032rv+rb Gemeentelijk toezicht op het primair openbaar onderwijs .pdf

GEMEENTEBESTUUR

Raadsvoorstel raadsnummer 2023 collegevergadering d.d. raadsvergadering d.d. programma portefeuillehouder

32 18-04-2023 25 mei 2023 Gezond en actief Venlo F. Schatorjé

ons kenmerk 7370 team RGMAPG steller W.M. Steegh - van Ham telefoonnummer 0641411001 e-mail w.steegh@venlo.nl datum 27 maart 2023 bijlage(n) 4 datum verzonden

Onderwerp Gemeentelijk toezicht op het primair openbaar onderwijs Advies 1. 2. 3. 4.

Kennisnemen van de in bijlage 1 bijgevoegde statuten van de Stichting “Akkoord!” Primair Openbaar. Te benoemen de leden van de Raad van Toezicht conform artikel 20 lid 1 van de statuten M. Feijen, R. Hendrix, R. Jordan, R. Krewinkel en R. Schuttelaar. In te stemmen met toetreding van de gemeente Leudal tot het gemeenschappelijk orgaan toezicht op het primair openbaar onderwijs. Vaststellen van de tweede wijziging van de Regeling toezicht op het openbaar primair onderwijs.

Aanleiding Het Gemeenschappelijk orgaan toezicht op het primair openbaar onderwijs (GOTPOO) oefent het extern toezicht uit op het bestuur van de Stichting Akkoord! PO. Deze stichting heeft openbare scholen in een aantal gemeenten in Limburg, waaronder vier scholen in Venlo. Het GOTPOO is ingesteld door de gemeenteraden met het treffen van de Regeling toezicht op het openbaar primair onderwijs en bestaat uit raadsleden die per deelnemende gemeenteraad zijn aangewezen. Het GOTPOO bestaat uit leden van de gemeenteraden van de gemeenten waar scholen van Akkoord zijn gevestigd: Beesel, Horst aan de Maas, Peel en Maas en Venlo. Elke gemeenteraad heeft één lid benoemd. Het bestuur van de stichting Akkoord! PO (Akkoord) is momenteel georganiseerd volgens het zogeheten one tier model; één bestuur dat wordt gevormd door toezichthoudend bestuurders en een directeur bestuurder. Ieder vanuit zijn/haar eigen rol vormen zij in gezamenlijkheid het bestuur in één juridische entiteit.

7370

Raadsvoorstel

Op basis van De Wet Goed onderwijs - Goed bestuur (1 augustus 2010), resp. artikel 17a en 17b van de Wet op het primair onderwijs is Akkoord verplicht een scheiding aan te brengen tussen de functies van bestuur en toezicht. Het toezicht dient onafhankelijk van het bestuur te kunnen functioneren. Het huidige bestuur van Akkoord heeft in samenspraak met de leden van het GOTPOO het proces in gang gezet om het huidige bestuursmodel te wijzigen en te optimaliseren in een raad van toezicht model. Hierbij wordt behalve een functionele scheiding van verantwoordelijkheden, ook een organisatorische scheiding aangebracht tussen bestuur en intern toezicht: van een one tier naar een two tier model. Deze aanpassingen hebben geleid tot een wijziging van de statuten van Akkoord, welke u hierbij in bijlage 1 aantreft. Op basis van de geldende statuten dient het GOTPOO in te stemmen met de wijziging van de statuten. Het GOTPOO heeft deze instemming d.d. 22 februari 2023 verleend. Op basis van de nieuwe statuten dienen de leden van de Raad van Toezicht te worden benoemd door de gemeenteraden. Na de wijziging (en inwerkingtreding) van de Regeling toezicht op het openbaar primair onderwijs zal deze bevoegdheid worden uitgeoefend door GOTPOO. Deze eerste benoeming dient door de gemeenteraad te gebeuren.

De nieuwe statuten van Akkoord leiden tot een taakverandering voor het GOTPOO en daarmee tot een noodzakelijke wijziging van de Regeling toezicht op het openbaar primair onderwijs. De Regeling wordt tegelijkertijd ook aangepast aan de gewijzigde Wet gemeenschappelijke regelingen en de inwerkingtreding van de Wet elektronische publicaties. Er is een regeling opgenomen omtrent de actieve informatieplicht van een lid van het gemeenschappelijk orgaan aan de gemeenteraad (artikel 3 van het wijzigings-/toetredingsbesluit), en een regeling omtrent de evaluatieverplichting (artikel 4 van het wijzigings-/toetredingdbesluit). Akkoord heeft per 1 oktober 2022 basisschool Sint Liduina in Kelpen-Oler, gemeente Leudal, overgenomen. De gemeente Leudal heeft daarop verzocht tot toetreding tot het Gemeenschappelijk orgaan toezicht op het primair openbaar onderwijs (GOTPOO).

Beoogd effect Door een raad van toezichtmodel wordt een functionele en organisatorische scheiding van verantwoordelijkheden gerealiseerd tussen bestuur en intern toezicht. De functie van schoolbestuur c.q. bevoegd gezag berust bij het college van bestuur. Daarnaast wordt een tweede orgaan in het leven geroepen; de raad van toezicht die de functie uitoefent van intern toezichthouder. Doel van deze wettelijk verplichte scheiding is om via een systeem van ’checks and balances’ te bewerkstelligen dat de kwaliteit en integriteit van het bestuur geborgd en versterkt worden. Uitgangspunt hierbij is dat een goed bestuur een van de voorwaarden is die bijdragen aan goed onderwijs.

7370

Raadsvoorstel

De Regeling toezicht op het openbaar primair onderwijs wordt zodanig gewijzigd dat deze aansluit op de gewijzigde statuten van Akkoord en daarnaast in lijn is met de gewijzigde Wet gemeenschappelijke regelingen en de inwerkingtreding van de Wet elektronische publicaties. Argumenten 1. Statutenwijziging Stichting “Akkoord!” Primair Openbaar (Akkoord) Ook na introductie van het raad van toezicht model blijft de grondwettelijke zorgplicht van de gemeente om te voorzien in voldoende openbaar onderwijs behouden en toe te zien op de wezenskenmerken van het openbaar onderwijs. Die rol uit zich in onderstaande taken en bevoegdheden van de gemeenteraad: • De gemeenteraad heeft de wettelijke bevoegdheid om de leden van de raad van toezicht te benoemen. • De gemeenteraad kan leden van de raad van toezicht schorsen of ontslaan, al dan niet op verzoek van de raad van toezicht. • De gemeenteraad behoudt de bevoegdheid om te beslissen over de opheffing van de stichting openbaar onderwijs. • Voor een besluit tot wijziging van de statuten van de stichting blijft de goedkeuring van de gemeenteraad nodig. • De gemeenteraad blijft de bevoegdheid behouden om in geval van ernstige taakverwaarlozing door het bestuur of functioneren in strijd met de wet, zelf in het bestuur te voorzien en zo nodig de stichting te ontbinden.

• De gemeenteraad blijft jaarlijks het jaarverslag ontvangen met een verklaring van de registeraccountant omtrent rechtmatigheid en doelmatigheid. • De gemeenteraad ontvangt jaarlijks ter kennisname de begroting.

2. Benoeming leden van de Raad van toezicht De voorgedragen vijf leden van de raad van toezicht worden benoemd conform de Wet op het primair onderwijs, dan wel op voordracht van het huidige bestuur, bij gebrek aan een raad van toezicht. De concrete personen worden genoemd in artikel 20 lid 1 van de concept statuten. Het eerste lid wordt benoemd op bindende voordracht van de ouders van de leerlingen die zijn ingeschreven op de betrokken scholen conform WPO artikel 48 lid 12b. Het tweede lid wordt benoemd op bindende voordracht van de GMR conform WPO artikel 17a lid 2. De leden drie, vier en vijf zijn (bij gebrek aan een raad van toezicht) worden benoemd op voordracht van het huidige bestuur.

7370

Raadsvoorstel

3. Wijziging Regeling toezicht op het openbaar primair onderwijs Het GOTPOO heeft als taak namens de gemeenteraden het extern toezicht uit te oefenen op het openbaar onderwijs van Akkoord. Door de wijziging van de statuten van Akkoord veranderen de taken en bevoegdheden van de gemeenteraden en zo ook de taken en bevoegdheden van het GOTPOO. In de huidige Regeling wijzigt dan ook artikel 3. a. het (her)benoemen van de leden van de raad van toezicht van de stichting; b. het schorsen of ontslaan van een lid van de raad van toezicht van de stichting; c. het aanwijzen van een persoon die de taken van het college van bestuur waarneemt in het geval van ontstentenis of belet van alle leden van het college van bestuur of van het enige (overgebleven) lid van het college van bestuur indien de raad van toezicht niet binnen zes weken tot een zodanige aanwijzing is overgegaan; d. het aanwijzen van een persoon die de taken van de raad van toezicht waarneemt in het geval van ontstentenis of belet van alle leden van de raad van toezicht; e. het al dan niet goedkeuren van een wijziging van de statuten van de stichting; f. het al dan niet goedkeuren van het ontbinden van de stichting; g.

het hernieuwd in stand houden van de scho(o)l(en) waarvan de instandhouding aan de stichting was overgedragen of het overdragen daarvan aan een andere rechtspersoon die tot instandhouding van een openbare school bevoegd is; h. het zich vanuit de wettelijke taak en verantwoordelijkheden voor het openbaar onderwijs van de gemeenteraad wenden tot het college van bestuur van de stichting; i. het in geval van ernstige taakverwaarlozing door het college van bestuur of het functioneren van het college van bestuur in strijd met de Wet op het primair onderwijs, nemen van maatregelen om de continuïteit van het onderwijsproces te waarborgen en het zelf voorzien in het bestuur van de scholen en zo nodig het ontbinden van de stichting; j. het de raad van toezicht in de gelegenheid stellen, om alvorens wordt overgaat tot maatregelen als bedoeld in de vorige sub, in overleg te treden en de mogelijkheden te verkennen en uit te voeren die noodzakelijk zijn om de gerezen bezwaren tegen het door het college van bestuur gevoerde beleid of het functioneren van het college van bestuur op andere wijze weg te nemen. Ook het artikel omtrent uittreding is aangepast aan de situatie met een raad van toezicht (artikel 5 wijzigings-/toetredingsbesluit).

In verband met de inwerkingtreding van de Wet elektronische publicaties dienen de artikelen 13 en 14 lid 3 van de huidige regeling inzake de toezendplicht aan gedeputeerde staten van de provincie Limburg te, vervallen en wordt artikel 14 lid 2 omtrent de wijze van publiceren aangepast. 4. Toetreding van de gemeente Leudal tot het GOTPOO Het college van de gemeente Leudal heeft namens de raad op 3 november 2022 verzocht om toetreding tot het GOTPOO. Leudal wil conform het bepaalde in artikel 48 van de Wpo samen met het GOTPOO toezicht houden op het openbaar onderwijs van Akkoord in de gemeenten Beesel, Horst aan de Maas, Peel en Maas en Venlo. 7370

Raadsvoorstel

Het GOTPOO heeft geen bezwaren tegen de toetreding van Leudal. Toetreding van de gemeente Leudal tot het GOTPOO zorgt ervoor dat de gemeente Leudal haar taak als extern toezichthouder kan wegzetten bij het GOTPOO. Daarnaast kunnen de betreffende gemeenten zo in gezamenlijkheid voor de gehele stichting Akkoord het extern toezicht uitoefenen. Alle gemeenteraden van de deelnemende gemeenten dienen toe te stemmen bij eensluidend besluit.

Kanttekeningen Door de keuze voor het raad van toezichtmodel vindt er in enkele opzichten een verschuiving plaats van het extern toezicht (gemeenteraad) naar het intern toezicht (raad van toezicht van Akkoord). De gemeenteraad komt meer op afstand te staan, maar tegelijkertijd wordt het toetsingskader bij het beoordelen van begroting en jaarrekening breder. • De benoeming van bestuurder/bestuursleden geschiedt niet langer door de gemeenteraad, maar door de raad van toezicht. • De bevoegdheid van de gemeenteraad tot goedkeuring van de begroting en jaarrekening wordt overgeheveld naar de raad van toezicht van Akkoord. • De gemeenteraad kon haar goedkeuring slechts onthouden voor zover de voorgestelde begroting en/of jaarrekening in strijd waren met het recht of met het algemeen belang. De raad van toezicht dient bij het beoordelen en goedkeuren echter rekening te houden met alle rechtmatigheid -en doelmatigheidsaspecten. Dit verbetert de kwaliteit van besluitvorming en de zorgt voor een heldere en transparante verdeling van verantwoordelijkheden.

Financiën Akkoord heeft een directe financiële relatie met het rijk en maakt geen deel uit van de financiële huishouding van de respectievelijke gemeenten. Het GOTPOO is een toezichthoudend orgaan zonder financiële middelen. De uitvoering van de taken valt binnen het takenpakket van de betreffende raadsleden en ambtenaren.

Communicatie De statuten van Akkoord worden vastgelegd bij de notaris. De wijziging van de Regeling toezicht op het openbaar primair onderwijs wordt gepubliceerd.

7370

Raadsvoorstel

Vervolgprocedure raad Niet van toepassing. Burgemeester en wethouders van Venlo

de secretaris

de burgemeester

Antoin Scholten Twan Beurskens

Bijlagen 1. Statuten stichting “Akkoord!” Primair Openbaar 2. Raadsbesluit gemeente Leudal 3. Verzoek toetreding gemeente Leudal 4. Samenvatting curricula vitae te benoemen leden raad van toezicht

7370

GEMEENTEBESTUUR

Raadsbesluit onderwerp

Gemeentelijk toezicht op het primair openbaar

steller W.M. Steegh - van Ham telefoonnummer e-mail w.steegh@venlo.nl

onderwijs Raadsnummer 2023

32

raadsvergadering d.d.

25 mei 2023

ons kenmerk 7370

datum 27 maart 2023

De raad van de gemeente Venlo; gelezen het voorstel van het college van 11-04-2023, registratienummer 7370; gelet op bepalingen van de Wet gemeenschappelijke regelingen en de Wet op het primair onderwijs; overwegende dat de raden van de gemeenten Beesel, Horst aan de Maas, Maasbree, Sevenum en Venlo besloten hebben het openbaar basisonderwijs met ingang van 1 augustus 2003 te verzelfstandigen middels oprichting van de openbare stichting “Stichting “Akkoord!” primair openbaar”; gelet op de omstandigheid dat de stichting “Stichting “Akkoord!” haar toezichtmodel wijzigt van een one tier model naar een two tier model met een raad van toezicht; overwegende dat dit leidt tot een wijziging van de bevoegdheden van de voornoemde gemeenteraden als externe toezichthouders; overwegende dat daarnaast de inwerkingtreding van de Wet elektronische publicaties en van een wijziging van de Wet gemeenschappelijke regelingen vragen om wijzigingen; overwegende dat het daarom gewenst is om de Regeling toezicht op het openbaar primair onderwijs te wijzigen; verder overwegende dat de gemeente Leudal heeft verzocht om toe te mogen treden tot het gemeenschappelijk orgaan, omdat een openbare school in de gemeente Leudal is overgenomen door de Stichting Akkoord!; besluit: 1. Kennisnemen van de in bijlage 1 bijgevoegde statuten van de Stichting “Akkoord!” Primair Openbaar. 2.

Te benoemen de leden van de Raad van Toezicht conform artikel 20 lid 1 van de statuten M. Feijen, R. Hendrix, R. Jordan, R. Krewinkel en R. Schuttelaar. 3. In te stemmen met toetreding van de gemeente Leudal tot het gemeenschappelijk orgaan toezicht op het primair openbaar onderwijs. 4. Vaststellen van de navolgende tweede wijziging van de Regeling toezicht op het openbaar primair onderwijs:

7370

Raadsbesluit

Tweede wijziging van de Regeling toezicht op het openbaar primair onderwijs Artikel 1 Artikel 3 van de regeling inzake taken en bevoegdheden wordt gewijzigd, zodat dit artikel als volgt komt te luiden;

1.

Het gemeenschappelijk orgaan heeft tot taak extern toezicht uit te oefenen op de stichting, zoals bedoeld wordt in artikel 48 van de Wet op het primair onderwijs, en zoals bedoeld wordt in de statuten van de stichting.

2.

Ten behoeve van dit toezicht zijn aan het gemeenschappelijk orgaan de volgende bevoegdheden toegekend: a.

het (her)benoemen van de leden van de raad van toezicht van de stichting;

b.

het schorsen of ontslaan van een lid van de raad van toezicht van de stichting;

c.

het aanwijzen van een persoon die de taken van het college van bestuur waarneemt in het geval van ontstentenis of belet van alle leden van het college van bestuur of van het enige (overgebleven) lid van het college van bestuur indien de raad van toezicht niet binnen zes weken tot een zodanige aanwijzing is overgegaan;

d.

het aanwijzen van een persoon die de taken van de raad van toezicht waarneemt in het geval van ontstentenis of belet van alle leden van de raad van toezicht;

e.

het nemen van de nodig geachte maatregelen om de continuïteit van het onderwijsproces te waarborgen indien voor 1 februari van het jaar waarvoor een begroting geldt, de begroting niet is goedgekeurd;

f.

het al dan niet goedkeuren van een wijziging van de statuten van de stichting;

g.

het al dan niet goedkeuren van het ontbinden van de stichting;

h.

het hernieuwd in stand houden van de scho(o)l(en) waarvan de instandhouding aan de stichting was overgedragen of het overdragen daarvan aan een andere rechtspersoon die tot instandhouding van een openbare school bevoegd is;

i.

het zich vanuit de wettelijke taak en verantwoordelijkheden voor het openbaar onderwijs van de gemeenteraad wenden tot het college van bestuur van de stichting;

j.

het in geval van ernstige taakverwaarlozing door het college van bestuur of het functioneren van het college van bestuur in strijd met de Wet op het primair onderwijs,

7370

Raadsbesluit

nemen van maatregelen om de continuïteit van het onderwijsproces te waarborgen en het zelf voorzien in het bestuur van de scholen en zo nodig het ontbinden van de stichting; k.

het de raad van toezicht in de gelegenheid stellen, om alvorens wordt overgegaan tot maatregelen als bedoeld in de vorige sub, in overleg te treden en de mogelijkheden te verkennen en uit te voeren die noodzakelijk zijn om de gerezen bezwaren tegen het door het college van bestuur gevoerde beleid of het functioneren van het college van bestuur op andere wijze weg te nemen.

Artikel 2 In artikel 6 lid 2 van de regeling wordt het woord “drie” vervangen door het woord “vier”, nu er sprake is van zeven deelnemers en een meerderheid hier wenselijk is, waardoor dit lid als volgt komt te luiden: Een vergadering vindt geen doorgang indien niet ten minste vier van het aantal zitting hebbende leden aanwezig is.

Artikel 3 Artikel 7 lid 1 van de regeling wordt aangepast in verband met de actieve informatieplicht en komt als volgt te luiden: De leden van het gemeenschappelijk orgaan geven de gemeenteraad die hen heeft aangewezen ongevraagd schriftelijk alle inlichtingen die de gemeenteraden nodig hebben voor de uitoefening van hun taken.

Artikel 4 In de regeling wordt een artikel 7a ingevoegd in verband met de evaluatie verplichting dat als volgt komt te luiden: De werking van de regeling zal geëvalueerd worden indien het gemeenschappelijk orgaan daartoe besluit. Het gemeenschappelijk orgaan zal dan een onderzoeksvoorstel aan de gemeenteraden van de deelnemende gemeenten voorleggen.

7370

Raadsbesluit

Artikel 5 De verwijzingen in artikel 11 lid 3 van de regeling moeten aangepast worden aan de situatie met een raad van toezicht, waardoor dit lid als volgt komt te luiden: Uittreding kan niet eerder geschieden dan één jaar na toezending van het in het eerste lid bedoelde besluit en met inachtneming van de periode van vijf jaar na de datum van oprichting of toetreding als bedoeld in artikel 48, lid 12, sub e, van de Wet op het primair onderwijs.

Artikel 6 In verband met de inwerkingtreding van de Wet elektronische publicaties: 1.

komen de artikelen 13 en 14 lid 3 van de regeling inzake de toezendplicht aan gedeputeerde staten van de provincie Limburg te vervallen.

2.

wordt artikel 14 lid 2 aangepast en komt als volgt te luiden: Het gemeentebestuur van de gemeente Venlo maakt de regeling in alle deelnemende gemeenten bekend in het door dat gemeentebestuur uitgegeven gemeenteblad.

Artikel 7 Dit besluit treedt in werking op de eerste dag van de maand volgend op die waarin de gemeenteraden van alle deelnemende gemeenten een eensluidend besluit hebben genomen.

Aldus vastgesteld in de openbare raadsvergadering van 25 mei 2023.

De griffier

De voorzitter

Geert van Soest

Antoin Scholten

7370