E20 Update implementatie armoedevisie.pdf

GEMEENTE VELSEN

Collegebericht Weeknummer: 27

Datum vergadering

06-7-2021

Ambtenaar

M. Boerhof

Zaaknummer

75898-2021

Telefoonnr.

06 53451646

Portefeuillehouder(s)

M. Steijn

E-mailadres

mboerhof@velsen.nl

Bijlagen

1

Onderwerp: Update implementatie armoedevisie

Geachte leden van de raad, Met dit collegebericht informeren wij u over de voortgang van de implementatie van de armoedevisie. Met achtergrondinformatie over een aantal projecten en de planning daarvan. Bijlage bij dit bericht is de “Gelijke Kansen Krant”, waarin we lopende projecten en mijlpalen uitlichten. Deze bijlage verspreiden we tevens onder onze samenwerkingspartners die deelnemen aan de armoedecoalitie. Context In september 2020 heeft de raad Een andere kijk op armoede. Armoede- en schuldenbeleid gemeente Velsen 2020-2024 aangenomen (24 september 2020). Op 1 december 2020 is de armoederegisseur begonnen. In januari dit jaar vond de kick-off van de armoedevisie plaats samen met partnerorganisaties. De armoederegisseur stelde zich voor en het beleid werd in een notendop uitgelegd. Het beleid streeft vijf doelen na. In de uitvoeringsagenda, bijlage 1 van Een andere kijk op armoede, staat per doel welke projecten daar onder vallen. In de planning staat wanneer welke projecten worden uitgevoerd. In de Gelijke Kansen Krant worden een aantal van die projecten en mijlpalen uitgelicht. Deze krant vindt u als bijlage bij dit bericht. Achtergrondinformatie over projecten • Schuldhulpverlening aan ondernemers De gemeente heeft de wettelijke taak vanuit de Wet Gemeentelijke Schuldhulpverlening om ook schuldhulpverlening te bieden aan ondernemers.

Veel gemeenten, waaronder gemeente Velsen, vulden dit niet actief in. Door de coronacrisis veranderde dit, er ontstond in het hele land discussie over de interpretatie van dit deel van de wet en over de invulling en uitvoering ervan. Omdat meerdere gemeenten momenteel bezig zijn deze dienstverlening op te zetten, faciliteert VNG kennisuitwisseling. Dat helpt ons om te bepalen hoe wij deze taak het beste op kunnen pakken. Op dit moment werken we aan een plan over het inrichten van schuldhulpverlening aan ondernemers. In het plan wordt voorgesteld om schuldhulpverlening aan ondernemers uit te besteden. Daarnaast is het voorstel om samen te werken met een organisatie waarbij vrijwilligers, allen (ex)ondernemers, ondersteuning bieden aan ondernemers. Op termijn wordt gekeken of

GEMEENTE VELSEN lokale ondernemers (organisaties) een rol kunnen spelen. In het 3e kwartaal van 2021 wordt het plan ter besluitvorming aan het college aangeboden. • Kanteling van de dienstverlening Bij het vaststellen van de armoedevisie heeft u ingestemd met onderzoek naar de haalbaarheid van Mobility Mentoring®. Dit is een aanpak om samen met de inwoner de hulpvraag te definiëren en een stappenplan te maken om het probleem of de problemen te lijf te gaan. U leest hier meer over in de bijgaande Gelijke Kansen Krant. We brengen nu in kaart wat er praktisch en financieel nodig is voor de uitvoering van Mobility Mentoring®. Zo nodig komen we hier bij u op terug in de planning & control cyclus. Planning In december dit jaar ontvangt u een evaluatie over de functie armoederegisseur. Eind 2022 ontvangt u een tussentijdse evaluatie van de uitvoering van het beleid tot dan toe. In 2023 voeren we een armoedemonitor uit. Eventueel opnieuw met hulp van onderzoeksbureau KWIZ. Eind 2024 ontvangt u een eindevaluatie van het beleid.

Het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Velsen

GEMEENTE VELSEN

29 JUNI 2021

GELIJKE KANSEN KRANT V E L S E N

1 4 0 2 5 5

( G E E N

N E T N U M M E R

N O D I G )

W E R K T

A A N

D E

A A N P A K

I N F O @ V E L S E N . N L

V A N

A R M O E D E

W W W . V E L S E N . N L / A R M O E D E V I S I E

Samen op Maat (SOM) Om beter aan te sluiten op de hulpvraag van inwoners met financiële problemen is ook een goede samenwerking met bewindvoerders belangrijk. Met circa 25 regionale bewindvoerders hebben we afspraken gemaakt over de samenwerking, waaronder ook begeleiding op weg naar zelfredzaamheid. We hebben dit officieel vastgelegd in het convenant Samen Op Maat. Na een half jaar evalueren we de samenwerking en voeren waar mogelijk verbeteringen door. Meer informatie: https://www.velsen.nl/wethoudermarianne-steijn-ondertekent-convenant-samen-opmaat-som "Om de inwoner te helpen is het belangrijk dat we de juiste ondersteuning bieden."

Zelfredzaamheid stimuleren en de juiste hulp bieden Er is nog altijd sprake van een grote toename van mensen met schuldenproblematiek. Dit leidt tot veel maatschappelijke problemen, zoals armoede, sociale uitsluiting en gezondheidsproblemen. Om de inwoner te helpen is het belangrijk dat we de juiste ondersteuning bieden. Oftewel de meest passende, minst ingrijpende ondersteuning. Dit is maatwerk. De bedoeling is dat we de inwoner begeleiden naar lichtere ondersteuning en (indien mogelijk) zelfredzaamheid. We doen dit samen met onze partners die betrokken zijn bij schuldhulp-verlening, zoals de Nederlandse Kredietbank, het sociaal maatschappelijk werk en de bewindvoerder. Er zijn mensen die dat, bijvoorbeeld door aanhoudende stress, niet kunnen. Sinds dit jaar maken wij gebruik van het instrument Mesis. Via een vragenlijst die is ontwikkeld door wetenschappers, wordt de mate van zelfredzaamheid van de inwoner getoetst. Dit maakt inzichtelijk bij welke hulp de inwoner gebaat is en waar nog aan gewerkt kan worden. We gebruiken Mesis bij inwoners die schuldhulpverlening of bewindvoering aanvragen. Zo krijgen we een beeld welke hulp nodig is en of kan worden volstaan met een lichtere vorm van ondersteuning.

Regelingen en hulp beter leesbaar en vindbaar Op dit moment wordt de Velsenwijzer onder de loep genomen, voor wat betreft onderwerpen die raken aan het armoede- en schuldenbeleid. Het doel is om onnodige informatie te vermijden, met minder kliks bij de juiste informatie te komen, de teksten beter leesbaar te maken voor iedereen en aan te geven wel organisaties inwoners kunnen helpen als ze er zelf niet uit komen.

GELIJKE KANSEN KRANT

Wethouder Marianne Steijn ondertekent convenant Samen op Maat.

Nieuwe aanbieder schuldhulpverlening particulieren Nederlandse Kredietbank is sinds 1 juni 2021 nieuwe aanbieder van schuldhulpverlening aan particulieren. De klanten die voor deze datum aangemeld zijn, worden nog ondersteund door de oude aanbieder PLANGroep tot hun traject is afgerond.

GEMEENTE VELSEN

GEMEENTE VELSEN

29 JUNI 2021

GELIJKE KANSEN KRANT V E L S E N

1 4 0 2 5 5

( G E E N

N E T N U M M E R

W E R K T

A A N

N O D I G )

D E

A A N P A K

I N F O @ V E L S E N . N L

V A N

A R M O E D E

W W W . V E L S E N . N L / A R M O E D E V I S I E

Kanteling dienstverlening We hebben een Niveau 1 lidmaatschap afgesloten bij Empath Nederland, de organisatie die Mobility Mentoring® trainingen geeft en kennis deelt.Mobility Mentoring® is een aanpak om samen met de inwoner de hulpvraag te definiëren en een stappenplan te maken om het probleem of de problemen te lijf te gaan. Zo komt de hulpvraag van de inwoner op de eerste plaats te staan in plaats van de dienstverlening. De dienstverlener neemt de rol aan van coach die de inwoner begeleidt. De aanpak is gestoeld op de wetenschappelijke schaarste theorie¹: Wat doet stress met je brein?. Armoederegisseur Marije Boerhof (links) en wethouder Marianne Steijn (rechts).

Consulenten en wijkteam medewerkers hebben een groep gevormd². Hierin denken zij mee over hoe de kanteling kan worden gerealiseerd. Hun input is cruciaal omdat zij goed kunnen bepalen wat in de praktijk haalbaar is. Dit voorjaar heeft de groep de training over het gedachtengoed achter Mobility Mentoring® gevolgd. Onder leiding van de armoederegisseur worden twee sporen bewandeld: Enerzijds kijken we of kleine verbeteringen door te voeren zijn. Momenteel onderzoeken we bijvoorbeeld of het mogelijk is om herinnerings-smsjes te sturen naar inwoners over hun gemaakte afspraak. Ook kijken we of er explicieter gecommuniceerd kan worden over de mogelijkheid om een kennis/vriend of familielid op afspraak mee te nemen. Dat kan bij mensen onnodige spanning wegnemen. Daarnaast bekijken we of het werkbaar is om -voor zover dat nog niet gebeurt- de inwoner te bellen en te verbinden met hulp van Socius of MEE en de Wering als inwoners informatie incompleet aanleveren. Het moet werkbaar zijn, want de caseload van een consulent ligt gemiddeld op 120 inwoners en de werkdruk is, onder andere door de extra coronaRijksregelingen, erg hoog. Anderzijds onderzoeken we wat ervoor nodig is om Mobility Mentoring® te implementeren en wat de meerwaarde ervan zou zijn.

Op dit moment analyseren wij de haalbaarheid van bovenstaande aspecten. Aan alle aspecten zitten overwegingen. Overwegingen van praktische aard: wat is nodig om het in te passen in werkprocessen, kan het verwerkt worden in de systemen waar we mee werken, hoe monitoren en evalueren we het? Overwegingen van financiële aard: wat kost het en wat levert het op? Gaan we Mobility Mentoring® implementeren, dan doen we dat eerst als pilot met een beperkt aantal deelnemers (inwoners). De ervaringen van inwoners worden gemonitord en is uitgangspunt voor eventuele aanpassingen.

Foto: Stock

Mobility Mentoring® bestaat uit: -Coaching inwoner: een consulent neemt een coachende rol aan waarbij hij/zij samen met de inwoner doelen bepaalt en daarna kijkt hoe de dienstverlening daarbij van pas komt; -De brug naar zelfredzaamheid, die in kaart brengt hoe het met een inwoner op verschillende leefgebieden gaat; -Doel-actieplannen: dit formulier helpt de inwoner om doelen te formuleren en op te delen in kleine stappen. Het maakt ook valkuilen en oplossingen inzichtelijk; -Psycho educatie waarbij met de inwoner wordt besproken wordt wat stress met je doet. Hiermee steken we inwoners een hart onder de riem. -Werken met beloningen: om inwoners positief te stimuleren, kunnen we werken met beloningen. Dit kan geldelijke zijn, bijvoorbeeld VVV-bonnen. Het kan ook door het sturen van een compliment via een kaartje, een mailtje of smsje.

[1] Shafir E. & Mullainathan S. (2013), Schaarste. Hoe gebrek aan tijd en geld ons gedrag bepalen, Maven Publishing. [2] Het groepje bestaat uit: 2 projectleiders (voormalige verbinders), 1 consulent intake, 1 consulent bestand, 1 consulent schuldhulpverlening, 1 wijkteam medewerker van MEE & De Wering en 1 wijkteam medewerker van Socius.

GELIJKE KANSEN KRANT

GEMEENTE VELSEN

GEMEENTE VELSEN

29 JUNI 2021

GELIJKE KANSEN KRANT V E L S E N

1 4 0 2 5 5

( G E E N

N E T N U M M E R

W E R K T

N O D I G )

A A N

D E

A A N P A K

I N F O @ V E L S E N . N L

V A N

A R M O E D E

W W W . V E L S E N . N L / A R M O E D E V I S I E

Sociaal Leenfonds FUN ook beschikbaar voor Velsense inwoners Het doel van het Sociaal Leenfonds (SLF) is het voorkomen van verdere schuldenproblematiek. Een lening van het SLF helpt om een periode met minder inkomsten te overbruggen, ommeerdere kleine schulden af te lossen en om incassotrajecten te voorkomen. De maximale hoogte van de lening bedraagt € 1.750,- voor alleenstaanden. Voor gezinnen is dat €2.500,-. Er is geen inkomensgrens en er worden geen kosten in rekening gebracht. Aanvragen kunnen alleen gedaan worden door hulpverleners. Meer informatie https://urgentenodenhaarlem.nl/aanvragen/sociaal-leenfonds

Vroegsignalering Sinds 1 januari 2021 is vroegsignalering een wettelijke taak van gemeenten. Om deze taak uit te voeren, zijn we aangesloten bij het Landelijk Convenant Vroegsignalering. Inmiddels werken we samen met meer dan 30 energieleveranciers, zorgverzekeraars en woningcorporaties om mensen met betalingsproblemen zo vroeg mogelijk in beeld te krijgen.

Aansluiting bij het Jeugdfonds Sport en Cultuur Voor 't zelfde geld is een initiatief van het Taalhuis. Foto: gemeente Velsen.

Voor 't zelfde geld

Inwoners die moeite hebben om hun administratie op orde te houden en hierdoor in de schulden dreigen te raken, kunnen vanaf oktober 2021 deelnemen aan “voor t zelfde geld”. Dit is een tienweekse cursus waarbij deelnemers handvatten krijgen om hun administratie en geldzaken op orde te brengen. Daarnaast is er aandacht voor basisvaardigheden als lezen, schrijven, rekenen en digitale vaardigheden. Voor ’t zelfde geld is een initiatief van het Taalhuis. Een samenwerkingsverband waarin bibliotheken, welzijnspartners, stichting Lezen & Schrijven en gemeenten samenwerken. Het valt onder Participatiebeleid maar heeft een link heeft met mensen die in armoede leven of bij wie armoede dreigt.

GELIJKE KANSEN KRANT

We willen graag dat alle kinderen kunnen meedoen in de samenleving. Daarom is de gemeente Velsen per 1 januari 2021 aangesloten bij het Jeugdfonds Sport & Cultuur. Dit fonds betaalt de contributie of het lesgeld en eventueel de benodigde sportkleding, muziekinstrument of andere materialen. Zo kunnen ook kinderen uit gezinnen waar weinig geld is, lid worden van een sportclub of een dans, muziek, kunst – of theaterschool. Intermediairs kunnen de aanvragen verzorgen. Dit kunnen buurtsportcoaches, welzijnswerkers of medewerkers van het sociaal wijkteam zijn. Zij hebben zicht op de financiële situatie van een gezin. Door met intermediairs te werken, bereiken we meer kinderen. Door de coronacrisis ontvangt het Jeugdfonds minder aanvragen dan normaal. De verwachting is dat dit na de coronacrisis op zal lopen. De doelgroep van JFSC zijn kinderen van 0 tot 18 jaar uit gezinnen met een inkomen tot 110% van het sociaal minimum. Meer informatie: https://www.velsen.nl/ieder-kind-doetmee/sport-en-cultuur-voor-kinderen

GEMEENTE VELSEN

GEMEENTE VELSEN

29 JUNI 2021

GELIJKE KANSEN KRANT V E L S E N

1 4 0 2 5 5

( G E E N

N E T N U M M E R

W E R K T

N O D I G )

A A N

D E

A A N P A K

V A N

I N F O @ V E L S E N . N L

A R M O E D E

W W W . V E L S E N . N L / A R M O E D E V I S I E

Samen met basisonderwijs werken aan tegengaan kinderarmoede In januari 2021 is MEE & de Wering gestart met het project om de samenwerking met basisscholen, op het gebied van kinderarmoede, te intensiveren. MEE & de Wering inventariseert bij scholen in IJmuiden, Velsen Noord en Velserbroek wat basisscholen tot nu toe signaleren en wat basisscholen doen. Ze brengen het hulpaanbod (kindregelingen en hulp rondom geldzorgen) bij basisscholen onder de aandacht. Ook gaan ze in gesprek met basisscholen en ketenpartners om te definiëren wat er nodig is om goed te kunnen signaleren, informeren en doorverwijzen.

Foto: stock.

Indirecte schoolkosten

Ouders van schoolgaande kinderen staan voor veel extra kosten. Indirecte schoolkosten zijn kosten die ouders maken voor de ouderbijdrage, schoolactiviteiten (zoals schoolreis of werkweek) en kosten voor materiaal (zoals een boekentas of schrijfgerei). Gemeente Velsen bood al € 270 per kind per jaar aan kinderen in het voortgezet onderwijs. Ouders van basisonderwijskinderen kunnen € 50 per kind per jaar aanvragen. Meer informatie vindt u op: https://www.velsen.nl/producten/bijzon dere-bijstand-indirecte-schoolkosten

Het onderzoek moet duidelijk maken of het aanbod van de gemeente aansluit bij de behoefte van de scholen. We hopen dat het onderzoek conclusies oplevert over waar we wel enniet mee door moeten gaan, wat er verbeterd kan worden en wat we wellicht nieuw moeten opzetten. De pilot loopt tot en met eind 2021. In juni heeft MEE & de Wering, in het LEA (bestuurlijk overleg van Velsense basisscholen) een presentatie gegeven over de tussentijdse resultaten. De reacties waren positief.

Huiswerkbegeleiding Plus

Huiswerkbegeleiding Plus is voor kinderen die opgroeien in huishoudens waarbij het inkomen lager is dan 130% van het sociaal wettelijk minimumloon. De kinderen worden professioneel begeleid. Dit gebeurt bij de kinderen thuis en door aan te sluiten bij reguliere huiswerkbegeleiding. Momenteel wordt Huiswerkbegeleiding Plus aangeboden door Study Consultancy en Happy Homework in de vorm van een pilot. Jaarlijks maken ongeveer 20 leerlingen uit het basis- en middelbaar onderwijs gebruik van het aanbod.

Leerlingdebatten armoede

Samen met Stichting Discussiëren Kun Je Leren organiseerden we op verschillende basisscholen een debat over armoede. Er deden dit jaar 7 klassen mee. Door het onderwerp onder leerlingen bespreekbaar te maken, willen we het taboe doorbreken en aandacht vragen voor schuldpreventie. In aanloop naar het debat hebben leerlingen twee andere klassen gevolgd. Hierin worden zij meegenomen in het thema ‘geld’ en leren ze technieken om met elkaar in debat te gaan. Informatie vindt u op https://www.discussierenkunjeleren.nl/

Armoedecoalitie draait volop!

De armoedecoalitie is een samenwerkingsverband voor iedereen die een bijdrage wil leveren aan het tegengaan van armoede en schulden in de gemeente Velsen. Leden van de armoedecoalitie ontvangen 2 keer per jaar een nieuwsbrief. Ook worden zij uitgenodigd voor themabijeenkomsten waarin nagedacht wordt over oplossingen en kennis wordt uitgewisseld. Het thema van de eerste bijeenkomst ‘Hoe bereiken we de doelgroep’ was door de leden uitgekozen. Op 23 juni zijn de ideeën die uit die bijeenkomst vloeiden concreet gemaakt. De ideeën waren: aanbellen, storytelling en ervaringsdeskundigen. De armoedecoalitie wil een campagne voeren om armoede bespreekbaar te maken. Een onderdeel daarvan is verhalen delen van mensen die in armoede leven of geleefd hebben. Momenteel telt de armoedecoalitie 34 leden die 27 organisaties vertegenwoordigen. De bedoeling is dat de armoedecoalitie groeit, daarom is onze oproep: ‘spread the word’. Meer informatie vindt u op www.velsen.nl/armoedecoalitie

GELIJKE KANSEN KRANT

GEMEENTE VELSEN