Raadsvoorstel vaststellen Addendum Nota bodembeheer regio IJmond inclusief geactualiseerde Bodemkwaliteitskaart

GEMEENTE VELSEN

Raadsvoorstel Onderwerp: Vaststellen Addendum Nota bodembeheer regio IJmond inclusief geactualiseerde bodemkwaliteitskaart Datum collegevergadering Zaaknummer Portefeuillehouder(s)

12 oktober 2021

Ambtenaar

E. Satoer

120443-2021 F. Bal

Telefoon

06 54721692 esatoer@velsen.nl

E-mailadres

Voorgesteld raadsbesluit

Het Addendum Nota bodembeheer regio IJmond inclusief geactualiseerde bodemkwaliteitskaart vast te stellen. Samenvatting

Velsen werkt met regels voor het verplaatsen van (vervuilde) grond bij uitvoeringsprojecten. De regels zijn gericht op het stimuleren en het vereenvoudigen van het hergebruik van grond. Basis daarvoor is een bodemkwaliteitskaart die eens in de 5 jaar moet worden geactualiseerd. De bodemkwaliteitskaart geeft de algemene bodemkwaliteit van de toplaag van de bodem aan, tot een diepte van 2 meter. Initiatiefnemers kunnen op basis van de kaart een inschatting maken waar vrijkomende grond kan worden hergebruikt. De bodemkwaliteitskaart is via een Addendum geactualiseerd en wordt toegevoegd aan de Nota Bodembeheer regio IJmond. De gemeente is verplicht om de geactualiseerde bodemkwaliteitskaart voor te leggen aan de samenleving. Het college legde de kaart overeenkomstig de Wet algemene bestuursrecht, afdeling 3.4, zes weken ter inzage voor inspraak. Via een collegebericht hebben wij de raad hierover geïnformeerd. Tijdens de inspraakperiode zijn geen zienswijzen ontvangen. Het college stelt de raad nu voor om het Addendum met de geactualiseerde Bodemkwaliteitskaart vast te stellen. Inleiding

De nota bodembeheer regio IJmond (29 september 2016) De gemeente Velsen heeft het beheer van de bodem geregeld in de Nota bodembeheer Regio IJmond inclusief bijbehorende bodemkwaliteitskaarten. De Nota bodembeheer gaat over de algemene bodemkwaliteit en bevat regels voor het verplaatsen van grond op basis van de bodemkwaliteitskaart. De regels voor het verplaatsen van grond zijn gericht op het behoud en verbetering van de algemene bodemkwaliteit. Daarnaast stimuleert de Nota bodembeheer het hergebruik van grond in de omgeving. Dit draagt bij aan het realiseren van een circulaire economie en aan de reductie van de uitstoot van luchtverontreinigingen door het beperken van transport van grond met vrachtwagens. Bodemkwaliteitskaart De bodemkwaliteitskaart geeft de algemene bodemkwaliteit van de toplaag van de bodem, tot een diepte van 2 meter aan. Doel van de kaart is om grondverzet gemakkelijker te maken, in die zin dat door de bodemkwaliteitskaart niet voor ieder werk waar grond mee gemoeid is apart onderzoek hoeft plaats te vinden. Op grond van het Besluit bodemkwaliteit (Bbk) dient de gemeente elke 5 jaar de bodemkwaliteitskaart te actualiseren. We hebben hieraan invulling gegeven door een

GEMEENTE VELSEN ontwerp ‘Addendum Nota bodembeheer regio IJmond’, inclusief de bijbehorende geactualiseerde bodemkwaliteitskaart, op te stellen. Het beheer van de bodem zoals is opgenomen in de Nota bodembeheer blijft vooralsnog ongewijzigd. Ontwikkeling t.o.v. de bodemkaart 2016 De kwaliteit van de toplaag van onze bodem is er de afgelopen 5 jaar niet beter op geworden. De kwaliteit blijft wel binnen de toegestane marges voor grondverzet en de kader die gesteld worden aan een gezonde leefomgeving. Er is geen wettelijke verplichting om de licht verontreinigde toplagen (de algemene bodemkwaliteit) te saneren. Adequaat toezicht op hergebruik van grond blijft wel van belang, om de bodemkwaliteit beter te beschermen. Strengere regelgeving duingebied vanwege PFAS De gemeente heeft besloten dat in het duingebied strengere regels gelden ten opzichte van de Bodemkwaliteitskaart. Dit vanwege afwijkende PFAS-gehaltes in het duingebied ten opzichte van het overige grondgebied. Er moet altijd aanvullend onderzoek verricht worden bij (her)gebruik van grond. Dit sluit aan op de PFAS-bodemkwaliteitskaart die het college heeft vastgesteld op 19 juni 2020. Voor het verplaatsen van grond in het duingebied of naar het overige grondgebied dient de grond eerst te worden onderzocht op PFAS voordat het mag worden toegepast.

De PFAS-gehaltes hebben volgens de GGD geen directe gezondheidseffecten omdat er geen relevante blootstelling plaatsvindt tijdens recreëren. Verplichte inspraak Het college heeft de kaart overeenkomstig de Wet algemene bestuursrecht, afdeling 3.4 zes weken ter inzage gelegd voor inspraak. Er zijn geen zienswijzen ontvangen. We leggen het Addendum met de geactualiseerde Bodemkwaliteitskaart nu (ongewijzigd) aan de raad voor vaststelling. Beoogd doel en effect van het besluit

De gemeenteraad is bevoegd om de geactualiseerde Bodemkwaliteitskaart vast te stellen. Met het besluit wordt de geactualiseerde Bodemkwaliteitskaart voorgelegd aan de gemeenteraad voor vaststelling. Argumenten

1. De bestaande bodemkwaliteitskaart is als volgt geactualiseerd: •

Aanpassing zonekaart In de Bodemkwaliteitskaart is het gemeentelijk grondgebied ingedeeld in bodemzones waarin een bepaalde bodemkwaliteit voorkomt (zonekwaliteit). De bodemzones zijn weergegeven op de zonekaart van de bodemkwaliteitskaart. De bodemkwaliteit in een zone wordt medebepaald door het (historische) gebruik (functie) van de bodem. Een zone met industrie heeft in het algemeen een mindere bodemkwaliteit dan een zone waar gewoond wordt. In landbouw en natuurgebieden komt de bodemkwaliteit overeen met de landelijke achtergrondwaarde (nagenoeg schoon). Resultaat actualisatie: Enkele bodemzones kwamen niet overeen met de functiekaart (zie hieronder) en zijn hiermee gelijkgetrokken.

•

Aanpassing functiekaart Het gebruik van het gemeentelijk grondgebied is ingedeeld in drie functies: industriegebieden, woongebieden en/of overige gebieden (Landbouw en natuur). Deze functies zijn vastgelegd in de functiekaart van de Bodemkwaliteitskaart.

GEMEENTE VELSEN Resultaat actualisatie: De functiekaart is voor enkele gebieden geactualiseerd omdat de functies (gedeeltelijk) zijn veranderd door ruimtelijke ontwikkelingen. •

Strengere regelgeving duingebied vanwege PFAS In het duingebied gelden strengere regels gelden ten opzichte van de Bodemkwaliteitskaart. Dit vanwege afwijkende PFAS-gehaltes in het duingebied ten opzichte van het overige grondgebied. Er moet altijd aanvullend onderzoek verricht worden bij (her)gebruik van grond. Dit sluit aan op de PFAS-bodemkwaliteitskaart die het college heeft vastgesteld op 25 augustus 2020. Voor het verplaatsen van grond in het duingebied of naar het overige grondgebied dient de grond eerst te worden onderzocht op PFAS voordat het mag worden toegepast. De PFASgehaltes hebben geen directe gezondheidseffecten omdat er geen relevante blootstelling plaatsvindt tijdens recreëren.

2. Addendum De geactualiseerde bodemkwaliteitskaart is opgenomen in het Rapport Bodemkwaliteitskaart Regio IJmond van 22 april 2021 en is onderdeel van het Addendum. Het rapport vervangt het rapport Actualisatie bodemkwaliteitskaart, 23 februari 2016. 3. Relatie met Omgevingsplan De bodemkwaliteitskaart zal deel uit maken van het tijdelijk deel van het Omgevingsplan na de inwerkingtreding van de Omgevingswet. 4. Het Bodembeheer blijft vooralsnog ongewijzigd Het beheer van de bodem zoals is opgenomen in de Nota bodembeheer blijft vooralsnog ongewijzigd. Op grond van de Omgevingswet en het integraal kunnen beheren en ontwikkelen van de ondergrond, gaan we wel enkele stappen zetten om te komen tot een integrale benadering van de bodem (zie argumenten 5 en 6). 5. Relatie met overdracht van Bodemtaken in het kader van de Omgevingswet De gemeente is al verantwoordelijk voor het beheer van de bodem. Met de komst van de Omgevingswet wordt de gemeente bevoegd gezag over de vergunningverlening, toezicht- en handhavingstaken Wet bodembescherming. Hiermee wordt de gemeente ook verantwoordelijk voor het oplossen van bodemverontreinigingen en grondwaterverontreinigingen wanneer die een gevaar zijn voor de volksgezondheid. Vanuit dat oogpunt is het voor de gemeente van groot belang goed inzicht te hebben in de kwaliteit van de bodem, tot 2 meter, maar ook daaronder.

Om vervolgens integraal beleid t.a.v. de bodem te formuleren als onderdeel van de Omgevingsvisie. De Bodemkwaliteitskaart geeft inzicht in de toplaag van de bodem. Met de provincie en de regio voeren we de komende maanden het gesprek over de kwaliteit van de diepere bodemlagen. Bij de lobby over de financiering van deze nieuwe taken van de gemeente zoeken we elkaar ook op. In het Portefeuillehouders overleg Duurzaamheid IJmond/Zuid-Kennemerland van 8 september heeft ODIJ een presentatie gegeven over de overdracht van de bodemtaken met specifieke aandacht voor de problematiek van PFAS in het duingebied en diffuus lood (o.a. bij speelplaatsen). 6. Relatie met de concept Complexiteitskaart bodem De bodem heeft meerdere functies in de fysieke leefomgeving. Zo fungeert de bodem als drager voor objecten (gebouwen en parkeergarages, installaties etc.), als compartiment voor het herbergen van leidingen en ook steeds meer als energiebron (warmte-koude opslag, geothermie). Om die functies te kunnen vervullen moet de kwaliteit van de bodem op orde zijn en moet zorgvuldig omgegaan worden met de ruimte die er nog in de bodem is. We moeten daarom gestructureerd met de bodem omgaan.

GEMEENTE VELSEN Ter voorbereiding op de Omgevingsvisie werkt de gemeente aan een bouwsteen Ondergrond. De eerste stap waarmee we bezig zijn, is het opstellen van een Complexiteitskaart Bodem, waarin de bodemkwaliteit, vervuiling en functie van de ondergrond zijn geïntegreerd. De bodemkwaliteitskaart en de Nota bodembeheer gaan over de algemene bodemkwaliteit en vormen vooralsnog geen belemmering voor de te nemen strategische keuzes over de ondergrond. 7. Basisregistratie ondergrond (BRO) Vanwege de toenemende drukte in de ondergrond heeft het Rijk de Wet BRO ingevoerd in 2018. Deze wet geeft de gemeente de wettelijke taak om gegevens over de ondergrond aan het Rijk aan te leveren en te gebruiken. Het Rijk slaat deze gegevens op in een centrale database. Gegevens over de milieu-hygiënische bodemkwaliteit behoren nog niet tot de aan te leveren gegevens, maar het ministerie van BZK gaat dit waarschijnlijk in de loop van 2022 veranderen. Omgevingsdienst IJmond beheert de milieu-hygiënische bodemgegevens namens de gemeente en is hiermee bronbeheerder. 8. Verplichte Inspraak De uitgebreide procedure met inspraak is gevoerd overeenkomstig artikel 49 en 51 van het Besluit bodemkwaliteit. Bij de bekendmaking heeft de gemeente een informerende notitie over de PFAS problematiek in het duingebied voor inwoners toegevoegd.

In deze notitie is onder andere aangegeven dat de GGD geen directe gezondheidseffecten voor wandelaars en fietsers verwacht. Hiermee is het eventuele risico op bezorgdheid bij inwoners beperkt. Er zijn geen zienwijzen van inwoners en andere belanghebbenden ontvangen. 9. Vaststellen Addendum Nota bodembeheer regio IJmond inclusief geactualiseerde Bodemkwaliteitskaart De gemeenteraad is bevoegd om de geactualiseerde Bodemkwaliteitskaart vast te stellen. Met het besluit wordt de geactualiseerde Bodemkwaliteitskaart voorgelegd aan de gemeenteraad voor vaststelling. Alternatieven

Niet van toepassing. De actualisatie van de Bodemkwaliteitskaart is een wettelijke verplichting. Risico’s

Niet van toepassing. Programma

De actualisatie van de Bodemkwaliteitskaart valt onder Programma 1 van de begroting. Kader

• • • • •

Besluit bodemkwaliteit Wet basisregistratie ondergrond De nota bodembeheer regio IJmond (29 september 2016) Milieubeleidsplan 2015-2020 Notitie Grondverzet, bodemkwaliteitskaart PFAS ODIJ IJmond 20 mei 2020 Participatie en inspraak

De uitgebreide procedure met inspraak is gevoerd overeenkomstig artikel 49 en 51 van het Besluit bodemkwaliteit. Na vaststelling van het Addendum door de gemeenteraad zal het raadsbesluit bekend worden gemaakt op overheid.nl. Het raadsbesluit staat open voor beroep. Belanghebbenden kunnen een beroepschrift indienen bij de Raad van State.

GEMEENTE VELSEN Financiële consequenties

De actualisatie van de Bodemkwaliteitskaart past in de lopende begroting. Uitvoering van besluit

Na het besluit zal de gemeente de bodem binnen haar grondgebied beheren overeenkomstig de Nota bodembeheer met de geactualiseerde Bodemkwaliteitskaart. ODIJ zal de communicatie richting belanghebbenden in de regio IJmond/Zuid-Kennemerland organiseren. Bijlagen – onderdeel uitmakend van het besluit

•

Ontwerp ‘Addendum Nota bodembeheer regio IJmond' inclusief de bijbehorende geactualiseerde bodemkwaliteitskaart d.d. 2 juni 2021. Bijlagen – bijgevoegd als achtergrondinformatie

Niet van toepassing.

Burgemeester en wethouders van Velsen, De secretaris,

De burgemeester,

K.M. Radstake

F.C. Dales