Memo wandreliëf Ylstra 7-10-2021 (definitief)

GEMEENTE VELSEN

Memo

Aan Van Datum Onderwerp

Raad Wethouder Verwoort 7-10-2021 Ontwikkelingen wandreliëf Ylstra

Inleiding Op 9 april 2021 besloot het college om de raad voor te stellen het wandreliëf Sportfiguren van Bouke Ylstra niet te behouden bij sloop van de Kennemerzaal en ook geen replica te construeren van dit wandreliëf. Dit voorstel is aan de raad gestuurd met het verzoek om te agenderen in mei 2021. Op 28 april 2021 ontvingen wij het verzoek van de griffie om het raadsvoorstel te voorzien van meer informatie. Het college heeft op 29 juni 2021 een gewijzigd raadsvoorstel aangeleverd. Heden, 7 oktober 2021, vindt de raadssessie plaats. In deze memo informeren wij u over twee ontwikkelingen die van invloed zijn op de besluitvorming. Het gaat om: 1. het initiatief tot crowdfunding; en 2. mogelijke projectontwikkeling op het perceel. De twee ontwikkelingen zijn relevant voor besluitvorming en vragen nader onderzoek. Het voorstel is dan ook om het voorstel nog niet besluitrijp te verklaren. De sessie kan ons inziens beter een informerend en beeldvormend karakter hebben in plaats van oordeelsvormend. In deze memo lichten we dat inhoudelijk toe. Bijgevoegd treft u een tijdlijn toe met ontwikkelingen vanaf 28 april 2021 tot heden. 1. Initiatief crowdfunding Op 13 juli 2021 ontvingen wij bericht van een inwoner dat hij initiatief heeft genomen tot crowdfunding.

Eind juli 2021 is duidelijk geworden dat hij financiële toezeggingen heeft verzameld van in totaal € 40.000 voor behoud van het wandreliëf. Zijn idee was om vanuit de samenleving € 40.000 in te leggen en het overige deel (€ 40.000) door de gemeente te laten financieren om behoud van het originele wandreliëf mogelijk te maken. Ten opzichte van de informatie in het raadsvoorstel is de financiële situatie van de gemeente echter nauwelijks veranderd. We informeerden bij de inwoner naar de reikwijdte van zijn crowdfunding. De voorkeur van de inwoner gaat uit naar het behoud van het origineel, maar hij gaf aan dat de € 40.000 aan toezeggingen ook kan worden besteed aan een constructie van een replica (zonder matching van de gemeente). Aangezien het prijspeil van de kostenraming gedateerd is, verwachten we dat een nieuwe kostenraming voor een constructie van een replica waarschijnlijk hoger zal uitvallen. De initiatiefnemer is nog aan het lobbyen voor meer geld. 1

GEMEENTE VELSEN Naar aanleiding van het idee van constructie van een replica heeft de Kunstcommissie geadviseerd (indien het behoud van het origineel niet mogelijk is) om een opdracht voor een nieuw kunstwerk met (eventueel) een verwijzing naar het originele wandreliëf uit te schrijven. Dit idee is recent aan de inwoner voorgelegd. De reactie was dat het in eerste instantie te doen is om het origineel en hij daar dichtbij wil blijven. Over een nieuw kunstwerk zou dan meer uitleg gegeven moeten worden. Het vraagt tijd om in overleg met de initiatiefnemer te kijken of dit ook een optie is of wordt. Vervolg We informeren bij de Kunstcommissie of het mogelijk is om met het opgehaalde bedrag van de crowdfunding een nieuw kunstwerk te realiseren. Tevens zal contact worden opgenomen met de erven Ylstra om de gang van zaken te bespreken. De initiatiefnemer van de crowdfunding, Bond Heemschut en de Kunstcommissie worden uitgenodigd om met elkaar in gesprek te gaan over constructie van een replica, dan wel een nieuw kunstwerk met verwijzing naar het huidige wandreliëf. De uiteindelijke voorkeur zal aan het college via het programma van eisen worden voorgelegd. Aspecten als een actuele kostenraming, de randvoorwaarden, locatie van een constructie replica/een nieuw kunstwerk, financiële en juridische aspecten en risico’s (o.a.

auteursrecht, gelijkenis, onvoorziene kosten) zullen worden opgenomen. De raad wordt via een collegebericht op de hoogte gesteld. In het proces dient aandacht te zijn voor de locatie van een constructie van een replica /nieuw kunstwerk. Dit hangt ook nauw samen met de mogelijke plannen van de projectontwikkelaar. Het huidige wandreliëf bevindt zich zeer zichtbaar aan een doorgaande weg en op een open plek. De huidige zichtbaarheid draagt bij aan het waardeoordeel. Het is nog onduidelijk welke kant de gebiedsontwikkeling opgaat en waar er eventueel plek is -of kan komen voor een replica/nieuw kunstwerk. Dit is naar verwachting voor de inwoner en de schenkers wel relevant. Dit gesprek zullen we verder moeten voeren. 2. Mogelijke projectontwikkeling op de locatie Op 17 december 2020 was met de projectontwikkelaar de afspraak gemaakt dat er begin maart 2021 een “vlekkenplan” via een principeverzoek zou worden ingediend. Ondanks aandringen is hier nog geen vervolg aan gegeven. Op 13 september 2021 heeft de projectontwikkelaar zich weer gemeld dat hij in contact wil komen. Inmiddels is sinds juni 2021 bekend dat er in verband met drukte tot 1 februari 2022 geen principe aanvragen in behandeling worden genomen.

De projectontwikkelaar heeft 4 oktober 2021 aangegeven duidelijkheid van de gemeente te willen hebben over de positie van het wandreliëf en verwacht meer tijd nodig te hebben om met een plan te komen voor herontwikkeling van de locatie. De gesprekken tussen de projectontwikkelaar en Velison Wonen zijn gaande. De verwachting is dat het hele proces tot aan de bouw nog enige jaren gaat duren. Relatie Kennemerzaal met de Dolfijnzaal (hoek Zuiderkruisstraat met de Eenhoornstraat) De Dolfijnzaal komt per 1 november leeg. De nieuwgebouwde Duinwijkzaal - wordt per die datum door de scholen en verenigingen in gebruik genomen. Op het moment dat de Kennemerzaal vervangen wordt, zullen de kinderen die nu in de Kennemerzaal gymmen, tijdelijk in een ander lokaal moeten gymmen. De enige zaal die ruimte heeft is de -leegstaande- Dolfijnzaal. 2

GEMEENTE VELSEN Het is echter niet wenselijk om de leegstaande Dolfijnzaal langdurig in de exploitatie te houden. Deze zaal is oud en afgeschreven en leegstand zal tot (snelle) verloedering leiden. Vervangende nieuwbouw Kennemerzaal Er zijn nu voor de Kennemerzaal eigenlijk twee opties. Binnenkort wordt aan het college stukken ter besluitvorming voorgelegd. 1. De gymzaal als los bouwproject oppakken Voordelen: - Snelle start opstellen van eisen is mogelijk (starten met 2 maanden); - Dolfijnzaal is maar max. 2 jaar nodig; - Stijging bouwprijzen de komende tijd. Nadelen: - Planontwikkeling duurt minimaal 3 tot 5 jaar voor start; - Ontwikkeling van het totale gebied; - Herbouw moet op dezelfde locatie; - Zeer beperkte footprint. 2. De gymzaal als onderdeel van het projectplan van de ontwikkelaar Voordelen: - Ontwikkeling van het totale gebied; - Footprint kan worden vergroot door naastgelegen panden er bij betrekken; - Herbouw kan op andere locatie; - Stijging bouwprijzen kan wellicht worden “gedempt” bij een groter project; - Het (eventuele) behoud van het wandreliëf (origineel dan wel replica) kan bij dit scenario in een nader vast te leggen kader worden meegenomen. Deze optie is niet nader onderzocht in verband met het ontbreken van financiële middelen. Nadelen: - Dolfijnzaal moet langdurig in stand blijven c.q. vervangende gymruimte elders. 3.

Algemene informatie Het is goed om nog een aantal algemene aspecten (wederom) te benoemen. Status wandreliëf Erfgoedwet Het kunstwerk is niet aangewezen als beschermd cultuurgoed of beschermde verzameling in de zin van de Erfgoedwet, de Erfgoedverordening Noord-Holland 2017 en de Erfgoedverordening Velsen 2016. We zijn momenteel nogmaals aan het verifiëren of de procedures van vervreemden (hieronder valt ook vernietigen) niet van toepassing zijn. Uitvraag kostenraming uitwendig skelet Van de Kunstcommissie is een voorbeeld ontvangen van een uitwendige skelet constructie die mogelijk goedkoper zou zijn dan het stalen inpandige skelet dat is opgenomen in de kostenraming voor behoud van het originele wandreliëf. De informatie is voorgelegd aan de kostencalculator en het blijkt geen goedkopere, betere oplossing. Het uitwendige skelet blijkt € 76.109 incl. BTW te kosten (het behoud van het origineel is berekend inclusief verankeren aan de gymzaal). De kostenraming is exclusief leges voor de vergunning. Daarbij is het nadeel dat een deel van de straat (stoep, fietspad, parkeerplekken) een jaar niet gebruikt kan worden.

3

GEMEENTE VELSEN Advies De ontwikkelingen ten aanzien van de crowdfunding en de projectontwikkelaar zorgen ervoor dat de geagendeerde stukken niet meer aansluiten op de actualiteit. Er is dus budget vanuit crowdfunding. Dit is op zich positief. Voor het College is dit -in lijn met eerdere standpunten- nog geen reden om budget ter beschikking te stellen. Maar we zien wel een rol om te kijken hoe we met dit crowdfunding succes willen omgaan. Maar het vraagt tijd om te bepalen wat de initiatiefnemer van de crowdfunding wil en wat wij daarin kunnen/willen faciliteren. Daarbij is de toekomst voor de gebiedsontwikkeling belangrijk. Een integrale gebiedsontwikkeling vinden wij ook een goede ontwikkeling. Maar daar zal tijd overheen gaan. Er is nu nog geen serieus en concreet plan. Er zullen verdere gesprekken met de initiatiefnemer van de crowdfunding en ontwikkelaar plaatsvinden. We willen eind dit jaar als college kijken hoe ver dat staat en dan een nader standpunt innemen. Het advies is om -gezien de genoemde punten- de sessie een beeldvormend karakter te geven en het voorstel niet besluitrijp te verklaren.

4