Gewijzigde Visie op Velsen Duurzaam verbonden.docx

Het bestaande OV-netwerk in de MRA is niet goed op de te verwachten groei van het aantal reizigers berekend. Er is behoefte aan een metropolitaan vervoerssysteem met hoge frequenties, korte stoptijden per station en korte overstaptijden. Daarom zet Velsen voor 2050 in op directe light-railverbinding met Amsterdam. Al met al hebben de diverse mobiliteitsprogramma’s van het Rijk, provincies en gemeenten het doel om de komende tientallen jaren de balans tussen de verschillende vervoersmodaliteiten te verschuiven. Zo maken we Velsen beter bereikbaar met schone 22

vervoersmiddelen. Dat betekent ook dat geparkeerd blik uit het straatbeeld verdwijnt. Parkeren gebeurt zo veel mogelijk ondergronds of uit het zicht. Groen Velsen en de klimaatverandering. Velsen is ook letterlijk groener geworden. De natuur wordt als een volwaardige nutsvoorziening gezien. Met het strand, het nationaal park Zuid-Kennemerland en het polderlandschap in Spaarnwoude kent Velsen een ruime hoeveelheid natuur. Maar in 2050 heeft de natuur uitlopers tot diep in de woonkernen. Je ziet het in het straatbeeld, waar de groene urbane/rurale inrichting een lust voor het oog is, maar ook andere functies vervult. Want in 2050 is het klimaat veranderd. Er vallen heftige regenbuien in korte tijd. De zeespiegel is gestegen. Ook de gemiddelde temperatuur is gestegen met droogte en hittestress als gevolg. De gemeente heeft hierop ingespeeld door Velsen groener, koeler en waterrijker in te richten. Bijvoorbeeld door de aanleg van waterdoorlatende bestrating en groene daken. Bijvoorbeeld door de aanleg van groencorridors. Verharde oppervlakten zijn zoveel mogelijk vrijgemaakt van tegels. Bomen en struiken zijn daarvoor in de plaats gekomen. Langs de huizen zijn plantenbakken gekomen onder het motto: voor iedere tegel een plant.

Door de vergroening zoveel mogelijk aan het eigen initiatief en de eigen verantwoordelijkheid van de inwoners over te laten heeft Velsen twee vliegen in één klap geslagen. Doordat bewoners met hun eigen groenplannen de identiteit van de wijk benadrukken wordt het aanzien van Velsen gevarieerder en aantrekkelijker. En doordat de variëteit van het groen toeneemt, stijgt ook de biodiversiteit. Het overvloedige groen in de naoorlogse wijken heeft Velsen tot een aantrekkelijke woonlocatie gemaakt. Daarmee is een droombeeld van veel inwoners uit 2020 voor de toekomst van hun kern, wijk of buurt waargemaakt.

Bestemming op de omslag naar nieuwe verhoudingen tussen bestuur en samenleving Velsen 2050 kent een overheid die midden in de samenleving staat. Die overheid zal meer nog dan nu in contact staan met inwoners: inwoners die snel hun mening geven via een poll of een digitaal discussieforum, die gebruik maken van hun uitdaagrecht als ze denken dat het beter kan, inwoners die rechtstreeks hun volksvertegenwoordigers benaderen. De gemeente speelt in op de veranderingen en behoeftes van de samenleving door modern participatiebeleid dat periodiek bijgesteld kan worden. Velsen wil met een vitale lokale democratie en uitmuntende burger- en overheidsparticipatie een koploper zijn in Nederland. Velsen zal meer nog dan nu de initiatieven en activiteiten in de samenleving verwelkomen. Burgers met eigen initiatieven. Organisaties en bedrijven die hun plannen willen verwezenlijken. Kortom: in 2050 is de lokale democratie een bruisende mix van

23

vertegenwoordigende, participatieve en directe democratie, met veel ruimte om invloed uit te oefenen of zelf het heft in handen te nemen. In 2050 kijkt men met afgrijzen terug naar de Toeslagenaffaire. Hoe kon de overheid haar inwoners zo in de kou laten staan! In Velsen staat de leefwereld van de inwoner centraal en niet die van het systeem. Zorg en ondersteuning wordt daarom altijd in goed overleg ingezet. De menselijke maat staat voorop. Velsen handelt vanuit vertrouwen en krijgt dat ook terug. De ingezette zorgaanbieders weten van elkaar wat ze doen en werken niet langs elkaar heen. Ook benutten zij nieuwe technieken als domotica waardoor zij meer tijd hebben voor ‘echt’ contact. Van de Triple Helix van bedrijven, kennisinstituten en overheden naar de Quadruple Helix waarin ook het welbevinden van de inwoners centraal staat. Door de kennis en kunde van overheid, bedrijven, organisaties en inwoners met elkaar te verbinden ontstaat dynamiek, wisselwerking en draagvlak. Dan blijkt meer mogelijk dan ooit gedacht! Zo kunnen we de maatschappelijke opgaven die voor Velsen voorliggen het best aanpakken.

Velsen in de regio Gemeenten krijgen steeds meer verantwoordelijkheden. Dat geldt zowel voor beleid als voor de uitvoering. De afgelopen jaren werd het sociaal domein gedecentraliseerd, we zitten midden in de decentralisatie van het ruimtelijk domein en ook op economisch vlak krijgt de gemeente meer taken. Tegelijkertijd worden de vraagstukken waar gemeenten mee te maken krijgen steeds complexer en taaier. Om wat voorbeelden te noemen: hoe gaan we om met de steeds scherpere scheidslijnen in de samenleving? Hoe zorgen we dat de snelle veranderingen in de economie door alle inwoners bijgehouden kunnen worden? Hoe bereiken we onze duurzaamheidsopgave met draagvlak en welbevinden bij alle inwoners? Een ding is zeker: brede welvaart is niet meer allen op lokaal niveau te organiseren. De uitdagingen die op de gemeente afkomen worden steeds groter en complexer. In de toekomst zal het belang van de regio daardoor alleen maar toenemen. Als gemeente kun je het niet meer alleen doen. Het regionale schaalniveau van IJmond, Zuid-Kennemerland, het Noordzeekanaalgebied en van de Metropoolregio Amsterdam wordt steeds belangrijker. Veel ontwikkelingen zoals wonen, werken, opleidingen, winkelen, vervoer, spelen zich voor de inwoners op lokaal niveau af, maar worden steeds vaker op regionaal niveau georganiseerd.

Zo werken veel inwoners van Velsen in de regio, en veel inwoners van de regio werken in Velsen. Dergelijke vraagstukken vragen veel van een middelgrote gemeente als Velsen. Eén antwoord is duidelijke keuzes maken en duidelijk uitdragen waarop Velsen de komende jaren wél en waarop niet wil inzetten. Een ander antwoord is om meer slagkracht te verwerven door samenwerking. Velsen maakt onderdeel uit van de Metropoolregio Amsterdam. Dat is economisch gezien een van de meest succesvolle regio's van Nederland. Het succes van de MRA blijkt bijvoorbeeld uit 24

de stijging van de huizenprijzen en de druk op de ruimte doordat bedrijven en bewoners zich graag in de MRA willen vestigen. Velsen en de IJmond zijn net zo belangrijk voor de MRA als de MRA belangrijk is voor Velsen en de IJmond. Zonder de bedrijven en instellingen in Velsen en de IJmond gaat de MRA zijn duurzaamheidsdoelstellingen niet realiseren. Velsen en IJmond zijn een factor van betekenis. Voorheen was het ‘IJmond IJzersterk’. Nu is het motto ‘IJmond als Techport van Nederland’. Met dat motto kan worden onderbouwd dat hier grote energietransitie-opgaven liggen die met gelden van het Rijk, de EU en bedrijven ingevuld moeten worden. Voor Velsen 2050 betekent dat dat Velsen meer dan tot nog toe de blik naar buiten gaat richten. Velsen werkt inhoud gedreven en slim samen. Niet alleen binnen de IJmond en ZuidKennemerland, maar ook thematisch in VNG en G40 verband, met de kust- en grensgemeenten en als onderdeel van een bloeiende metropool in de MRA. Zo divers als Velsen is, zo strategisch positioneert het zich als slimme en betrouwbare partner op zaken die van wederzijds belang zijn zoals bijvoorbeeld de energietransitie in het Noordzeekanaalgebied, inclusief de daarvoor benodigde (Europese) fondsen. Brede welvaart vraagt vooral ook om dicht bij de inwoners van Velsen te staan en de zaken die lokaal aangepakt moeten worden ook daadwerkelijk aan te pakken.

De majeure omslagen die we in deze Visie op Velsen 2050 benoemden, moeten ook daadwerkelijk tot voordelen in de directe omgeving leiden. De lokale en regionale netwerken van burgers, bedrijven, kennisinstellingen en overheden vormen de basis om de majeure omslagen op een goede manier te kunnen doorlopen. Daarom staat de positie van de burgers van Velsen (als inwoners, werknemers, ondernemers, recreanten en consumenten) nadrukkelijk centraal in de Visie op Velsen 2050 en zijn we Duurzaam met elkaar Verbonden.

Uitvoering van de visie De herijkte visie op Velsen Duurzaam Verbonden bouwt voort op de Visie op Velsen Kennisrijk Werken. De Visie op Velsen duurzaam verbonden kijkt bijna 30 jaar vooruit. Dat betekent dat we stap voor stap uitvoering moeten geven aan de visie en deze regelmatig herijken. We kijken met trots naar de Visie op Velsen Kennisrijk Werken. Van de uitvoering van deze visie hebben we veel geleerd . De Strategische Agenda en impulsprojecten, inclusief een werkbudget dat in de financiële reserve Visie op Velsen was opgenomen, waren doelgericht en effectief. Daarom willen we weer op deze manier uitvoering geven aan de vernieuwde visie op Velsen. In een nieuw uitvoeringsprogramma (strategische agenda) kunnen we concretere stippen op de horizon zetten. We willen die relateren aan de omslagen in de visie. Per omslag kunnen we één of meerdere impulsprojecten inzetten. Een strategische agenda kijkt 5 tot 10 jaar vooruit. Dat geeft de gemeenteraad en college de gelegenheid om de visie na afronding van een strategische agenda te herijken en de stippen op de horizon steeds concreter te maken. We willen in deze bestuursperiode nog richting geven aan deze omslagen, zodat een nieuwe raad en college daar direct mee aan de slag kunnen.

25