SPvE Waal- en Dolfijnstraat (definitieve versie 21-12-2021).pdf

SPvE WAAL -EN DOLFIJNSTRAAT

STEDENBOUWKUNDIG PROGRAMMA VAN EISEN

Definitieve versie 21-12-2021

SPvE Waal- en Dolfijnstraat

1

INHOUD INLEIDING

3

CONTEXT

4

PLANGEBIED

5

KADERS

6

VERVOLG

8

BIJLAGEN

9

Bijlage 1 Eigendomsituatie

10

Bijlage 2 Presentatie bewonersavond

11

Bijlage 3 Input bewoners themasessies

12

COLOFON

17

Het oostelijk gebouwcluster aan de Waalstraat

SPvE Waal- en Dolfijnstraat

2

INLEIDING Gebiedsvisie De gemeente Velsen heeft in november 2020 de gebiedsvisie ‘Pont tot Park’ vastgesteld. Op basis hiervan is de gemeente samen met het Woningbedrijf Velsen (WBV) en de Huurdersraad WBV aan de slag gegaan voor de planvorming voor de eerste ontwikkeling van deze visie; namelijk de Waal- en Dolfijnstraat. De opgaven vanuit de gebiedsvisie Pont tot park voor deze locatie zijn; Verdichting, verduurzaming, woningdifferentiatie, hoge ambitie qua openbare ruimte en groen, en een hoogteaccent als zuidelijke entree van de kern IJmuiden. Dit is de eerste stap voor Pont tot Park en daarmee ook het visitekaartje voor de gehele ontwikkeling. Participatie Om tot een succesvolle ontwikkeling te komen is er voor gekozen om samen met betrokken buurtbewoners richtinggevende kaders op te stellen. Zonder een vooropgezet plan maar slechts met de opgaves vanuit de gebiedsvisie. Op deze wijze zijn de gemeente en WBV in gesprek gegaan met bewoners, met een kick-off bijeenkomst op 2 september 2021, gevolgd door 6 verschillende themasessies om de kansen en bedreigingen voor de ontwikkeling bloot te leggen.

Het plangebied van Waal- en Dolfijnstraat met centraal hierin het Stadspark, gezien vanuit de Herenduinweg met op de achtergrond 'de Komeet'

Op basis van dit intensieve participatietraject is zo goed mogelijk geprobeerd de input vanuit de bewoners mee te nemen. Als uitkomst hiervan zijn de kaders in concept gepresenteerd op de bewonersavond op 26 oktober, met daarop een reactietermijn tot 19 november. In dit voorliggende Stedenbouwkundige Programma van Eisen (hierna SPvE) worden de kaders voor de ontwikkeling aan de Waal- en Dolfijnstraat vastgelegd.

SPvE Waal- en Dolfijnstraat

3

CONTEXT PLANGEBIED PONT TOT PARK

Het plangebied Waal- en Dolfijnstraat bevindt zich aan de zuidzijde van IJmuiden, grenzend aan het duingebied Nationaal Park Zuid-Kennemerland. Tevens grenst het plangebied aan het Stadspark, dat haaks daarop de hoofdverbinding vormt tussen de duinen en IJmuiden. Deze waardevolle structuur stamt uit de wederopbouwperiode en is ontworpen door Dudok. Vanuit de grotere context is de relatie met het duinengebied en het stadspark het meest essentieel en moet met de nieuwe ontwikkeling hier ook verder worden versterkt. Vanaf 2005 is de westelijke bebouwing in het het stadspark vervangen door nieuwbouw. Tevens is toen 'de Komeet' als extra hoogteaccent aan het einde van de Lange Nieuwstraat toegevoegd. De oostzijde van het Stadspark kenmerkt zich door gelijkvormige bebouwing, en de westzijde door gevarieerde bebouwing. Een nieuw hoogteaccent in het plangebied zou daarom ook aan deze zijde gesitueerd moeten worden.

K

AR

P DS

A

ST

Het plangebied kenmerkt zich tevens als ruimtelijk accent van de zuidelijke entree van IJmuiden. Door de geplande nieuwbouw met een hoogteaccent kan dit krachtiger worden vormgegeven. In het plan van Dudok was oorspronkelijk veel meer ruimte gepland tussen de 6-laagse bebouwing en de naastgelegen 2-onder-1 kapwoningen. Dit vormt in het plangebied met name het grootste ruimtelijke knelpunt. Met de nieuwbouw dient zich de kans aan om deze situatie te verbeteren.

N

-E

L AA

DO

ID

E -K

TI

A ON

P

K AR

ZU

L ER

EM

NN

P

D

AN

W IED

B

GE

N LA

NA

4

IJ

LF

AL

SPvE Waal- en Dolfijnstraat

AT

RA

T NS

PLANGEBIED

DOLFIJNSTRAAT

IJSSELSTRAAT

GIJZENVELTPLANTSOEN

RADARSTRAAT

PLANGEBIED

Het groen gelegen ten zuiden van de bestaande complexen is in eigendom van de gemeente Velsen. De percelen in eigendom van WBV hebben een grootte van circa 5.000 m². Inclusief de gronden van de gemeente bedraagt het plangebied in totaal circa 6.500 m².

WAALSTRAAT

STADSPARK

Bezit WBV

In het plangebied Waal- en Dolfijnstraat staan aan weerszijden van het Stadspark 2 appartementencomplexen symmetrisch t.o.v. elkaar. Beide zijn in eigendom van WBV en stammen uit de wederopbouwperiode naar ontwerp van architect Arthur Staal. Elk complexen heeft 6 bouwlagen en herbergt 40 sociale huurwoningen met portiekontsluitingen. Begin 2021 is na een haalbaarheidsstudie besloten tot sloop en nieuwbouw hiervan.

Bezit gemeente

Het uitgangspunt voor deze ontwikkeling is de samenwerking tussen gemeente en WBV. Waar nodig zal de gemeente haar eigen gronden (onder nader te maken afspraken) inbrengen om de gewenste ontwikkeling hier mogelijk te maken.

Bezit WBV Bezit gemeente

GROTE BEERSTRAAT

MAASSTRAAT

HERENDUINWEG

Naast de gronden voor de nieuwbouw en wat daarbij hoort, wordt bij de ruimtelijke kaders ook het tussengelegen Stadspark en de zone tot aan de duinen meegenomen, om de ruimtelijke inpassing zo integraal mogelijk te maken. Voor de ruimtelijke invulling van dit plangebied wordt aan de inbreng van (buurt)bewoners (zie Bijlage 3) en de uitgangspunten vanuit de gebiedsvisie ‘Pont tot Park’ veel waarde gehecht. De ontwikkeling van deze locatie maakt het mogelijk een kwaliteitsslag te maken voor het openbare gebied en de belendende bebouwing.

NATIONAAL PARK ZUID-KENNEMERLAND

SPvE Waal- en Dolfijnstraat

5

Beeld en uitstraling RADARSTRAAT

De Waal- en Dolfijnstraat is één van de kenmerkende entrees van IJmuiden zuid en een directe verbinding naar de natuur, het gebied en de bebouwing moeten deze functie ook uitstralen. Het entreegebied wordt gemarkeerd met hoogteaccenten met moderne en bijzondere architectuur. Het gebied moet zo worden ingericht dat het duingebied echt voelbaar de stad ingetrokken wordt met veel ruimte voor groen, met bebouwing die hierbij aansluit.

Ook qua bouwhoogtes komt er een betere aansluiting op de omgeving, met een opbouw van 2-3 bouwlagen, naar 6-7 bouwlagen aan de oostzijde, en naar 10-12 bouwlagen aan de westzijde. Ook worden omringende rooilijnen doorgetrokken met ruimte daarin voor plaatselijke accenten.

WAALSTRAAT

DOLFIJNSTRAAT

Er komt een betere aansluiting op de omgeving door meer afstand t.o.v. de bestaande bebouwing. Dit gebeurt met 25m brede groene bufferzones waarin de duinen doorlopen in de wijken. Deze krijgen deels een dubbelfuctie voor parkeren in groene detaillering afgewisseld met bomen.

IJSSELSTRAAT

GIJZENVELTPLANTSOEN

KADERS

6-7 LAGEN P 90%

2-3 LAGEN

10-12 LAGEN

STADSPARK

P 90% 2-3 LAGEN

GROTE BEERSTRAAT

MAASSTRAAT

Voor het hoogteaccent is het van belang dat het een elegant en 'slank' volume wordt. Daarvoor is een goede verhouding tussen de hoogte t.o.v. debreedte c.q. lengte essentieel, dus minstens volgens de 'gulden snede'. Daarbij zijn architectonische geleding en verbijzondering nodig. Ook moeten de gebouwen alzijdig kwalitatief zijn. De gebouwplinten moeten hoger en zo open en aantrekkelijk mogelijk worden, met hoofdentrees en woningentrees rondom de complexen. Op het hoekpunt Grote Beerstraat/Stadspark is de plint meer transparant met ruimte voor een bijzondere functie (bv. culinair/cultureel/creatief).

SPvE Waal- en Dolfijnstraat

6

HERENDUINWEG

Het plangebied Waal- en Dolfijnstraat met daarin schematisch aangegeven de stedenbouwkundige kaders

Verkeer en parkeren

Groen en water

Voor het plangebied moet focus liggen op de verblijfsfunctie in het gebied waarin het primair prettig toeven is voor voetgangers en fietsers. Uitgangspunt is daarom groene kwaliteit toevoegen aan de zuidzijde van de voorziene woonblokken (Maas- en Grote Beerstraat) en toe te spitsen op fietsers en voetgangers, het autoverkeer wordt hierbij aan de noordzijde van de woonblokken aan weerszijden van het Stadspark gelegd (via de Waal- en Dolfijnstraat).

Het locatiethema was en blijft de duinen binnenhalen in de stad. Dit vraagt om groene detaillering van het parkeren, van de inrichting van de binnentuinen, en van tussengelegen stuk stadspark. Het plan moet aansluiten op de uitstraling van het binnenduinland, ontworpen als echt overgangsgebied tussen duinen en stadspark ('groene loper' in de stad) met een passende detaillering en beplanting. Het groen moet ook goed verbonden worden met de directe omgeving richting de wijk. Hier kunnen bewonerswensen voor sociale ontmoetingsfuncties worden gerealiseerd.

Tevens moet rekening worden gehouden met de nota parkeernormen van de gemeente. Deze nota wordt naar verwachting geactualiseerd begin 2022. Uitgangspunt daarbij is parkeernormen meer te differentiëren waardoor het beter mogelijk wordt aan te sluiten bij de werkelijke parkeerbehoefte bij ruimtelijke ontwikkelingen. De parkeernorm past bij een op te stellen mobiliteitsplan die specifiek gemaakt is voor deze ontwikkeling. Daarnaast wordt via beleid inpassing van deelmobiliteit gestimuleerd. Geactualiseerde normen en deelmobiliteit kunnen meehelpen in het voorzien in de parkeerbehoefte die de woningbouw genereert. Uitgangspunt is deze behoefte binnen plangebied op te lossen, waarbij de auto niet prominent aanwezig is in de openbare ruimte. Dus inpandig of in de aangegeven zones, met een maximum van 90% met ruimte voor bomen. Daarbij wordt er gekeken of door een efficiëntere inrichting van de openbare ruimte parkeercapaciteit en kwaliteit kan worden toegevoegd. Duurzaamheid Bebouwing moet met strenge duurzaamheidseisen worden ontworpen (BENG), waarbij rekening moet worden gehouden met het gebruik en opwekking van energie. Verder moet het gebied inclusief de bebouwing zo groen mogelijk worden ontworpen, om biodiversiteit te stimuleren en hittestress te voorkomen. Tevens moet duurzaam en circulair materiaalgebruik aandacht krijgen.

In de gebiedsvisie heeft de gemeente aangegeven een hoger ambitieniveau te hebben voor de stadsentrees, waar dit er één van is. Plus een hogere ambitie voor het openbaar groen. Het centrum van IJmuiden kent een architectonische eenvormigheid van veelal naar binnen gekeerde buurten met gebrekkig buurt- en wijkgroen. De ambitie is om in te zetten op efficiënt ruimtegebruik waarbij de leefbaarheid, in alle opzichten, een belangrijke rol speelt. Daarom is vanuit kwalitatief oogpunt de herinrichting van en het aanbrengen van een hoogteaccent op de stadsentree van cruciaal belang om de ruimtelijke kwaliteiten te verbeteren. Het aanbrengen van ‘groene aders’ vanuit de duinen is een kwaliteitskans op de locatie Waal- en Dolfijnstraat. Het Groenstructuurplan biedt hiervoor een goede basis, daarnaast moet ook gestreefd worden naar goede en ruime privé buitenruimtes. Naast een fysieke kwaliteitsslag in het openbaar groen heeft de gemeente ambities voor natuurinclusief bouwen. Natuurinclusief bouwen komt neer op het aanbrengen van voorzieningen voor bijvoorbeeld vogels en vleermuizen maar ook het in brede zin toevoegen van natuur bij zowel de gebouwen als het omliggende terrein/perceel. Tevens betekent dit werken met groene daken of muren, voorzieningen voor flora en fauna en aandacht voor groene binnenplaatsen- of tuinen met

een aangename verblijfsfunctie voor bewoners. Hierbij is dus uitgangspunt het versterken van de groenstructuur en tegelijkertijd de kansen voor flora en fauna vergroten.

Samenleven in het complex

Het Bomenbeleid van de gemeente Velsen beschrijft dat het bestaande areaal mag niet afnemen en ook het bestaande aantal bomen moet minimaal behouden blijven. Indien er bomen in de weg staan en de wens is om deze bomen te verplanten, zal hier nader onderzoek naar gedaan moeten worden.

In de gebiedsvisie is beschreven dat IJmuiden de behoefte heeft aan meer én andere type woningen. Binnen het gehele plan gebied van ‘Pont tot Park’ geldt dat het aantal woningen moet groeien door verdichting. Voor de locatie Waal- en Dolfijnstraat is een gemiddelde verdichtingsambitie neergelegd. De uitbreiding van de woningvoorraad ziet vooral toe op het toevoegen van betaalbare en middel dure koopwoningen en/of vrije sectorhuurwoningen.

Binnen het plangebied moet voldaan worden aan de Watertoets, dit o.a. door toevoegen van oppervlaktewater (bijvoorbeeld wadi’s) ter compensatie van toegevoegde verharding. Daarom wordt gestreefd naar 15-20% onverhard en onbebouwd ten behoeve van waterinfiltratie.

Het aantal sociale huurwoningen moet minimaal gelijk blijven. Voor de ontwikkeling aan de Waalen Dolfijnstraat betekent dit dat er minimaal 80 sociale huurwoningen gerealiseerd moeten worden. In totaal kunnen er maximaal circa 190 woningen in het plangebied worden gerealiseerd.

Ook moeten de mogelijkheden onderzocht worden om water langer vast te houden in het gebied met voldoende groen en buffermogelijkheden. Daarmee wordt groen onderdeel van de opgave wat betreft klimaatadaptieve openbare ruimte.

Hiermee worden woningen in andere marksegmenten (koop en middeldure huur) toegevoegd en ontstaat er een diverser woningaanbod in de wijk. Het woningbouwprogramma moet een bijdrage leveren aan IJmuiden.

Openbare ruimte en voorzieningen

Voor alle woningen in de nieuwbouw geldt dat deze moeten voldoen aan het vigerende gemeentelijke beleid van de Woonvisie, waarin per project minimaal gemiddeld 60m² aan gebruiksoppervlakte per woning wordt vereist.

De openbare ruimte moet zo groen mogelijk ingericht worden, en waar mogelijk openbaar toegankelijk en aansluitend bij het duinlandschap en het karakter van IJmuiden worden omgezetdoor middel van een herinrichting. De meeste voorzieningen (speeltuin, park, etc.) zijn in de nabijheid van de het projectgebied te vinden maar er is ruimte in het plan voor eventuele extra’s, met name voor kinderen, ontmoeting en ontspanning. Tevens is er ruimte voor een bijzondere functie onder het hoogteaccent (bv. kleinschalige horeca of een huisartsenpraktijk). Verder moet er in de openbare ruimte rekening worden gehouden met de waterhuishouding, de gebiedseigen groenstructuur van het gebied, speelplekken, ondergrondse vuilcontainers, fietsenstallingen, trafostations e.d.

Bij het ontwerp wordt rekening gehouden met de levensloopbestendigheid van de woningen en hoe de bebouwing aansluit op de openbare ruimte, om zo ontmoeting en sociale cohesie te faciliteren. Hier kan gedacht worden aan voordeuren aan de straat of een gezamenlijke daktuin. Om de verdichting van het gebied mogelijk te maken zal er op de aangegeven zones extra bebouwingshoogte worden toegevoegd. De locatie hiervan is doelbewust gekozen mede om de nadelige gevolgen van de schaduwwerking voor omwonenden zoveel mogelijk te minimaliseren.

SPvE Waal- en Dolfijnstraat

7

VERVOLG Voor dit SPvE is gekozen om het een globaal karakter te geven. In de vervolgstap naar het Stedenbouwkundige Plan (SP) zal aanvullend onderzoek gedaan worden naar de mogelijkheden van het plangebied. Met de vervolg onderzoeken worden fysieke beperkingen inzichtelijk gemaakt. Het SPvE is het vertrekpunt voor het ontwikkelen van een SP, een beeldkwaliteitsplan (BKP) en een omgevingsplan. In de samenwerking tussen gemeente en WBV is afgesproken een derde ontwikkelende partij te betrekken. Om deze reden is ervoor gekozen het SPvE nu globaal te houden en de uitwerkingen in driehoeksverband met de ontwikkelende partij, WBV en de gemeente verder uit te werken. De samenwerking tussen het Woningbedrijf, de Huurdersraad en de gemeente is dé kracht achter deze ontwikkeling. Alle betrokken en belanghebbende hebben meermaals de kans gekregen om de gemeente van input te voorzien voor dit SPvE. Het is niet realistisch te verwachten om iedereen 100% tevreden te stellen, maar iedere stem en ieder geluid moeten in het gehele proces zo goed mogelijk een plaats blijven krijgen. Daarom zal direct nadat de gemeenteraad van Velsen een besluit heeft genomen over het SPvE de participatie met omwonenden worden vervolgd voor het opstellen van het SP.

Het SP en het daarbij horende BKP zullen in samenwerking tussen gemeente, WBV, de Huurdersraad én omwonenden tot stand komen en daarna aan de gemeenteraad ter vaststelling worden voorgelegd. Uitzicht richting de duinen vanaf de 5e verdieping aan de Dolfijnstraat

SPvE Waal- en Dolfijnstraat

8

BIJLAGEN

Kick-off bijeenkomst Participatieproces Waal-en Dolfijnstraat op 2 september 2021

SPvE Waal- en Dolfijnstraat

9

Bijlage 1 Eigendomssituatie Het groen gelegen ten zuiden van de bestaande complexen is in eigendom van de gemeente Velsen. De percelen in eigendom van het woningbedrijf hebben een grootte van circa 5.000 m². Inclusief de gronden van de gemeente bedraagt het plangebied in totaal circa 6.500 m². Het uitgangspunt voor deze ontwikkeling is de samenwerking tussen gemeente en WBV. Waar nodig zal de gemeente haar eigen gronden (onder nader te maken afspraken) inbrengen om de gewenste ontwikkeling hier mogelijk te maken.

SPvE Waal- en Dolfijnstraat

10

Bijlage 2 Presentatie bewonersavond Samenvattende afbeelding als resultaat van het intensieve participatietraject zoals gepresenteerd op de bewonersavond op 26 oktober 2021. Dit op basis van de gesprekken tussen de gemeente en WBV samen met bewoners in 6 verschillende themasessies. Daarin zijn verschillende kansen en bedreigingen voor de ontwikkeling blootgelegd. Meer informatie over het participatieproces zijn te vinden op www.wbvelsen.nl/waaldolfijn

SPvE Waal- en Dolfijnstraat

11

Bijlage 3a Input bewoners themasessies Samenvattende afbeelding als resultaat van het intensieve participatietraject zoals gepresenteerd op de bewonersavond op 26 oktober 2021. Dit op basis van de gesprekken tussen de gemeente en WBV samen met bewoners in 6 verschillende themasessies. Daarin zijn verschillende kansen en bedreigingen voor de ontwikkeling blootgelegd. Meer informatie over het participatieproces zijn te vinden op www.wbvelsen.nl/waaldolfijn

SPvE Waal- en Dolfijnstraat

12

Bijlage 3b Input bewoners themasessies Samenvattende afbeelding als resultaat van het intensieve participatietraject zoals gepresenteerd op de bewonersavond op 26 oktober 2021. Dit op basis van de gesprekken tussen de gemeente en WBV samen met bewoners in 6 verschillende themasessies. Daarin zijn verschillende kansen en bedreigingen voor de ontwikkeling blootgelegd. Meer informatie over het participatieproces zijn te vinden op www.wbvelsen.nl/waaldolfijn

SPvE Waal- en Dolfijnstraat

13

Bijlage 3c Input bewoners themasessies Samenvattende afbeelding als resultaat van het intensieve participatietraject zoals gepresenteerd op de bewonersavond op 26 oktober 2021. Dit op basis van de gesprekken tussen de gemeente en WBV samen met bewoners in 6 verschillende themasessies. Daarin zijn verschillende kansen en bedreigingen voor de ontwikkeling blootgelegd. Meer informatie over het participatieproces zijn te vinden op www.wbvelsen.nl/waaldolfijn

SPvE Waal- en Dolfijnstraat

14

Bijlage 3d Input bewoners themasessies Samenvattende afbeelding als resultaat van het intensieve participatietraject zoals gepresenteerd op de bewonersavond op 26 oktober 2021. Dit op basis van de gesprekken tussen de gemeente en WBV samen met bewoners in 6 verschillende themasessies. Daarin zijn verschillende kansen en bedreigingen voor de ontwikkeling blootgelegd. Meer informatie over het participatieproces zijn te vinden op www.wbvelsen.nl/waaldolfijn

SPvE Waal- en Dolfijnstraat

15

Bijlage 3e Input bewoners themasessies Samenvattende afbeelding als resultaat van het intensieve participatietraject zoals gepresenteerd op de bewonersavond op 26 oktober 2021. Dit op basis van de gesprekken tussen de gemeente en WBV samen met bewoners in 6 verschillende themasessies. Daarin zijn verschillende kansen en bedreigingen voor de ontwikkeling blootgelegd. Meer informatie over het participatieproces zijn te vinden op www.wbvelsen.nl/waaldolfijn

SPvE Waal- en Dolfijnstraat

16

COLOFON

Uitgave © november 2021 Gemeente Velsen

Status document Definitief

Voorbereiding Projectgroep gemeente Velsen Projectgroep WBV Huurdersraad WBV Addis Architectuur Zeewaardig Service Design

Eindredactie Kernteam gemeente Velsen i.s.m. WBV

Participatieproces themasessie Waal-en Dolfijnstraat 14 september 2021

SPvE Waal- en Dolfijnstraat

17