E6 ESIJ Jaarplan 2021 en Jaarverslag 2020.pdf

GEMEENTE VELSEN

Collegebericht Weeknummer: 22

Datum vergadering

1-6-2021

Ambtenaar

T. Rofekamp

Registratienummer

62363-2021

Telefoonnr.

0255 567446

Portefeuillehouder(s)

J. Verwoort

E-mailadres

trofekamp@velsen.nl

Bijlagen

2

Onderwerp: Jaarplan 2021 en Jaarverslag 2020

Geachte leden van de raad, Met dit collegebericht bieden we u het Jaarverslag 2020 en Jaarplan 2021 van de Economische Samenwerking IJmond (ESIJ) aan. Economische Samenwerking IJmond (ESIJ) De gemeenten Beverwijk, Heemskerk en Velsen werken binnen het ESIJ gezamenlijk aan economische structuurversterking in de IJmond. Dat doen we in goede samenwerking met het regionale bedrijfsleven en andere belanghebbenden. De huidige ESIJ-samenwerking is in 2016 opgericht om onderlinge samenhang te versterken en om vorm te geven aan gemeenschappelijke focus en gezamenlijke sturing binnen het economisch domein. In het bestuurlijk overleg bespreken de wethouders Economische Zaken van de drie gemeenten zo’n vijf keer per jaar de standpuntbepaling vanuit de IJmond op actuele economische trends en ontwikkelingen en lokale initiatieven met bovenlokale impact. De activiteiten van de ESIJ-samenwerking worden jaarlijks beschreven in een jaarplan en verantwoord in een jaarverslag. ESIJ Jaarverslag 2020 In het jaarverslag vindt u een terugblik op de initiatieven en projecten waaraan de ESIJ in 2020 heeft gewerkt. Het jaarverslag bevat een uitgebreide beschrijving van de inzet op de thema’s maakindustrie/Techport, havens en offshore, detailhandel, circulaire economie en versterking samenwerking bedrijfsleven.

Ook wordt in het jaarverslag stilgestaan bij de belangrijke actualiteiten en ontwikkelingen rond Tata Steel en de coronacrisis. Op uitnodiging van de drie wethouders heeft in november 2020 een bestuurlijk overleg plaatsgevonden met minister Wiebes en de Gedeputeerde EZ van de provincie Noord-Holland over de gezamenlijke inzet voor een goede en gezonde toekomst voor Tata Steel in IJmuiden. In februari 2021 hebben de wethouders per brief een oproep gedaan aan de minister van Economische Zaken en Klimaat om blijvend met ondernemers in gesprek te blijven over steunmaatregelen en perspectief gedurende de coronacrisis. Bij het sluiten van het jaar resteerde er binnen de ESIJ-begroting voor 2020 een bedrag van (afgerond) € 21.500,-. De onderbesteding komt voort uit de afgelasting van publieksactiviteiten (Haringparty, ESIJ-excursie, SAIL) vanwege corona. Daarnaast is de reservering voor het circulaire economie project op bedrijventerrein IJmond niet besteed. Uit een nadere uitwerking van de

GEMEENTE VELSEN business case onder begeleiding van het Projectbureau Noordzeekanaalgebied (NZKG), bleek dat het project onvoldoende haalbaar was. Conform afspraak, is het verschil tussen de geraamde en feitelijke totale uitgaven verrekend door middel van een lagere jaarbijdrage per gemeente aan de ESIJ voor 2020. ESIJ Jaarplan 2021 Het jaarplan 2021 bevat een uitwerking van de initiatieven en projecten waar de ESIJ in 2021 aan werkt. Het regionaal economisch gebiedsprogramma ‘Made in IJmond 2017’ dat in 2017 is vastgesteld, vormt het kader voor het jaarplan 2021. Daarnaast zijn de MRA Agenda van de IJmond en de drie collegeprogramma’s een belangrijke leidraad voor de werkzaamheden van de ESIJ. De ESIJ continueert in 2021 de inzet op de onderwerpen en thema’s uit het Made in IJmond programma. In het bestuurlijk overleg wordt meer focus aangebracht op de afstemming op regionaal economische ontwikkelingen. Het PHC-EZ wordt, nadrukkelijker dan voorheen, de plaats waar de vergaderingen van het MRA Platform Economie inhoudelijk worden voor- en/of nabesproken. Ook wordt in 2021 een begin gemaakt met het organiseren van een aantal strategische themadiscussies. In 2021 wordt ingezet op de volgende activiteiten: • Maakindustrie/Techport De financiële bijdrage aan Techport wordt voortgezet.

Techport gebruikt deze bijdrage voor onder andere de inzet van de projectleider Werken en Innoveren en de inzet op innovatieprojecten, zoals het Fieldlab Smart Maintenance. Ook wordt een deel bestemd voor de inzet van de Techportprogrammamanager en worden lopende kosten voor het Techport bureau betaald uit de bijdrage. Daarnaast worden de middelen vanuit de ESIJ dit jaar weer gebruikt voor het voorbereiden en organiseren van evenementen, zoals de Techport Technologieweek. • Offshore wind/AYOP In 2020 is geld beschikbaar gesteld voor de eerste fase van de ‘innovatie-aanpak Offshore Wind NZKG’. Doel van het project is het ‘uit de markt’ halen van concrete innovatieprojecten die in de regio doorontwikkeld zouden kunnen worden en tegelijkertijd het ontwikkelen van een gezamenlijke innovatie-agenda van Techport, AYOP en bedrijven in de IJmond op offshore wind en onderhoud Afhankelijk van de uitkomsten van de resultaten van fase één van de ‘Innovatie-aanpak’ wordt in 2021 een aanvullend verzoek vanuit AYOP verwacht voor de tweede fase van het project. Dat heeft dan betrekking op een concrete uitwerking van innovatieprojecten die in de eerste fase naar voren zijn gekomen. Afhankelijk van beschikbare middelen en overige plannen en aanvragen, zullen de wethouders in het PHC-EZ een afweging maken over het al dan niet beschikbaar stellen van een aanvullende bijdrage.

• Circulaire economie In 2021 wil de ESIJ in samenspraak met regionale partners, zoals de provincie, bespreken op welke manier, op welk schaalniveau en met welke middelen de beste resultaten te boeken zijn. Het doel is daarbij toe te werken naar concrete projecten en initiatieven die een directe economische meerwaarde hebben voor de bedrijven in de IJmond. • Monitor Detailhandel De betrokkenheid vanuit de ESIJ bij de detailhandel wordt gecontinueerd op grond van de afspraken uit de in 2016 opgestelde Regionale Detailhandelsvisie IJmond. Zo houden we onder meer door middel van monitoring bij of de opgave voor een reductie van het aantal m² detailhandel

GEMEENTE VELSEN wordt gerealiseerd. Aanvullend zal worden bekeken of vanuit de ESIJ in 2021 een speciale coronaanalyse kan worden uitgevoerd, waarbij de gevolgen van corona op de winkelgebieden in de drie IJmond-gemeenten beter in beeld gebracht moeten worden. • Versterking samenwerking bedrijfsleven In 2021 zal er verdere inzet zijn op de goede samenwerking met het bedrijfsleven. Daarbij zal het programma aangepast zijn op de corona omstandigheden. Dit betekent dat bedrijfsbezoeken later in het jaar plaatsvinden en evenementen doorschuiven. Inzet en begroting 2021 Het totale ESIJ-budget voor 2021 bedraagt € 265.000 en is opgebouwd uit bijdragen van de gemeenten Beverwijk € 70.000,-, Heemskerk € 70.000,- en Velsen € 125.000,-. Volgend uit de gestelde ambities, toezeggingen en verplichtingen ziet de ESIJ-begroting er in 2021 op hoofdlijnen als volgt uit: Regionaal budget 2021 Inkomsten

Totaal € 265.000

Projecten/activiteiten Bijdrage Techport 2021 – Stichting Techniekcampus Versterken samenwerking regionaal bedrijfsleven

Begroot € 165.000 (reeds betaald) € 5.000 (reservering)

ESIJ focus-sectoren Maakindustrie

Programmamanager ESIJ

€ 45.000 (raming) € 15.000 (reservering)

Organisatie

Verzoek fase 2 – Innovatie aanpak offshore wind NZKG - AYOP Subtotaal Nog te besteden in 2021 t.b.v. project(en) i.r.t. ‘Made in IJmond’ en MRA Agenda van de IJmond Totaal

Havens en samenwerking bedrijfsleven

Havens / offshore

€ 230.000 € 35.000

€ 265.000

Het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Velsen

Jaarplan 2021 Economische Samenwerking IJmond (ESIJ)

Jaarplan ESIJ 2021

Inleiding De IJmond gemeenten Beverwijk, Heemskerk en Velsen werken in het economisch domein aan het versterken van de regionale economische structuur. We willen de IJmond, als prominent onderdeel van de Metropoolregio Amsterdam (MRA) economische op de kaart zetten en houden. Dit doen we door te werken in onderlinge samenhang en via gezamenlijke sturing, duidelijkheid in (economisch) beleid en het aanbrengen van focus. Voor de uitvoering van de samenwerking is in 2016 de Economische Samenwerking IJmond opgericht, hierna ESIJ. De werkafspraken zijn formeel vastgelegd in het ‘Samenwerkingsconvenant Economische Samenwerking IJmond 2019-2023’. Dit convenant is getekend in 2018 en heeft een looptijd tot en met 31 december 2023. Missie ESIJ De ESIJ stimuleert vanuit het regionaal economisch gebiedsprogramma - waarover hieronder meer - initiatieven die gericht zijn op de in de regio sterk aanwezige sectoren of sectoren met groeipotentie (of ze stimuleert gelijksoortige bedrijven in plaats van sectoren). De ESIJ streeft naar een zodanige investering in stuwende sectoren en/of soorten bedrijvigheid, dat de regio IJmond zich er ook extern mee kan profileren en daar waar de respons vanuit het bedrijfsleven het grootst is. De concrete bijdrage die het ESIJ-programma op lange termijn levert, is het bieden van een economische structuurverbetering van de regio IJmond.

Dit doen we door goede samenwerking tussen de drie IJmond-gemeenten, het bedrijfsleven, onderwijs en waar en indien nodig met andere overheden. Kaders Bij de werkzaamheden en het maken van afwegingen maakt de ESIJ gebruik van een aantal richtinggevende kaders. Op de eerste plaats is dat het meerjaren economisch gebiedsprogramma ‘Made in IJmond’. Dit rapport is in 2017 met input van het regionale bedrijfsleven tot stand is gekomen. In het programma ligt de focus op de sectoren Maakindustrie en Havens. Daarnaast is de scope verbreed naar het thema ‘tech’. Binnen de regio zien we hier kansen voor zogenaamde (innovatieve) ‘crossovers’ naar andere sectoren, zoals bijvoorbeeld de tuinbouw en de zorg die ook prominent in de IJmond aanwezig zijn. Tegelijkertijd vormt deze verbreding een ‘brug’ naar actuele maatschappelijke en economische vraagstukken zoals onder meer de energietransitie, circulaire economie, duurzaamheid, etc. Dit zijn vraagstukken, waar zowel lokaal, in de IJmond als ook in de Metropoolregio Amsterdam (MRA), grote inzet op wordt gepleegd en die verdere aandacht en verdieping nodig hebben. In ‘Made in IJmond’ zijn verder nog onderliggende programmalijnen uitgewerkt, te weten de lijnen ‘Innovatie & Ondernemerschap’ en ‘Arbeidsmarkt & Onderwijs’. Een tweede belangrijk document voor de ESIJ is de MRA Agenda van de IJmond.

Deze agenda is in 2019 vastgesteld en diende als IJmondiale input bij het opstellen van de MRA Agenda.

2

Jaarplan ESIJ 2021

In de MRA Agenda van de IJmond staat onder meer beschreven wat de regionale economische thema’s zijn, wat de IJmond te bieden heeft en wat de regio verder kan helpen in haar ontwikkeling. Vanuit economisch perspectief wordt benoemd dat de IJmond het knooppunt is van de energietransitie in de MRA. Het is een strategische locatie voor een waterstofhub, maar ook de uitvalsbasis voor de offshore wind. Met Techport functioneert de IJmond als de ‘slimme werkplaats’ van de MRA met de innovatieve (maak)industrie als drijvende kracht. De in deze regionale agenda gestelde doelen vormen, naast het regionaal economische gebiedsprogramma en de drie collegeprogramma’s, een belangrijke leidraad bij de werkzaamheden van de ESIJ.

Samenstelling en functioneren ESIJ Vanuit de ESIJ worden reguliere bestuurlijke en ambtelijk overleggen georganiseerd. Het PHCEZ is het bestuurlijk overleg van de wethouders Economische Zaken van de drie gemeenten en vindt circa vijf keer per jaar plaats. Tijdens de vergaderingen worden binnen de IJmond besluiten genomen of standpunten bepaald over actuele economische trends en ontwikkelingen. Ook worden lokale initiatieven met een bovenlokale impact afgestemd, vindt er kennisuitwisseling plaats en worden besluiten genomen over bijvoorbeeld financiële bijdragen of actieve informatievoorziening richting colleges, raden, externe partners. etc. De vergaderingen van het PHC-EZ worden voorbereid in het ambtelijk ESIJ-overleg. Dit overleg van de EZ-medewerkers van de drie gemeenten wordt iedere drie weken georganiseerd en wordt aangestuurd de ESIJ-programmamanager. Tijdens de overleggen komen economische onderwerpen aan de orde die vragen om een regionale reactie. Voorbeelden hiervan zijn nieuwe beleidsinitiatieven vanuit andere overheden, zoals het Rijk of de provincie of de MRA die een ruimtelijk-economisch impact hebben op de IJmond en waarop een reactie IJmondiaal nodig is. In het PHC-EZ is eind 2020 en begin 2021 een discussie gevoerd over het op onderdelen aanpassen van bestaande processen en een nieuwe aanpak voor de ESIJ.

Deze gesprekken geven aanleiding om in 2021 te werken aan een aantal organisatorische veranderingen. In het vervolg van dit Jaarplan wordt hier nog nader bij stilgestaan. Inzet en begroting 2021 3

Jaarplan ESIJ 2021

Dit Jaarplan voor 2021 volgt op een heel bijzonder en roerig jaar. Het jaar 2020 waarin we mondiaal geconfronteerd werden met het coronavirus dat diepe sporen heeft achtergelaten en die nu nog voortduurt. Ook economisch is de impact van het virus enorm. Ondanks alle steunmaatregelen en initiatieven om het herstel van de economie te bespoedigen zullen ondernemers en overheden in 2021 nog heel nadrukkelijk de gevolgen merken van de schade die de corona-uitbraak op o.a. de economie heeft. Dat geldt zeker ook voor de IJmond waarin vele sectoren hard worden geraakt. De drie IJmond-gemeenten volgen de corona-ontwikkelingen op de voet. En waar mogelijk en relevant wordt ondersteuning geleverd. Dat kan in directe zin vanuit de ESIJ zelf of via de deelnemende gemeenten, maar ook door te proberen elders hulp en ondersteuning te verkrijgen voor het bedrijfsleven in onze regio.

4

Jaarplan ESIJ 2021

Beleidsmatig houden we echter ook in 2021 vast aan de keuzes die ook voor de coronauitbraak golden. Dat bekent dat we ons blijven inzetten op de ondersteuning van onze regionale focussectoren, te weten de maakindustrie en de havens in de regio. De IJmond onderscheidt zich via deze sectoren van andere regio’s en het zijn sectoren waarop we ons economisch verder willen ontwikkelen. We blijven daarbij samen optrekken met regionale partners die een belangrijke rol spelen zoals Techport, AYOP en Greenbiz. Daarbij ligt er een nauwe relatie met de programmalijnen uit ‘Made in IJmond, namelijk ‘Innovatie & Ondernemerschap’ en ‘Arbeidsmarkt & Onderwijs’. Volgend uit de gestelde ambities, toezeggingen en verplichtingen ziet de ESIJ-begroting er in 2021 op hoofdlijnen als volgt uit: Regionaal budget 2021 Inkomsten

Totaal € 265.000

Projecten/activiteiten Bijdrage Techport 2021 – Stichting Techniekcampus Versterken samenwerking regionaal bedrijfsleven

Begroot € 165.000 (reeds betaald) € 5.000 (reservering)

ESIJ focus-sectoren Maakindustrie

Programmamanager ESIJ

€ 45.000 (raming) € 15.000 (reservering)

Organisatie

Verzoek fase 2 – Innovatie aanpak offshore wind NZKG - AYOP Subtotaal Nog te besteden in 2021 t.b.v. project(en) i.r.t. ‘Made in IJmond’ en MRA Agenda van de IJmond Totaal

Havens en samenwerking bedrijfsleven

Havens / offshore

€ 230.000 € 35.000

€ 265.000

Het totale ESIJ-budget voor 2021 bedraagt € 265.000 en is opgebouwd uit bijdragen van de gemeenten Beverwijk € 70.000,-, Heemskerk € 70.000,- en Velsen € 125.000,-.

5

Jaarplan ESIJ 2021

Actualiteiten, thema’s en activiteiten in 2021 Corona Zoals beschreven heeft de corona uitbraak in 2020 heeft een enorme impact. Sociaal-maatschappelijk, maar zeker ook economisch. Dit brengt vele problemen en vraagstukken naar voren die zich op dit moment maar ook de komende periode nog zullen laten voelen. Vanzelfsprekend is corona een terugkerend onderwerp bij alle vergaderingen van het PHC-EZ. De actualiteiten worden doorgesproken en bestuurlijk en ambtelijke staan we stil bij vragen en knelpunten die momenteel spelen. Daarnaast is aandacht nodig voor maatregelen of nieuwe mogelijkheden die relevant worden als de geldende coronamaatregelen en beperkingen in de loop van 2021 hopelijk verder verruimd zullen worden. In aanvulling op de bestaande steunmaatregelen en lokale inzet vanuit de drie gemeenten heeft de ESIJ in februari 2021 een oproep gedaan aan de minister van Economische Zaken en Klimaat. In de brief vanuit de IJmond is het belang benadrukt om in deze corona-tijd goed met ondernemers en hun vertegenwoordigers in gesprek te blijven. Het vinden van oplossingen moet immers in samenspraak met elkaar gebeuren. In de oproep is verder opgenomen dat het er voldoende aandacht moet zijn voor het perspectief dat geboden kan worden.

Ondernemers moeten weer ‘licht zien aan het eind van de tunnel’ en zich tijdig kunnen voorbereiden op mogelijkheden die na corona weer gaan ontstaan; zie ook paragraaf detailhandel. Veranderde aanpak en verdieping De wethouders willen in 2021 toe werken naar een veranderde aanpak en insteek van de PHC-EZ-vergaderingen. Het PHC-EZ is het regionaal bestuurlijk overleg Economische Zaken in de IJmond en wordt, nadrukkelijker dan voorheen, de plaats waar de vergaderingen van het MRA Platform Economie inhoudelijk worden voor- en/of nabesproken. Ook wordt in 2021 een begin gemaakt met het organiseren van een aantal strategische themadiscussies. Tijdens deze bijeenkomsten – ca. 2 à 3 x per jaar – zullen actuele economische ontwikkelingen verder wordt uitgediept. Aan de hand van (nieuwe) beleidsdocumenten of een presentatie door een externe spreker kunnen verdiepende gesprek worden gevoerd, ideeën worden uitgewisseld en/of gezamenlijk regionale standpunten worden bepaald. Thema’s die in de komende tijd aan de orde kunnen komen zijn bijvoorbeeld economisch herstel na corona, de doorontwikkeling van de circulaire economie, of de economische kansen van de energietransitie. Ook op andere onderwerpen zoekt de ESIJ in 2021 verdere verdieping, zowel ambtelijk als bestuurlijk. Die kan volgen uit bijvoorbeeld het uitnodigen van externe sprekers en gasten.

Daarbij maken we gebruik van het brede netwerk van de drie gemeenten. Door middel van een presentatie of een inhoudelijk gesprek rond een actueel thema wordt verkend of en op welke wijze de ESIJ mogelijk een rol kan spelen. Concrete voorbeelden van gesprekken die al begin 2021 hebben plaatsgevonden zijn een presentatie door Techport, een toelichting over een nieuw provinciaal Herstelfonds en een gesprek over het functioneren van onder meer het regionaal werkbedrijf in relatie tot de ontwikkeling van de regionale toelichting over arbeidsmarkt. Het vervolg van dit Jaarplan beschrijft op hoofdlijnen welke activiteiten voor de andere ESIJ thema’s worden gerealiseerd of verwacht. 6

Jaarplan ESIJ 2021

1.

Maakindustrie/Techport Techport voor haar werkzaamheden en plannen uit op basis van de Meerjarenagenda 2019-2022 met bijbehorend activiteitenprogramma. De ESIJ is nauw betrokken geweest bij de te volgen ambities, aanpak en projecten. De IJmond-gemeenten ondersteunen de Techport ambities en plannen. Hiervoor is door het PHC-EZ meerjarig (t/m 2022) een financiële bijdrage beschikbaar gesteld. Het gaat om een bedrag van € 165.000,waarmee Techport uitvoering kan geven aan de realisatie van de Meerjarenagenda.

Techport zet de financiële bijdrage van de ESIJ in 2021 onder andere in voor de inzet van de projectleider Werken en Innoveren en verschillende bijbehorende innovatieprojecten, zoals het Fieldlab Smart Maintenance. Een ander deel is bestemd voor de inzet van de Techportprogrammamanager. Ook wordt een deel van de lopende kosten van het Techport Bureau betaald uit de jaarlijkse ESIJ-bijdrage. Het promoten en profileren van Techport is heel belangrijk. Daar hoort het kunnen organiseren van voldoende en aansprekende activiteiten bij. Een ander deel van de middelen vanuit de ESIJ kan daarom dit jaar worden gebruikt voor het voorbereiden en organiseren van evenementen, zoals de Techport Technologieweek. Techport Technologieweek Tijdens deze week neemt Techport leerlingen van groep 8 van het basisonderwijs, de onderbouw van het voortgezet onderwijs, ouders en docenten mee in de 7 werelden van technologie. Omdat de techniekwereld heel breed is en zo veel verschillende mogelijkheden biedt, is het voor leerlingen op de basisschool, maar ook in het voortgezet onderwijs is een hele uitdaging hier een goed beeld van te krijgen. Om die reden zij zijn de 7 werelden van techniek ontwikkeld. Als onderdeel van de Techport Technologieweek worden het bekende Promotie Event Techniek (PET) georganiseerd. Dit is bestemd voor groep 8 leerlingen van de basisschool.

Tech Your Talent is een activiteit voor de onderbouw van het voortgezet onderwijs. Daarnaast is er ook een speciale studiedag voor docenten, zodat zij geïnformeerd en geïnspireerd

7

Jaarplan ESIJ 2021

worden over mogelijkheden om techniek in hun lessen te betrekken.

2.

Offshore wind/AYOP

AYOP (Amsterdam IJmuiden Offshore Port) is opgericht om er voor te zorgen dat onze brede regio, dé regio wordt voor de totale levenscyclus van offshore windparken in een straal van 180 zeemijl. Het achterliggende doel is het aantrekken en faciliteren van bedrijven, werkgelegenheid en ladingsstromen in de regio. Hiervoor is het programma Wind@work 2.0 opgesteld. In 2020 heeft het PHC-EZ een financiële bijdrage beschikbaar gesteld voor de eerste fase van Innovatie-aanpak Offshore Wind NZKG. Het doel van fase één van het project is het uit de markt naar voren halen van een aantal concrete innovatieprojecten als ook het ontwikkelen van een gezamenlijke innovatie-agenda van Techport, AYOP en bedrijven in de IJmond op offshore wind en onderhoud. Dit kan vervolgens weer input bieden voor de Associate Degree Smart Maintenance en het Techport Innovation Centre. De aanvraag is door AYOP gemaakt in nauwe samenspraak met Techport. De samenwerking tussen beide partijen is gericht op het promoten van technische beroepen in de offshore windsector, als ook het vormgeven van opleidingen en het uitvoeren van projecten voor innovatieve uitdagingen in offshore wind. Het project ‘Innovatie-aanpak’ is hier een concrete uitwerking van.

De doelstellingen van de innovatie aanpak en de verdere ontwikkeling van de offshore wind in de IJmond sluiten prima aan op de focussector haven, maar hebben ook directe relaties met het cluster maakindustrie en het thema energietransitie. Deze inzet is in lijn met de in de in ‘Made in IJmond’ benoemde programmalijnen ‘Arbeidsmarkt & Onderwijs’ en ‘Innovatie & Ondernemerschap’. Afhankelijk van de uitkomsten van de resultaten van fase één van de ‘Innovatie-aanpak’ wordt in 2021 een aanvullend verzoek vanuit AYOP verwacht voor de tweede fase van het project. Dat heeft dan betrekking op een concrete uitwerking van innovatieprojecten die in de eerste fase naar voren zijn gekomen.

8

Jaarplan ESIJ 2021

Afhankelijk van beschikbare middelen en overige plannen en aanvragen, zullen de wethouders in het PHC-EZ een afweging maken over het al dan niet beschikbaar stellen van een aanvullende bijdrage voor de AYOP in 2021.

3.

Circulaire Economie

De IJmondiale focussectoren maakindustrie en havens maken veel gebruik van grondstoffen en energie. Vanuit de klimaat- en duurzaamheidsagenda’s wordt er gewerkt aan een reductie van het gebruik van fossiele brandstoffen en grondstoffen om te komen tot de gewenste circulaire economie. Deze aanpak spaart het milieu, vermindert de CO2-uitstoot en resulteert in een goede balans tussen ondernemen, omgeving en milieu. Tegelijkertijd biedt het nieuwe economische kansen omdat het ondernemers aanzet tot innovaties wat weer leidt tot nieuwe vormen van bedrijvigheid en extra werkgelegenheid. De ESIJ ziet het als haar rol om te bekijken hoe het thema circulaire economie in de IJmond nader in te vullen is en hoe we, samen met partners in de regio, de economische kansen kunnen verzilveren. Daarbij kunnen we teruggrijpen op het ESIJonderzoek uit 2018 “Verkenning mogelijkheden circulaire economie in de IJmond”, waarin is onderzocht wat in onze regio de mogelijkheden zijn rond het stimuleren van circulaire economie vanuit een economische invalshoek. Ook liggen er directe raakvlakken de nieuwe Actieagenda Circulaire Economie 2021-2025 van de provincie Noord-Holland. De provincie wil de lopende transitie versnellen en intensiveert daarvoor in de komende jaren het stimuleren en opschalen van circulair ondernemen als ook het circulair maken van grondstofketens.

In 2021 wil de ESIJ in samenspraak met regionale partners, zoals de provincie, bespreken op welke manier, op welk schaalniveau en met welke middelen de beste resultaten te boeken zijn. Het doel is daarbij toe te werken naar concrete projecten en initiatieven die een directe economische meerwaarde hebben voor de bedrijven in de IJmond. 4.

Detailhandel

Volgend uit de gemaakte keuzes in ‘Made in IJmond’ is detailhandel geen directe ESIJ-focussector is. Wel ligt hier een direct IJmondiaal economisch belang, onder meer bezien vanuit het behoud van koopkracht en werkgelegenheid voor de eigen regio. En dat belang is sinds de corona-uitbraak, en de economische crisis die daaruit volgde, nog eens extra onderstreept. Om die reden ook hebben de wethouders in het PHC-EZ begin februari 2021 een dringende oproep gedaan naar de minister van Economische Zaken en Klimaat om met het bedrijfsleven 9

Jaarplan ESIJ 2021

en hun vertegenwoordigers in gesprek te blijven over onder meer de wijze waarop de steunmaatregelen voor ondernemers zo goed mogelijk vormgegeven kan worden. Maar ook is de minister met klem gevraagd om na te denken over het perspectief dat onze ondernemers in de geboden periode kan worden. Voor 2021 geldt verder dat de betrokkenheid vanuit de ESIJ bij de detailhandel zal worden voortgezet op grond van de afspraken uit de in 2016 opgestelde Regionale Detailhandelsvisie IJmond. Dat betekent o.a. dat we door middel van monitoring bijhouden of de opgave voor een reductie van het aantal m² detailhandel wordt gerealiseerd. Corona heeft detailhandel hard geraakt. De verwachting is dat bij de reguliere monitoring van de detailhandelsontwikkeling in de IJmond dit mogelijk al zichtbaar zal worden. Ook wordt bekeken of vanuit de ESIJ in 2021 een speciale corona-analyse kan worden uitgevoerd, waarbij de gevolgen van corona op de winkelgebieden in de drie IJmond-gemeenten beter in beeld gebracht moeten worden.

5. Versterken samenwerking bedrijfsleven De ESIJ-gemeenten zijn allen van mening dat de economie het beste versterkt wordt als er regelmatig contact is en goede samenwerking plaatsvindt met/tussen het bedrijfsleven. Sinds maart 2020 zijn heel veel van die contacten online onderhouden. Hoe goed dat ging en hoe veel goede afspraken en projecten we ook digitaal hebben kunnen voortzetten, er is toch niets beter dan de persoonlijke en fysieke ontmoetingen met elkaar. Vanuit de ESIJ hopen we dan ook van harte dat het in de loop van 2021 weer mogelijk zal zijn om persoonlijke bijeenkomsten te organiseren. En de ESIJ ondersteunt dergelijke regionale (ondernemers)bijeenkomsten en evenementen ook van harte. Wel stellen we, net als in het verleden, als voorwaarde dat de georganiseerde activiteiten inhoudelijk moeten aansluiten bij de ESIJ beleidskaders, zoals de MRA Agenda van de IJmond en ‘Made in IJmond 2017’. Ook hopen de wethouders in 2021 de draad van de ESIJ-bedrijfsbezoeken te kunnen oppakken. Als de gestelde maatregelen het weer toelaten, zullen we zeker weer gezamenlijke bezoeken gaan brengen aan verschillende aansprekende bedrijven in onze drie gemeenten. Beleidsmatig aandacht Vanzelfsprekend zijn er ook andere regionale onderwerpen die om beleidsmatige aandacht vanuit de regio vragen, maar waar niet direct inzet vanuit de ESIJ voor nodig is.

De doorontwikkeling van de ROM/Invest MRA is hier een voorbeeld van, maar ook het beschikbaar stellen van middelen vanuit het Just Transition Fund (JTF), ontwikkeling bij het Regionaal Werkbedrijf of het openstellen van een nieuwe provinciale subsidieregeling. Als duidelijk is dat er bij het verder brengen van deze initiatieven een mogelijke rol voor het de ESIJ is weggelegd dan wordt dit in het PHC EZ en/of het ambtelijk overleg inhoudelijk besproken. 10

Jaarverslag 2020 ESIJ

Jaarverslag 2020 Economische Samenwerking IJmond (ESIJ)

1

Jaarverslag 2020 ESIJ

Inleiding De IJmond gemeenten Beverwijk, Heemskerk en Velsen werken in het economisch domein aan het versterken van de regionale economische structuur. We willen de IJmond, als prominent onderdeel van de Metropoolregio Amsterdam (MRA) economische op de kaart zetten en houden. Dit doen we door te werken in onderlinge samenhang en via gezamenlijke sturing, duidelijkheid in (economisch) beleid en het aanbrengen van focus. Voor de uitvoering van de samenwerking is in 2016 de Economische Samenwerking IJmond opgericht, hierna ESIJ. De werkafspraken zijn formeel vastgelegd in het ‘Samenwerkingsconvenant Economische Samenwerking IJmond 20192023’. Dit convenant is getekend in 2018 en heeft een looptijd tot en met 31 december 2023.

Missie ESIJ De ESIJ stimuleert vanuit het regionaal economisch gebiedsprogramma initiatieven die gericht zijn op de in de regio sterk aanwezige sectoren of sectoren met groeipotentie. De ESIJ streeft naar een zodanige investering in stuwende sectoren en/of soorten bedrijvigheid, dat de regio IJmond zich er ook extern mee kan profileren We focussen ons ook op daar waar de respons vanuit het bedrijfsleven het grootst is. De concrete bijdrage die het ESIJ-programma op lange termijn levert, is het bieden van een economische structuurverbetering van de regio IJmond. Dit doen we door goede samenwerking tussen de drie IJmond-gemeenten, het bedrijfsleven, onderwijs en waar en indien nodig met andere overheden. Richtinggevende kaders Bij de werkzaamheden en het maken van afwegingen maakt de ESIJ gebruik van een aantal kaders. Dit zijn richtinggevend (beleids)documenten over de gewenste economische ontwikkeling van de IJmond. Het eerste document is “Made in IJmond”. Dit regionaal economisch gebiedsprogramma dateert uit 2017 en is in nauwe samenwerking met het regionaal bedrijfsleven tot stand gekomen. In het gebiedsprogramma zijn de Maakindustrie en Havens als focussectoren benoemd. Daarbij is de scope verbreed naar het thema ‘tech’. We ziet daar nieuwe kansen voor (innovatieve) ‘cross-overs’ naar andere regionale sectoren zoals bijvoorbeeld de tuinbouw en de zorg.

Ook zorgt de verbreding voor een ‘brug’ naar vraagstukken zoals de energietransitie, circulaire economie en verduurzaaming. Onderliggende programmalijnen die worden onderscheiden zijn ‘Innovatie & Ondernemerschap’ en ‘Arbeidsmarkt & Onderwijs’. 2

Jaarverslag 2020 ESIJ

‘Made in IJmond’ is daarmee een belangrijke basis voor de werkzaamheden van de ESIJ. Het verwoord langs welke lijnen we in de IJmond kunnen werken aan de verdere versterking van de economische kracht en ook hoe de potentie van het bedrijfsleven in onze regio optimaal kan worden benut. In 2019 is de MRA Agenda van de IJmond opgesteld. In deze agenda, die diende als IJmondiale input voor de MRA Agenda, is te lezen wat de belangrijke regionale economische thema’s zijn, wat de IJmond te bieden heeft en wat de regio verder kan helpen in haar ontwikkeling. Bezien vanuit economisch perspectief is benoemd dat de IJmond het knooppunt is van de energietransitie in de MRA en de uitvalsbasis voor de offshore wind. Met Techport als uithangbord functioneert de IJmond als de ‘slimme werkplaats’ van de MRA met de innovatieve (maak)industrie als drijvende kracht. De doelen uit de MRA Agenda van de IJmond, het regionaal economische gebiedsprogramma en de drie collegeprogramma’s, vormen voor de ESIJ gezamenlijk de leidraad voor het maken van keuzes voor nieuw projecten, ingediende aanvragen en bij het plannen van werkzaamheden. Profiel IJmond De IJmond profileert zich met de aanwezigheid van een krachtig cluster in de maak- en onderhoudsindustrie en een divers havencluster binnen de MRA en in Nederland.

De ligging aan meerdere zeehavens, diverse snelwegen en openbaar vervoervoorzieningen garandeert daarbij een goede bereikbaarheid van en naar onze regio. Ondanks de corona-uitbraak – waarover later in dit jaarplan meer – hebben de gemeenten in de ESIJ er ook in 2020 voor gekozen om vast te houden aan het blijven ondersteunen van de regionale focussectoren, te weten de maak- en onderhoudsindustrie en het havencluster in de IJmond. We hechtten er waarde aan om zoveel mogelijk koersvast te blijven. Dit onder het mom van wat goed beleid was voor corona, is dat nu nog steeds. Concreet resulteerde de inzet van de ESIJ in 2020 in het beschikbaar stellen van de meerjarig toegezegde bijdrage voor Techport, het mede-financieren van de ‘Slimste handen’-verkiezing en het ondersteunen van een innovatief project van Amsterdam IJmuiden Offshore Port (AYOP). Verder op in dit Jaarverslag wordt deze bijdragen nader toegelicht. Het al dan niet beschikbaar stellen van een financiële bijdrage of het deelnemen aan een nieuw project of initiatief wordt besloten door de drie EZ-wethouders van de IJmond tijdens de vergaderingen van het zogenaamde PHC-EZ. Dit is het regionaal bestuurlijk overleg economie van de IJmond. De keuzes voor projecten en de te maken budgetramingen zijn terug te vinden in ESIJ-jaarplannen die jaarlijks worden vastgesteld.

Financiële verantwoording De tabel op de volgende pagina geeft de feitelijke ESIJ-inzet en -uitgaven in 2020 schematisch weer. In de laatste kolom is daarbij een verwijzing gemaakt naar de verschillende focussectoren van de ESIJ, die ook in ‘Made in IJmond 2017’ zijn beschreven. Het totaal beschikbare jaarbudget van de ESIJ bedraagt € 265.000. Dit hoogte van dit bedrag is vastgelegd in het Samenwerkingsconvenant ESIJ 2019-2023 en opgebouwd uit jaarlijkse bijdragen van de gemeenten Beverwijk € 70.000, Heemskerk € 70.000 en Velsen € 125.000. 3

Jaarverslag 2020 ESIJ

Regionaal budget 2020 Inkomsten

Totaal € 265.000

Projecten Bijdrage Techport 2020 – Stichting Techniekcampus Programmamanager ESIJ Bijdrage AYOP ‘Slimste handen verkiezing’ Amsterdam IJmuiden Offshore Port (AYOP) – project innovatie aanpak Versterken samenwerking regionaal bedrijfsleven - Haringparty OV IJmond - AYOP - (Pre)Sail 2020 - ESIJ-excursie Project Circulaire Economie 2020– projectbureau NZKG Overige projecten i.r.t. ‘Made in IJmond’ / MRA Agenda van de IJm0nd Totaal

Begroot € 165.000

Gerealiseerd € 165.000

ESIJ focussectoren Maakindustrie

€ 50.000 €0

€ 45.000 € 2.500

Organisatie Samenwerking bedrijfsleven

€0

€ 31.000

Havens en offshore

Havens en Samenwerking bedrijfsleven € 5.000

€0

€ 10.000 € 5.000 € 25.000

€0 €0 €0

€ 5.000

€0

€ 265.000

€ 243.500

Bij het sluiten van het jaar resteerde er binnen de ESIJ-begroting voor 2020 een bedrag van (afgerond) € 21.500,-. De verklaring voor deze onderbesteding is dat tweeledig. Als gevolg van de corona-uitbraak konden de geplande publieksactiviteiten, zoals de Haringparty en de ESIJexcursie in 2020 niet georganiseerd worden. Datzelfde gold ook voor Sail 2020 waarvan in de zomer van 2020 duidelijk werd dat deze geannuleerd moest worden. Op de tweede plaats geldt dat in de ESIJ-begroting voor 2020 bij aanvang een reservering was aangehouden van € 25.000 als eventuele bijdrage voor de nadere uitwerking van het circulaire economie-project van het Projectbureau Noordzeekanaalgebied (NZKG) op bedrijventerreinen in de IJmond. Uiteindelijk bleek dit dat het project ook in 2020 onvoldoende uitgewerkt te zijn voor een verder vervolg. Het PHC-EZ heeft vervolgens besloten om de reservering ongedaan te maken en een deel van resterende ESIJ-budget in te zetten te behoeve van de het initiatief van AYOP. Conform afspraak, is het verschil tussen de geraamde en feitelijke totale uitgaven verrekend door middel van een lagere jaarbijdrage per gemeente aan de ESIJ voor 2020. In het vervolg van dit jaarverslag wordt een nadere toelichting gegeven op verschillende actualiteiten in 2020 en zijn de ontwikkeling van de diverse projectonderdelen die in de ESIJbegroting voor 2020 waren opgenomen.

4

Jaarverslag 2020 ESIJ

Terugblik 2020 – Economische Samenwerking IJmond Corona We kijken terug op een zeer bijzonder en bewogen jaar. De uitbraak van het corona-virus in het begin van 2020 heeft grote impact; sociaal-maatschappelijk, maar zeker ook op de economie. De uitbraak en de noodzakelijke maatregelen leidden tot een crisis die ook in de IJmond nadrukkelijk doorwerkt en in nagenoeg alle sectoren voelbaar is. Detailhandel en horeca waren lange tijd gesloten, toeristische bedrijven lagen stil, havens hadden te maken met dalingen in de overslag en de industrie heeft harde klappen gekregen. Onderstaande kaarten – afkomstig uit de corona impact analyse en monitor van de provincie Noord-Holland – tonen de groei van de regionale economie in Nederland in het tweede en derde kwartaal van 2020.

Op de kaarten is terug te lezen dat de economie in de IJmond in de periode van april t/m juni 2020 kromp met 12 tot 14%, net zoveel als de economie van Amsterdam. De IJmond werd vooral getroffen door het grote aandeel in de industrie (Tata Steel). De daling in Amsterdam is met name te verklaren door het grote aandeel in flexibel werk, (detail)handel, horeca en toerisme. De hardste klappen vielen in het tweede kwartaal in de Haarlemmermeer, met een krimp van 27 tot 29%. Dit komt door de afhankelijkheid van Schiphol en de daaraan gerelateerde dienstverlening. Waar de IJmond in kwartaal twee van 2020 zwaar werd getroffen, is de krimp in het derde kwartaal naar een ‘normaal’ niveau van krimp van 1 tot 2%. Cijfers over het vierde kwartaal waren op het moment van schrijven van dit Jaarverslag nog niet beschikbaar. Steun- en herstelmaatregelen corona Na het uitbreken van de coronacrisis zijn door de Rijksoverheid omvangrijke steun- en herstelpakketten in het leven geroepen. Dit gaat om tijdelijke financiële regelingen, een sociaal pakket en investeringsregelingen. Daarmee probeert het Rijk grote en kleine (zelfstandig) ondernemers te helpt en biedt ze ook ondersteuning als werknemers van werk(loosheid) naar nieuw werk gaan. 5

Jaarverslag 2020 ESIJ

In de IJmond hebben de lokale overheden in 2020 ook geprobeerd om hun mogelijkheden en instrumenten voor steun zo goed en breed mogelijk in te zetten. Zo zijn er in de eerste weken na de uitbraak van het virus meteen ondernemersloketten in het leven geroepen. Ook zijn de betalingen van lokale lasten voor ondernemers uitgesteld en zijn deze in sommige gevallen ook deels kwijtgescholden. Voor alle drie gemeenten geldt dat ze verder voortdurend met bedrijven en hun vertegenwoordigers in gesprek zijn. Dit vanuit onze rol om een luisterend oor te bieden, ruimte voor lokaal maatwerk te blijven zoeken en om wederzijds kennis en ervaringen met ondernemers te delen. Naast de gesprekken met ondernemers is in 2020 ook tijdens alle ambtelijke en bestuurlijke ESIJ-overleggen continu afgestemd en informatie uitgewisseld. Dit helpt om zo goed mogelijk te kunnen reageren op de laatste actualiteiten en samen plannen te maken voor de vele uitdagingen die corona voor iedereen met zich meebrengt. Ondanks alle steunmaatregelen en initiatieven om het herstel van de economie te bespoedigen zullen ondernemers en overheden ook in de komende periode de gevolgen van de coronauitbraak blijven merken. De drie IJmond-gemeenten zullen wat dat betreft de coronaontwikkelingen op de voet blijven volgen. Brexit Behalve corona was ook de Brexit een thema dat in 2020 veelvuldig in het nieuws was.

Pas in de laatste dagen van het jaar werd er onderhandelingsakkoord tussen de EU en het Verenigd Koninkrijk is gesloten. Voor de IJmond met haar zeehavens, logistieke cluster en vele bedrijven met directe relaties met Groot-Brittannië is de Brexit een belangrijk onderwerp, waar we vooral in het komend jaar gaan ervaren wat de precieze gevolgen ervan zullen zijn. Projectonderdelen ESIJ-begroting 2020 Maakindustrie en Techport De wethouders in het PHC-EZ hebben in september 2019 besloten tot het beschikbaar stellen van een meerjarige financiële bijdrage voor Techport. De bijdrage vanuit de ESIJ – een bedrag van € 165.000 per jaar – is gekoppeld aan de realisatie van plannen uit de “Meerjarenagenda 2019 – 2022: ‘Voor de toekomst van de maak- onderhoudsindustrie”. Techport is een netwerk van meer dan 60 scholen, bedrijven en overheden en is actief in de MRA met de IJmond als kern. De ambitie van Techport is om in 2030 dé excellente economische regio van de Nederlandse maak- en onderhoudsindustrie te zijn. In samenwerking met alle partners wordt gewerkt aan een gezonde arbeidsmarkt, een actueel en uitdagend opleidingsaanbod en aan voldoende talent. De bijdrage vanuit de ESIJ wordt in 2020 besteed aan de financiering van verschillende delen van de werkzaamheden van Techport. Een belangrijk deel van het budget dient voor de inzet van de projectleider Werken en Innoveren.

Een ander deel is bestemd voor de inzet van de Techport-programmamanager en voor het financieren van lopende kosten van het Techport Projectbureau. 6

Jaarverslag 2020 ESIJ

Naast interne kosten en uren/capaciteit voor de Techport organisatie hecht de ESIJ er ook waarde aan dat concrete projecten en initiatieven tot stand worden gebracht; bijvoorbeeld uit het Activiteitenplan. Zo is met financiële ondersteuning vanuit de ESIJ onder meer de Techport Technologieweek gerealiseerd. Vanwege de geldende coronarichtlijnen lukte het in 2020 niet om de Technologieweek in fysieke vorm te organiseren. Ondank dat is Techport er toch in geslaagd om ook digitaal grote groepen leerlingen en docenten te bereiken en hen te informeren en enthousiast te maken voor de techniek. Circa 700 leerlingen van het voortgezet onderwijs, zo’n 900 leerlingen van basisscholen, 100 docenten en 42 ouders hebben meegedaan aan het online programma van de technologieweek. Zij konden in oktober 2020 kiezen uit een divers aanbod van verschillende demonstraties en workshops, waaronder het bekende Promotie Evenement Techniek (PET) IJmond. Het doel van alle activiteiten om leerlingen en hun docenten op een positieve manier in aanraking te laten komen met techniek en de technische beroepen die daarbij horen. Met ESIJ-middelen is in 2020 ook de verdere ontwikkeling van het Fieldlab Smart Maintenance vorm gegeven.

Deze bijzondere testomgeving helpt bij de profilering en het zichtbaar maken van Techport en de IJmond en heeft ook in 2020 weer een aantal interessante tests en nieuwe contacten opgeleverd. ‘Slimste handen’-verkiezing Naast de werkzaamheden van Techport heeft de ESIJ in 2020 ook een bijdrage beschikbaar gesteld voor een ander initiatief dat dient ter ondersteuning van het waarderen en stimuleren van de maak- en onderhoudsindustrie in de IJmond. Concreet ging dat om de organisatie van de verkiezing ‘De slimste handen van Nederland’. Het project, dat op initiatief van AYOP bij de ESIJ onder de aandacht werd gebracht, draait om het op een positieve manier waarderen van mensen die in de techniek werkzaam zijn. Zeker in de IJmond vervult deze doelgroep vitale functies in onze regionale economie. Het is goed en wenselijk om het werken in de techniek op een positieve manier voor het voetlicht te brengen. Dit kan helpen om de aantrekkelijkheid van technische functies te vergroten en om extra aandacht op de IJmond te richten als dé regio voor de maak- en onderhoudsindustrie. De feestelijke uitreiking van de Slimste Handen awards vond eind september 2020 plaats via een online awardshow. Namens de ESIJ maakte de Heemskerkse wethouder Marieke van Dijk onderdeel uit van de jury.

Toekomst Tata Steel IJmuiden Naast de aandacht die de ESIJ via Techport besteed aan het belang van de maak- en onderhoudsindustrie in onze regio, heeft de ESIJ in 2020 ook een actieve rol gespeeld in de afhandeling van IJmondiale raadsmoties rondom het ondersteunen van Tata Steel. In de zomer is door de drie EZ-wethouders een brief gestuurd naar de heer Wiebes, minister van Economische Zaken en Klimaat, waar de minister is uitgenodigd om als overheden met elkaar in gesprek te gaan om de toekomst van Tata Steel in IJmuiden veilig te stellen. 7

Jaarverslag 2020 ESIJ

De uitnodiging leidde in november 2020 tot een bestuurlijk economisch overleg tussen minister Wiebes, de Gedeputeerde EZ van de provincie Noord-Holland en de drie EZ-wethouders uit de IJmond. In het gesprek is besproken dat een duurzame voortzetting van het staalbedrijf belangrijk is voor het behoud van de werkgelegenheid in de IJmond. De minister heeft daarbij benadrukt dat Tata IJmuiden van regionaal en nationaal belang is. Ten aanzien van de toekomst van Tata kwam ook de, op dat moment nog recente, ontwikkelingen aan de orde rondom de mogelijke overname van Tata Steel Nederland door SSAB. Alle partijen waren en zijn het erover eens dat het staalbedrijf een onmisbare partner en aanjager is van innovatie in duurzame en economische ontwikkeling in Nederland en de regio. De balans tussen gezondheid, duurzaamheid en economische ontwikkeling van het bedrijf is daarbij belangrijk. Ten aanzien van de afstemming en samenwerking tussen de verschillende overheden is afgesproken om samen op te trekken en de inzet van alle betrokkenen zoveel mogelijk te versterken voor een goede en gezonde toekomst van Tata Steel in IJmuiden. Havens en offshore De ontwikkeling van de offshore wind in de IJmond ging in 2020 ook met volle kracht door.

Relevant voor onze regio waren de aanbesteding van het nieuwe windpark Hollandse Kust Noord, maar ook de stappen die gezet zijn voor de beoogde realisatie van de nieuwe Energiehaven in de haven van IJmuiden. Een belangrijks speler bij al deze ontwikkelingen is Amsterdam IJmuiden Offshore Port. (AYOP) De AYOP richt zich erop dat onze brede regio dé regio wordt voor de totale levenscyclus van offshore windparken in een straal van 180 zeemijl. Een achterliggend doel daarbij is het genereren en faciliteren van bedrijven, werk en ladingsstromen in de regio. Via het programma Wind@work 2.0 wordt hier nadrukkelijk op ingezet. In relatie tot de economische ambities vanuit de IJmond sluit de ontwikkeling van de offshore wind in onze regio prima aan op de focussectoren Haven en Maakindustrie. Ook past het goed in de programmalijnen ‘Innovatie & Ondernemerschap’ en ‘Arbeidsmarkt & Onderwijs’, zoals die in ‘Made in IJmond’ benoemd zijn. Volgend uit de plannen rond de aanbesteding van het nieuwe windpark Hollandse Kust Noord is in het PHC-EZ van november 2020 een gecombineerde presentatie verzorgd door AYOP, TenneT en Crosswind. Croswind is de naam van het consortium van bedrijven die het windpark gaat bouwen. Gezamenlijk hebben zij onder meer een beeld geschetst van de impact van de werkzaamheden, de planning, de relatie met de aanlanding de energie en het net op zee.

Ook is tijdens de presentatie stil gestaan bij de economische kansen die het project voor het bedrijfsleven in de IJmond kan hebben. In de presentatie van AYOP is een lijntje gelegd met de ‘Innovatie-aanpak Offshore Wind NZKG’; een project van AYOP in samenwerking met onder meer Techport. Doel van het project is het ‘uit de markt ‘ halen van concrete innovatieprojecten die in de regio doorontwikkeld zouden kunnen worden en tegelijkertijd het ontwikkelen van een gezamenlijke innovatie-agenda van Techport, AYOP en bedrijven in de IJmond op offshore wind en onderhoud. 8

Jaarverslag 2020 ESIJ

Het PHC-EZ heeft in de laatste vergadering van jaar besloten om, vanuit het ESIJ-budget voor 2020, een bedrag van € 31.000 voor de eerste fase van de innovatie-aanpak beschikbaar te stellen. In de loop van 2021 zullen de voorlopige resultaten van fase één met elkaar worden besproken en wordt op dat moment beoordeeld en afgewogen of ook fase twee van de innovatie-aanpak op steun en een bijdrage vanuit de ESIJ kan rekenen. Detailhandel Detailhandel is geen focusproject binnen het gebiedsprogramma ‘Made in IJmond’. Vanuit de ESIJ is er echter zeker wel aandacht voor het onderwerp. De detailhandel is een belangrijke sector in de regio die zich, zeker na het uitbreken van de coronacrisis, voor veel uitdagingen en vraagstukken gesteld ziet. De inzet van de ESIJ komt onder meer voort uit de afspraken vanuit de Regionale Detailhandelsvisie IJmond uit 2016. Eén van die afspraken heeft betrekking op een reductie van 10.000 m² aan winkeloppervlak en het terugbrengen van het aantal winkelgebieden van dertig naar twintig. Tevens ligt er een regionaal toetsingskader voor de beoordeling van nieuwbouwplannen detailhandel. De monitoring van de detailhandelsontwikkeling in de regio vindt in principe eenmaal per jaar plaats. In het voorjaar van 2020 – nog voor corona – zijn de raden van de drie gemeenten geïnformeerd over de laatste ontwikkelingen.

Versterking samenwerking bedrijfsleven Goede relaties en contacten met het regionale bedrijfsleven zijn erg belangrijk voor de IJmondgemeenten. Daar wordt veel waarde aan gehecht. In het Jaarplan voor 2020 waren daarvoor diverse activiteiten en financiële reserveringen opgenomen, zoals voor de door de OV-IJmond georganiseerde Haringparty, de geplande PreSail in augustus 2020 en een speciale ESIJexcursie. Zoals echter voor veel activiteiten in 2020 gold, konden deze als gevolg van helaas niet georganiseerd worden.

Bedrijfsbezoek Lumière

Bedrijfsbezoek Tata Steel

Bedrijfsbezoeken Wel hebben de EZ-wethouders gelukkig kans gezien om in 2020 toch nog twee gezamenlijke bedrijfsbezoeken af te leggen. Vroeg in het jaar zijn we ontvangen door de firma HPV Lumière Classique in Heemskerk. En medio september hebben we een bezoek kunnen brengen aan Tata Steel in IJmuiden. 9

Jaarverslag 2020 ESIJ

Circulaire Economie Circulaire economie is de nieuwe economie. Het bedrijfsleven is op tal van manieren bezig om de omslag naar een circulaire bedrijfsvoering te maken en ook de overheden – van de Europese Unie tot en met de gemeenten – proberen om deze transitie te stimuleren en te ondersteunen. Mede naar aanleiding van het onderzoeksrapport ‘Verkenning mogelijkheden circulaire economie in de IJmond’ dat de ESIJ in 2018 heeft laten opstellen, is het projectbureau Noordzeekanaalgebied (NZKG) met een pilot gestart op de bedrijventerreinen in de IJmond. De insteek was om op de terreinen meerdere circulaire projecten te achterhalen, waarbij de economisch kansrijke initiatieven onder begeleiding van het Projectbureau NZKG door het bedrijfsleven verder uitgewerkt zouden worden. Binnen de ESIJ-begroting voor 2020 was hiervoor een reservering was aangehouden van € 25.000 als eventuele bijdrage voor de nadere uitwerking van de projecten. Om meerdere reden, zoals het draagvlak bij de ondernemers, beschikbare capaciteit en de commerciële mogelijkheden van de projecten, bleek het in dit stadium niet mogelijk om de verschillende projecten een inhoudelijk vervolg te geven. In samenspraak met het projectbureau is daarom in 2020 besloten om de gereserveerde middelen op dit moment niet langer voor circulaire projecten te labelen, maar ook voor andere doelen te kunnen inzetten.

Dat laat onverlet dat de ESIJ ook in de komende periode zal blijven bekijken en bespreken waar zij een rol kan vervullen bij het verder brengen van circulaire kansen in de IJmond en het daarbij ondersteunen het bedrijfsleven. PHC-vergaderingen Tijdens het PHC-EZ, maar ook bij de ambtelijke vergaderingen, vindt de voorbereiding en beleidsmatige afstemming plaats voor verschillende regionale overleggen. Als er op de regionale agenda’s voor de IJmond economisch relevante onderwerpen worden besproken, dan kunnen deze tijdens de ESIJ-overleggen worden behandeld. Denk hierbij bijvoorbeeld aan het MRA Platform Economie, maar ook aan de stuurgroep Techport of mogelijk het Bestuursplatform NZKG. Het doel is te komen tot gezamenlijke standpunt bepaling en het voorbereiden van de ambtelijke en bestuurlijke vertegenwoordigers inbreng vanuit de IJmond. Communicatie In lijn met de in 2019 gemaakte keuze wordt er vanuit de ESIJ geen actieve ESIJ-communicatie gevoerd. De reden hiervoor is dat de ESIJ een intergemeentelijk samenwerkingsverband is en niet de rol en functie heeft om zich als eigen entiteit naar buiten te presenteren. Wanneer er communicatie-uitingen vanuit de IJmond zijn worden deze verzorgd door de individuele gemeenten.

En op het moment dat de ESIJ een financiële bijdrage beschikbaar stelt, dient de ontvangende partij aan te geven dat de bijdrage wordt toegekend door de gemeenten Beverwijk, Heemskerk en Velsen. Op drukwerk en/of websites plaatst de ontvanger daarbij de logo’s van de drie gemeenten. Die drie logo’s waren bijvoorbeeld ook aangegeven op de brief die namens de drie IJmond-gemeenten naar de minister van Economische Zaken en Klimaat is gestuurd.

10