn vertraging in de voorbereiding en of aanbesteding maar ook leveringsproblemen zorgen voor stagnatie. Voor meer informatie verwijzen wij u naar de verantwoording van de kredieten per programmalijn.
80 | JAARSTUKKEN 2022
Energietransitie Inleiding De hoofdopgave vanuit deze programmalijn is zekerheid van energie en warmte realiseren door inzet van hernieuwbare en schone lokale bronnen in Venlo. Voor wat betreft de energie opwek en besparing wordt maximaal samengewerkt met gemeenten in de regio.
Wat hebben we bereikt In 2022 hebben we activiteiten uitgevoerd en resultaten bereikt zoals: •
100% realisatie € 958.000,00 subsidie voor energiebesparing waarvan 3.643 inwoners in 2022 (woningeigenaren en huurders) energiebesparende maatregelen hebben kunnen nemen (milieu impact van 3.191.471 kg CO2 reductie);
•
Realisatie van een technisch & financieel ontzorgingsconcept voor zon op particuliere daken voor inwoners waarvoor in 2022 +/- 500 woningeigenaren interesse toonden;
•
Succesvolle inkoopacties onder andere op gebied van isolatie waarvan in het vierde kwartaal 2022 628 aanvragen van inwoners zijn gedaan en 758 isolatiemaatregelen zijn gerealiseerd;
•
Energiearmoede gereduceerd vanuit duurzaamheid voor 4136 inwoners met een investering van € 91.377,00 met ook structurele reductie van energielasten (milieu-impact 1.350.471 kg CO2 reductie);
•
Met het duurzaamheidsloket in Groot Venlo een 65% bereik (woningeigenaren) gerealiseerd (was in 2021 41%);
•
Prestatie duurzaamheidsloket: 942 persoonlijke adviezen, 12.465 digitale adviezen, 3.382 geadviseerde maatregelen,24.464 unieke bezoekers op website, 35.246 pagina weergaven, website bezoek fors boven landelijk gemiddelde (2,5 tot 3x boven gemiddeld);
•
Gemeentelijke subsidieregeling ontwikkeld waarin inwoners die geen gasaansluiting meer hebben kunnen rekenen op een Venlose bijdrage van € 500,00;
•
Project Gas(t)vrije wijk Hagerhof in voorbereiding voor wat betreft de rolkeuze, techniek en vertaalslag van wet en regelgeving;
•
Uitvoering van een verkenning van grootschalige opwek in een gebied Meelderbroek conform beleidskader Nieuwe Energie;
•
De routekaart verduurzaming gemeentelijk en maatschappelijk vastgoed is vastgesteld. Aanvullende middelen voor de uitvoering hiervan zijn in de begroting 2023 beschikbaar gesteld.
Wat hebben we daarvoor gedaan De programmalijn energietransitie kent twee kernthema’s: energietransitie en transitievisie warmte. Vanuit de Venlose opgave, voortkomend uit de RES, hebben we samen met partners en stakeholders een afwegingskader grootschalige energieopwekking ontwikkeld om initiatieven te kunnen toetsen en hun realisatie te versnellen. In die zin is er ook in 2022 een wezenlijke bijdrage geleverd aan de verdere ontwikkeling en uitvoering van de regionale energiestrategie en borging ervan binnen een uitvoeringsorganisatie. 81 | JAARSTUKKEN 2022
In 2022 is verder gewerkt aan de pilotwijk Hagerhof waar we geïntegreerd de kansen van energietransitie, klimaatadaptatie en circulariteit toepassen en de leefbaarheid en omgevingskwaliteit verhogen. Dit pilotproject richt zich onder andere op het onderzoek naar het aanbieden van warmte door middel van aquathermie (warmte uit de Maas). In 2022 heeft de Minister aangegeven dat een warmtenet in publieke handen (meerderheidsaandeel) zou moeten komen. Als gevolg van deze uitspraak hebben we een marktverkenning uitgevoerd om te kunnen komen tot een besluit voor de governance van het toekomstig warmtenet voor Hagerhof. Besluitvorming daarover volgt in 2023.
Wat heeft het gekost In deze paragraaf wordt het totaal van de baten en lasten per programmalijn gepresenteerd alsook een overzicht van de kredieten ultimo 2022. Exploitatie Middelen per programmalijn inclusief mutaties reserves
Baten / Lasten
Begroting na wijziging 2022
Rekening 2022
%
Verschil
Energietransitie
Baten
1.981
2.232
113%
251
Lasten
4.009
3.699
92%
310
-2.028
-1.467
72%
561
Totaal resultaat programmalijn
Een nadere toelichting op bovenstaande tabel "Exploitatie" is opgenomen in onderdeel: "Baten en lasten in de jaarrekening per programma". Kredieten Naam
Kredietsoort
Krediet
Realisatie t/m 2021
PAW Hagerhof Oost
Uitbreiding
1.000
175
Zonnepanelen part. Daken
Uitbreiding
3.280
Totaal Energietransitie
4.280
175
Realisatie 2022
Restant krediet
Begrote uitgaven 2022
Prognose uitgaven 2022
% Gerealiseerd 2022 t.o.v. Begroot
-175
1.000
250
250
-70%
3.280
1.500
100
0%
4.280
1.750
350
-10%
-175
De kredieten binnen dit programma hebben betrekking op meerjarige ontwikkelingen. Het project 'zon op dak' heeft vertraging opgelopen als gevolg van de aanbesteding. Inmiddels is de uitrol van het project gestart.
In "Bijlage III Kredieten" is naast de afgesloten kredieten ook een totaaloverzicht opgenomen van alle restantkredieten per 31-12-2022.
Klimaatadaptatie Inleiding Deze programmalijn richt zich op de realisatie van een groene, leefbare en veilige stad die voorbereid is op, zich verhoudt tot en zich aanpast aan de klimaatverandering. Kernopgave van deze 82 | JAARSTUKKEN 2022
programmalijn is het realiseren van een groene leefbare en veilige stad die voorbereid en aangepast is op de klimaatverandering. In tegenstelling tot de andere programmalijnen ligt de nadruk op het opvangen van de gevolgen van de klimaatverandering en ervoor zorgdragen dat de samenleving hierdoor niet tot stilstand komt. Het gaat hierbij onder andere over wateroverlast, hittestress, droogte, biodiversiteit, etc.
Wat hebben we bereikt In 2022 hebben we activiteiten uitgevoerd en resultaten bereikt zoals: •
'Klimaat-adaptief' ontwerpen in ruimtelijk-fysieke projecten en gebiedsontwikkelingen langs de spelregels en afspraken van het beleidskader Groen en Water. Concrete bijdragen geleverd in nieuwe en bestaande gebiedsontwikkelingen zoals Kazernekwartier, Veilingterrein, Centrumplannen Venlo, Blerick, Tegelen;
•
Bijdrage geleverd aan de realisatie van de Groene straat 2022
•
Uitvoering gegeven aan projecten zoals Groen Blauwe Schoolpleinen;
•
Subsidieregelingen voorbereid op gebied van klimaatadaptatie;
•
Binnen klimaatwijkakkoorden uitvoering gegeven aan klimaat-adaptieve maatregelen op gebied van biodiversiteit, hittestress, wateroverlast en droogte;
•
Geadviseerd over projecten op regionaal niveau (waterpanel noord, transitie nationaal park Maasduinen) en lokaal niveau (verduurzamen bedrijventerreinen);
•
Data ontwikkeld om actief te kunnen monitoren en sturen op de programmadoelen
•
Actieplan Venlo klimaatbestendig vastgesteld.
Wat hebben we daarvoor gedaan Deze programmalijn zich ook in 2022 vooral gericht op de bijdrage aan projecten in het verlengde van de agenda Groen en Water die kansen bieden om de opgaven vanuit klimaatadaptatie te realiseren. Met projecten zoals Groene Straat is met de betrokkenheid vanuit de bewoners inzichtelijk gemaakt wat groen/biodiversiteit kan bijdragen aan het leefklimaat in de wijk.
Wat heeft het gekost In deze paragraaf wordt het totaal van de baten en lasten per programmalijn gepresenteerd alsook een overzicht van de kredieten ultimo 2022. Exploitatie Middelen per programmalijn inclusief mutaties reserves
Baten / Lasten
Begroting na wijziging 2022
Rekening 2022
%
Verschil
Klimaatadaptatie
Baten
1.761
1.681
95%
-80
Lasten
1.584
1.513
95%
71
177
168
95%
-9
Totaal resultaat programmalijn
Een nadere toelichting op bovenstaande tabel "Exploitatie" is opgenomen in onderdeel: "Baten en lasten in de jaarrekening per programma". 83 | JAARSTUKKEN 2022
Circulariteit Inleiding Deze programmalijn richt zich op de ontwikkeling van een circulaire economie en onderscheidende samenleving die gekenmerkt wordt door groei zonder verlies, verspilling of belasting. De opgave binnen deze programmalijn richt zich op het grondstoffengebruik van bestaande in omloop zijnde grondstoffen (van afval naar grondstof) en duurzame toepassing van nieuwe grondstoffen. Doelstellingen daarbij zijn om de levenszekerheid van kritieke grondstoffen en materialen te borgen en daarmee natuurlijke bronnen niet uit te putten.
Wat hebben we bereikt In 2022 hebben we activiteiten uitgevoerd en resultaten behaald zoals: •
Regiosubsidie verworven en bijgedragen aan de ontwikkeling en professionalisering van het Venloos circulair ambachtscentrum (behoud van bestaande grondstoffen);
•
Voorbereiden van een grondstoffenvisie en bijbehorende uitvoeringsagenda
•
Ontwikkelen van een grondstoffenbank in Venlo samen met marktpartijen;
•
Onderzoeken van de waarde van circulariteit in beeldbepalende projecten van Venlo om met deze ervaringen de circulaire economie in Venlo te kunnen versterken;
•
Realiseren van de deeleconomie in verschillende wijken in Venlo;
Wat hebben we daarvoor gedaan Net als voorgaande jaren hebben we, samen met onze partners in wijken en buurten ingezet op de totstandkoming van klimaatwijkakkoorden. De voorbereidende werkzaamheden en het maken van afspraken verloopt succesvol gericht op nieuwe klimaatakkoorden (in aanvulling op de bestaande) maar bevinden zich begin 2023 in de uitvoeringsfase. Eind 2022 is wel de basis gelegd voor 2 nieuwe klimaatwijkakkoorden in aanvulling op de 2 die al succesvol in uitvoering zijn. Ook vanuit andere wijken / stadsdelen is belangstelling om een klimaatakkoord te gaan sluiten. Het Healthy Building Network project is afgelopen jaar succesvol afgerond. Tijdens het symposium in mei 2022 met ruim 100 deelnemers in Mönchengladbach is onder veel media-aandacht de inhoud van de 'Letter of Intent' circuliar en gezond bouwen gepresenteerd. In oktober is deze ondertekend door de besturen van Venlo, Mönchengladbach, Krefeld en Kreis Viersen tijdens het Healthy building congres in de Maaspoort met ruim 150 deelnemers. Dit congres heeft internationaal de aandacht getrokken en de focus gericht op Venlo als kartrekker binnen het thema gezondheid. Tenslotte zijn we bezig met de ontwikkeling van het nieuwe grondstoffenplan gericht op besluitvorming juni 2023.
Wat heeft het gekost In deze paragraaf wordt het totaal van de baten en lasten per programmalijn gepresenteerd alsook een overzicht van de kredieten ultimo 2022. 84 | JAARSTUKKEN 2022
Exploitatie Middelen per programmalijn inclusief mutaties reserves
Baten / Lasten
Begroting na wijziging 2022
Rekening 2022
%
Verschil
Circulariteit
Baten
600
457
76%
-143
Lasten
1.631
909
56%
723
-1.031
-451
44%
580
Totaal resultaat programmalijn
Een nadere toelichting op bovenstaande tabel "Exploitatie" is opgenomen in onderdeel: "Baten en lasten in de jaarrekening per programma".
85 | JAARSTUKKEN 2022
Algemene middelen Inleiding Het overzicht algemene middelen bevat de baten en lasten die niet rechtstreeks toewijsbaar zijn aan een van de zes inhoudelijk programma's. Het overzicht algemene middelen is geen programma en gaat daarom ook niet in op de beantwoording van de vragen 'Wat willen we bereiken?' en 'Wat gaan we daarvoor doen?'
Een toelichting op de algemene middelen is opgenomen in het jaarrekeningdeel van voorliggende jaarstukken.
Wat heeft het gekost? Exploitatie
Algemene middelen
Baten / Lasten
Begroting na wijziging 2022
Rekening 2022
%
Verschil
Baten
350.941
354.651
101%
3.709
Lasten
55.423
52.816
95%
2.607
295.519
301.835
102%
6.316
Saldo baten en lasten Onttrekkingen aan reserves
Baten
15.284
15.567
102%
284
Toevoegingen aan reserves
Lasten
-2.754
-1.327
48%
-1.426
Saldo na verrekening met reserves
18.037
16.894
94%
-1.143
Totaal resultaat Algemene middelen
313.556
318.729
102%
5.173
Een nadere toelichting op bovenstaande tabellen is opgenomen in het onderdeel: "Baten en lasten in de jaarrekening per programma".
86 | JAARSTUKKEN 2022
Overzicht algemene dekkingsmiddelen Begroting na wijziging 2022
Rekening 2022
%
Verschil
Baten Financiering
11.444
6.388
56%
-5.055
Lokale heffingen
42.749
45.675
107%
2.926
Overheadkosten
139
727
523%
588
Overige alg dekkingsmiddelen
15.784
16.334
103%
551
Uitkeringen gemeentefonds
296.110
301.093
102%
4.983
Totaal baten
366.225
370.218
101%
3.993
Financiering
7.698
3.785
49%
3.914
Lokale heffingen
1.975
1.748
89%
227
Overheadkosten
42.491
46.212
109%
-3.720
505
-256
-51%
761
Totaal lasten
52.669
51.489
98%
1.181
Saldo algemene dekkingsmiddelen
313.556
318.729
102%
5.173
Lasten
Overige alg dekkingsmiddelen Post onvoorzien Vennootschapsbelasting
Onvoorzien Conform de nota Risicomanagement en weerstandsvermogen bedraagt de post onvoorzien bij de primitieve begroting jaarlijks afgerond € 539.000. Met de vaststelling van voornoemde nota is tevens een beleidsuitgangspunt voor de post Onvoorzien vastgesteld: de onttrekkingen uit de post Onvoorzien zijn direct gekoppeld aan de effectuering van de geïdentificeerde risico’s.
Onderstaand de specificatie van de aanwending van de post onvoorzien: Raadsvergadering Besluit
Omschrijving
Programma
23-3-2022
RB 2022-023
Ondersteuning Oekraïense oorlogsslachtoffers
AM
€ 102.500
28-9-2022
RB 2022-065
Venlo Fonds
1. Gezond en Actief Venlo
€ 436.000
Totaal
87 | JAARSTUKKEN 2022
Bedrag
€ 538.500
Kredieten Realisatie 2022
Restant krediet
Begrote uitgaven 2022
Prognose uitgaven 2022
% Gerealiseerd 2022 t.o.v. Begroot
237
460
321
350
74%
142
142
Naam
Kredietsoort
Krediet
Realisatie t/m 2021
Proj.Inform.beh.op Orde (Prio)
Uitbreiding
1.226
528
Luchtkwaliteitsmetingen
Uitbreiding
152
10
Telefooncentr GT Connect 2020
Vervanging
270
26
18
226
40
110
46%
Migratie Content Management 20
Vervanging
50
36
8
6
14
14
54%
Websitebeheer 2020
Vervanging
150
7
108
34
80
80
135%
Vergaderinstallatie Raad
Vervanging
141
2
19
120
139
110
14%
Wet Open Overheid 2022
Uitbreiding
150
74
76
150
140
49%
464
1.066
886
804
52%
Totaal kredieten
2.139
609
0%
Voor het krediet luchtkwaliteitsmetingen geldt dat deze wordt afgesloten. De overige kredieten zijn qua kasstroom en inhoudelijke planning voorzien om in 2023 te worden afgerond.
In "Bijlage III Kredieten" is naast de afgesloten kredieten ook een totaaloverzicht opgenomen van alle restantkredieten per 31-12-2022.
88 | JAARSTUKKEN 2022
PARAGRAFEN Lokale heffingen Actuele ontwikkelingen Herziening gemeentelijk belastingstelsel De afgelopen jaren is verruiming van het lokaal belastinggebied een nadrukkelijk item geweest. Er zijn diverse onderzoeken gedaan en is dit eveneens onderdeel geweest van lobbytrajecten van onder andere de Vereniging van Nederlandse Gemeenten. In 2022 is tussen het Rijk en gemeenten gesproken over een nieuwe of aangepaste financieringssystematiek. De wens is om per 2026 tot een nieuwe wijze van bekostigen te komen, waarbij verruiming van het lokale belastinggebied een te onderzoeken onderdeel is. In het rapport ‘Betalen betekent betalen’ uit 2015 is aanbevolen om te komen tot een significante uitbreiding van het gemeentelijk belastinggebied. Het gaat daarbij om autonome keuzes, niet om het bekostigen van rijksdoeleinden. De auteurs van dit rapport Alexander Rinnooy Kan en Maarten Allers schreven op verzoek van de VNG een notitie ter actualisering van de analyse. Het VNG-bestuur onderschrijft de conclusie (verschuiving van rijksbelastingen naar lokale belastingen) uit deze notitie, dat de redenen om te komen tot een significante uitbreiding onverkort gelden.
Daarmee is het reeds eerder geformuleerde VNG-standpunt door het bestuur herbevestigd: ‘Om maatschappelijke opgaven vanuit de lokale samenleving en met de juiste democratische afweging op te kunnen pakken, is beleidsmatige én financiële armslag noodzakelijk. Er dient daarom een verschuiving plaats te vinden van rijksbelastingen naar het lokale belastinggebied. Daarbij gelden wel enkele randvoorwaarden’. De VNG zal zich hiervoor dan ook inzetten. Uitbreiding kan echter in 2026 (inzet coalitieakkoord) slechts aan de orde komen als aan de geformuleerde randvoorwaarden is voldaan. Daarbij vormen met name ‘de financiële verhoudingen op orde’ en 'geen verhoging van de lastendruk’ harde ijkpunten. Ondanks de voorliggende rapporten en gezien voorgaande beschreven actuele situatie zal naar verwachting de gemeente Venlo ook deze kabinetsperiode grotendeels afhankelijk blijven van inkomsten die van het Rijk worden ontvangen. Het eigen belastinggebied blijft hiermee dus voorlopig beperkt. Dit betekent eveneens dat er voorlopig nog geen hervormingsplan ligt om het evenwicht tussen betalen, bepalen en verantwoorden beter in balans te brengen met de vele taken die gemeenten de laatste jaren erbij hebben gekregen.
89 | JAARSTUKKEN 2022
Overzicht belastingen en heffingen Lokale heffingen zijn opgedeeld in twee soorten: 1. (algemene) belastingen en 2. rechten en leges (retributies). 1. Gemeenten zijn beperkt in de soorten (algemene) belastingen die ze mogen heffen. Deze zijn limitatief opgesomd in de wet. Deze belastingen worden ook wel ‘Ongebonden belastingen’ genoemd. De gemeente is vrij in de besteding van de opbrengsten van deze belastingen. 2. Daarnaast heft de gemeente rechten en leges voor individuele dienstverlening aan de burgers. De wet geeft voor de mogelijke rechten en leges geen limitatieve opsomming. De rechten en leges worden ook wel ‘Gebonden belastingen’ genoemd. De tarieven dienen zodanig vastgesteld te worden dat de geraamde opbrengsten de geraamde kosten voor het verlenen van de diensten niet overschrijden, de opbrengst dient alleen ter bestrijding van de kosten die de gemeente voor de desbetreffende dienstverlening maakt.
De gemeentelijke belastingen en retributies die in 2022 zijn geheven zijn: Belastingoverzicht 2022 Begroting Rekening na wijziging 2021 2022
Rekening 2022
OZB eigenaren niet-woningen
13.472
13.159
14.426
OZB eigenaren woningen
17.694
17.780
18.306
OZB gebruikers niet-woningen
9.549
9.211
10.291
Totaal OZB
40.715
40.149
43.023
Hondenbelasting
575
472
446
Parkeerbelasting
2.197
2.800
2.314
Reclamebelasting
7
Toeristenbelasting
2.113
2.128
2.206
Totaal overige ongebonden belastingen
4.892
5.399
4.969
Totaal ongebonden belastingen
45.607
45.548
47.992
Afvalstoffenheffing
10.830
10.638
10.934
Rioolheffing
8.356
8.018
8.332
Totaal Afval en riool
3
19.186
18.656
19.266
Bedrijven InvesteringsZones
312
316
333
Haven- en opslaggelden
303
354
406
5.890
5.395
6.961
353
394
409
Leges Lijkbezorgingsrechten Marktgelden
2
259
198
Totaal overig gebonden belastingen
6.859
6.717
8.308
Totaal gebonden belastingen
26.045
25.374
27.573
Totaal opbrengst gemeentelijke heffingen
71.652
70.922
75.566
90 | JAARSTUKKEN 2022
Programma
Onderdeel
1. Gezond en actief Venlo
Leges
Totaal programma 1. Gezond en actief Venlo
Begroting Rekening na wijziging 2021 2022
Rekening 2022
15
9
9
15
9
9
2. Leefbaar Venlo
Afvalstoffenheffing
10.830
10.638
10.934
2. Leefbaar Venlo
Leges
5.836
5.304
6.899
2. Leefbaar Venlo
Lijkbezorgingsrechten
353
394
409
2. Leefbaar Venlo
Parkeerbelasting
2.197
2.800
2.314
2. Leefbaar Venlo
Rioolheffing
8.356
8.018
8.332
Totaal programma 2. Leefbaar Venlo
27.572
27.153
28.888
4. Welvarend Venlo
Bedrijven InvesteringsZones
312
316
333
4. Welvarend Venlo
Haven- en opslaggelden
303
354
406
615
670
739
Totaal programma 4. Welvarend Venlo 5. Centrumstad Venlo
Leges
38
82
53
5. Centrumstad Venlo
Marktgelden
2
259
198
5. Centrumstad Venlo
Reclamebelasting
7 47
341
254
Algemene middelen
Hondenbelasting
575
472
446
Algemene middelen
Leges
Algemene middelen
Onroerende-zaakbelasting
40.715
40.149
43.023
Algemene middelen
Toeristenbelasting
2.113
2.128
2.206
Totaal Algemene middelen
43.403
42.749
45.675
Totaal opbrengst gemeentelijke heffingen
71.652
70.922
75.566
Totaal programma 5. Centrumstad Venlo
91 | JAARSTUKKEN 2022
3
Beknopte samenvatting van afwijkingen In dit jaarverslag leggen wij verantwoording af over de realisatie van de belastingopbrengsten ten opzichte van de geraamde opbrengsten in de begroting 2022 én van afwijkingen van opbrengsten in de voorgaande jaren. Samenvattend zijn de meest opvallende afwijkingen: •
Onroerende zaakbelasting € 2.874.000 In 2021 en 2022 zijn meer WOZ-objecten gereedgekomen, dit resulteerde in een meer dan geraamde toename van de OZB-opbrengst van € 2.874.000. Een deel van de toename is structureel van aard en reeds verwerkt in de begroting van 2023 opgenomen extra opbrengst van € 1.950.000.
•
Opbrengsten afvalstoffenheffing € 295.000 De opbrengst is 2,7% hoger dan begroot in verband met een toename van het aantal huishoudens.
•
Opbrengsten rioolheffing € 314.000 De opbrengst is 3,9% hoger dan begroot doordat er meer aansluitingen waren dan vooraf geraamd.
•
Opbrengsten parkeerbelasting -/- € 486.000 Het aantal bezoekers aan de binnenstad was door Covid-19 nog steeds wat lager dan normaal. Dit heeft geleid tot minder opbrengsten voor parkeerterreinen en straatparkeren van € 180.000 en voor naheffingsaanslagen van € 306.000.
Belastingopbrengsten 2022 De hieronder opgenomen specificatie per belastingsoort is gebaseerd op de situatie per 31 december 2022 conform de door de accountant gewaarmerkte afrekeningen van BsGW. In algemene zin valt op te merken dat er vanuit BsGW, behalve bij de OZB-opbrengsten, geen signalen 92 | JAARSTUKKEN 2022
zijn ontvangen dat de geraamde belastingopbrengsten in 2022 niet zullen worden gerealiseerd. Omdat een aantal parameters nog niet is geactualiseerd, is het mogelijk dat er zich alsnog verschillen voordoen ten opzichte van de ramingen voor 2022. Deze zullen in de jaarrekening 2023 worden meegenomen en verwerkt. Onroerende zaakbelastingen Jaarlijks wordt een nieuwe WOZ-waarde voor onroerende zaken vastgesteld. In 2022 is deze gebaseerd op de waardepeildatum 1 januari 2021. De OZB-tarieven worden gecorrigeerd voor de gemiddelde waardeontwikkeling van het vastgoed, om de geraamde opbrengsten en de woonlastennota gelijk te kunnen houden. De totale opbrengsten OZB die in de begroting 2022 zijn geraamd op € 40.149.000. Op basis van de inzichten per ultimo 2022 worden deze opbrengsten naar alle waarschijnlijkheid gerealiseerd. Bij de jaarrekening 2023 zullen eventuele verschillen (zoals gebruikelijk) worden verwerkt. De belangrijkste reden voor het positieve resultaat: •
In 2021 en 2022 zijn meer WOZ-objecten gereedgekomen, dit resulteerde in een meer dan geraamde toename van de OZB-opbrengst van € 2.874.000. Een deel van de toename is structureel van aard en reeds verwerkt in de begroting van 2023 opgenomen extra opbrengst van € 1.950.000. Rek. 2021 Tarief
2022 Baten
Tarief
Realisatie
Baten Begroot
Realisatie
Eigendom woningen
0,1641%
€ 17.683
0,1590%
€ 17.779
€ 18.357
Eigendom niet-woningen
0,3932%
€ 13.201
0,3970%
€ 13.159
€ 13.955
Gebruiker niet-woningen
0,3159%
€ 9.168
0,3189%
€ 9.211
€ 9.870
Resultaat voorgaande jaren Totale baten
€ 663 € 40.715
Voorziening oninbaar en overig Totaal
€ 841 € 40.149
€ 43.023
€ 40.149
€ 43.023
Verschil
€ 2.874
-€ 35 € 40.680
Hondenbelasting De verwachte opbrengst hondenbelasting sluit nagenoeg aan bij de begroting. Rek. 2021
2022
Baten
Baten
Realisatie
Begroot
Realisatie
€ 575
€ 472
€ 451
Resultaat voorgaande jaren Totale baten
-€ 5 € 575
€ 472
€ 446
€ 575
€ 472
€ 446
Verschil
-€ 26
Voorziening oninbaar en overig Totaal
93 | JAARSTUKKEN 2022
Toeristenbelasting Het resultaat van € 78.000 wordt grotendeels veroorzaakt door de definitieve afrekeningen van voorgaande jaren. Rek. 2021
2022
Baten
Baten
Realisatie
Begroot
Realisatie
€ 1.690
€ 2.128
€ 1.914
Resultaat voorgaande jaren
€ 423
Totale baten
€ 292
€ 2.113
€ 2.128
€ 2.206
€ 2.113
€ 2.128
€ 2.206
Verschil
€ 78
Voorziening oninbaar Totaal
Afvalstoffenheffing De afvalstoffenheffing dient ter bekostiging van de kosten voor het beheer en de verwerking van huishoudelijk afval. Het tarief is conform de beleidsuitgangspunten voorcalculatorisch bepaald uitgaande van 100% kostendekkendheid. Deze kostendekkendheidsberekening omvat meer dan alleen de baten en lasten van het organisatieproduct afval zoals opgenomen in programma 2. Leefbaar Venlo. Op basis van artikel 228a Gemeentewet is het namelijk toegestaan om ook de compensabele BTW en toerekenbare overhead als kostenpost aan de afvalexploitatie toe te rekenen. Deze toerekening gebeurt extracomptabel (buiten de financiële administratie om). Het saldo van de toegerekende BTW en overhead is derhalve een algemeen dekkingsmiddel. Op basis van de daadwerkelijke realisatie in 2022 komt de kostendekkendheid uit op ongeveer 100%. Zowel de baten als lasten zijn in 2022 hoger dan begroot. Voor een toelichting hierop verwijzen wij u naar de toelichting op de baten en lasten van het product afval in het programma 2. Leefbaar Venlo. Rek. 2021
2022
Baten
Baten
Realisatie
Begroot
Realisatie
€ 10.804 € 10.638
€ 10.867
Resultaat voorgaande jaren
€ 26
Totale baten
€ 67
€ 10.830 € 10.638
€ 10.934
Verschil
€ 296
Kostendekkendheid
BTW
Totale lasten
729 1.434
13.044
Heffing
Lasten Overhead
Afvalstoffenheffing
10.880
94 | JAARSTUKKEN 2022
Overige inkomsten Heffing 2.125
10.934
Totale baten
Kostendekkendheid
13.059
100%
Rioolheffing Het tarief is conform de beleidsuitgangspunten voorcalculatorisch bepaald uitgaande van 100% kostendekkendheid. Deze kostendekkendheidsberekening omvat meer dan alleen de baten en lasten van het organisatieproduct riolering zoals opgenomen in programma 2. Leefbaar Venlo. Op basis van artikel 228a Gemeentewet is het namelijk toegestaan om ook de compensabele BTW en toerekenbare overhead als kostenpost aan de rioolexploitatie toe te rekenen. Deze toerekening gebeurt extracomptabel (buiten de financiële administratie om). Het saldo van de toegerekende BTW en overhead is derhalve een algemeen dekkingsmiddel. Zowel de baten als lasten zijn in 2022 hoger dan begroot. Voor een toelichting hierop verwijzen wij u naar de toelichting op de baten en lasten van het product riolering in het programma 2. Leefbaar Venlo. Rek. 2021
2022
Baten
Baten
Realisatie
Begroot
Realisatie
Kleingebruik
€ 7.649
€ 7.438
€ 7.703
Grootverbruik
€ 560
€ 580
€ 560
Resultaat voorgaande jaren
€ 147
Totale baten
€ 8.356
€ 69 € 8.018
€ 8.332
Verschil
€ 314
BTW
Totale lasten
Overige inkomsten Heffing
1.153 1.168
8.797
Kostendekkendheid Heffing
Lasten Overhead
Rioolheffing
6.476
95 | JAARSTUKKEN 2022
422
8.332
Totale baten
Kostendekkendheid
8.753
100%
Leges Titel 1. Algemene dienstverlening • Burgerlijke stand Leges zijn niet hoger dan de landelijk gemaximeerde tarieven. Werkzaamheden voor kosteloze huwelijken (wettelijke plicht) worden niet toegerekend. Er is sprake van hogere inkomsten omdat er meer huwelijken afgesloten zijn dan begroot. Het gaat om een inhaalslag van huwelijken, die als gevolg van de coronamaatregelen zijn uitgesteld. • Reisdocumenten Jaarlijks zijn er fluctuaties in het aantal aanvragen. Tot en met februari 2024 is er sprake van een reisdocumentendip als gevolg van de langere geldigheid van reisdocumenten voor volwassenen. In 2022 waren de baten wel hoger dan begroot, er zijn meer reisdocumenten aangevraagd dan in 2021. Dit is waarschijnlijk een gevolg van de reisbeperkingen tijdens de coronaperiode, waardoor burgers de verlenging van hun reisdocument uitstelden. Leges zijn inclusief het Rijkslegesdeel en niet hoger dan de maximum geldende landelijke tarieven. • Rijbewijzen Jaarlijks zijn er fluctuaties in het aantal aanvragen. Dit heeft gevolgen voor de baten/inkomsten. In 2022 was sprake van een lager aantal rijbewijzen dan begroot. Daar tegenover staan lagere lasten voor inzet van eigen personeel. Leges zijn inclusief het Rijkslegesdeel en niet hoger dan de maximum geldende landelijke tarieven.
• Persoonsdocumenten en basisregistratie personen Opbrengsten nemen af doordat burgers gegevens kunnen raadplegen in MijnOverheid en instanties rechtstreeks inzage hebben in de Basisregistratie personen en via E-herkenning een VOG (Verklaring Omtrent Gedrag) kunnen aanvragen. Ook door digitalisering en veranderde wetgeving neemt het aantal opgevraagde uittreksels af. Daarentegen neemt het aantal aangevraagde uittreksels voor de RNI (Registratie Niet-Ingezetenen) toe. • Gemeentearchief De leges zijn dermate gering dat er geen specifieke analyse wordt verricht. • Naturalisaties Het aantal naturalisaties en opties ter verkrijging van het Nederlanderschap zijn afgenomen. In 2021 was er een piek doordat Syrische vluchtelingen voor naturalisatie in aanmerking kwamen nadat ze 5 jaar in Nederland verblijven. Daarnaast was er is 2021 een piek door een vrijstelling van de documenteneis voor de RANOV-groep (Regeling Afwikkeling Nalatenschap Oude Vreemdelingenwet). Leges zijn inclusief het Rijksdeel en niet hoger dan de maximum geldende landelijke tarieven. • Kansspelen De leges zijn dermate gering dat er geen specifieke analyse wordt verricht. • Overige leges De overige leges bestaan hoofdzakelijk uit de onderdelen GGD-tarieven, parkeerontheffingen en de aanvragen voor de aanleg van kabels en leidingen. De kosten zijn budgettair neutraal. 96 | JAARSTUKKEN 2022
Titel 2. Dienstverlening vallend onder fysieke leefomgeving / omgevingsvergunning • Omgevingsvergunningen De realisatie van de legesinkomsten 2022 is hoger uitgevallen doordat meer vergunningen voor grotere ontwikkelingen zijn verleend dan verwacht. De hoeveelheid ingediende aanvragen en de omvang van de aanvragen wordt hoofdzakelijk bepaald door de markt(ontwikkelingen). Daarnaast is de realisatie hoger dan begroot vanwege het uitstel op de Omgevingswet en Wet Kwaliteitsborging voor het bouwen. In de begrootte legesopbrengsten was rekening gehouden met het wegvallen van een deel van de vergunningen (gevolgklasse 1).
Titel 3. Dienstverlening vallend onder Europese dienstenrichtlijn • Drank- en horecawet De opbrengst is stabiel. Bij samenloop van legesaanvragen (drank- en horecawet en exploitatie) wordt slecht eenmaal leges (drank- en horecawet) berekend. Venlo hanteert een tariefdifferentiatie voor wijzigingen. • Evenementen De cijfers van 2022 zijn door het deels stilliggen van deze branche (Covid-19) niet representatief. De evenementenleges zijn van oudsher echter niet kostendekkend. Een percentage is voor zover bekend niet vastgelegd. Dit is verbonden aan de gekozen differentiatie. Om de leges kostendekkend te krijgen zou het tarief moeten worden vervijfvoudigd. Werkzaamheden voor meldingen worden niet toegerekend. • Seks-inrichtingen/escort De leges zijn dermate gering dat er geen specifieke analyse wordt verricht. • Winkeltijdenwet De leges zijn dermate gering dat er geen specifieke analyse wordt verricht.
97 | JAARSTUKKEN 2022
Leges
Lasten Overhead
BTW
Totale lasten
Overige inkomsten
1 5
175 772
179 751
179 751
102% 97%
Heffing
Totale Kostendekbaten kendheid*
Titel 1: Burgerlijke stand Reisdocumenten
108 551
66 216
Rijbewijzen
290
139
429
425
425
99%
Persoonsdocumenten en Basisregistratie personen
94
74
168
150
150
89%
Gemeentearchief Naturalisaties
1 114
17
1 131
1 133
1 133
100% 102%
Kansspelen Overige leges
1 586
1
2 586
2 586
2 586
100% 100%
Totaal titel 1
1.745
513
6
2.264
2.227
2.227
98%
Omgevingsvergunning
2.688
1.384
54
4.126
4.683
4.683
113%
Totaal titel 2
2.688
1.384
54
4.126
4.683
4.683
113%
Titel 3: Drank en horecawet
16
13
29
31
31
107%
Evenementen
54
44
98
20
20
20%
0
Titel 2:
Sexinrichtingen/ escort
0%
Winkeltijdenwet Totaal titel 3
70
57
51
51
0% 40%
6.961
6.961
107%
127
Totaal titel 1 t/m 3 4.503 1.954 60 6.517 0 * Kostendekkendheid wordt toegelicht in onderstaande tekstpassage
Lijkbezorgingsrechten Het aantal begravingen is het afgelopen jaar toegenomen; dit zien we terug in zowel de hogere kosten als hogere legesopbrengsten.
Kostendekkendheid
Heffing
Lasten Overhead
Lijkbezorging
595
103
BTW
Totale lasten
Overige inkomsten Heffing
Totale baten
Kostendekkendheid
0
698
24
433
62%
409
Haven- en opslaggelden Bij de baten zit een (éénmalig) verlate inkomstenpost van € 50.000 uit 2021 waardoor de kostendekkendheid hoog is. Kostendekkendheid
Heffing Haven- en opslaggelden
Lasten Overhead
98 | JAARSTUKKEN 2022
312
101
BTW
Totale lasten
Overige inkomsten Heffing
Totale baten
Kostendekkendheid
0
413
0
406
98%
406
Marktgelden We zien een teruggang in de opbrengst markten. Hiervoor wordt een onderzoek gestart naar verbetering van de markten. Kostendekkendheid Heffing
Lasten Overhead
Marktgelden
181
BTW
Totale lasten
Overige inkomsten Heffing
Totale baten
Kostendekkendheid
30
248
13
211
85%
37
198
Bedrijven Investerings Zones (BIZ) Blerick, Tegelen en Venlo Met ingang van 01-01-2021 zijn de drie voornoemde BIZ-regelingen verlengd voor een periode van 5 jaar, 2021-2025. Naar aanleiding van de Covid-19 crisis heeft de gemeenteraad op 31 maart 2021 besloten om de ondernemers voor de centra van Blerick en Tegelen tegemoet te komen. Hiervoor werden betreffende belastingverordeningen 2021 gewijzigd en de af te dragen bijdragen op € 0 gesteld. Ook voor 2022 zijn voor deze centra geen bijdragen verschuldigd. Reclamebelasting Om de ondernemers in het centrum van Venlo tegemoet te komen voor de gevolgen van de Covid-19 crisis, is door de gemeenteraad op 31 maart 2021 besloten om voor 2021 geen reclamebelasting te innen. Ook voor 2022 is dit van toepassing. Woonlasten Om de ontwikkeling van de belastingdruk binnen onze gemeente te volgen geven wij deze ontwikkeling weer volgens de (landelijk breed erkende) definitie van het Coelo (Centrum voor Onderzoek van de Economie van de Lagere Overheden). De gemeentelijke woonlasten worden als volgt gedefinieerd: het gemiddelde bedrag dat een huishouden in een woning met gemiddelde waarde in een gemeente betaalt aan Onroerende Zaak Belasting (OZB), rioolheffing en afvalstoffenheffing (reinigingsheffing), minus een eventuele heffingskorting.
Atlas lokale lasten (Coelo) Sinds 2007 geeft het Coelo jaarlijks de Atlas van de lokale lasten uit. Deze atlas bevat een ranglijst waarin de woonlasten van alle gemeenten zijn gerangschikt van laag naar hoog (nummer 1 heeft de laagste lasten). Venlo is in deze ranglijst in 2022 op positie 155 van het totaal aantal (deel)gemeenten ad 349 terechtgekomen, ten opzichte van plek 148 in 2021 (202 in 2020).
Vergelijking woonlasten In onderstaande grafiek worden de woonlasten van Venlo weergegeven t.o.v. het landelijke gemiddelde van alle Nederlandse gemeenten, de grote (100.000+) gemeenten en daarnaast de grote Limburgse gemeenten. Ten opzichte van de Limburgse gemeenten en het landelijk gemiddelde zijn de woonlasten in Venlo lager, ten opzichte van het gemiddelde van de grote gemeenten hoger. In Venlo is het aandeel OZB ten opzichte van alle referentiegroepen, behalve Sittard-Geleen, hoger.
99 | JAARSTUKKEN 2022
Daar staat tegenover dat het aandeel afvalstoffenheffing en rioolheffing ten opzichte van alle groepen lager is.
Kwijtscheldingsbeleid Voor de afvalstoffenheffing, de rioolheffing en voor zover van toepassing het tarief van een eerste hond bestaat de mogelijkheid van kwijtschelding. De kosten (of: gederfde inkomsten) die verband houden met kwijtschelding komen ten laste van de algemene middelen. Op basis van een geautomatiseerde of individuele toets wordt bepaald of iemand in aanmerking komt voor kwijtschelding. Kwijtscheldingen
Totale lasten
100 | JAARSTUKKEN 2022
Rek. 2021
2022
Lasten
Lasten
Realisatie
Begroot
Realisatie
€ 1.645
€ 1.518
€ 1.230
€ 1.645
€ 1.518
€ 1.230
Verschil
-€ 288