010 Bijl01 Venlose inclusie-agenda 2024-2028 (concept).pdf

VENLOSE INCLUSIE AGENDA 2024-2028

Venlose Inclusie Agenda | 1

INHOUD 1.

VOORWOORD 3

2

INLEIDING 4

3

WERKEN VANUIT HET BELEIDSKADER “FIER OP VENLO”

4

WAT AL GEBEURT IN VENLO 13

5

AAN DE SLAG IN VENLO 15

2.1 Verenigde Naties verdrag Handicap 4 2.2 Gemeente Venlo is Regenbooggemeente 4 2.3 Voor wie is de Venlose inclusie agenda? 4 2.4 Inclusie en diversiteit in cijfers 6 2.5 Wat bedoelen we met inclusie, diversiteit en toegankelijkheid? 8 2.6 Hoe is deze agenda tot stand gekomen? 9

5.1

5.2 5.3 5.4 5.5

5.6 5.7

5.8

5.9 5.10

12

Als woningen en de omgeving toegankelijker zijn, hoeven inwoners minder afhankelijk te zijn van speciale voorzieningen. Mensen met een beperking kunnen dan net als mensen zonder beperking dezelfde dingen doen 15 Maak gemeentelijke communicatie inclusiever 17 Laten we samenwerken aan een stad waar iedereen zich 18 welkom voelt 18 Meer bewustzijn over inclusie en diversiteit creëren bij inwoners, ondernemers en de gemeenteorganisatie 20 Het is belangrijk om zelf de controle te hebben over de ondersteuning die je krijgt, zowel nu als in de toekomst. Je moet zoveel als mogelijk de vrijheid hebben om zelf te kiezen welke middelen je wilt gebruiken voor ondersteuning 22 Maak verkiezingen beter toegankelijk 23 Hoe mensen hun vrije tijd invullen en welke mogelijkheden 24 daarvoor zijn, dragen bij aan hun deelname aan het maatschappelijke leven 24 Het loont om te werken in duurzame banen op toegankelijke en gastvrije werkplekken. We focussen op talenten, ontwikkeling en de kracht van onze inwoners. 25 Veranker inclusie en diversiteit in de ambtelijke organisatie 25 Betrek het Venlose inclusiepanel en ervaringsdeskundigen actief bij het uitvoeren van de Venlose inclusie agenda 26

6

WAT BETEKENT DIT FINANCIEEL? 28

7

MONITOREN EN EVALUEREN VENLOSE INCLUSIE AGENDA

2 |Venlose Inclusie Agenda

28

1.

VOORWOORD

In Venlo vinden we het belangrijk dat alle inwoners met of zonder beperking, handicap of kwetsbaarheid meedoen, ertoe doen en dat ook zo beleven. We willen een inclusieve en toegankelijke stad zijn. Een stad waarin iedereen zich gezien, gehoord, gewaardeerd en veilig voelt. Een stad waar iedereen dezelfde rechten en kansen heeft. En zo behandeld wordt. Een stad waar niemand zich uitgesloten voelt. Dat is het Venlo dat we willen zijn. Nederland heeft zich in 2016 verbonden aan het VN-verdrag Handicap. Het doel van dit verdrag is dat de positie van mensen met een beperking verbetert. Om uitvoering te geven aan dit verdrag heeft Venlo in 2018 het manifest “Iedereen doet mee!” ondertekend. Eén van de belangrijkste ambities uit dit manifest is de uitspraak “niets over ons, zonder ons”. Alles wat wij zeggen, bedenken en doen, doen we samen met inwoners met een beperking, handicap of kwetsbaarheid. Inclusiviteit is een kernwaarde voor Venlo. De gemeenteraad van Venlo heeft dit omarmd. Het is ook een belangrijk onderdeel van het beleidsprogramma Gezond en Actief. Het Beleidskader Maatschappelijk Domein “Fier op Venlo” is de basis voor dit programma en toekomstige beleidsplannen en dus ook voor de Venlose inclusie agenda. Deze Venlose inclusie agenda is voor alle inwoners van Venlo.

Of het nu gaat om een beperking, handicap, genderidentiteit, seksuele voorkeur, geloof of culturele achtergrond. In deze agenda kunt u lezen hoe we samen verder werken aan een inclusief en toegankelijk Venlo. Dit vraagt inzet van ons allemaal. Ervaringsdeskundigen, inwoners, belangenbehartigers, raadsleden en medewerkers van de gemeente hebben de afgelopen maanden meegewerkt aan deze agenda. Wij blijven luisteren naar de meningen van ervaringsdeskundigen en belangenbehartigers om zo tot nieuwe inzichten te komen. Deze meningen en inzichten zullen steeds meegenomen worden in de aanpak van deze agenda. Zo houden we vast aan het motto van het manifest Iedereen doet mee: “niets over ons, zonder ons” en aan het motto uit “Fier op Venlo” “Alle inwoners van Venlo doen mee, doen ertoe en beleven dat ook zo!” JACQUES SMEETS Wethouder

‘‘DE PROBLEMEN DIE DE INWONERS ERVAREN WIL IK OMZETTEN IN KANSEN VOOR DE TOEKOMST.’’

Venlose Inclusie Agenda | 3

2

INLEIDING

2.1 VERENIGDE NATIES VERDRAG HANDICAP Sinds 2016 doet Nederland mee aan het “Verenigde Naties (VN) verdrag Handicap” en is er een regel aan de Jeugdwet, Wet Maatschappelijke ondersteuning (Wmo) en Participatiewet toegevoegd. Hierin staat dat gemeenten in een plan voor het hele sociale domein moeten opnemen hoe zij uitvoering geven aan het VN-verdrag Handicap. Dit plan wordt de inclusie agenda genoemd. Het opstellen van zo’n inclusie agenda is een wettelijke verplichting. Begin 2024 is de “Nationale strategie voor implementatie van het VN-Verdrag Handicap” gepubliceerd. In deze strategie wordt opnieuw aandacht gevraagd voor de positie van mensen met een beperking, handicap of kwetsbaarheid. Meer informatie kunt u lezen in dit document: Korte versie van de nationale strategie in eenvoudige taal.pdf (vgn.nl) Volgens het VN-verdrag Handicap hebben mensen met een beperking, handicap of kwetsbaarheid het recht om zelfstandig te wonen, naar school te gaan, het openbaar vervoer te gebruiken of aan het werk te zijn. Ook staat in het verdrag dat mensen met een beperking zelfstandig besluiten moeten kunnen nemen, bijvoorbeeld over geldzaken of over waar zij willen wonen. Kortom: zij moeten in dezelfde mate kunnen meedoen als mensen zonder een fysieke, mentale of chronische beperking of handicap. Als ze dat niet zelfstandig kunnen, dienen ze daarbij ondersteund te worden.

Om uitvoering te geven aan dit verdrag heeft Venlo in 2018 het manifest “Iedereen doet mee!” ondertekend.

2.2 GEMEENTE VENLO IS REGENBOOGGEMEENTE De Venlose inclusie agenda 2024-2028 heeft daarnaast extra aandacht voor de LHBTIQA+gemeenschap (lesbische vrouwen, homoseksuele mannen, biseksuelen, transgender-, intersekseen queer personen en alle overige genderidentiteiten). Gemeente Venlo is sinds 2012 deelnemer aan het Landelijk Regenboogprogramma. Met deze deelname zeggen wij toe extra aandacht te besteden aan het welzijn van de LHBTIQA+ gemeenschap in onze gemeente op het gebied van veiligheid, respect en acceptatie. In plaats van die actiepunten op te nemen in een aparte Regenboogagenda, kiezen we ervoor om deze onderdeel te laten zijn van de Venlose inclusie agenda.

2.3 VOOR WIE IS DE VENLOSE INCLUSIE AGENDA? We schrijven deze agenda voor alle inwoners van de gemeente Venlo. We verschillen allemaal van elkaar, hebben onze eigen individuele kenmerken en daarmee een eigen identiteit. Of we nu verschillen op basis van onze genderidentiteit, seksuele voorkeur, geloof of culturele achtergrond, iedereen doet ertoe in deze agenda.

4 |Venlose Inclusie Agenda

Venlose Inclusie Agenda | 5

2.4 INCLUSIE EN DIVERSITEIT IN CIJFERS Een grote groep mensen in Nederland, en dus ook in Venlo, heeft of krijgt op enig moment te maken met uitsluiting, discriminatie en vooroordelen. Men wordt bijvoorbeeld uitgesloten op basis van (langdurige) beperkingen, variaties in genderidentiteit, seksuele voorkeuren, geloofsovertuigingen, inkomen en culturele achtergronden. Hieronder staan een aantal feiten opgesomd, deze bestaan uit cijfers uit onderzoek en statistiek van onder andere het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS), de Stadspeiling Venlo, de Veiligheidsmonitor en cijfers vanuit Discriminatie.nl.

Elke 2 jaar krijgt een geselecteerde groep inwoners van Venlo (ongeveer 10.000) een uitnodiging om deel te nemen aan de veiligheidsmonitor. Uit de lokale veiligheidsmonitor 2024 blijkt dat 12,8% van de respondenten zich de afgelopen 12 maanden wel eens gediscrimineerd heeft gevoeld.

Volgens het CBS wordt in het algemeen aangenomen dat ongeveer 1 op de 15 Nederlanders zichzelf als lesbienne, homoseksueel, biseksueel of transgender identificeert. Geschat wordt dat ongeveer 1% van de bevolking zichzelf identificeert als aseksueel. Bron: https://www.movisie.nl/publicatie/feiten-cijfers-rij

Volgens onderzoek van het CBS uit 2020 heeft 6 op de 10 Nederlanders een beperking. Vaak gaat het om een lichamelijke beperking of zintuiglijke beperking. Hoe hoger de leeftijd hoe hoger het aandeel mensen met een beperking. Echter geldt voor de jongere leeftijdsgroepen wel dat de percentages wel- en geen beperking niet veel verschillen. Bron: https://www.cbs.nl

6 |Venlose Inclusie Agenda

Uit de Venlose stadspeiling van 2021 blijkt dat 9 op de 10 respondenten zichzelf als zelfredzaam (zelfstandig meedoen in de samenleving) ziet, al dan niet met hulp. De steekproef was representatief voor de samenleving. Gemeente Venlo telt ruim 100.000 inwoners. Dat betekent dat ruim 10.000 inwoners niet zelfstandig mee kunnen doen. Bron: https://www.venlo.nl/venlo-cijfers

Uit diezelfde stadspeiling blijkt dat niet alle inwoners van Venlo kunnen sporten door lichamelijke beperkingen. Ruim 25% van de respondenten gaf aan niet te sporten, waarvan een derde aangaf dit niet te kunnen doen door lichamelijke belemmeringen. Bron: https://www.venlo.nl/venlo-cijfers

Uit cijfers van het CBS blijkt dat bijna 32% van de inwoners van gemeente Venlo een migratieachtergrond heeft. Het gaat veelal om een Europese (Turkije, Polen) of Aziatische (Indonesië) achtergrond. Bron: https://venlo.incijfers.nl/dashboard/herkomst

Cijfers uit 2022 laten daarnaast zien dat gemeente Venlo ten opzichte van de rest van Nederland een lager besteedbaar inkomen per huishouden kent. Vooroordelen en stigma’s over mensen met een laag inkomen komen regelmatig voor. Bron: https://venlo.incijfers.nl/dashboard/inkomen

Het aantal meldingen van discriminatie dat de anti-discriminatie voorziening Limburg ofwel Discriminatie.nl ontvangt, stijgt. In 2023 werden in de provincie Limburg 439 meldingen gedaan ten opzicht van 2022 is dit een stijging van bijna 20%. Voor gemeente Venlo gaat het om 54 meldingen, in 2022 waren dit 34 meldingen. Het aantal geregistreerde discriminatie-incidenten bij de politie in Venlo is 51. De meest voorkomende redenen voor discriminatie in Venlo die worden gemeld zijn: godsdienst, herkomst/huiskleur, handicap/chronische ziekte, geslacht, seksuele voorkeur. Bron: https://discriminatie.nl/limburg/publicaties/

Venlose Inclusie Agenda | 7

2.5 WAT BEDOELEN WE MET INCLUSIE, DIVERSITEIT EN TOEGANKELIJKHEID? We kunnen van tevoren rekening houden met iedereen. We kunnen de samenleving zo inrichten dat er geen extra voorzieningen en aanpassingen nodig zijn, omdat we ervoor zorgen dat er geen obstakels zijn. Dat is een inclusieve samenleving, en dat is onze ambitie als gemeente. In een inclusieve samenleving kan iedereen meedoen en wordt niemand gediscrimineerd of uitgesloten. Voor mensen met een beperking betekent dit dat ze op gelijke voet meedoen, controle hebben over hun eigen leven en toegang hebben tot dezelfde voorzieningen en diensten als mensen zonder beperking. Voor mensen uit de LHBTIQA+ gemeenschap betekent dit dat ze zich geaccepteerd, veilig en gerespecteerd voelen. Inclusie gaat over meedoen, erbij horen en welkom zijn. Dit geldt voor iedereen, niet alleen voor mensen met een beperking of uit de LHBTIQA+ gemeenschap. Alle diensten en voorzieningen moeten inclusief zijn voor iedereen. Niemand mag worden uitgesloten vanwege diversiteitskenmerken zoals etnische herkomst, seksuele voorkeur of genderidentiteit. Onze ambitie als gemeente is om diensten en voorzieningen die nu nog niet inclusief zijn, inclusiever te maken, zodat iedereen volwaardig kan deelnemen aan de samenleving. In Venlo kiezen we daarom voor een bredere aanpak.

We koesteren diversiteit tussen mensen, want dat geeft leven en kleur aan de stad. Diversiteit betekent het omarmen van zichtbare en onzichtbare verschillen tussen mensen, over verscheidenheid en respect. Iedereen heeft recht op volledige deelname aan de samenleving en moet op dezelfde manier behandeld worden.

8 |Venlose Inclusie Agenda

2.6 HOE IS DEZE AGENDA TOT STAND GEKOMEN? Een inclusie agenda maak je niet alleen. Samenwerken met mensen die ervaring hebben is belangrijk en wordt zelfs vereist door het VN-verdrag Handicap. Daarom hebben we in Venlo themabijeenkomsten georganiseerd met ervaringsdeskundigen, belangenbehartigers, vertegenwoordigers van organisaties en gemeente medewerkers. Tijdens deze bijeenkomsten hebben we besproken wat goed gaat en welke problemen er zijn, en zijn mogelijke oplossingsrichtingen verkend. Er wordt al veel gedaan om van Venlo een inclusieve en toegankelijke stad te maken, maar het kan altijd beter. Nog niet alle inwoners kunnen volwaardig meedoen in de samenleving. Daarom moeten we blijven werken aan het verbeteren van wat we al doen. Om ervoor te zorgen dat alle groepen goed vertegenwoordigd zijn in de Venlose inclusie agenda, hebben ongeveer tien deelnemers uit eerdere bijeenkomsten verder met ons gepraat over de verschillende onderdelen van de agenda. Deze ervaringsdeskundigen en belangenbehartigers hebben waardevolle ervaringen en kunnen onafhankelijk advies geven. Al deze deelnemers willen graag deel uitmaken van het inclusiepanel. Nadat de Venlose inclusie agenda is vastgesteld, zal dit panel officieel worden opgericht. Meer informatie over het panel is te vinden op de website https://www.venlokleurt.nl/inclusiepanel

Het inclusiepanel zet zich in voor een Venlo waarin respect voor en verdraagzaamheid van elkaar centraal staan. Iedere inwoner van de gemeente Venlo wordt geaccepteerd, mag zichzelf zijn en krijgt de ruimte om te groeien en te ontwikkelen. Wij werken vanuit een gelijke basis door ruimte te geven aan alle stemmen, geven een plek aan kwetsbaarheid en persoonlijke ervaringen in ons werk en doorbreken daarmee taboes en stigma’s. Hiermee geven wij het goede voorbeeld, zijn wij een goede bondgenoot van iedereen en tonen wij de meerwaarde van diversiteit in onze gemeente. Met onze samenwerking signaleren wij belangrijke knelpunten en kansen die een inclusief Venlo in de weg staan ofwel op weg helpen. Wij delen (ervarings)kennis, faciliteren ontmoetingen en dagen de gemeente uit om altijd rekening te houden met alle inwoners van Venlo.

Venlose Inclusie Agenda | 9

Enkele medewerkers van de gemeente hebben ook deelgenomen aan de bijeenkomsten. We hebben vervolgens in kaart gebracht wat we intern al doen om de stad inclusiever en toegankelijker te maken. Het is belangrijk om te beseffen dat werken aan een inclusief en toegankelijk Venlo een doorlopend proces is dat steeds aandacht en verbetering nodig heeft. We moeten ons vooral richten op bewustwording en goede gesprekken voeren zodat mensen met elkaar verbonden worden. Tijdens de bijeenkomsten zijn onderstaande thema’s als belangrijkste gekozen: Toegankelijkheid van gebouwen, openbare ruimtes en informatie Volgens de deelnemers is er veel te verbeteren op het gebied van toegankelijkheid. • Creëer beter toegankelijke gebouwen, evenementen en openbare toiletten voor mensen met een beperking. • Gebruik minder moeilijk taalgebruik in bijeenkomsten van de gemeente. • Creëer betere toegang tot digitale documenten voor mensen die minder digitaal vaardig zijn. Een stad waar iedereen zich welkom voelt Volgens de deelnemers is er in Venlo een grote gemeenschapszin en vinden inwoners zorgen voor anderen belangrijk. Daar past aandacht voor diversiteit en inclusie goed bij. Wijkbewoners kunnen aangemoedigd worden om zich in te zetten voor hun wijk. • Moedig buren aan om zich in te zetten voor hun wijk. • Maak het organiseren van kleinschalige activiteiten in de wijk mogelijk.

• Benader de thema’s inclusiviteit en diversiteit positief en activeer inwoners. • Laat activiteiten aansluiten op lokale evenementen zoals het zomerparkfeest en vastelaovend.

10 |Venlose Inclusie Agenda

Onderwijs en sport Volgens de deelnemers is het onderwijs de beste plek is om te werken aan een inclusief en toekomstbestendig Venlo. • Bij het ontwikkelen van een visie op burgerschap kan het onderwijs een centrale rol spelen. • Creëer betere toegang tot schoolbesturen en docenten. • Creëer bewustwording en urgentiebesef bij docenten. • Bied gastlessen aan om het thema bespreekbaar te maken. • Zorg dat inclusie en diversiteit een terugkerend thema wordt binnen scholen. • Laat jongeren kennis maken met en samenwerken met mensen met een andere achtergrond, bijvoorbeeld op het gebied van huidskleur, geloofsovertuiging of afkomst. ‘‘HET TRAJECT VAN DE GEMEENTE VENLO, WAAR IK ALS LID VAN HET INCLUSIEPANEEL AAN DEELNEEM, BIEDT CONCRETE MOGELIJKHEDEN EEN POSITIEVE VERANDERING TEWEEG TE BRENGEN IN ONZE GEMEENSCHAP.’’

Venlose Inclusie Agenda | 11

3

WERKEN VANUIT HET BELEIDSKADER “FIER OP VENLO”

We zijn een stad waarin iedereen mag zijn wie die is. Waar iedereen respect heeft voor de ander. Dit is een opdracht voor ons allemaal. Vanuit “Fier op Venlo” werken we vanuit de visie: “Alle inwoners doen mee, doen ertoe en beleven dat ook zo”. Het beleidskader Fier op Venlo is gebaseerd op de 4 V’s van Venlo. Het zijn de 4 ankers waarop de gemeente Venlo zich de komende jaren inzet. Zoals u al eerder heeft kunnen lezen hanteren we deze uitgangspunten voor de inclusie agenda. In onderstaand kader nemen we u kort mee in deze uitgangspunten.

Variëren naar Vermogen We waarderen de kracht van diversiteit. Iedereen is uniek en gelijkwaardig, maar dat betekent niet dat iedereen hetzelfde is. Mensen verschillen in hun vermogen om deel te nemen aan de maatschappij en om zelfstandig problemen op te lossen. Daarom moeten de gemeente en maatschappelijke partners rekening houden met deze verschillen. Zo zorgen we ervoor dat iedereen gelijke kansen krijgt om mee te doen en zo zelfstandig mogelijk kan zijn. Vitaal en Veerkracht Positieve gezondheid kijkt breder naar gezondheid. Het gaat niet alleen om lichamelijke gezondheid, maar ook om welbevinden, eigen regie, participatie en zingeving. We focussen op wat iemand nog wel kan, niet op de beperkingen. Gelijke toegang tot basisvoorzieningen is essentieel voor een vitaal en gezond leven. Veilig en Vertrouwd Sociale veiligheid versterkt de band tussen inwoners en gemeenschappen en vermindert criminaliteit. Door regelmatig samen te komen en met elkaar in gesprek te blijven, bouwen we aan sociale veiligheid. Iedereen moet zich veilig voelen om zichzelf te zijn. Dit betekent werken aan acceptatie, normalisering en inclusie van kwetsbare groepen. Positieve rolmodellen zijn hierbij heel waardevol. Verbonden en Vindbaar We geloven in de kracht van samen. Mensen hebben de behoefte om met anderen in contact te staan. Diversiteit tussen mensen kan heel krachtig zijn.

We leren van elkaars ervaringen, gebruiken, culturen en inzichten. Dat is verrijkend. Inspirerende ontmoetingen helpen vooroordelen en stigma’s te verminderen. Als gemeente geven we het goede voorbeeld en organiseren we ontmoetingen en samenwerkingen in onze wijken. We leren ook graag van de ervaringen van onze inwoners door hun deskundigheid te gebruiken.

12 |Venlose Inclusie Agenda

4

WAT AL GEBEURT IN VENLO

In het onderstaande overzicht laten we zien wat we in Venlo al doen om ervoor te zorgen dat inwoners kunnen meedoen in de samenleving op alle gebieden van het leven. Deze gebieden worden ook wel levensdomeinen genoemd. We gebruiken hierbij de namen van de levensdomeinen zoals ze in de nationale strategie voor de uitvoering van het VN-verdrag Handicap staan. Levensdomein: Samenleving waar iedereen zich welkom voelt: • Er is een meldpunt Discriminatie.nl waar inwoners discriminatie en ongewenst huurgedrag kunnen melden. • Er is een inclusiehuis, georganiseerd door ervaringsdeskundigen. • Er is een digitaal platform dat geschikt is om activiteiten en initiatieven die recht doen aan inclusie en gelijkwaardigheid onder de aandacht te brengen bij de inwoners. • Gemeente Venlo is voor inwoners op verschillende manieren toegankelijk en benaderbaar; persoonlijk, schriftelijk, telefonisch en digitaal. • Er is hulp voor inwoners bij het begrijpen van communicatie of bij het communiceren met de gemeente d.m.v. laagdrempelige loketten in de wijk en stadsbibliotheken. • Er is een app ontwikkeld voor nieuwkomers en internationale inwoners die informatie geeft in verschillende talen (MYinfoNL-app en welcome-app). Levensdomein: Thuis en wonen: • We denken bewust na over diversiteit bij nieuw te ontwikkelen woningbouw en we houden vooraf rekening met een inclusieve inrichting van de wijk.

• We toetsen nieuw te ontwikkelen woonzorginitiatieven op aspecten van toegankelijkheid. • We betrekken als gemeente bij het maken van plannen voor de omgeving de mensen die in de buurt wonen, bedrijven en organisaties. De Omgevingswet schrijft voor dat overheden in hun definitieve plannen moeten aangeven welke mensen, bedrijven en organisaties ze om hulp of advies hebben gevraagd en wat het resultaat daarvan is. Levensdomein: Gezondheid en ondersteuning: • Er is voor inwoners ondersteuning van een onafhankelijke cliëntondersteuner mogelijk bij het formuleren van een hulpvraag en gesprekken daarover. • Daar waar mogelijk kennen we langdurige ondersteuning toe aan inwoners binnen de Wet maatschappelijke ondersteuning. • Vanuit de Zorgwet, Wet langdurige zorg, Wet maatschappelijke ondersteuning en Welzijn werken we gezamenlijk aan een pilot wonen en zorg, waarbij zorg en ondersteuning slimmer wordt georganiseerd. Doel van deze pilot is dat de oudere bewoners zo lang mogelijk prettig en veilig thuis kunnen blijven wonen. • Er is toegang tot zorg voor nieuwkomers (arbeidsmigranten, vluchtelingen, statushouders en internationale studenten) via een internationale huisartsenpraktijk.

‘‘DE WERELD LIJKT ZICH STEEDS MEER AF TE KEREN VAN ONZE KWETSBARE MEDEMENSEN. DE LEVENSENERGIE DIE ZIJ TONEN KUNNEN WIJ ALLEN ALS VOORBEELD GEBRUIKEN.’’

Venlose Inclusie Agenda | 13

Levensdomein: Onderwijs en ontwikkeling: • Alle schoolgebouwen zijn toegankelijk voor leerlingen met een fysieke beperking. • We werken aan het verbeteren van het onderwijs voor kinderen die een achterstand hebben. Kinderen met dezelfde talenten hebben recht op gelijke kansen. Ieder kind moet zich volledig kunnen ontwikkelen. Dit doen we via diverse programma’s en voorzieingen, onder andere Gelijke Kansen, aanpak voortijdig schoolverlaten, Jongeren Op Gezond Gewicht, Rijke Schooldag, Folder over Leerplicht en ouderbetrokkenheid in 5 verschillende talen, Boekstart, Jeugdeducatiefonds, Lees- en mediaconsulenten, Gezonde school, Taalklassen, Voor- en Vroegschoolse Educatie, Sport op school, Globaland, RISK-factory. • Basisscholen leren via het GIPS-project over mensen met een beperking. Dit helpt om kinderen een goed en eerlijk beeld te geven van mensen met een visuele en/of lichamelijke beperking. • Er is een jaarlijkse Educatie dag over diversiteit voor het Voortgezet Onderwijs. • Er zijn Burgerschapslessen op school. Levensdomein: Werk en Inkomen: • Er zijn passende voorzieningen op de werkplek voor inwoners met een arbeidsbeperking. Voor werkgevers is er loonkostensubsidie als men een inwoner met een arbeidsbeperking in dienst neemt. • Werkgevers hebben getrainde collega’s die mensen met een arbeidsbeperking of grote afstand tot de arbeidsmarkt kunnen bijstaan.

Dit geldt ook voor vrijwilligerswerk. • Er zijn medewerkers binnen de gemeente met expertise die ingezet kunnen worden voor extra begeleiding op de werkvloer. • Er is samenwerking met het onderwijs om jongeren uit te laten stromen naar werk en om de kansen op een inclusieve samenleving te vergroten. Dit doen we via het programma “we gaan het samen doen”. • KanDoen ondersteunt inwoners bij het vinden van een passende activiteit in uw eigen buurt. KanDoen kan inwoners ook ondersteunen om weer aan het werk te gaan. • We pakken armoede en schulden op een samenhangende manier aan. Levensdomein: Cultuur, media, vrije tijd, sport en bewegen: • Het regionaal platform “Iedereen kan sporten” maakt sport en bewegen voor mensen met een beperking mogelijk. Sportcoaches bieden ondersteuning aan onderwijs, zorginstellingen en verenigingen. • Sporthulpmiddelen kunnen tijdelijk worden geleend, dit doen we samen met Uniek Sporten. • Er is een informatiepunt voor sportaanbod voor inwoners met een verstandelijke beperking. • In de sportvisie is er aandacht voor doelgroepen waarvoor sporten en bewegen geen vanzelfsprekendheid is. • Evenementen houden zoveel mogelijk rekening met inwoners met een beperking. Levensdomein: Vervoer en mobiliteit: • We bieden een speciale vervoersservice aan voor inwoners die niet zelfstandig met eigen of openbaar vervoer kunnen reizen.

Deze service, genaamd doelgroepenvervoer, helpt hen om mee te doen in de samenleving. • Inwoners kunnen gebruik maken van de wens- en wijkbussen en het ANWB automaatje. Dit is een vorm van collectief vrijwilligersvervoer. • Mindervaliden inwoners kunnen een invalidenparkeerkaart aanvragen.

14 |Venlose Inclusie Agenda

5

AAN DE SLAG IN VENLO

Zoals u al eerder heeft kunnen lezen hebben deelnemers aan de bijeenkomsten een aantal thema’s geprioriteerd. Daarnaast is er binnen de gemeentelijke organisatie opgehaald wat we al doen om onze gemeente inclusiever en toegankelijker te maken. Per thema zijn actiepunten benoemd. Hieronder kunt u lezen waar we de komende 4 jaar verder aan gaan werken. Nog niet alle inwoners kunnen volwaardig meedoen aan de samenleving en dit betekent dat we vooral moeten blijven inzetten op het verbeteren van wat we al doen. Dat betekent dus ook dat er mogelijk nog actiepunten missen.

5.1 ALS WONINGEN EN DE OMGEVING TOEGANKELIJKER ZIJN, HOEVEN INWONERS MINDER AFHANKELIJK TE ZIJN VAN SPECIALE VOORZIENINGEN. MENSEN MET EEN BEPERKING KUNNEN DAN NET ALS MENSEN ZONDER BEPERKING DEZELFDE DINGEN DOEN 5.1.1 Bewustwording gericht op levensloopbestendigheid van woningen. Het aantal ouderen dat in Venlo woont neemt, net als overal in Nederland, toe. Ouderen kunnen ook als zij hulpbehoevend raken nog zelfstandig blijven wonen. Dit vraagt soms aanpassingen van de woning of omgeving. Hoe: • Met de campagne “Onbezorgd lang zelfstandig wonen” informeren we inwoners over de mogelijkheden en stimuleren we bewustwording. Wanneer: voorbereiding in 2024 uitvoering tot en met 2028. Met wie: Gemeente Venlo en diverse samenwerkingspartners. ________ 5.1.2 Gemeentelijke gebouwen, scholen, gemeenschapsaccommodaties en sportaccommodaties zijn toegankelijk. We hebben extra aandacht voor onze gemeenschapsaccommodaties. De accommodaties zijn veel meer dan alleen gebouwen. Ze vormen het kloppend hart van onze wijken, waar mensen samenkomen, ideeën uitwisselen, vriendschappen smeden en waar talenten tot bloei komen. Het is van belang dat onze gemeenschapsaccommodaties voor iedereen toegankelijk, gebruiksvriendelijk en beschikbaar zijn, ongeacht leeftijd, achtergrond of fysieke mogelijkheden.

Hoe: • De Gehandicaptenraad Venlo gaat de toegankelijkheid in kaart brengen bij de gemeenschapsaccommodaties in Venlo en vervolgens kijken hoe we met relatief kleine ingrepen de toegankelijkheid kunnen vergroten. • Bij verbouwingen en nieuwbouw wordt de gehele toegankelijkheid bij de planvorming en uitvoering meegenomen en worden inwoners met een beperking betrokken als ervaringsdeskundigen. • We onderzoeken mogelijkheden van een keurmerk voor toegankelijkheid; gaan dit via een vignet aan de gevel uitdragen en voorzien van de nodige publiciteit.

Venlose Inclusie Agenda | 15

Wanneer: voorbereiding 2024, uitvoering in 2025 en 2026 Met wie: Gemeente Venlo (sluit aan bij uitvoeringsprogramma Gemeenschapsaccommodaties), Gehandicaptenraad Venlo, ervaringsdeskundigen en diverse partners. _______ 5.1.3 We verbeteren de toegankelijkheid van schoolgebouwen voor inwoners met een (fysieke) beperking. Hoe: • We wijzen scholen op de toegankelijkheidseisen uit het bouwbesluit. • We zien als gemeente toe op de naleving van dit bouwbesluit door scholen regelmatig te bezoeken. • We onderzoeken de toegankelijkheid van voor kinderopvang locaties omdat hier ook veel kinderen komen. Wanneer: Tijdens de hele periode van de Lokale Inclusie Agenda 2024 tot en met 2028. Met wie: Gemeente Venlo, scholen binnen de gemeente Venlo, kinderopvang locaties binnen de gemeente Venlo. _______ 5.1.4 In het handboek, onderdeel van de “Integrale Visie Openbare Ruimte” staan handvaten omschreven hoe om te gaan met het inrichten van de buitenruimte voor mensen met een beperking. We brengen medewerkers in contact met ervaringsdeskundigen om zo de deskundigheid te vergroten. Hoe: • Bij aanpassingen in de buitenruimte wordt de gehele toegankelijkheid bij de planvorming en uitvoering meegenomen. • We bevorderen de afstemming tussen medewerkers van de gemeente en de Gehandicaptenraad Venlo bij het verbeteren van toegankelijkheid.

• De Gehandicaptenraad Venlo zet zich in voor mensen met een beperking zodat zij ook mee kunnen doen. Wanneer: Tijdens de hele periode van de Lokale Inclusie Agenda 2024 tot en met 2028 Met wie: Gemeente Venlo, Gehandicaptenraad Venlo. _______ 5.1.5 Evenementen zijn toegankelijk voor alle bezoekers (met en zonder beperking). Het gaat hierbij over de toegankelijkheid van de locatie, bereikbaarheid van het evenement en communicatie van en over het evenement. Maar ook over de toegankelijkheid van het programma en de gastvrijheid van de medewerkers. Zodat iedereen zich welkom voelt. ‘‘HET IS BELANGRIJK DAT WE OOG HEBBEN VOOR ELKAAR EN BEGRIP VOOR IEDERS KWETSBAARHEID EN DENKEN IN MOGELIJKHEDEN.’’

16 |Venlose Inclusie Agenda

Hoe: • De Coalitie voor Inclusie (coalitievoorinclusie.nl) stelt kennis en instrumenten (routekaart) beschikbaar voor organisatoren om festivals en evenementen voor iedereen toegankelijk te maken. We organiseren een bijeenkomst om organisatoren te informeren en kennis te laten maken met de routekaart. Wanneer: Bijeenkomst in 2025, uitvoering 2025 en verder. Met wie: Gemeente Venlo, organisatoren van festivals en evenementen, horecaondernemers, ervaringsdeskundigen. _______ 5.1.6 Er zijn voldoende openbare (minder valide) toiletten in de binnenstad. Deze toiletten zijn vindbaar voor inwoners en bezoekers met en zonder beperking. Hoe: • We onderzoeken welke behoeften en mogelijkheden er zijn om het aantal openbare toiletten buiten de binnenstad uit te breiden en bestaande openbare toiletten te verbeteren. • Bij nieuwbouw en verbouw van openbare toiletten worden ervaringsdeskundigen betrokken. • De openbare (minder valide) toiletten zijn voor inwoners en bezoekers vindbaar. Wanneer: Tijdens de hele periode van de Venlose inclusie agenda 2024 tot en met 2028. _______ 5.1.7 We verbeteren de digitale sociale kaart Venlo. We laten inwoners en bezoekers van Venlo zien welke gebouwen, voorzieningen en activiteiten toegankelijk zijn voor mensen met een beperking.

Hoe: • We vermelden de toegankelijkheid van diensten en activiteiten op de digitale sociale kaart Venlo en onderzoeken koppelingen met relevante platforms en apps. Wanneer: voorbereiding 2024, uitvoering 2025-2026. Met wie: gemeente Venlo en bibliotheek Venlo.

5.2

MAAK GEMEENTELIJKE COMMUNICATIE INCLUSIEVER

5.2.1 Gemeente Venlo is voor inwoners op verschillende manieren toegankelijk en benaderbaar: persoonlijk, schriftelijk, telefonisch en digitaal. We verbeteren voortdurend onze dienstverlening en de ondersteuning aan inwoners bij het begrijpen van- en hulp bij de diverse manieren van communiceren. We ondersteunen waar nodig inwoners van de gemeente Venlo bij (digitale) communicatie met andere (overheids-)organisaties omdat deze communicatie ook niet altijd goed te begrijpen is.

Venlose Inclusie Agenda | 17

Hoe: • Medewerkers worden geschoold om te communiceren in begrijpelijke taal. Alle communicatie is op B1 niveau (tekst met woorden die bijna iedereen kent en bestaat uit korte en actieve zinnen) geschreven en gecontroleerd. We doen dit samen met ervaringsdeskundigen. Dit sluit aan bij de uitvoeringsagenda Venlo Vaardiger. • In de aanhef en aanspreekvormen naar onze inwoners hanteren we inclusief taalgebruik. In de communicatie specifiek gericht op een persoon, waarvan dan de genderidentiteit bekend is, zal de aanhef ‘geachte heer’ of ‘geachte mevrouw’ blijven worden gebruikt. • Inwoners weten de diverse informatiepunten te vinden waar men terecht kan met vragen over brieven en hulp bij digitale aanvragen vanuit de overheid, gemeente en andere organisaties. Wanneer: Tijdens de hele periode van de Venlose inclusie agenda 2024 tot en met 2028 Met wie: Gemeente Venlo, ervaringsdeskundigen, Bibliotheek Venlo en Incluzio Sociale Basis. _______ 5.2.2 Sommige inwoners reageren anders dan gebruikelijk. Een beperking kan een mogelijke oorzaak zijn. Voor medewerkers van de gemeente Venlo die veel contact hebben met inwoners is het belangrijk om signalen te herkennen en te leren hoe hier goed op te reageren. Dit vergt continu aandacht. Niet degene met de beperking moet zich aanpassen maar de omgeving moet leren om met de beperking van de ander om te gaan.

Hoe: • We brengen het aanbod en de behoefte aan scholingen in kaart voor medewerkers van de gemeente. Denk bijvoorbeeld aan onbegrepen gedrag / omgaan met ouderen met dementie, herkennen verstandelijke problematiek. • We onderzoeken hoe we dit onderdeel kunnen maken van het reguliere scholingsaanbod. Wanneer: Onderzoeken in 2025, uitvoering 2025 en verder Met wie: Gemeente Venlo (team Personeel en Organisatie), ervaringsdeskundigen.

5.3

LATEN WE SAMENWERKEN AAN EEN STAD WAAR IEDEREEN ZICH WELKOM VOELT

5.3.1 Zichtbare uitingen van LHBTIQA+ worden nog niet altijd geaccepteerd en de acceptatie van genderdiversiteit blijft achter op die van seksuele diversiteit. Als we uitgaan van het landelijk gemiddelde, dan behoort zo’n 4 tot 7 procent van de inwoners van de gemeente Venlo tot een of meer van deze groepen. Een deel van hen is kwetsbaar. We werken aan de veiligheid en acceptatie van LHBTIQA+ gemeenschap, waarbij men zich veilig genoeg voelt om open te zijn over hun identiteit, bijvoorbeeld tegenover vrienden, collega’s en ouders.

18 |Venlose Inclusie Agenda

Hoe: • COC Limburg onderzoekt mogelijkheden voor een locatie in Venlo zodat ze ook in het noorden van Limburg een fysieke inloopmogelijkheid hebben. • COC stadsgroep Venlo organiseert lokale ontmoetingsactiviteiten. • COC kan een bijdrage leveren aan de sociale acceptatie van seksuele diversiteit in de zorg, dit doen ze in samenwerking met Roze Zorg. • COC ondersteunt GSA’s (Gender&Sexuality Alliance) op scholen in Venlo. Een GSA is een groep leerlingen en docenten die er samen voor zorgen dat een school veilig is voor iedereen. • We stimuleren samenwerking tussen het COC Limburg en Centrum Seksueel Geweld Limburg bij activiteiten die een bijdrage leveren aan het verminderen van seksueel overschrijdend geweld tegen de LHBTIQA+ gemeenschap. Wanneer: Tijdens de hele periode van de Venlose inclusie agenda 2024 tot en met 2028 Met wie: Gemeente samen met organisaties die zich inzetten voor de lhbtiqa+ gemeenschap (COC Limburg, Venlo Kleurt, Ouch Zo), Centrum Seksueel Geweld Limburg en onderwijs. _____________ 5.3.2 We zijn een stad waarin iedereen mag zijn wie die is. Waar iedereen elkaar respecteert zoals die is en iedereen de mogelijkheid krijgt om mee te doen.

Het is van belang dat iedereen bekend is dat wij een gemeente zijn die achter je staat wanneer je ervaart dat je anders behandeld, achtergesteld of uitgesloten wordt op basis van bijvoorbeeld persoonlijke kenmerken, levensovertuiging, herkomst, handicap of seksuele geaardheid. Daarom hebben wij een onafhankelijk meldpunt, Discriminatie.nl. Zij bieden iedereen een luisterend oor, geven advies, bemiddelen of helpen bij procedures. We vergroten de bewustwording van wat discriminatie, in de vorm van (onbewuste) vooroordelen, uitsluiting en stigmatisering, doet met mensen. Hoe: • Omdat niet iedereen weet van het bestaan van dit meldpunt gaan we zorgen dat inwoners, maar ook medewerkers van de gemeente Venlo bekend zijn met de werkwijze van dit meldpunt. Meestal melden slachtoffers niet. Dit komt bijvoorbeeld omdat ze denken dat er niks met een melding gedaan wordt, of dat ze bang zijn dat ze vervelend worden behandeld bij het doen van een melding. Wanneer: Tijdens de hele periode van de Venlose inclusie agenda 2024 tot en met 2028 Met wie: Gemeente Venlo, Antidiscriminatievoorziening Limburg, netwerkpartners. ____________ 5.3.3 De maatschappelijke aandacht voor discriminatie en racisme die specifiek gericht is op mensen met een Afrikaanse achtergrond groeit en wordt aangewakkerd door o.a.

de Black Lives Matter-demonstraties in 2020, de discussies over Zwarte Piet, herdenken van het slavernijverleden en de toeslagenaffaire. We erkennen de maatschappelijke onrust en maken afspraken om discriminatie en racisme op mensen met een Afrikaanse achtergrond te voorkomen.

Venlose Inclusie Agenda | 19

Hoe: • Met organisaties die een financiële bijdrage ontvangen vanuit de gemeente voor het organiseren van een Sinterklaasfeest hebben wij afspraken gemaakt over het vieren van een inclusief Sinterklaasfeest. • Daarnaast bieden we op maat ondersteuning aan slachtoffers van de toeslagenaffaire kinderopvang Wanneer: Tijdens de hele periode van de Venlose inclusie agenda 2024 tot en met 2028 Met wie: Gemeente Venlo, stichting kinderfeesten Venlo en andere organisaties en verenigingen.

5.4

MEER BEWUSTZIJN OVER INCLUSIE EN DIVERSITEIT CREËREN BIJ INWONERS, ONDERNEMERS EN DE GEMEENTEORGANISATIE

5.4.1 Inclusie moet een pijler worden van de Venlose samenleving, op allerlei fronten. We gaan bewustwording bij inwoners en ondernemers vergroten en het gesprek over diversiteit en inclusie normaliseren. Bewustwording van obstakels waar verschillende inwoners tegenaanlopen in het dagelijks leven is belangrijk voor het creëren van begrip. Het onderwijs is volgens inwoners van de gemeente Venlo die we geraadpleegd hebben, de aangewezen plek om te werken aan een inclusief en toekomstbestendig Venlo. Hoe: • We geven meer bekendheid aan het digitaal platform Venlokleurt, dit is een platform voor alle thematieken (religie, geslacht, ras, beperking, seksuele geaardheid en etniciteit) • Venlokleurt organiseert een jaarlijks terugkerende educatie dag rondom de week van respect voor leerlingen uit het voortgezet onderwijs. Deze dag sluit aan op de wettelijke opdracht die scholen hebben om burgerschap en diversiteit te bevorderen. • We hebben een diversiteitsfonds dat uitgevoerd wordt door Venlokleurt en waar Venlose activiteiten die een bijdrage leveren aan respect voor de ander of een verbetering aan diversiteit op een laagdrempelige wijze financiële ondersteuning kunnen aanvragen. • Er zijn netwerkbijeenkomsten met ervaringsdeskundigen, belangenbehartigers en ondernemers.

• We stimuleren en verbinden bestaande maatschappelijke en culturele activiteiten in de wijk om aan de slag te gaan met het thema diversiteit en inclusie. • We gaan inzetten op meer bewustwording en urgentiebesef binnen onderwijs om hen te helpen om het thema diversiteit en inclusie te bespreken in de klas. Dit kan ook leiden tot meer draagvlak en daarmee een betere borging van diversiteit en inclusie binnen onderwijsinstanties. Wanneer: Gestart in 2023, loopt door tot tenminste 2026 Met wie: Gemeente Venlo, Venlokleurt, onderwijs, ervaringsdeskundigen, inwoners, ondernemers en diverse samenwerkingspartners. ____________

20 |Venlose Inclusie Agenda

5.4.2 We geven als gemeente Venlo het goede voorbeeld. Toegankelijk en sociaal inclusief werken bij- en in de gemeentelijke organisatie moet vanzelfsprekend worden en hoort binnen alle beleidsterreinen thuis. We willen een inclusieve en diverse werkgever zijn en vertalen dit door in onze dienstverlening aan inwoners. Hoe: Gemeente Venlo heeft zich aangesloten bij het Nederlandse Charter Diversiteit. De Charter Diversiteit beoogt meer diversiteit en inclusie te realiseren op de werkvloer. Er is een interne klankbordgroep opgericht. Deze klankbordgroep onderzoekt welke actiepunten er binnen de eigen organisatie nodig zijn om het bewustzijn te vergroten en de voorbeeldfunctie uit te dragen. Wanneer: Tijdens de hele periode van de Venlose inclusie agenda 2024 tot en met 2028 Met wie: Collega’s gemeente Venlo

Lokale Inclusie Agenda | 21

5.5 HET IS BELANGRIJK OM ZELF DE CONTROLE TE HEBBEN OVER DE ONDERSTEUNING DIE JE KRIJGT, ZOWEL NU ALS IN DE TOEKOMST. JE MOET ZOVEEL ALS MOGELIJK DE VRIJHEID HEBBEN OM ZELF TE KIEZEN WELKE MIDDELEN JE WILT GEBRUIKEN VOOR ONDERSTEUNING 5.5.1 Het Sociaal Domein zet zich gezamenlijk in om passende ondersteuning te bieden aan inwoners. En hierbij zoeken we actief de samenwerking intern en extern op wat leidt tot een betere dienstverlening aan onze inwoner. Hoe: • Het wijkteam werkt aan een integrale aanpak, voert regie samen met de inwoner op de ingezette ondersteuning en levert maatwerk waar nodig. • Medewerkers leren ruimte te zien én te nemen in het netwerk van regels en wetten. In 2023 is gestart met het werken volgens de Doorbraakmethode, een nieuwe standaard voor maatwerk in het sociaal domein. Deze wordt de komende periode geborgd binnen de organisatie. Wanneer: Tijdens de hele periode van de Venlose inclusie agenda 2024 tot en met 2028 en daarna. Met wie: Uitvoering Sociale Wijkteams en Participatie. ___________ 5.5.2 We werken aan een vitale samenleving waar iedereen kan meedoen. We doen dit door een integrale aanpak bij armoede en schulden. Hoe: • Inwoners met (potentiële) geldzorgen hebben bestaanszekerheid.

We werken de komende 8 jaar toe naar een brede aanpak geldzorgen waarbij het gedachtegoed van positieve gezondheid wordt omarmd en blijven we structureel in gesprek met inwoners. Wanneer: 2024 tot en met 2034 Met wie: Gemeente Venlo (aanpak geldzorgen), ervaringsdeskundigen, werkgevers en partners. _________ 5.5.3 Onze zorg is toegankelijk voor iedereen, door in te zetten op cultuursensitiviteit onder zorg-, welzijns- en huisvestingsaanbieders. Hoe: • We laten dit voortdurend terug keren in de gesprekken met zorgaanbieders. Wanneer: Tijdens de hele periode van de Venlose inclusie agenda 2024 tot en met 2028 Met wie: Gemeente Venlo en regiogemeenten Noord-Limburg, MGR, gecontracteerde zorgaanbieders.

22 |Venlose Inclusie Agenda

‘‘EEN HANDICAP DISCRIMINEERT NIET.’’

5.5.4 We hebben specifieke aandacht voor personen/groepen met andere behoeften zoals internationale werknemers, statushouders en vluchtelingen. Hoe: • We onderzoeken/inventariseren of er behoefte is aan een fysiek loket voor de toegang tot tweedelijns zorg en voorzieningen voor internationale werknemers en mensen in de opvang. Wanneer: Tijdens de hele periode van de Venlose inclusie agenda 2024 tot en met 2028 Met wie: Gemeente Venlo, internationale huisartsenpraktijk en belanghebbenden. _______ 5.5.5 Er is een inclusiehuis Venlo, een plek met een inloopmoment voor inwoners die dak- en thuisloos zijn of inwoners met mentale problematiek. Zij kunnen hier terecht zonder verwijzing of indicatie. Het inclusiehuis draagt bij aan het verminderen van stigmatisering. Hoe: • De herstelacademie – onderdeel van het inclusiehuis - organiseert herstel ondersteunende activiteiten passend voor de deelnemers, die door ervaringswerkers en vrijwilligers worden georganiseerd en begeleid, o.a. een Psy café. Wanneer: Tijdens de hele periode van de Venlose inclusie agenda 2024 tot en met 2028 Met wie: Gemeente Venlo, MET ggz, Incluzio Sociale Basis, KanDoen, Moveoo, Emmaus

5.6

MAAK VERKIEZINGEN BETER TOEGANKELIJK

5.6.1 We informeren inwoners met verminderde basisvaardigheden op een passende manier over de verkiezingen en de mogelijkheden voor persoonlijke hulp en hulpmiddelen. Hoe: • Voor de gemeenteraadsverkiezingen in 2026 richten we een lokale kieswijzer in voor inwoners met beperkte basisvaardigheden. • We organiseren een themabijeenkomst voor inwoners met verminderde basisvaardigheden. Wanneer: voorbereiding 2025, uitvoering 2026. Met wie: Gemeente Venlo (sluit aan bij Venlo Vaardig), Mee, Incluzio Sociale Basis.

Venlose Inclusie Agenda | 23

5.7 HOE MENSEN HUN VRIJE TIJD INVULLEN EN WELKE MOGELIJKHEDEN DAARVOOR ZIJN, DRAGEN BIJ AAN HUN DEELNAME AAN HET MAATSCHAPPELIJKE LEVEN 5.7.1 Iedereen voelt zich welkom bij een sport-, cultuur of andere activiteit die bijdraagt aan het invulling geven van vrije tijd. We hebben extra aandacht voor groepen in de samenleving die in verenigingen minder zijn vertegenwoordigd. Hiermee bedoelen we inwoners met een beperking, inwoners in armoede, ouderen, LHBTIQA+’ers en inwoners met een niet-Nederlandse achtergrond. Hoe: • voor inwoners met een verstandelijke beperking gaan we een bestaand informatie- en adviespunt aanpassen zodat de dienstverlening beter aansluit bij de behoeften van deze inwoners en we vraag en aanbod rondom vrije tijd beter kunnen matchen. • Iedereen Kan Sporten maakt sport en bewegen voor mensen met een beperking mogelijk en ondersteunt inwoners hierbij. • Sport- en cultuurcoaches geven voorlichting en creëren bewustwording over het thema diversiteit bij verenigingen en activiteiten. Wanneer: voortzetten 2024 tot en met 2028. Met Wie: Gemeente Venlo (aansluiten bij de sportvisie en gelijke kansen beleid), Iedereen kan sporten, Incluzio Sociale Basis, MEE, ervaringsdeskundigen en partners.

‘‘IK BEN ERVAN OVERTUIGD DAT EEN SAMENLEVING WAARIN WE GEBRUIK MAKEN VAN ELKAARS DIVERSITEITEN, IDEEËN EN TALENTEN WE KUNNEN ZORGEN VOOR MEER EEN TOEGANKELIJKE, BETEKENISVOLLE EN STERKE SAMENLEVING.’’

5.8 HET LOONT OM TE WERKEN IN DUURZAME BANEN OP TOEGANKELIJKE EN GASTVRIJE WERKPLEKKEN. WE FOCUSSEN OP TALENTEN, ONTWIKKELING EN DE KRACHT VAN ONZE INWONERS. 5.8.1 In de samenwerking met werkgevers en onderwijs vergroten we de kansen voor een inclusieve arbeidsmarkt. Hoe: • We geven als gemeente het goede voorbeeld als werkgever en zijn daarmee ambassadeur, zowel binnen onze organisatie als daarbuiten. • We brengen het bestaande aanbod aan werkzoekenden en hun mogelijkheden voortdurend positief en integraal onder de aandacht bij werkgevers. • We werken samen met onderwijs om jongeren uit te laten stromen naar werk. Wanneer: Tijdens de hele periode van de Venlose Inclusie Agenda 2024 tot en met 2028 Met Wie: Gemeente Venlo, werkgevers, onderwijs, ervaringsdeskundigen.

5.9

VERANKER INCLUSIE EN DIVERSITEIT IN DE AMBTELIJKE ORGANISATIE

5.9.1 We denken bij alle beleidsstukken en regelingen van te voren na over de inclusiviteit van het beleid. Hoe: • Inclusief beleid maakt onderdeel uit van het handboek “bewust beter beleid”, daarmee borgen we het gedachtegoed (“niets over ons, zonder ons”) binnen de verschillende beleidsterreinen. • Bij het ontwikkelen van beleid stimuleren we (daar waar het passend is) te werken met persona’s. Een persona zorgt ervoor dat een groep inwoners niet in vage kenmerken wordt omschreven, maar gaat leven. Een groep inwoners krijgt zo letterlijk een gezicht. Hierdoor is het eenvoudiger om meer te denken vanuit de leefwereld van de inwoner zelf. • Binnen de verschillende beleidsterreinen wordt rekening gehouden met de uitgangspunten van de Venlose inclusie agenda. • Adviesraad Sociaal Domein (formeel advies- en inspraakorgaan) toetst beleid op inclusiviteit en diversiteit. Wanneer: Tijdens de hele periode van de Venlose inclusie agenda 2024 tot en met 2028 Wie: Gemeente Venlo en Adviesraad Sociaal Domein. ______ 5.9.2 Binnen de gemeentelijke organisatie passen we de inclusiegedachte toe en handelen we ernaar. Dit vraagt speciale aandacht en zorgvuldigheid.

Venlose Inclusie Agenda | 25

Hoe: • Binnen de gemeentelijke organisatie gaan we opzoek naar een ambtenaar die de regie voert op de uitvoering van de Venlose inclusie agenda. Deze ambtenaar ondersteunt het Inclusiepanel en is het eerste aanspreekpunt en verbinder voor inwoners, collega’s en partners als het gaat over diversiteit en inclusie. Wanneer: Tijdens de hele periode van de Venlose inclusie agenda 2024 tot en met 2028. Wie: Gemeente Venlo

5.10 BETREK HET VENLOSE INCLUSIEPANEL EN ERVARINGSDESKUNDIGEN ACTIEF BIJ HET UITVOEREN VAN DE VENLOSE INCLUSIE AGENDA 5.10.1 Leden van het Inclusiepanel zijn experts of vertegenwoordigers die veel weten over inclusie en diversiteit. Dit panel heeft samengewerkt om de Venlose inclusie agenda op te stellen. Ze zijn een belangrijke bron van advies voor ons. Daar waar wij geen ervaring hebben of zicht hebben op welke belemmeringen zich in een situatie kunnen voordoen, kunnen zij ons onafhankelijk adviseren. Ook hebben zij een grote achterban die zij kunnen raadplegen. Meer informatie over het inclusiepanel is te vinden op de website van Venlokleurt, https://www.venlokleurt.nl

26 |Venlose Inclusie Agenda

Hoe: • “Niets over ons, zonder ons”, 2 x per jaar bespreken we de voortgang van de Venlose inclusie agenda. De meeste leden zijn al betrokken of worden betrokken bij de verschillende onderdelen van de Venlose inclusie agenda. • We betrekken ervaringsdeskundigen bij de totstandkoming en toetsing van de onderdelen uit de agenda. Wanneer: Tijdens de hele periode van de Venlose inclusie agenda 2024 tot en met 2028. Wie: Gemeente Venlo, Inclusiepanel

Venlose Inclusie Agenda | 27

6

WAT BETEKENT DIT FINANCIEEL?

We beginnen heel praktisch, met wat er in de praktijk nodig is. De kosten voor het uitvoeren van de actiepunten kunnen uit bestaande of geplande projecten worden gedekt. Samen met het betreffende beleidsprogramma wordt gekeken wie waarvoor financieel verantwoordelijk is. Het toepassen van de actiepunten in de praktijk en het concreet maken van de actiepunten per beleidsterrein zal uitwijzen of er extra kosten mee gemoeid zijn en of het nodig is om bij te sturen.

7

MONITOREN EN EVALUEREN VENLOSE INCLUSIE AGENDA

Om te weten of de actiepunten die we hebben uitgevoerd ook effect hebben gehad, is het belangrijk om te meten en te evalueren. Om dit goed te doen, moeten we weten hoe de situatie was voordat we begonnen. Daarom proberen we zoveel mogelijk nulmetingen te doen. Voor deze nulmetingen gebruiken we cijfers of praten we over de situatie op dat moment. De cijfers kunnen door de gemeente zelf verzameld zijn (zoals bij stadspeilingen), beschikbaar zijn vanuit externe organisaties of het zijn openbare databanken (zoals GGD monitor, CBS, Movisie). Sommige cijfers uit deze nulmetingen staan al in de inleiding beschreven. Het is niet altijd mogelijk om voor elk actiepunt voldoende data te hebben voor een nulmeting. Het meten van sociaal beleid is vaak lastig. Verhalen over hoe effectief beleid is, zijn moeilijk in cijfers uit te drukken. Er is vaak sprake van subjectiviteit. Daarom gebruiken we soms inschattingen of ervaringen in plaats van cijfers. Om ons meetplan overzichtelijk te maken en het effect van de actiepunten duidelijk te zien, gebruiken we de ‘verandertheorie’. Deze theorie helpt ons te begrijpen hoe bepaalde acties kunnen leiden tot de veranderingen die we willen zien. Hierdoor kunnen we bepalen waar we als gemeente en inclusiepanel nog directe invloed kunnen uitoefenen en waar indirect. Met concrete acties werken we zo naar onze hoofddoelen toe.

Met behulp van cijfers, inschattingen en ervaringen kunnen we tijdens evaluatiemomenten conclusies trekken over de voortgang. Het monitoren en evalueren doen we samen met het inclusiepanel en interne collega’s. Hiervoor komen we twee keer per jaar bij elkaar. We delen relevante resultaten, bevindingen over de voortgang en goede voorbeelden met onze gemeenteraad. Ook delen we interessante ontwikkelingen met onze inwoners.

28 |Venlose Inclusie Agenda

Venlose Inclusie Agenda | 29

30 |Venlose Inclusie Agenda