Memo Wet inburgering 2021_raadsessie feb 22
Tekst van het document
GEMEENTE VELSEN
Memo
Aan Van Cc Datum Onderwerp
Raad College B&W 17-01-2022 Wet inburgering 2021
Inleiding In november 2020 is de raad tijdens een sessie meegenomen in de ontwikkelingen rondom de IJmondiale en regionale aanbestedingen ten behoeve van de Wet inburgering. Er is toen door de raad input meegegeven voor de aanbestedingsstukken van de leerroutes, de brugklas en de maatschappelijke begeleiding. De raad wilde op de hoogte gehouden worden van de ontwikkelingen rondom de nieuwe wet en de aanbestedingen. Er is toegezegd een vervolgsessie te organiseren, deze staat aankomende februari gepland. Tijdens deze vervolgsessie informeren wij de raad over de laatste ontwikkelingen van de wet en hoe en met welke partijen het inburgeringsaanbod is vormgegeven. In dit memo zetten wij de laatste ontwikkelingen op een rij. Wij informeren u over de uitkomsten van de IJmondiale en regionale aanbestedingen. En over lokale en landelijke ontwikkelingen met betrekking tot de uitvoering van verschillende aspecten van de nieuwe wet. Bijvoorbeeld de manier waarop wij de groep die nog onder de oude wet inburgert gaan begeleiden, de zogenaamde ‘ondertussengroep’ en de stand van zaken met betrekking tot de onderwijsroute. Wet inburgering 2021 Per 1 januari 2022 trad de Wet inburgering 2021 in werking. De verantwoordelijkheid voor de begeleiding en ondersteuning van inburgeringsplichtigen ligt met deze wet bij de gemeenten.
De wet heeft als doel dat nieuwkomers effectiever en sneller participeren in onze samenleving. Dat houdt in dat ze sneller en beter Nederlands leren gecombineerd met werk. Onder de oude wet waren inburgeringsplichtigen zelf verantwoordelijk voor het vormgeven van hun inburgeringstraject. Met de invoering van de nieuwe wet dient de gemeente voor elke inburgeringsplichtige een ‘brede intake’ af te nemen en een ‘Plan Inburgering en Participatie’ (PIP) op te stellen. Voor de groep asielstatushouders geldt dat zij maatschappelijke begeleiding aangeboden moeten krijgen en gedurende de eerste zes maanden financieel ontzorgd moeten worden. Bovendien is de gemeente verantwoordelijk om drie leerroutes aan te bieden en zicht en invloed te houden op de kwaliteit van het aanbod. De drie leerroutes zijn duale trajecten waarin het leren van de taal gecombineerd wordt met werk (B1-route), voorbereiding op een opleiding (onderwijsroute) of een vorm van participatie gericht op zelfredzaamheid (Z-route). Overzicht aanbestedingen Voor Velsen zijn er totaal vier verschillende opdrachten uitgezet:
GEMEENTE VELSEN Opdrachten Regionale aanbesteding inburgering Zuid-Kennemerland en IJmond 1. Perceel 1 Brugklas (regionaal) 2. Perceel 2 Onderwijsroute MBO 2,3,4 (regionaal) 3. Perceel 4 B1-route en Z-route (IJmond) Lokale aanbesteding IJmond 4. Maatschappelijke begeleiding statushouders
Status
Gegunde partij
Definitief gegund Niet gegund
Danner & Danner X
Definitief gegund
Edinova
Definitief gegund
Inova
Brugklas en het Participatieverklaringstraject De brugklas wordt per 1 januari 2022 uitgevoerd door Danner & Danner in samenwerking met Vluchtelingenwerk West en Midden-Nederland. De brugklas is een aanvullend onderdeel van de brede intake. Het is een kort programma van maximaal 6 weken dat inzicht geeft in de snelheid waarmee iemand de Nederlandse taal kan leren. Daarnaast informeert het programma over belangrijke thema’s en laat het de statushouder kennismaken met lokale organisaties in de gemeente. Alle nieuwe statushouders volgen de brugklas. De aanbieder levert advies en input voor het Plan Inburgering en Participatie (PIP) en is verantwoordelijk voor de organisatie van het Participatieverklaringstraject (PVT). Dit onderdeel wordt voor statushouders geïntegreerd in de brugklas en voor gezinsmigranten als losse module aangeboden. Danner & Danner is een nieuwe samenwerkingspartner voor gemeente Velsen, maar geen onbekende speler op het terrein van inburgering. Het is een taalaanbieder met ruime ervaring die voldoet aan de landelijke kwaliteitseisen. Onderwijsroute gericht op MBO-niveau In de regionale aanbesteding zijn er geen inschrijvingen geweest op de onderwijsroute gericht op MBO-niveau 2,3 en 4. Dat betekent dat de aanbesteding op dit onderdeel niet is geslaagd.
Onder het kopje ‘stand van zaken onderwijsroute’ informeren wij u over het vervolgproces en het overbruggingsaanbod. Leerroutes: B1- en Z-route Edinova gaat in samenwerking met Stichting Welzijn, MET, MEE & de Wering en IJmond Werkt! uitvoering geven aan de B1- en de Z-route in de IJmond. Het doel van de B1-route is dat nieuwkomers binnen drie jaar taalniveau B1 bereiken voor alle examenonderdelen: lezen, schrijven, spreken en luisteren. De route combineert de inburgeringslessen met activiteiten gericht op arbeidsmarktparticipatie en voor wie mogelijk, de toeleiding naar betaald werk. De Z-route is gericht op zelfredzaamheid in de Nederlandse samenleving. Het is een inburgeringsroute voor mensen voor wie de eisen van de B1-route buiten bereik liggen. Beide routes zij duale leerroutes die integraal worden aangeboden. Ook zullen de uitvoerende partijen verantwoordelijk zijn voor het aanbieden van het onderdeel Module Arbeidsmarkt en Participatie (MAP), dat voor statushouders geïntegreerd wordt aangeboden in de leerroute en als losse module te volgen is voor gezinsmigranten.
Omdat de leerroutes als integrale opdrachten in de markt gezet zijn, waarbij het leren van de taal met voorbereiding en toeleiding naar arbeidsmarktparticipatie worden gecombineerd, zijn er voor de B1-route (+ € 1.000 per leerroute) en voor de Z-route (+ € 500 per leerroute) beschikbaar gesteld bovenop het rijksbudget. Binnen bestaande budgetten kunnen we deze kosten structureel financieren.
GEMEENTE VELSEN Edinova is een nieuwe samenwerkingspartner voor gemeente Velsen. Ze werken nauw samen met Inova. De samenwerkingspartners van Edinova zijn bekende partners voor de gemeente Velsen. Maatschappelijke begeleiding aan statushouders De maatschappelijke begeleiding aan asielstatushouders wordt per 1 januari 2022 uitgevoerd door Inova. Inova is verantwoordelijk voor het aanbieden van de begeleiding aan statushouders gedurende de eerste 6 maanden na huisvesting in de gemeente, waarbij indien nodig een verlenging mogelijk is tot 1 jaar. Het doel van de maatschappelijke begeleiding is dat statushouders zich kunnen redden in het dagelijks leven en weten waar ze in Velsen terecht kunnen met hun hulpvragen. Inova is geen nieuwe samenwerkingspartner voor de gemeente Velsen. Inova geeft al een aantal jaren uitvoering aan het Meedoen-traject en het Participatieverklaringstraject. Ondertussengroep De ondertussengroep is de groep inburgeraars waarvan de inburgeringsplicht aanvangt voor 1 januari 2022. Voor deze groep geldt de oude wetgeving en de daarbij behorende financiering vanuit DUO. Deze groep nemen we zoveel mogelijk mee in het nieuwe inburgeringsaanbod. Sinds 2018 hebben wij in Velsen de succesvolle Meedoen- en Werk trajecten.
Wij blijven deze trajecten aanbieden aan de nieuwkomers die nog onder het oude stelsel moeten inburgeren, zodat ook zij een volwaardige plaats in de Velsense maatschappij kunnen bemachtigen. Stand van zaken onderwijsroute Voor de onderwijsroute gericht op MBO-niveau 2,3 en 4 geldt dat er geen inschrijvingen zijn geweest. Dat betekent dat de aanbesteding op dit onderdeel niet is geslaagd. Dit heeft te maken met de eerder beschikbaar gestelde financiële middelen vanuit het Rijk, die onvoldoende toereikend bleken te zijn. Dit is niet alleen een regionaal probleem, maar speelt ook op landelijk niveau. Inmiddels is in een Kamerbrief van 11 november 2021 aangekondigd dat partijen tot overeenstemming zijn gekomen over de oplossing voor de korte en lange termijn. 1. Voor de korte termijn ontvangt Haarlem als centrumgemeente van de arbeidsmarktregio extra budget voor de instroom van 2022 om er op regionaal niveau voor te zorgen dat het aanbod voor de onderwijsroute tot stand komt. Initieel ging het om een rijksbudget van € 10.000 per leerroute, met de extra middelen wordt ingeschat dat het om € 7,000 bovenop het rijksbudget gaat. De precieze verdeelsleutel van de extra beschikbaar gestelde middelen is nog niet bekend en zal naar verwachting via de Meicirculaire 2022 van het Rijk bekend gemaakt worden. 2.
Voor de lange termijn geldt dat binnen afzienbare tijd, maar uiterlijk voorjaar 2022, duidelijkheid komt over hoe het meerjarige budgettaire kader van de onderwijsroute eruitziet. Op dit moment is het voor gemeenten nog onduidelijk welke budgetten ze hiervoor zullen krijgen. Het Rijk is zich ervan bewust dat veel gemeenten de onderwijsroute niet op 1 januari 2022 hebben klaar staan. Gemeenten hebben de verplichting om voor de zomer 2022 een onderwijsroute aan te bieden. Vervolgproces inkoop onderwijsroute MBO-niveau Centrumgemeente Haarlem streeft ernaar om in samenwerking met de regiogemeenten zo snel mogelijk een onderwijsroute gericht op de mbo-niveaus te kunnen aanbieden en daarbij afspraken
GEMEENTE VELSEN te maken voor meerdere jaren. In de tussentijd zijn er verkennende gesprekken met partijen gevoerd om te kijken wie geïnteresseerd is, wat haalbaar is en tegen welke voorwaarden. Daarbij moet nog onderzocht worden hoe we dit kunnen inkopen, omdat er een wezenlijk verschil is qua beschikbare middelen ten opzichte van de eerdere aanbestedende opdracht. Het Rijk streeft er naar om uiterlijk voorjaar 2022 duidelijkheid te geven over hoe het meerjarige budgettaire kader van de onderwijsroute eruitziet, zodat de continuïteit van de onderwijsroute geborgd is. De hoogte van het bedrag waarvoor extra financiële middelen noodzakelijk zijn is afhankelijk van de inkoopvorm en de duur van de opdracht. Dat wordt de komende periode verder uitgewerkt. Overigens is de verwachting dat er wel extra structurele middelen voor de onderwijsroute beschikbaar worden gesteld door het Rijk. Overbruggingsperiode tot realisatie onderwijsroute MBO-niveau Voor de potentiële deelnemers van de onderwijsroute die zich vanaf 1 januari 2022 al melden, wordt gekeken hoe zij opgevangen worden binnen de voorzieningen die er al zijn. Het betreft ook jongeren die statushouder zijn en al in de gemeente wonen en de komende maanden 18 jaar worden. Met 18 jaar worden deze jongeren inburgeringsplichtig, maar er gelden ook voorwaarden om vrijstelling van de inburgeringsplicht te krijgen.
Afhankelijk van de situatie zijn er de volgende opties: 1. De jongere gaat of blijft Internationale Schakelklas (ISK)-onderwijs aan de voortgezet onderwijs-school volgen. 2. De jongere gaat of blijft de entreeopleiding volgen. 3. De jongere gaat of blijft een traject naar een hoger onderwijs-opleiding volgen. 4. De jongere volgt (toch eerst) de B1-route of gaat de Z-route volgen. Onderwijsroute gericht op HBO- en WO-niveau Voor de onderwijsroute gericht op HBO- en WO-niveau wordt aangesloten bij de gecontracteerde aanbieders van de gemeente Amsterdam. De onderwijsroute zal uitgevoerd worden door de Vrije Universiteit van Amsterdam en de Hogeschool van Amsterdam. Zij werken hierin samen met de Universiteit van Amsterdam en het ROC van Amsterdam. De onderwijsroute combineert de inburgering met het voorbereiden op onderwijs. De onderwijsroute bestaat uit verschillende taalschakeltrajecten die statushouders klaarstomen voor hun beoogde vervolgopleiding.