Verslag sessie Zorg en Veiligheid 11 november 2021.docx

KORT VERSLAG VAN SESSIE 1 VAN 11 NOVEMBER 2021 Onderwerp Voorzitter Griffie Aanwezige raadsleden Aanwezige steunfractieleden Aanwezige portefeuillehouder Aanwezige ambtenaren / externe deskundigen

Zorg en Veiligheid I.C. van Turnhout M. Versteege L. Aardenburg, M.T.G. Bok, M.M. Hillebrink, M. Koedijker, S. Koppes, J.C. Visser, K. Wolfs F. Blokland, F. Cornet, M. Gemser F.C. Dales M. Steijn R. Doeleman (beleidsadviseur domein Samenleving) R. Koopmans (beleidsadviseur OOV) H. Mors (externe deskundige, Vangnet & Advies) J. Bunk (externe deskundige, Politie)

De voorzitter leidt het onderwerp kort in en inventariseert vervolgens wie, aan het eind van de sessie, gebruik wil maken van de rondvraag. Geen van de aanwezige raadsleden wenst gebruik te maken van de rondvraag. Burgemeester Dales geeft een korte toelichting op het thema Zorg en Veiligheid. De vorige sessie was veel aandacht voor de repressie. De raad wilde ook meer horen over Zorg en Veiligheid. Met de politie Eenheid Noord-Holland is het Integraal Veiligheidsplan vastgesteld. Deze wordt met een jaar verlengd. Zelf heeft de gemeente de Kadernota Veilig in Velsen. Het college zou voor willen stellen ook deze kadernota met een jaar te verlengen, zodat de nieuwe raad hierover keuzes kan maken en prioriteiten kan stellen. Burgemeester Dales wil drie punten aanstippen. Allereerst de terugkoppeling over het gesprek met het wijkplatform Zeeen Duinwijk. Het was een constructief gesprek, ook in de ogen van de leden van het wijkplatform. Het krantenartikel van 19 oktober gaf daarover een verkeerd beeld; dat beaamt ook de voorzitter van het wijkplatform. Het tweede punt is het gebruiken van de Slim Melden app. Er is intern een traject opgezet. Het is een vrij ingewikkeld proces om de app aan te passen. Maar ze zijn aan het nadenken om een makkelijke manier te faciliteren om zaken te kunnen melden. De raad zal hierover op de hoogte gehouden worden.

Als laatste: mensenhandel, dat is ook een actualiteit. Vanaf 1 januari 2022 worden gemeenten verantwoordelijk voor een geborgde aanpak voor mensenhandel. Daarvoor moeten afspraken worden gemaakt met meerdere partijen. Burgemeester Dales wil de raad erop wijzen dat de verschillende vormen van mensenhandel ook in Velsen plaatsvinden. Voorheen was de politie belast met de aanpak van mensenhandel, maar binnenkort krijgt de gemeente ook taken op het gebied van mensenhandel, stelt de burgemeester. Er wordt vervolgens een korte video getoond over mensenhandel. De burgemeester geeft aan dat het een onderwerp is dat in Velsen meer aandacht verdient. Binnen de bestaande formatie gaan ze het proberen op te lossen. De gemeente zorgt ervoor dat ze startklaar is per 1 januari. De burgemeester zal de raad in de loop van het volgend jaar informeren over hoe het project loopt, wat de resultaten zijn en waar ze tegenaan lopen.

Wethouder Steijn geeft aan dat het vaak regressie is, maar ze willen ook de kant van preventie toelichten. Het is vaak een kwetsbare doelgroep. Als je zorg dat ze goed geholpen worden, hoop je dat ze niet in de valkuil van de criminaliteit vallen. De kern van het armoedebeleid is om te zorgen dat mensen sterk genoeg worden om de valse verleidingen te weerstaan, stelt de wethouder. De heer Cornet (CU) wil de burgemeester bedanken voor zijn inzet en geeft aan dat de ChristenUnie het belangrijk vindt dat mensen de geode zorg krijgen, ook al is dat lastig en complex. De casus kwam de heer Cornet helaas erg bekend voor en schetst de situatie. Wat opvalt aan de aanpak is dat het een woud aan instanties is en het is geschreven vanuit de overlastgever. Hoe gaat je om met het perspectief van de mensen die overlast ervaren? Dat miste de heer Cornet nog in het verhaal. En wat is de rol van de woonconsulent? En wat is de verwachtte impact van de bezuinigingen bij de politie? Hoe kunnen we het proces verder vereenvoudigen, vraagt de heer Cornet zich af. Eén app voor melden zou hiervoor geschikt kunnen zijn. Melden is ontzetten belangrijk, maar het moet ook helpen en er moet goede terugkoppeling komen. De heer Blokland (CDA) ziet in de presentatie een tijdlijn waarin 8 tot 10 weken worden vermeld. Wellicht dat er voor de zorgaanvraag al meldingen zijn. De vermelde termijn ziet er lang uit.

Zou dit korter kunnen? De heer Blokland is benieuwd wat er binnen die 8 tot 10 weken gebeurt. De heer Hillebrink (D66V) geeft aan dat het nu bekeken wordt vanuit de WVGGZ, maar ook vanuit het beschermd wonen is het herkenbaar. In de fractie van D66Velsen werd al besproken dat hier een multidisciplinaire aanpak plaats hoort te vinden, maar ze vragen zich af of de hele buurt er wel bij betrokken wordt. De cliënt is tenslotte ook inwoner van de wijk. Als cliënten verhuizen: hoe wordt de nieuwe omgeving geïnformeerd? Je hebt namelijk ook een stuk privacy, stelt de heer Hillebrink. Mevrouw Gemser (PvdA) viel ook de termijn van 8 tot 10 weken in de presentatie op. Wat gebeurt er in die periode en hoe voorkom je dat iemand overlast zorgt? Daarnaast vroeg mevrouw Gemser zich af hoeveel pga-cliënten er zijn en of deze voor overlast zorgen. Mevrouw Wolfs (VL) geeft aan dat ze geschrokken is van het filmpje over mensenhandel. Velsen Lokaal geeft aan dat de aanpak richting het informeren van de buurten moet gaan. Je ziet dat een wijk veel last kan ervaren van een aantal bewoners van die wijk. Het proces gaat langzaam en het is belangrijk dat vanuit de gemeente en politie de bewoners van de wijk geïnformeerd worden. De terugkoppeling is belangrijk, stelt mevrouw Wolfs. Soms kun je je afvragen in hoeverre het voor een wijk prettig is dat je dit soort situaties in de wijk hebt.

De heer Koppes (VVD) geeft aan dat hij getriggerd werd door een dia in de presentatie waarin het landschap en organisatie stond. Het vermoeden is dat het plaatje probeert uit te stralen dat er veel organisaties bij betrokken zijn, maar ook dat ze niet met elkaar communiceren. Dat baart de heer Koppes zorgen. Ook het betrekken van de bewoners vindt de heer Koppes een dilemma. Het is een spanningsveld waarbinnen men moet opereren.

Burgemeester Dales geeft aan dat de wat betreft de impact van de bezuinigingen bij de politie in 2022, dat hem is verzekerd door de korpsleiding dat het geen effect zal hebben in de uitvoering van de werkzaamheden van de politie. Er zijn meerdere bedrijfsvoeringskosten waarop bezuinigd wordt. Op het aantal pga-cliënten kan schriftelijk worden teruggekomen. De burgemeester geeft aan dat je slapeloze nachten kunnen krijgen over de situaties met mensenhandel. Daarom zit hij er bovenop. Mevrouw Wolfs heeft de burgemeester op het terugkoppelen in de wijk gewezen. De burgemeester gaat ook het gesprek aan met buurtbewoners: hij heeft ervaren dat dat positief werkt. Maar je kunt ook niet te veel vertellen in verband met privacy. De zorgen kan burgemeester Dales zich goed voorstellen. We moeten er niet te lichtzinnig over denken, stelt de burgemeester. Dat het soms van zorginstelling naar zorginstelling gaat, vindt de burgemeester ook frustrerend. In de regio worden de problemen ook erkend. Wethouder Steijn geeft aan dat het elkaar overlapt. Wat kunnen woonconsulenten doen? Dat is vooral de signaleringsfunctie. Wat betreft de 8 tot 10 weken geldt dat als het acuut is, de burgemeester altijd op kan treden. Veiligheid gaat voor alles, geeft de wethouder aan. De heer Hillebrink geeft aan dat er een aantal voorzieningen zijn voor korttijdige opvang.

In hoeverre wordt daar vanuit Velsen gebruik van gemaakt en hebben we dar inzicht in? De wethouder geeft aan dat ze de precieze cijfers niets paraat heeft, maar ze maken inderdaad gebruik van maatschappelijke opvang. De heer Doeleman (ambtenaar) geeft aan dat ze nu ook kijk naar ademrustplekken, zodat mensen tijdelijk uit de eigen omgeving kunnen. De heer Hillebrink vraagt of er meer inzicht kan komen over deze ademrustplekken. De heer Doeleman zal daar navraag naar doen. Wethouder Steijn geeft aan dat ze nu bezig zijn met het maken van verbindingen binnen de Zorg en Veiligheid. In de gemeente Velsen zit ook de coördinator Zorg en Veiligheid. Een belangrijke factor zijn de sociale wijkteams. Die zijn sinds vorig jaar toegerust met GGZ-expertise. Ze wil de raad hierover nader informeren. Voor het terug laten komen van overlast gevende mensen heb je zogeheten kanswoningen. De heer Hillebrink (D66V) geeft aan dat er sprake is van vergrijzing en een toenemend aantal mensen met dementie. Valt deze groep ook onder deze casuïstiek? De heer Cornet (CU) vraagt zich af hoe inwoners weten met wie ze moeten zijn. Ze spreken vaak de politie maar moeten dan misschien bij wijkteams terecht. Wethouder Steijn geeft aan dat ook mensen met dementie grensoverschrijdend gedrag kunnen vertonen.

Als sprake is van overlast kunnen maatregelen worden getroffen, maar daar geldt vooral ook het zorgcomponent. Het sociaal wijkteam staat steeds vaker in de wijk en iedereen zou het nummer van het sociaal wijkteam moeten hebben. Maar ook de politie weet hoe ze het verder door moeten geleiden, stelt de wethouder. Bij veiligheid bel je altijd de politie. De casus wordt toegelicht door de externe deskundigen. Mevrouw Mors (verpleegkundige Vangnet en Advies) neemt de aanwezige raads- en steunfractieleden mee in de casus. Ze geeft aan dat ze niet alles aan de buren kunnen vertellen in verband met de privacy. Wat als de crisismaatregel 3 weken duurt en de zorgmachtiging 8 weken? Dat wordt door de rechter in de kliniek gezamenlijk behandeld. Er is een goede samenwerking met gemeente, politie en de woningbouw geeft mevrouw Mors aan. Er kunnen andere belangen zijn, waardoor er

een spanningsveld kan zijn. Maar ze proberen er zo goed mogelijk uit te komen. De heer Bunk (coördinator OGGZ bij de politie) geeft aan hoe het wordt gemonitord: vroeger verdween het uit het zicht zodra het over de gemeentegrens ging. Tegenwoordig is dat niet meer zo. De lijnen zijn kort. Waar kunnen mensen nu terecht? Er is een landelijk meldpunt voor zorg en overlast. Dat is de GGD en daar is altijd iemand bereikbaar voor zorg en overlast. De heer Hillebrink (D66V) vraagt zich af in hoeverre een cliënt (van buiten de gemeente) goed in beeld is. Hoe kan het team daar goed op inspringen ten opzicht van bijvoorbeeld de omgeving? Wat is de reden dat pas actie wordt ondernomen als de overlast verergerd? En wat het bekend dat de cliënt in deze casus schulden had? Kan er iets worden verteld over de nieuwe herstelwet? De heer Koppes (VVD) vraagt zich af dat terwijl geprobeerd wordt om het centraal te houden, maar of je als melden niet van het kastje naar de muur wordt gestuurd. De opvolging van de melding is ook erg belangrijk. Je wil ook dat de terugkoppeling laagdrempelig is. De heer Koppes vraagt zich af of er voldoende grip is op dit soort casussen. Wat ook mist is of er voldoende sturingsinstrumenten zijn.

En wat is het effect van het buiten de instelling plaatsen, het zogeheten extramuralisering? De heer Blokland (CDA) geeft aan dat aandacht voor de mensen die naast de overlastgever wonen al gemeld is. De heer Blokland mist in de casus wat er met de buren gebeurt. Mevrouw Gemser (PvdA) vroeg zich af wat de invloed is van de oplopende wachtlijsten van de GGZ op dit soort casuïstiek. Mevrouw Wolfs (VL) vraagt of extramuralisering gaat worden geëvalueerd. De wenselijkheid ervan staat onder druk, stelt mevrouw Wolfs. Zij zet haar vraagtekens erbij. Mevrouw Mors (externe deskundige) geeft aan dat wat betreft het zicht op de zorg, het verschil maakt of iemand al in zorg is. Als iemand dan verhuist, wordt het netjes overgedragen. Er wordt wel getracht het goed te monitoren, geeft mevrouw Mors aan. Het later optreden ligt vaak niet zo zwart-wit. Het is een glijdende schaal. Als schulden bekend zijn bij het vakteam, wordt daar zeker over gesproken. Je kunt iemand niet meteen dwingen om eraan te mee te werken. De heer Bunk (extern deskundige) geeft aan dat de lijnen erg kort zijn. Bij demente ouderen gaat er altijd een vroegsignalering uit. Het kastje naar de muur: ondanks privacy bezwaren, hebben we wel de ogen en oren in de wijk met de wijkagenten. Die zijn ook het aanspreekpunt voor de buurtbewoners.

Mevrouw Mors (extern deskundige) geeft aan dat de gevolgen van extramuralisering een lastige is om antwoord op te geven. Dat is niet inzichtelijk. Het is niet altijd duidelijk om het ontwikkelingen in de maatschappij zijn of het gevolg is van extramuralisering. Mevrouw Wolfs (VL) geeft aan dat door de nieuwe wet in 2022 mensenhandel ook onder de gemeente komt te vallen. Ze geeft aan dat ze geschrokken is van het

eerder getoonde filmpje. De heer Bunk (extern deskundige) geeft aan dat ze een team hebben bij de Eenheid Noord-Holland dat zich daarmee bezighoudt. Ze zitten er als positie bovenop. Dat maakt het niet minder lastig, aangezien het achter de deuren plaatsvindt. De heer Koppes (VVD) geeft aan dat Velsen als het om mensenhandel gaat, een aantal aandachtpunten heeft. In hoeverre is de gemeente hierop voorbereid? De heer Bunk geeft aan dat als politie ze al anticiperen op de problematiek rondom de mensenhandel. Ze zijn uiteindelijk wel afhankelijk van de meldingen van burgers. Mensenhandel is niet anders als in de andere gemeentes van de IJmond. Mevrouw Koopmans (ambtenaar) geeft aan dat ondermijning en mensenhandel veelal in elkaar samenvallen. Het zijn niet allemaal losse thema’s waar ze een opzichzelfstaande aanpak hebben, maar het zijn aanpakken die in elkaar haken. De heer Koppes is ook benieuwd naar het (onderbuik)gevoel dat de externen hebben bij de extramuralisering. Mevrouw Mors geeft dat ze het gevoel heeft dat er allerlei factoren zijn die leiden tot meer overlast. Ze geeft aan dat ze ook te maken hebben met de oplopende wachtlijsten. Ze geven zelf geen zorg, maar zorgen dat mensen op de juiste plek terecht komen. En wachtlijsten hebben daar vervolgens invloed op.

De heer Hillebrink (D66V) vraagt zich af in hoeverre de overlast in bepaalde wijken toenemen door een concentratie van sociale huurwoningen. Mevrouw Mors hoort van de woningbouwverenigingen terug dat ze maar een beperkt aanbod hebben aan woningen, waardoor er een concentratie is, terwijl ze het graag gemengder zouden willen zien. Wethouder Steijn geeft aan onder de indruk te zijn voor de vragen en de aandacht die er voor die onderwerp is. De aandacht voor de buurt neemt wethouder Steijn mee als aandachtspunt. Verder lijkt het haar goed om ook regelmatig de expertise van de professionals aan tafel te vragen. Burgemeester Dales geeft aan dat het geen nieuwe wet betreft, maar over beleidsafspraken gaat tussen politie en gemeenten over mensenhandel. Het heeft een hogere prioriteit gekregen, nu de gemeente een grotere rol gaat spelen. De afspraak is om in februari nog een keer over veiligheid te praten, zodat de raad nog punten mee kan geven. De burgemeester vond het fijn om de frustraties met de raad te kunnen delen en te kunnen laten zien hoe moeilijk het is. De burgemeester is begaan met de casuïstiek die bij hem op het bureau komt te liggen en is de externe deskundigen en ambtelijke ondersteuning zeer erkentelijk. Het is balanceren tussen de zorg en tijd geven aan de inwoner die dat nodig heeft en aan de andere kant de overlast voor de omwonenden.

De voorzitter constateert dat de raads- en steunfractieleden voldoende zijn geïnformeerd, dankt de aanwezigen voor hun aandacht en inbreng en sluit de sessie.