E19 Zelfbewoningsplicht en planning actualisatie Huisvestingsverordening.pdf

GEMEENTE VELSEN

Collegebericht Weeknummer: 51

Datum vergadering

15-12-2020

Ambtenaar

P. Bakker

Zaaknummer

131968-2020

Telefoonnr.

0255 567437

Portefeuillehouder(s)

F. Bal

E-mailadres

pbakker@velsen.nl

Bijlagen

Geen

Onderwerp: Zelfbewoningsplicht en planning actualisatie Huisvestingsverordening

Geachte leden van de raad, Aanleiding In de aanloop naar de Woonvisie Velsen 2040 heeft u vragen gesteld over de zelfbewoningsplicht. In een memo van 23 december 2019 gingen wij in op de mogelijkheden om deze plicht op te leggen. De conclusie was dat de mogelijkheden beperkt zijn als de gemeente zelf geen grond verkoopt. Een zelfbewoningsplicht geeft bij verkoop van een woning voorrang aan eigenaarbewoners boven beleggers. Dit gaat alleen al snel in tegen het eigendomsrecht, de vrijheid van vestiging en het recht van vrij verkeer van kapitaal. We gaven in de memo aan dat minister Ollongren aangekondigd had te onderzoeken in hoeverre een zelfbewoningsplicht voor bestaande koopwoningen een passende maatregel is om de bestaande koopvoorraad te beschermen. Inmiddels is de onderzoeksfase doorlopen en ligt er een wetsvoorstel die de gemeente meer handvatten kan geven. Onder voorwaarden kan, middels de huisvestingsverordening, een ‘opkoopbescherming’ ingesteld worden voor bepaalde buurten. Dit lijkt erg op de zelfbewoningsplicht. De huidige mogelijkheden Voor het verkopen van gemeentelijke gronden heeft de gemeente Velsen in haar eigen Algemene Voorwaarden bij verkoop (en erfpacht) een anti-speculatiebeding met zelfbewoningsplicht opgenomen, met een duur van drie jaar. Dit beding bevat ook ontheffingsmogelijkheden.

Volgens jurisprudentie is voor een anti-speculatiebeding met zelfbewoningsplicht een maximale termijn van vijf jaar toelaatbaar. Voor gronden van derden die voor woningbouw herontwikkeld worden, is het opleggen van een anti-speculatiebeding en een zelfbewoningsplicht afhankelijk van de vrijwillige medewerking van de ontwikkelaar. Op basis van vrijwilligheid kan de ontwikkelaar al dan niet meewerken aan het verzoek van de gemeente, om in de te sluiten koopovereenkomsten met de afnemers van de woningen een anti-speculatiebeding met zelfbewoningsplicht op te leggen. De gemeente kan de ontwikkelaar hiertoe niet verplichten.

GEMEENTE VELSEN Nieuwe mogelijkheden wetsvoorstel Voor bestaande woningen waren er tot dusver geen mogelijkheden om in te grijpen. Door het Wetsvoorstel ‘Opkoopbescherming en verruiming mogelijkheden tijdelijke huurcontracten’ kan daar verandering in komen. De minister stelt voor om aan de Huisvestingswet 2014 (tijdelijk) bepalingen toe te voegen die het mogelijk maken voor gemeenten om de goedkope en middeldure koopwoningen beschikbaar te houden voor eigenaar-bewoners (en hen zo te ‘beschermen’ tegen het opkopen van deze woningen door beleggers). De opkoopbescherming kan gelden voor twee situaties. In de eerste plaats in buurten waarin er schaarste is aan goedkope en middeldure woningen. Deze schaarste leidt tot onevenwichtige en onrechtvaardige effecten voor starters en mensen met een middeninkomen die niet aan een woning kunnen komen. In de tweede plaats wanneer de leefbaarheid in de buurt wordt aangetast door de opkoop van deze woningen voor de verhuur. Om de wet te kunnen toepassen moet noodzaak, geschiktheid en proportionaliteit worden aangetoond. Vervolg Het wetsvoorstel ligt momenteel voor een ieder online tot 22 december 2020 ter consultatie. Bij het opstellen van de nieuwe gemeentelijke huisvestingsverordening (die vervalt op 15 april 2021) worden de ontwikkelingen rond de opkoopbescherming gevolgd en zo nodig en mogelijk opgenomen in de nieuwe verordening.

Planning actualisatie Huisvestingsverordening De geldende Huisvestingsverordening vervalt per 15 april 2021. De regiogemeenten zijn al met elkaar in overleg over de actualisatie van de verordening. Uitgangspunt was en is een regionale verordening als basis waar iedere gemeente lokaal invulling aan kan geven. De vervaldatum van de Huisvestingsverordening verschilt per gemeente als gevolg van tussentijdse aanpassingen. Ook blijkt dat een nieuwe verordening door meerdere actuele (beleids)ontwikkelingen niet tijdig aan de raden kan worden aangeboden. Naast de ontwikkelingen rond de opkoopbescherming gaat het hierbij om de evaluatie van de gezamenlijke woonruimteverdeling in de regio en actuele jaarcijfers over 2020, de Wet Toeristische Verhuur (gewijzigd per 1 januari) en (onder andere in Velsen) een voorstel voor de Doelgroepenverordening. In het eerste kwartaal van 2021 stelt het college uw raad daarom voor om de huidige huisvestingsverordening te verlengen voor een periode van 8 maanden. Ook in de andere gemeenten waar dit van toepassing is, gebeurt dit. Naar verwachting in het tweede kwartaal van 2021 legt het college u een uitgangspuntennotitie voor een nieuwe verordening voor. De wijzigingen die de genoemde ontwikkelingen met zich meebrengen, kunnen dan op zorgvuldige wijze in één keer in de nieuwe regionaal afgestemde verordening worden opgenomen.

Het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Velsen