R19.060 Thema's in samenspel en bestuursopdracht aanpak Actualisatie Visie op Velsen.pdf

GEMEENTE VELSEN gemeenteraad

Raadsbesluit

Datum raadsvergadering Datum carrousel Raadsbesluitnummer Registratienummer

26 september 2019 n.v.t, R19.060 n.v.t.

Onderwerp: Thema’s in Samenspel en bestuursopdracht aanpak Actualisatie Visie op Velsen

De raad van de gemeente Velsen,

Besluit 1. Als thema’s in samenspel te benoemen: a. Klimaatagenda (waarbij ook het groenstructuurplan en de regionale Energie Strategie worden meegenomen) b. de omgevingsvisie (waarbij rekening wordt gehouden met de leidraad Openbare Ruimte en het wijkgericht werken). c. de nieuwe Visie op Velsen 2050 (inclusief nieuwe impulsprojecten). 2.

De bij dit besluit behorende memo “bestuursopdracht Actualisatie Visie op Velsen” als bestuursopdracht aan het college vast te stellen.

3. Het advies van het college over te nemen om: a. In het samenspel van de Visie op Velsen ook de vraagstellingen voor de Omgevingsvisie en Klimaat te betrekken. b. Voor de actualisatie van de Visie op Velsen € 120.000 beschikbaar te stellen voor het inhuren van aanvullende capaciteit en dit te dekken uit de nietgeoormerkte middelen van de Visie op Velsen. Vastgesteld in de openbare raadsvergadering van 26 september 2019 De raad van de gemeente Velsen. De griffier.

De voorzitter,

R.B. Palstra

F.C. Dales

V

Ii-

GEMEENTE VELSEN Initiatief-Raadsvoorstel Onderwerp: Thema's in Samenspel en bestuursopdracht aanpak Actualisatie Visie op Velsen

Indieners Registratienummer Portefeuillehouder(s)

Regiegroep Raadsakkoord Allen

Ambtenaar

R.B. Palstra / A.F.K. Klinkenberg

Telefoon E*mailadres

0255 567520 rpalstra@velsen.nl / lklinkenberq@velsen.nl

Voorgesteid raadsbesluit

1.

2. 3.

Als thema’s in samenspel te benoemen; a. Klimaatagenda (waarbij ook het groenstructuurplan en de regionale Energie Strategie worden meegenomen) b. de omgevingsvisie (waarbij rekening wordt gehouden met de leidraad Openbare Ruimte en het wijkgericht werken). c. de nieuwe Visie op Velsen 2050 (inclusief nieuwe impulsprojecten). De bij dit besluit behorende memo “bestuursopdracht Actualisatie Visie op Velsen" als bestuursopdracht aan het college vast te stellen. Het advies van het college over te nemen om; a. In het samenspel van de Visie op Velsen ook de vraagstellingen voor de Omgevingsvisie en Klimaat te betrekken. b. Voor de actualisatie van de Visie op Velsen € 120.000 beschikbaar te stellen voor het inhuren van aanvullende capaciteit en dit te dekken uit de niet-geoormerkte middelen van de Visie op Velsen.

Samenvatting

In een bijeenkomst op 21 maart 2019 heeft de raad gesproken over de thema's die de komende tijd op de agenda staan. De raad heeft keuzes gemaakt waar de raad zelf graag actief een rol heeft en waar het inwoners en stakeholders nadrukkelijk wil betrekken en criteria over de eigen rol en die van het democratisch proces wil meegeven. Deze zogenoemde 'A-thema's', nu 'thema's in samenspel’ genoemd waarvoor, tijdens de werkbijeenkomst de voorkeur is uitgesproken zijn; de klimaatagenda (waarbij ook het groenstructuurplan en de regionale Energie Strategie worden meegenomen), de omgevingsvisie (waarbij rekening wordt gehouden met de leidraad Openbare Ruimte en het wijkgericht werken), en de totstandkoming en de participatie voor de nieuwe visie op Velsen (inclusief nieuwe impulsprojecten). Met het nemen van dit besluit worden de keuzes en uitgangspunten van de raad formeel vastgelegd. De raad wil actief een rol bij de totstandkoming en participatie voor de actualisatie van de Visie op Velsen. De regiegroep Raadsakkoord heeft na zorgvuldige voorbereiding een advies en uitwerking hiervoor opgesteld en legt dit via bijgaande concept-bestuursopdracht ter bespreking voor aan de raad. De actualisatie van de Visie op Velsen wordt als eerste opgepakt omdat dit de opmaat vormt van de Omgevingsvisie.

De verwachting is dat ook input vanuit de participatie bij de Visie gebruikt kan worden bij de Omgevingsvisie. Begin 2020 kunnen we starten met de Omgevingswet en de voorbereidingen voor de Omgevingsvisie. De klimaatagenda volgt later zodat er bij de raad, college en organisatie de ruimte is om dit proces op een goede wijze op te kunnen starten. Voorstellen voor bestuursopdrachten voor deze thema’s van de Regiegroep Raadsakkoord volgen nog.

GEMEENTE VELSEN Inleiding 'De gemeenteraad van Velsen stelt de inwoners van de gemeente centraal. We staan voor een laagdrempelige en toegankelijke overheid die dichtbij de samenleving staat en voelt wat er speelt. Gelijkwaardigheid, duidelijkheid en respect zijn hierbij belangrijke uitgangspunten. We luisteren goed naar de signalen uit de samenleving en willen verbinding tot stand brengen. We stellen ons hierbij flexibel op en werken samen in een sfeer van vertrouwen.' Om de uitgangspunten vanuit bovenstaande missie vorm te geven geeft de raad een aantal kaders mee voor het proces van de Actualisatie van de Visie op Velsen. Deze kaders gaan over de uitgangspunten die de raad bij de thema's in samenspel wil hanteren. De raad is initiatiefnemer van de thema’s in samenspel en gaat samen met het college en inwoners vorm geven aan deze thema’s. Daarbij geeft de raad de kaders en is het college verantwoordelijk voor de uitwerking en uitvoering van de thema’s. De raad geeft kaders mee over het proces en de gewenste betrokkenheid van de raad en inwoners alsmede welke rol ze in dit proces willen gaan spelen.

De raad geeft de onderstaande democratische criteria mee in de uitwerking en beoordeelt of ze hier aan de voorkant kaders over mee wil geven; • Inclusie: is deze vorm zo toegankelijk mogelijk voor betrokkenen? • Deliberatie: is deze manier van gesprek, discussie en besluitvorming zuiver? • Transparantie: is het transparant wie, wanneer, waar en hoe over spreekt en besluit? • Zeggenschap: zijn de checks & balances op orde, (hoe) gaat verantwoordelijkheid samen met zeggenschap? • Efficiency: hoeveel geld, tijd en energie vraagt het? • Democratische vaardigheden; is iedereen voldoende toegerust om mee te doen, verantwoording te dragen voor het besluit en voor de uitvoering? - De raad wil nadrukkelijk aandacht voor verwachtingsmanagement vooraf en communicatie achteraf Met de door de raad uitgewerkte kaders gaat het college uitvoering geven aan de thema’s in samenspel; de raad wordt ge'informeerd en waar nodig geconsulteerd over de verdere uitwerking door het college De raad kan vervolgens indien nodig nog bijsturen

Beoogd doel en effect van het be.sluit

Het doel van deze besluiten is om de eerder gekozen thema’s formeel als thema’s in samenspel vast te stellen. Met het vaststellen van de bestuursopdracht worden de kaders voor het proces om tot een geactualiseerde Visie op Velsen te komen voor het college vastgelegd. Daarmee is vooraf helder wanneer en welke rol de raad in het traject om tot besluitvorming te komen speelt en welke verwachting en eisen de raad heeft ten aanzien van de betrokkenheid van inwoners.

Alternatieven

Het is aan de Raad om kaders te stellen. Alternatieven voor de in de bijlage genoemde kaders voor samenspel zijn bijvoorbeeld: Betrokkenheid inwoners en efficiency Het betrekken van zoveel mogelijk verschillende doelgroepen kost tijd, geld en ambtelijke capaciteit. Een alternatief is om een selectie te maken uit verschillende doelgroepen.

V

GEMEENTE VELSEN Het betrekken van inwoners op verschillende manieren biedt maatwerk voor zoveel mogelijk doelgroepen. Een alternatief is om een aantal doelgroepen te clusteren waarbij de opbrengst wellicht iets lager is maar de inspanning, kosten en tijd minder is Transparantie en rol raadsleden bij ophalen van beelden De raad kan ook kiezen om actief deel te nemen aan de gesprekken met de inwoners, organisaties en bedrijven. Het risico hierbij is dat er vermenging plaatsvindt van de verschillende rollen van de raad. De raad zal alle inbreng onafhankelijk moeten wegen en een eindoordeel moeten geven in een besluit. Om onduidelijkheid te voorkomen moet er duidelijk verwachtingsmanagement aan de voorkant plaatsvinden, zodat raadsleden juist wel aan de voorkant meedenken, sturen, maar ook dat ze op een voor ieder zichtbare wijze de integrale belangenafweging doen. ' Zeggenschap inwoners De raad kan er ook voor kiezen om, ongeacht de uitkomst, de wensen van de participanten ongewijzigd over te nemen. Dit betekent dat de raad geen afweging maakt met eerder vastgesteld beleid, de financiële gevolgen, alle tegenstellingen, belangen en het algemeen belang etc. Voor al deze aspecten zullen vooraf duidelijke kaders geformuleerd moeten worden om te voorkomen dat een visie wordt vastgesteld die onhaalbaar, onbetaalbaar en onzorgvuldig is. Inspraak, participatie etc.

Het initiatief-raadsvoorstel wordt gelijktijdig met de aanlevering aan de raadsleden naar het college gestuurd met het verzoek om een advies te geven over de financiële dekking en om de mogelijkheid te bieden om een zienswijze aan te leveren over het voorstel inclusief de memo “bestuursopdracht Actualisatie Visie op Velsen" Financiële aspecten

Zie bovenstaande tekst. Uitgangspunt is om de het proces binnen het beschikbare financiële budget uit te voeren.

Bijlagen - onderdeel uitmakend van het besluit

Memo “bestuursopdracht Actualisatie Visie op Velsen"

Regiegroep raadsakkoord De secretaris,

De voorzitter.

R.B. Palstra

R.A. van Koten

V

GEMEENTE VELSEN

Memo

Aan Van Cc Datum

Gemeenteraad

Onderwerp

Concept-bestuursopdracht Actualisatie Visie op Velsen

1.

Regiegroep Raadsakkoord College van B&W

Actualisatie Visie op Velsen

De actualisatie van de Visie op Velsen is door de raad aangemerkt als een ‘A-thema’. Dit betekent dat de raad hierbij zelf graag actief een rol heeft en de inwoners en stakeholders nadrukkelijk wil betrekken. Daarvoor geeft de raad criteria mee over de eigen rol en die van het democratisch proces. In deze memo staan de keuzes vermeld die verder invulling kunnen geven aan dit voornemen. In het raadsvoorstel is een aantal alternatieve kaders opgenomen. Het is aan de raad om te bepalen welke kaders hij kiest. 2.

Doel concept-bestuursopdracht

Het doel van deze concept-bestuursopdracht is het door de raad vaststellen van de kaders voor het college voor het proces om tot een geactualiseerde Visie op Velsen te komen. 3.

Doel van de actualisatie van de Visie op Velsen

De ambitie om de Visie op Velsen te actualiseren vloeit voort uit het raadsakkoord Samenspel en het collegeprogramma Velsen komt naar je toe:

Missie raadsakkoord Samenspel ‘De gemeenteraad van Velsen stelt de inwoners van de gemeente centraal. We staan voor een laagdrempelige en toegankelijke overheid die dichtbij de samenleving staat en voelt wat er speelt. Gelijkwaardigheid, duidelijkheid en respect zijn hierbij belangrijke uitgangspunten. We luisteren goed naar de signalen uit de samenleving en willen verbinding tot stand brengen. We stellen ons hierbij flexibel op en werken samen in een sfeer van vertrouwen.’

Collegeprogramma Velsen komt naar je toe: Visie op Velsen 2050 De Visie van Velsen 2025 updaten. Daar betrekken we onze inwoners en partners bij. Hoe ziet het Velsen van de toekomst eruit? Een toekomstbeeld geeft richting voor het maken van keuzes. Onder andere voor wonen, duurzaamheid en economische kansen.’

"V

GEMEENTE VELSEN Het doel van de actualisatie Visie op Velsen is om dit op een zodanige manier in samenspel met alle betrokkenen vorm te geven dat dit bijdraagt aan: Identiteit Wie zijn we als Velsen, wat karakteriseert ons, onze zeven kernen, onze afzonderlijke en gezamenlijke historie. Waar staan we voor? Verbinding Betrokkenheid samenleving, waar zitten inwoners mee, inspelen daarop, samen dingen doen en daarmee bouwen aan vertrouwen Positie Nieuwe inzichten en ambities, onderscheidend profiel in de regio Richting Richtinggevend, kompas, waar dromen we van. Waar gaan we voor?

Internationaal/ Europa MRA, Noord-Holland IJmond

Lokaal Z'

Buurten en wijken

Belangrijke kernwaarden van de raad zijn: • • •

Samenspel Verbindend Gelijkwaardig -

Samenleving voorop plaatsen Geluiden en belangen verbinden Balans overheid en samenleving gelijkwaardiger

Deze waarden zijn in het raadsakkoord opgenomen bij de gezamenlijke missie. De raad kan andere of aanvullende waarden opnemen die specifiek voor het proces van de actualisatie van de Visie op Velsen gelden. 4.

Samenspel

In het afwegingskader ‘Samenspel, meer en vaker’ heeft de raad criteria besproken om te bepalen wanneer je meer en vaker contact zoekt en wanneer juist minder. De actualisatie Visie op Velsen 2050 voldoet aan al deze criteria. De insteek voor de actualisatie is dan ook ‘meer en vaker contact’. Cruciaal in het samenspel met de samenleving is dat de samenleving weet wat er van haar verwacht wordt en waar dit toe leidt. Diversiteit in groep, aanpak en vorm, dichtbij, verwachtingsmanagement, heldere communicatie en een adaptieve, wendbare aanpak die naar believen opgeschaald of juist afgeschaald kan worden zijn van groot belang om ervoor te zorgen dat het Samenspel op de Visie succesvol is en zorgt voor draagvlak. De raad geeft hiervoor aan het college kaders mee voor het Samenspel op de actualisatie van de Visie.

Kaders voor samenspel: Tussen haakjes zijn de democratische criteria benoemd • Zoveel mogelijk verschillende doelgroepen (jongeren, oudere inwoners, belangengroepen en bedrijven etc.) zijn betrokken (Inclusie) • Inwoners zijn op verschillende manieren betrokken waarbij rekening is gehouden met de wensen en mogelijkheden van de verschillende doelgroepen (Inclusie, democratische vaardigheden) • Op een laagdrempelige en bereikbare manier zijn bijeenkomsten georganiseerd (Inciusie, democratische vaardigheden) • Ideeën en initiatieven van inwoners zijn zichtbaar meegewogen (Transparantie, Deliberatie) • Vooraf is duidelijk wat van participanten wordt verwacht (ideeën, klankbord of anders) (Transparantie) • Vooraf is duidelijk wat er met de inbreng gebeurt, hoe weging en besluitvorming plaatsvindt (Deliberatie, Transparantie, Zeggenschap)

V

GEMEENTE VELSEN • • •

De raad wil nadrukkelijk aandacht voor verwachtingsmanagement vooraf en communicatie achteraf Voor het zomerreces 2020 kan een concept-visie besproken worden in de gemeenteraad (Efficiency) Het participatietraject kan binnen het beschikbare budget worden gefinancierd (Efficiency)

Soms versterken waarden elkaar, maar waarden kunnen ook tegengesteld zijn. Dan werken ze elkaar zelfs tegen. Bijvoorbeeld de waarde inclusie (zo veel mogelijk verschillende mensen betrekken) en de waarde efficiency (zuinig zijn met tijd en/of publiek geld) staan vaak op gespannen voet. Of deliberatie (het goed wegen van argumenten) versus inclusie, waarbij bijvoorbeeld het uiten van woede of verdriet, of het uitgebreid stilstaan bij de belangen van een specifieke groep, soms meer voorop kan staan, en “feitelijke” afwegingen minder lukken, of op dat moment minder belangrijk zijn voor mensen. Juist deze afwegingen zijn cruciaal voor het goede verloop van het proces en het juiste verwachtingsmanagement naar inwoners. 5.

Rollen raad en college

De waarden en de kaders voor het proces om tot een geactualiseerde Visie op Velsen te komen zijn via deze bestuursopdracht door de raad vastgelegd. De uitvoering van de actualisatie van de Visie vindt plaats door het college. Het college geeft in haar aanpak uiting aan de waarden zoals die door de raad zijn meegegeven. Het college gaat over de vorm en de uitvoering binnen de gestelde kaders. De raad ziet er op toe dat dit adequaat gebeurd. Hierin verandert de rolverhouding tussen raad en college niet. Door de dialoog met de samenleving voorop te plaatsen werkt de aanpak verbindend en bevordert het de balans tussen overheid en samenleving. De raad is actief bij het samenspel betrokken. Hij neemt daarbij terughoudend deel aan de gesprekken om de inwoners en belanghebbenden de ruimte te geven hun mening en visie te geven. Na verwerking van de input door de organisatie worden duidingsbijeenkomsten georganiseerd waarbij de opbrengst wordt geanalyseerd en besproken. Dit biedt gelegenheid voor de raadsleden om te vertellen hoe de inbreng wordt vertaald en meegenomen. De raad neemt aan het eind van het proces een besluit over de geactualiseerde visie. 6.

Proces

Stap voor de stap zou het actualisatietraject en de rollen van de verschillende partijen daarin er als volgt uit kunnen zien: 2019 Wat

•

Initiatiefvoorstel naar college voor zienswijze/advies Initiatiefvoorstel insteek, aanpak en kosten Voorbereiding Samenspel Analyse historie, huidige visies, trends en ontwikkelingen en scenario’s Start Samenspel op Visie

• • • •

2020 Samenspel voortzetten met duidingssessies Input meenemen naar Omgevingsvisie Geactualiseerde Visie op Velsen formuleren Geactualiseerde Visie op Velsen vaststellen

• • • •

Visie op Velsen en de Omgevingsvisie

Wanneer september september najaar

Wie regiegroep -> college regiegroep raad organisatie

najaar najaar

organisatie college en raad

voorjaar voorjaar zomer najaar

college en raad organisatie college en raad raad

V

GEMEENTE VELSEN 2021

2019

I ;1- .ja

dK«fiebouv»ten

■ Beeldvorming

Woonvw«

I

Oordeelvormi

luitvorming

Visie op Velsen

iMiiten’

Viiie Umuiden icon. «genda etc

Beeldvorming

Omgevingsvisie

g iysi«k»omgeving (gobruik maken trai<Kt Vistoj omgevmgsplan

mvoenr»g Omgevingswet

De actualisatie Visie op Velsen vormt een opmaat naar het vormen van een Omgevingsvisie. De input uit de dialoog over de Visie op Velsen, voor zover van toepassing op het fysieke domein, kan worden benut voor het opstellen van de Omgevingsvisie.

V

GEMEENTE VELSEN Bijlage Suggesties voor uitwerking samenspel: Van belang is ook om het juiste verhaal te vertellen. Als je wilt dat een visie verbindt is het van belang om niet alleen naar de toekomst te kijken, maar ook naar waar we vandaan komen en daarover met inwoners en ondernemers in gesprek te gaan. Aanleiding voor dit gesprek zou bijvoorbeeld een tentoonstelling of een panorama in de wijk kunnen zijn. Een mooi voorbeeld van een visietraject in de vorm van een visuele tijdreis is te vinden in de gemeente Haarlemmermeer: httDs://haarlemmermeerqemeente.nl/nieuws/tiidreizen-tentoonstellinq-over-haarlemmermeer. Voor een herkenbaar verhaal is het ook van belang dat we uitgaan van groot en klein. Dus zowel de ontwikkelingen van Velsen binnen het grotere geheel, Europa, MRA, IJmond, als de ontwikkelingen op kleine schaal, binnen iedere afzonderlijke buurt en wijk. Daarnaast is van belang dat een visie in evenwicht is, met zowel oog voor het fysieke domein als het sociale domein. Internationaal/ Europa MRA, Noord-Holland IJmond

Lokaal Buurten en wijken

De dialoog rondom de actualisatie van de visie zou zijn vertrekpunt kunnen hebben in de 7 kernen. Waarbij we eerst terugkijken naar waar we vandaan komen, gebruik makend van al het historisch materiaal dat er al ligt. Van bijvoorbeeld de Canon van Velsen en de Stichting Verhalen Verbinden tot het boek Velsen - IJmuiden, de doorsnee van Holland. Vervolgens richt het oog zich op de trends en ontwikkelingen waarvoor de wijk zich de komende paar jaar gesteld ziet, waarna we doorgaan met dromen over de ideale wijk in 2050. Waarbij die dromen voor iedereen en per wijk verschillend zijn natuurlijk. Nadat we op deze manier een visie per wijk hebben opgesteld kunnen we kijken wat de verschillende visies verbindt, met welke trends en ontwikkelingen Velsen als geheel te maken krijgt, wat de dromen voor de totaliteit van Velsen zijn en op welke wijze Velsen zich als geheel kan positioneren in de regio en verder.

V