E26 Voortgangsrapportage Programma Tata Steel 2020-2050.pdf

GEMEENTE VELSEN

Collegebericht Weeknummer: 27

Datum vergadering

6-7-2021

Ambtenaar

J. Galesloot

Zaaknummer

78843-2021

Telefoonnr.

06 53999204

Portefeuillehouder(s)

S.Y. Dinjens

E-mailadres

jgalesloot@velsen.nl

Bijlagen

1

Onderwerp: Voortgangsrapportage Programma Tata Steel 2020-2050; Samenwerken aan een

gezondere en veilige IJmond.

Geachte leden van de raad, Bijgevoegd vindt u de eerste voortgangrapportage over het Programma Tata Steel 2020-2050; Samenwerken aan een gezondere en veilige IJmond. Programma Tata Steel 2020 -2050 In november 2020 is het Programma Tata Steel 2020-2050; Samenwerken aan een gezondere en veilige IJmond in het college vastgesteld. Met het programma laten de provincie Noord-Holland en de gemeenten Velsen, Heemskerk en Beverwijk zien dat er als gezamenlijke overheden gewerkt wordt aan een gezondere en veilige IJmond. Dit doen wij met ondersteuning van onze uitvoerende diensten: Omgevingsdienst Noordzeekanaalgebied, Omgevingsdienst IJmond en de GGD Kennemerland. De nadruk van de concrete activiteiten ligt in het programma op wat wij de komende twee jaar doen. Het Programma Tata Steel 2020 – 2050 is opgesteld langs vier sporen: 1. Gezondheid in beeld; 2. Versterken uitvoering VTH-taken (Vergunningverlening, Toezicht- en Handhaving); 3. Gezondere leefomgeving op de lange termijn: Innovatieve en duurzame staalproductie; 4. Samenwerking, omgeving en communicatie & informatie. Het programma kan gaandeweg worden aangepast. In de loop der tijd zullen er nieuwe ontwikkelingen volgen en andere acties nodig zijn. Door de voortgang van het programma te blijven monitoren worden deze wijzigingen in de ontwikkelingen en acties inzichtelijk.

Voortgang Programma Tata Steel 2020-2050 Sinds de vaststelling van het programma Tata Steel 2020-2050 is er een aantal acties in gang gezet. Zowel bij de provincie Noord-Holland, als bij de Omgevingsdienst Noordzeekanaalgebied (OD NZKG), de IJmondgemeenten en bij andere partners. Voorbeelden zijn extra toezicht bij Tata Steel, het openen van een loket in Wijk aan Zee door de OD NZKG, de oplevering van het stoffilter bij de Sinterkoelers, de afronding van het eerste deel van het RIVM gezondheidsonderzoek en intensieve contacten met de Rijksoverheid over Tata Steel. Tata Steel zelf heeft onlangs de planning en verwachte effecten van de Roadmap+ verder geconcretiseerd. Het voornemen is om

GEMEENTE VELSEN in het 3de kwartaal een “breed” omgevingsoverleg te organiseren met overheden, bewoners en Tata Steel. Meer informatie over de voortgang en ingezette acties kunt u vinden in de bijlage. Een gezondere leefomgeving in de IJmond De IJmondgemeenten en de provincie Noord-Holland hebben samen de opgave om de leefomgeving in de IJmond gezonder te maken. Die opgave is breder dan alleen de negatieve gevolgen van Tata Steel op de leefomgeving verminderen.

De visie en ambitie voor de gehele IJmond staat in “Onze visie op een gezondere leefomgeving IJmond”. Om van ambitie tot uitvoering te komen, hebben de IJmondgemeenten het Programma Gezondheid en Luchtkwaliteit ontwikkeld en ligt nu ter inzage. Dit programma heeft een verbinding met het Programma Tata Steel 2020 - 2050. Met het (nog vast te stellen) programma Gezondheid en Luchtkwaliteit zetten de IJmondgemeenten zich in op het verbeteren van de gezondheid en luchtkwaliteit in de IJmond, door het nemen van concrete maatregelen op het gebied van industrie en bedrijvigheid, woon- en leefomgeving, mobiliteit en scheepvaart. Met het programma wordt naast het verbeteren van de luchtkwaliteit ook ingezet op gezondheidsbevordering (fysiek en sociaal) en gezondheidsbescherming (fysiek). Ook werken de gemeenten aan de uitwerking van de Regionale nota gezondheidsbeleid 2021-2028 Samen gezond in Kennemerland. Tot slot De IJmondgemeenten blijven zich in het bestuurlijk overleg met de provincie Noord-Holland, de Omgevingsdienst Noordzeekanaalgebied, de Omgevingsdienst IJmond en de GGD Kennemerland inzetten op de samenwerking om de balans tussen de industrie en omgeving in de IJmond goed te bewaken. Via dit overleg blijven wij de voortgang monitoren, elkaar informeren over de ontwikkelingen en nemen waar nodig, binnen onze kaders en verantwoordelijkheden, (aanvullende) acties.

Het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Velsen

Voortgangsrapportage Programma Tata Steel 2020- 2050: Samenwerken aan een gezondere en veilige IJmond

In het programma Tata Steel 2020 – 2050 zijn aan het einde van hoofdstuk 4, 5, 6 en 7 tabellen met acties en gewenste resultaten opgenomen. Voor zo ver resultaten van deze acties is gepland in de periode t/m Q2 2021 zijn deze hieronder weergegeven.

1

Alle onderzoeken overzichtelijk presenteren

Provincie

Q1 2021

Inzicht in de functies, onderlinge samenhang en planning van de verschillende onderzoeken

Dit is gereed en wordt binnenkort gepubliceerd op de website van de provincie.

Gezamenlijk reageren op resultaten onderzoeken om beste traject te beoordelen

Provincie en gemeenten, Omgevingsdiensten en GGD

Q1 2021 (per onderzoek)

Gezamenlijke afgestemde reactie en vervolg op resultaten onderzoeken

Dit wordt sinds begin 2021 uitgevoerd. De verschillende overheden hebben gezamenlijk gereageerd op het RIVM briefrapport “Tussentijdse resultaten gezondheidsonderzoek IJmond”. O.a. de bijbehorende brief aan de staatssecretaris van I&W is zowel door de provincie als door de IJmond gemeenten ondertekend.

Aanvullend onderzoek wanneer dat nodig is

Afhankelijk van het onderzoek

Wanneer nodig

Extra inzicht wanneer nodig

Uit het hierboven genoemd RIVM briefrapport komen verschillende mogelijkheden en opties voort voor vervolgonderzoek. De provincie en de IJmondgemeenten beoordelen momenteel of en zo ja hoe deze vervolgonderzoeken moeten / kunnen worden uitgevoerd. Tevens bekijken de IJmondgemeenten hoe er lokaal uitvoering gegeven kan worden aan de aanbevelingen uit onder andere het rapport ‘Incidentie en prevalentie van kanker in de regio Kennemerland 2004-2018’ (juni 2020).

2

Overzicht onderzoeken, monitoring en inventarisaties In Hoofdstuk 3 van het programma Tata Steel zijn verschillende onderzoeken genoemd die zijn of worden uitgevoerd. Hieronder vindt u een korte stand van zaken, voor zo ver er relevante ontwikkelingen te melden zijn. Een uitgebreid overzicht van eerdere en nog lopende (gezondheids)onderzoek is binnenkort op de website van de provincie te vinden.

Onderzoeken naar de uitstoot (emissie) van Tata Steel •

Emissiebronnen fijnstof/NO2: Dit onderzoek was bij de vaststelling van het Programma Tata Steel voorzien in het kader van het Schone Lucht Akkoord (SLA) bij een aanwijzing van de IJmond als “hoog blootgestelde locatie”. Deze aanwijzing heeft nog niet plaatsgevonden. De exacte onderzoeksvragen worden verder nog bepaald.

•

Inventarisatie ZZS: PS zijn op 12 mei 2021 geïnformeerd over de stand van zaken van de inventarisatie ZZS. NB: Nadere informatie van Tata Steel is ontvangen op 19 mei 2021. De OD NZKG is deze informatie nu aan het toetsen.

•

Onderzoek geurbronnen Hoogoven 6/Kooksfabrieken: Dit onderzoek is afgerond en wordt betrokken bij het geurbesluit Tata Steel.

•

Luchtmeetnet/Meetstation Bosweg: Het datarapport luchtkwaliteit IJmond 2020 is op 2 juni 2020 gepubliceerd. De onderdelen van het meetstation Bosweg die gegevens verzamelen voor de jaarlijkse rapportage over de luchtkwaliteit IJmond zijn door de provincie NoordHolland overgenomen van Tata Steel. Tata Steel speelt geen enkele rol meer in het jaarlijkse datarapport.

•

Hollandse Luchten: De pilotfase van Hollandse Luchten is eind 2020 afgerond en het project gaat na de zomer van start met de volgende fase. In deze tweede fase wordt het doel breder omschreven als een platform tussen inwoners, overheid en bedrijfsleven waar kennis opbouwen, dialoog voeren en handelingsperspectieven verkennen over een gezonde leefomgeving centraal staan. We werken verder aan het ontwikkelen van betrouwbaar lokaal meetnetwerk en doen ervaring op met een nieuw participatie instrument. Belangrijke aspecten daarbij zijn een gebiedsgericht aanpak en participatie & dialoog.

•

Geurgegevens eNose netwerk: Tata Steel en de provincie Noord-Holland werken samen om meer inzicht te krijgen in geurhinder en geurbronnen in de Regio IJmond. Dit in de vorm van een pilot, waarin de informatie afkomstig van eNose netwerken van ODNZKG en Tata Steel worden gedeeld en gekoppeld aan bij Tata en ODNZKG binnengekomen klachten. Ook wordt er gebruik gemaakt van meteorologische gegevens. De pilot is gestart op 1 mei 2020, aanvankelijk voor 1 jaar. De pilot is geëvalueerd en wordt voortgezet. Inmiddels zijn de rapportages t/m het 4de kwartaal van 2020 beschikbaar. Met de pilot is meer inzicht ontstaan in geurbronnen, gerelateerd aan klachten uit de omgeving. Dit heeft ook concreet geleid tot een extra voorgenomen geurmaatregel in de Roadmap+ van Tata Steel (Beitsbaan 22).

•

Geluidzonebeheermodel samen met bewoners laten bekijken door een onafhankelijke deskundige: Dit traject is in maart 2021 opgestart en loopt nu.

•

Gezondheidsonderzoek RIVM: De eerste tussenresultaten zijn in april 2021 opgeleverd. Het volgende onderdeel van dit onderzoek volgt naar verwachting na de zomervakantie.

3

Uitvoeringsprogramma VTH Tata Steel:

OD NZKG

Vaststellen programma: 2020 Uitvoering: 2020-2022

Een integrale uitvoering van de VTH-taken bij Tata Steel.

Versneld aanscherpen vergunning Tata Steel

2020 - 2022

Aangescherpte vergunning waar mogelijk binnen weten regelgeving.

Extra toezicht & Handhaving Tata Steel

2020 – 2022

Betere naleving vergunning

2020 standpunt over vervolgtraject. Duur vervolgtraject nog niet bekend.

Minder NOx en ZZSemissies.

a. Regulier uitvoering VTH-taken b. Intensivering VTH-taken:

Kosteneffectiviteitsonderzoek NOx Pelletfabriek

Provincie/OD NZKG

Het Uitvoeringsprogramma is in november 2020 samen met het Programma Tata Steel vastgesteld. De OD NZKG heeft een eigen voortgangsrapportage opgesteld over het uitvoeringsprogramma VTH.

Over het standpunt ten aanzien van de Pelletfabriek zijn PS 9 december 2020 geïnformeerd. De OD NZKG gaat de betreffende maatregel bij de Pelletfabriek via de vergunning verplicht opleggen. Dit is een intensief traject waarvoor de voorbereiding in januari 2021 is gestart. Er is een nader extern onderzoek uitgevoerd naar de kosteneffectiviteit en het verwachte milieurendement. Ook is informatie opgevraagd bij de Zweedse overheid over de wijze waarop de 4

techniek is voorgeschreven in de vergunning (in zweden is de betreffende techniek toegepast bij een Pelletfabriek). Het vooroverleg voor het opleggen van de maatregel Pelletfabriek is in februari 2021 gestart. Hier wordt zowel BBT 36 (NOx verminderen) aangepakt als andere onderdelen die in de vergunning moeten worden aangescherpt (als onderdeel van de algehele aanscherping van de vergunning). In dit traject wordt bijvoorbeeld ook de minimalisatieverplichting ten aanzien van Zeer Zorgwekkende Stoffen meegenomen De realisatie van de maatregel is ook opgenomen in de Roadmap+ van Tata Steel (dus los van het van overheidswege ingezette traject tot wijziging van de vergunning). Tata Steel geeft in de Roadmap+ aan de maatregel bij de Pelletfabriek in 2025 gereed te hebben. Het uiteindelijke vergunningentraject zal op dit tijdspad aansluiten. EU/Rijk verzoeken actualiseren BREF’s/BBT’s

Provincie en gemeenten

Q1 2021 brief aan het Rijk versturen, traject daarna nog niet bekend.

Geactualiseerde BBT’s met aanvullende mogelijkheden in de vergunning.

Deze actie is onderdeel van de brief aan I&W van de provincie en de IJmondgemeenten naar aanleiding van het RIVM briefrapport “Tussentijdse resultaten gezondheidsonderzoek IJmond”.

5

Pilot Industrie Schone Lucht Akkoord

Provincie

2020 (onderzoek) en 2021 (besluit beleidsregel)

Meer mogelijkheden om in de vergunning te sturen op minder emissies.

Er is een tekstvoorstel dat landelijk gebruikt kan worden en wat de provincie gaat opnemen in de Nota Uitvoering en handhaving. Hierbij sluiten we aan bij het SLA. De planning is dat in het najaar van 2021 de Nota Uitvoering en handhaving 2022 opgesteld wordt. Mogelijk dat een latere invoering van de Omgevingswet nog van invloed is op de planning.

Monitoren voortgang Roadmap 2030 Tata Steel

Provincie en gemeenten

Doorlopend tot 2030

Zicht houden op implementatie aangekondigde maatregelen Roadmap 2030

Op 25 mei 2021 heeft Tata Steel de Roadmap aangevuld met de eerder aangekondigde investering van 300 miljoen. Dit is nu samengevoegd tot de Roadmap+. De uitvoering van verschillende eerder aangekondigde maatregelen is versneld. Uitgebreide informatie is te vinden op de website van Tata Steel.

Structureel in overleg met Tata Steel

Provincie

Afspraak voor structureel overleg in 2020, daarna Doorlopend

Aanvullende maatregelen voor de gezondheid en veiligheid in de IJmond

Voor 2021 is de overlegcyclus gepland.

6

Provincie en gemeenten

Provincie en gemeenten

Start in 2020, duidelijkheid en afspraken op hoofdlijnen in 2022.

Start in 2020

- Zicht op realisatie ambities Tata Steel 2035 en 2050. - Beter gesprek met Rijk (en Europa) over financiële middelen. - Duidelijkheid over de levensduur van Kooksfabriek 2. - Zicht op de dilemma’s van de toekomst.

Dit is een doorlopend actiepunt en komt in allerlei ambtelijke en bestuurlijke gesprekken aan de orde. Belangrijke onderdelen in de eerste helft van 2021 zijn:

- Gezondheid onderdeel van gesprek tussen de Rijksoverheid en Tata Steel - Milieudilemma’s energietransitie Tata Steel onder de aandacht

Er is een vaste werkgroep ingesteld met deelnemers uit de provincie NoordHolland, de IJmond gemeenten, en de ministeries van I&W en EZK. Insteek daarvan is om te kijken wat er gezamenlijk mogelijk is en hoe energietransitie, verduurzaming en gezondheid/milieu samen kunnen gaan c.q. op elkaar afgestemd moeten worden.

• •

De “Expression of principles” tussen Tata Steel en EZK. De start van de procedure voor het project Everest. Per statenvoordracht met het voorstel de provinciale coördinatieregeling voor Everest toe te passen bent u hier nader over geïnformeerd.

7

Vanuit de provincie en gemeenten wordt het belang van een gezonde leefomgeving in de IJmond op deze manier steeds naar voren gebracht. Voorts is in dit verband de Onderzoeksraad voor de Veiligheid (OVV): in april gestart met een onderzoek naar de risico’s van uitstoot door industrie, en die van Tata Steel in het bijzonder.

8

Overheden en uitvoerende diensten

Iedere 8 weken

Samenhangende actie en optreden als één overheid

Er is circa iedere 8 weken een bestuurlijk overleg, of zo veel vaker als nodig is.

Provincie en gemeenten

Q4 2020

Afgestemd optreden met meer overheden dan provincie en IJmondgemeenten

Er zijn verschillende gesprekken geweest en gepland tussen de provincie en de ILT en de OD NZKG. PNH en IL&T. Doel is te onderzoeken waar wij elkaar kunnen versterken. Rijkswaterstaat wordt betrokken door de OD NZKG als BRZO partner en in het vergunningentraject van het project Everest.

Provincie, gemeenten, Omgevingsdienste n en GGD

2021

- Voorbereid op de nieuwe Omgevingswet: Duidelijkheid over ieders rol en taak. - Zicht op wat nodig is in de Omgevingsplannen voor ambities Tata Steel 2050.

De Omgevingswet is uitgesteld naar 1 juli 2022, de uitvoering van dit actiepunt schuift mee. In een volgende rapportage wordt hier nader over bericht. Met de Omgevingswet komen alle onderwerpen uit de fysieke leefomgeving bij elkaar. Thema’s als gezondheid en veiligheid, maar ook milieuaspecten, natuur, verkeer en vervoer, erfgoed en water maken integraal onderdeel uit van gemeentelijke visies en beleid. De nieuwe wet biedt meer ruimte om invulling te kunnen geven aan ruimtelijke initiatieven vanuit de samenleving. Gezondheid komt

9

met de Omgevingswet explicieter als belang naar voren waardoor gezondheidsaspecten en de GGD meer betrokken kunnen worden. OD NZKG

2020-2021

- OD NZKG en omgeving in overleg (omgevingsmanager) - Ingericht klachtenloket - Loket in Wijk aan Zee

•

•

•

In februari 2021 is de OD NZKG gestart met gesprekstafels met omwonenden. Inmiddels zijn er 4 gesprekstafels geweest onder leiding van de omgevingsmanager van de OD NZKG. Begin mei 2021 is de webapplicatie Meldpunt Overlast Tata Steel in gebruik genomen. Het melden van overlast is hiermee vereenvoudigd en er is meer inzicht in meldingen die reeds zijn gedaan. De OD NZKG opende op 12 februari 2021 een dependance in Wijk aan Zee.

Provincie en gemeenten

2021 - 2022 Voor- en najaar

Zicht op ervaring leefomgeving Tata Steel

In het najaar van 2021 zal een eerste peiling worden uitgevoerd. Mogelijk schuift de laatste peiling daardoor naar voorjaar 2023.

OD NZKG en provincie

Q1 en Q2 2021

Betere publiekscommunicatie

Gestart. De verbeteringen worden stapsgewijs opgeleverd, dit blijkt meer een doorlopend proces te zijn, dit kan niet media 2021 worden “afgerond”. Tot nu toe zijn opgeleverd: • Alle onderzoeken zijn overzichtelijk gepresenteerd op de website van de provincie.

10

•

•

•

•

Webinar RIVM onderzoek + antwoorden op veel vragen op de website van de provincie gepubliceerd. Consequent nieuwsberichten op website OD NZKG of PNH bij ontwikkelingen over Tata Steel Eind 2020 startte de OD NZKG met het digitaal beschikbaar maken van alle vergunningen. Gezien de omvang gebeurt dit stapsgewijs. Vanaf april 2021 is op de website van de OD NZKG de Vergunningenviewer Tata Steel te raadplegen. Hierop is te zien aan welke milieuvoorschriften Tata Steel moet voldoen.

Provincie en gemeenten

Voor en najaar vanaf 2021

Podium voor de dialoog met de omgeving onder leiding van onafhankelijk voorzitter

Het definitieve programma Tata Steel 2020 – 2050 is in het voorjaar besproken met bewoners. Het voornemen is om in het 3de kwartaal een “breed” omgevingsoverleg te organiseren met overheden, bewoners en Tata Steel.

Provincie en gemeenten

Doorlopend

Raden en Staten kunnen hun controlerende en kader stellende rol blijven uitvoeren.

Deze rapportage is zowel aan Provinciale Staten als aan de gemeenteraden gestuurd. Provinciale Staten en de gemeenteraden worden regelmatig geïnformeerd over belangrijke ontwikkelingen. Provinciale staten ontvangen voor iedere commissie vergadering een aparte bijlage met informatie over lopende zaken in het 11

dossier Tata Steel/Harsco Metals. De nadruk ligt daarbij op VTH gerelateerde informatie. Er wordt gewerkt aan een voorstel om deze informatievoorziening anders in te richten.

12