Presentatie omgaan met Corona - perspectief op herstel

discussienotitie ten behoeve van Raadsessie op 18 maart 2021

Omgaan met Corona Perspectief op impact & herstel Met elkaar vooruit kijken en een perspectief op herstel verkennen

Perspectief op impact & herstel De bedoeling van deze sessie is om met elkaar te verkennen: A. Inzicht in impact van de coronacrisis Vraag aan de raad: Wat zijn (mogelijke) gevolgen van de coronacrisis op de maatschappij (in Velsen) in brede zin?

B. Perspectief op herstel na de coronacrisis (c.q. leven met corona’) Vraag aan de raad: Hoe kunnen we in de herstelfase inspelen op onze (Velsense) maatschappelijke doelen?

Vervolgstappen na deze sessie kunnen zijn: • Op basis van inzichten en input van huidige sessie contouren van herstelbeleid schetsen. (Daarbij in ogenschouw nemen van relatief beperkte invloed van gemeente.) • Daarbij benutten van bestaande en geplande contacten met bedrijven en organisaties.

Deel A. Inzicht in impact Vragen aan de raad: • Wat zijn (mogelijke) gevolgen van de coronacrisis op de maatschappij (in Velsen) in brede zin? • Wat kunnen aanknopingspunten zijn om gevolgen proberen te verzachten / dempen?

t.b.v. gedachtewisseling (niet limitatief)

aspect

ontwikkeling / risico

aanknopingspunt?

Maatschappelijke onrust

• • • •

Afname draagvlak voor coronamaatregelen Afname vertrouwen (in overheid, elkaar) Politiek-bestuurlijke (in)stabiliteit …

• • • •

Verschillende groepen onderscheiden -> maatwerk wat betreft benadering Benutten van maatschappelijke partijen om aan te spreken ‘quarantaine coaches’ (Rode Kruis + GGD) …

Sociaal-maatschappelijk

• • • • • •

Toename psychosociale klachten, eenzaamheid, met name jongeren en ouderen, … Erosie sociaal-maatschappelijke infrastructuur Dreiging van tweedeling in maatschappij (wel/niet mee kunnen komen) Omslag in vrijetijdsbesteding Afname van leden (sport)verenigingen, verschraling verenigingsleven …

• •

• •

Extra aandacht voor welzijn Behulpzaam bij steunen maatschappelijke infrastructuur (dorpshuizen, wijkcentra, sportverenigingen, cultuur etc.) Gezonde leefstijl stimuleren/faciliteren (o.a. initiatief ‘sportactiviteiten van buurtcoaches’) Tablet makkelijk in gebruik voor senioren met de mogelijkheid om spelletjes ed. te doen en contact te hebben met het netwerk (Viva Zorggroep) studenten bezoeken ouderen t.b.v. boodschappen of spelletje …

• •

Onderwijs

• • • •

Schooluitval Leerachterstanden (jaargangen leerlingen missen substantieel deel onderwijs) Jongeren in de knel …

• • • •

Zomerscholen organiseren voor leerlingen met achterstanden Stageplekken Via o.a. scholen ondersteuningsbehoefte in kaart brengen en aanbod realiseren (sociale wijkteams) …

Arbeidsmarkt & economie

• •

•

• • • •

Steunmaatregelen houden bedrijven overeind, volgt faillissement- en ontslaggolf later? Afname detailhandel (door internetshoppen), toename leegstand, gevolgen werkgelegenheid Zware slag voor (toekomst van) horeca- en evenementen-sector Terugval voor recreatie en toerisme, vrijetijdsbesteding Veranderend consumentengedrag, gevolgen besteedbaar inkomen …

• • •

Promotie (denk bv. aan ‘Koop lokaal’), versoepelen regels, ondersteuning in andere vormen t.b.v. steunen evenementen, horeca en detailhandel Van pont tot park: kernwinkelgebieden compacter (via transformatie en winkel/horeca verplaatsingsstrategieën) en toekomstbestendiger maken Stimuleren/faciliteren van werk naar werk, via opleiding Blijvende Inzet op opleiden, om- her en bijscholing, ‘scholingsvouchers’ …

• • •

Meer thuiswerken, minder verkeersbewegingen? (structureel) minder gebruik ov? …

• •

Minder ‘asfalt’, maar fietspaden? …

Mobiliteit & wonen

Algemene noties: • Onzekerheid – duur en structurele impact, niemand weet het precies. • Beweging – Ontwikkelingen van voor corona worden versneld en/of verdiept.

•

Deel B. Stap naar perspectief op herstel (c.q. ‘leven met corona’) Hoe kunnen we in de herstelfase inspelen op onze (Velsense) maatschappelijke doelen? Ruimte voor meewegen aspecten anders dan volksgezondheid

•

In eerste instantie natuurlijk vooral nadruk op de acute crisis (gezondheid) en het dempen van directe gevolgen (TOZO en TONK, heroriëntatie voor ondernemers, NOW, cultuursteun etc.).

•

Zo langzamerhand steeds meer ruimte voor (midden)lange termijn: herstelbeleid gericht op na de crisis, dan wel ‘leven met corona’.

•

Met deze sessie willen we met elkaar vooruit kijken en een perspectief op herstel verkennen, en (vervolgens) op basis van inzichten en input van deze sessie contouren van herstelbeleid schetsen.

Adviezen en inzichten Planbureaus (SCP, PBL, CPB)

De Nederlandse Bank (DNB)

Sociaaleconomische raad (SER)

Adviezen aan de overheid: •

Benut kansen om reeds voorgenomen lange termijndoelen straks sneller te realiseren.

•

Start met het voorbereiden van het herstelbeleid en doe dat met de samenleving.

•

Benut daarbij de lessen van de crisis voor versterking van de maatschappelijke vitaliteit en de economie. Bijvoorbeeld door de mogelijkheden van digitalisering goed te integreren in de verbetertrajecten die toch al nodig waren in de zorg, het onderwijs en de publieke dienstverlening. En door te investeren in innovatie voor een sterkere, duurzame economie.

•

Het gezamenlijk nadenken over een herstelplan biedt het perspectief dat zoveel mensen zo hard nodig hebben en zorgt ervoor dat we voorbereid zijn op de herstelfase die na vaccinatie zal volgen.

•

Stimuleer de inzet van brede dialoogtafels, ook op regionaal niveau, en ga in op ongenoegen die er leeft. Zo kunnen we een beter beeld krijgen wat brede welvaart voor iedereen in onze samenleving betekent en daar bij herstel rekening mee houden.

Naar herstelbeleid? Vraag aan de raad: Hoe kunnen we in de herstelfase inspelen op onze (Velsense) maatschappelijke doelen? Maatschappelijke doelen

Schot voor de boeg: ter discussie & meningsvorming

Algemene aanknopingspunten?

Contouren Velsens herstelbeleid?

Impact op economie en Werk: • Investeringsagenda’s energietransitie en circulaire economie • Kies voor een stevige human capital agenda • Blijf dienstverlening aan bedrijven en burgers verbeteren met de snelheid van corona

Impact op economie en Werk: • Benutten van onze Techport • Inzetten op van-werk-naar-werk • Neerzetten van Velsen/IJmond als hét knooppunt van Energietransitie (waterstof- en circulaire economie, offshore wind etc.) • Als gemeente nauwe contacten onderhouden met bedrijven • …

Sociaal-maatschappelijke impact: • Verbeter vroeg signalering en schuldhulpverlening (hernieuwde urgentie) • Borg de zorgvernieuwing en nieuwe samenwerkingen in de zorg • Monitor de maatschappelijke ontwikkelingen (voortzetting van de coronamonitoren), vooral onder kwetsbare groepen en in kwetsbare wijken Fysieke impact: • Anticyclisch investeren in bouw en combineren van opgaven • Behoud de aantrekkelijke centra • Meer autoluwe straten, bredere trottoirs, meer groen, stadsparken

Algemene notie: • Natuurlijk is de invloed van gemeente (ten opzichte van rijk, EU, provincie) relatief beperkt. Welke rol kunnen en willen we pakken als gemeentelijke overheid? Dit geldt ook wat betreft financiën.

Sociaal-maatschappelijke impact: • Blijvende inzet op tijdig problemen in beeld • Als gemeente nauwe contacten onderhouden met maatschappelijke organisaties, verenigingen, (groepen van) inwoners • Inzetten op van-werk-naar-werk • … Fysieke impact: • Aanpak IJmuiden centrum (van pont tot park) • Blijvende inzet op versnellen woningbouw • …