E12 Evaluatie armoederegisseur.pdf

GEMEENTE VELSEN

Collegebericht Weeknummer: 48

Datum vergadering

30-11-2021

Ambtenaar

P. de Vink

Zaaknummer

140298-2021

Telefoonnr.

0255 567200

Portefeuillehouder(s)

M. Steijn

E-mailadres

pdeVink@velsen.nl

Bijlagen

1

Onderwerp: Evaluatie armoederegisseur

Geachte leden van de raad, Een goede uitvoering van het armoedebeleid is van groot belang. Voor het aanjagen van het proces, het borgen van de aanpak en het zorgen voor verbinding is een armoederegisseur cruciaal. De armoederegisseur is nu een jaar aan de slag voor Velsen. Via een motie gaf de gemeenteraad aan de inzet van de armoederegisseur te willen evalueren. Dit collegebericht bevat een evaluatie op proces van de taken van de armoederegisseur. We nemen daarbij de stand van zaken mee met betrekking tot het aanjagen van de visie, de kanteling van de werkwijze en de schuldhulpverlening. In 2022 volgt een inhoudelijke evaluatie van de armoedevisie waarbij we dieper ingaan op de verschillende projecten binnen de armoedevisie. Werkzaamheden armoederegisseur Opzetten armoedecoalitie Duurzaam bestrijden van armoede in Velsen is een gezamenlijke opgave. Het lukt alleen door samenwerking met diverse betrokken partijen, zoals maatschappelijke partners, inwoners en werkgevers. Er was geen gestructureerd overleg waar partijen bij elkaar kwamen om over armoede en schulden te spreken. Tijdens het seminar in oktober 2019 bleek daar wel behoefte aan te zijn. Ook binnen de gemeentelijke organisatie is het van belang om het thema armoede en schulden de komende jaren (integraal) hoog op de agenda te houden en om de voorgenomen kanteling te ondersteunen.

Daartoe heeft de armoederegisseur de armoedecoalitie opgezet. De armoedecoalitie is een samenwerkingsverband voor iedereen die een bijdrage wil leveren aan het tegengaan van armoede en schulden in de gemeente Velsen. Partijen kunnen elkaar zo beter vinden. Leden van de armoedecoalitie ontvangen twee keer per jaar een nieuwsbrief. Ook nodigen wij hen uit voor themabijeenkomsten waarin we nadenken over oplossingen en kennis uitwisselen. In de coalitie zijn 27 verschillende organisaties vertegenwoordigd, waaronder scholen, welzijnsorganisaties, de participatieraad, de GGD, gemeente en bewindvoerders. Op dit moment werken we in samenwerking met de armoedecoalitie aan een campagne om schaamte rondom armoede en schulden tegen te gaan.1

1 Meer informatie is te vinden op www.velsen.nl/armoedecoalitie

GEMEENTE VELSEN Kanteling dienstverlening De armoederegisseur is verantwoordelijk voor de kanteling van de dienstverlening. Om anders te kunnen kijken naar armoede is een kanteling van onze werkwijze nodig. Het doel is om aan te sluiten op het perspectief van de Velsenaar. Dat doen we door onze inwoners centraal te stellen en uit te gaan van een realistische verwachting. Daarbij stellen we ons telkens de vraag: Is het ‘doenlijk’ voor onze inwoners? Om dit te verwezenlijken is de gemeente gestart met een nieuwe werkwijze. De werkprocessen, bestanden en intakes binnen de gemeentelijke schuldhulpverlening zijn onder de loep genomen en er is gekeken naar verbeterpunten. Eén van de verbeterpunten is dat consulenten nu vaker bellen naar de inwoner om hulp aan te bieden, bijvoorbeeld bij het verzamelen van informatie. Daarnaast startten we met de pilot schuldhulpverlening. De pilot bestaat uit het afnemen van een vragenlijst en het voeren van een brede intake. Aan de hand van de vragenlijst verstrekt de inwoner informatie die vervolgens wordt vertaald in een zogenoemd assessmentresultaat. Dit resultaat ondersteunt de professional in het gesprek om samen met de inwoner tot een besluit te komen over de beste passende dienstverlening bij schulden.

De brede intake houdt in dat consulenten samen met maatschappelijk partners (Socius of MEE & De Wering) het intakegesprek voeren met de inwoner. Dit gesprek steken zij breder in. Zo kijkt men ook naar oplossingen van de mogelijke oorzaken en gevolgen van schulden en kan de schuldenproblematiek integraal aangepakt worden. Daarnaast onderzoekt de armoederegisseur samen met een kwaliteitsmedewerker en projectmedewerkers waarom het nu niet altijd lukt om inwoners bij de ondersteuning maatwerk te leveren en mensgericht bezig te zijn. Daarna zoeken we naar gerichte oplossingen. Eerder is gekeken naar de mogelijkheden van Mobility Mentoring®. Dit is een aanpak om samen met de inwoner de hulpvraag te definiëren en een stappenplan te maken om het probleem of de problemen te lijf te gaan. Echter deze aanpak blijkt op dit moment nog een stap te ver binnen de Velsense situatie. Vanuit de uitvoering is er behoefte om eerst meer begrip te krijgen voor wat stress voor gevolgen heeft voor inwoners met schulden. Daar zal het komende jaar de focus op komen te liggen. Op termijn kunnen we wel elementen uit de aanpak van Mobility Mentoring® opnemen in de werkwijze. Schuldhulpverlening Gemeenten hebben de wettelijke taak om naast de reguliere schuldhulpverlening ook hulp te verlenen aan ondernemers. De armoederegisseur heeft deze schuldhulpverlening vormgegeven.

Concreet voor ondernemers uit Velsen betekent dit dat er drie vormen van dienstverlening zijn toegevoegd: 1. Ondersteuning voor de ondernemer om (nog) beter te leren ondernemen en wellicht problemen door schulden te voorkomen. Dit is zowel ondersteuning op administratief gebied als ondersteuning over het ondernemerschap. Om dit uit te voeren, schakelt de gemeente Over Rood en Ondernemersklankbord in. Zij koppelen een vrijwilliger (met relevante ervaring, bijvoorbeeld als zelfstandig ondernemer) aan een ondernemer. 2. Schuldhulpverleningstrajecten voor ondernemers met problematische schulden. De gemeente Haarlem voert dit namens ons uit. 3. Hulp voor stoppende ondernemers (ex-ondernemers) bij de administratieve afwikkeling van een onderneming. Ook hiervoor geven we een opdracht aan Over Rood. Daarnaast starten we tot eind 2022 een proef waarbij de ondernemer bijzondere bijstand kan ontvangen voor de boekhouderkosten als de ondernemer voldoet aan de voorwaarden. Integraal communicatieplan Het communicatieplan rondom de armoedevisie is breed uitgezet. Brieven richting inwoners maken we begrijpelijker en leesbaarder. Regelmatig verschijnt er in de Jutter/Hofgeest een stuk over de voortgang van de implementatie van de armoedevisie. Het onderdeel ‘Werk & Inkomen’ van de

GEMEENTE VELSEN Velsenwijzer updaten we momenteel, waardoor inwoners in een oogopslag kunnen zien hoe en waar zij ondersteuning kunnen krijgen bij hun hulpvraag. Daarnaast zijn de website en flyer met minimaregelingen voor kinderen aangepast op de nieuwe situatie. Zo is bijvoorbeeld het Jeugdfonds Sport & Cultuur op deze folder opgenomen. Stand van zaken In de Begrotingsraad bent u meegenomen in de voortgang van de verschillende projecten van de armoedevisie. De armoederegisseur richt zich het komende jaar onder andere op de pilot financieel café, het inzetten van ervaringsdeskundigen en sleutelfiguren, voortzetting van het integraal communicatieplan en de samenwerking met huisartsen en werkgevers. Een overzicht van alle projecten en de planning vindt u in de bijlage ‘Planning projecten armoedevisie’. Vervolg In de armoedevisie is opgenomen dat de armoederegisseur aangesteld wordt voor twee jaar. Wij zijn voornemens om in februari 2022 een raadssessie te organiseren om u mee te nemen in de stand van zaken omtrent het uitvoeringsprogramma van de armoedevisie. Zo is er de mogelijkheid om dieper op de individuele projecten in te gaan en de voortgang te bespreken. Eind 2022 volgt een uitgebreidere tussentijdse evaluatie van de armoedevisie als geheel. Daarin bespreken we de voortgang van de vijf pijlers van de armoedevisie en de behaalde doelen.

Het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Velsen

Doel 1: effectievere schuldhulp Reguliere werkzaamheden Schuldhulpverlening

Budgetbeheer

Loopt Optimaliseren proces schuldhulpverlening, kijken of proces beter/ makkelijker kan Mesis screening tool

Algemeen Maatschappelijk Werk + Sociaal Kanteling dienstverlening (uitwerken Raadslieden (Socius) plan van aanpak + kostenplaatje van 2 scenario's. Scenario I: een pilot waarbij wordt gewerkt volgens mobility mentoring. Scenario II verweven van aspecten van Mobility Mentoring in bestaande dienstverlening). New Future Vergroten financiële zelfredzaamheid na bewindvoering/convenant bewindvoering Samen Op Maat (SOM) Onderzoek zzp-ers en inwoners met een Inzetten energiecoach (vanuit eigen bedrijf (dit was geen onderzoek, dit beleidsveld wonen) was het opzetten van een hele nieuwe dienstverleningstak= 12 oktober heeft college ingestemd met voorstel, dienstverlening begint nadat opdrachtbrieven ondertekend zijn) 155 help een bedrijf (online advies voor zelfstandig ondernemers)

Armoedecoalitie

Gaan we niet doen: Schuldenpardon. Discussie in tweede kamer wordt niet Gaan we niet doen: huizenbezitters en inwoners zonder inkomen (is project van NVVK en loopt niet)

Doel 2: vroegtijdig in beeld/ minder Velsenaren in schulden Reguliere werkzaamheden Loopt Preventie en voorlichting (folder, cursus e.d.) Convenant voorkoming huisuitzetting

Doorontwikkeling vroegsignalering Integraal communicatieplan

Convenant vroeg-signalering betalingsachterstanden (samenwerking met sociaal wijkteam)

Wijkaanpak IJmuiden, VelsenNoord***

Sociaal raadslieden – Socius*

Beter in beeld door samenwerking Sociaal Wijkteam

Formulierenbrigade – Socius

Integraal communicatieplan: Velsenwijzer onderdeel werk & inkomen wordt verbeterd, brieven zijn/ worden nog steeds verbeterd, folder met minimaregelingen wordt geupdate, campagne om schaamte rondom armoede en schulden tegen te gaan wordt ism armoedecoalitie opgezet

Financiële Administratie Thuis (FAT) – Socius Schuldhulpmaatje Taalhuis Velsen** *Staat in de armoedevisie niet expliciet genoemd bij dit doel maar hoort hier wel thuis. **De tekst in de armoedevisie klopt niet helemaal. Taalhuis IJmuiden is een regionale samenwerking van bibliotheken, welzijnsorganisaties en gemeenten. Aangesloten organisaties organiseren diverse activiteiten die de volgende doelen nastreven: verbeteren taalvaardigheden, rekenen, lezen schrijven en digitale vaardigheden. Een Velsens voorbeeld daarvan is het taalspreekuur waarbij een taalexpert van het Nova college (de huidige formele opleider van Nederlandse taal) het taalniveau van de inwoner toetst en verwijst naar passend aanbod. *** Wijkaanpak IJmuiden, Velsen Noord = pilot financieel café (meer info 2.4) + Pilot van MEE & de Wering (meer info 4.2.1- IV

Doel 3: financieel weerbaar door ondersteuning op maat Reguliere werkzaamheden Loopt Inkomensondersteunende maatregelen (bijzondere bijstand en alle minimaregelingen)

Het verhogen van de inkomensgrens voor de kindregelingen van 110 % naar 120% (is aangevraagd in de perspectiefnota)

Collectieve zorgverzekering

Verbeteren dienstverlening door ontbureaucratisering: informatie+ aanvraagprocedures minimaregelingen worden vereenvoudigd

Re-integratie (vanuit PW beleid)

Gezondheid en bewegen (vanuit PW beleid)

Gaan we niet doen: Onderzoek verhogen inkomensgrens individuele inkomenstoeslag van 100 naar 110%. Er is besloten om te bezuinigen op de IIT. De termijn om in aanmerking te komen is verhoogd naar 48 maanden met een laag inkomen

Doel 4: Alle kinderen gelijke kansen Reguliere werkzaamheden

Loopt

Kindgebonden budget

Experiment vrij te besteden budget wijkteams/ doen wat nodig is voor kinderen in armoede. DIT LOOPT NIET, gaat Rick binnenkort evalueren. Uitkomst wordt waarschijnlijk om dit niet door te zetten. De € 10.000 die vrijkomt kan ingezet worden voor iets anders wat bijdraagt aan het doel.

Gratis naar de speeltuin

Huiswerkbegeleiding voor kinderen en hulp voor ouders Preventie via educatie op scholen/ uitbreiding educatie op scholen (stond pas 2023 in planning maar nu opgepakt) + I.s.m. scholen publiciteit aan (kind)regelingen geven = Pilot MEE & de Wering *

Gratis zwemmen

Indirecte schoolkosten VO Indirecte schoolkosten BO Fietsregeling

Computerregeling Bijdrage voor deelname aan sport en cultuur (via JFSC)

Beweegaanbod 0-4 jaar (wordt opgepakt binnen sportbeleid)

Vangnetregeling zwemdiploma Nieuw: Stichting babyspullen Aanvraagprocedures vereenvoudigen Informatiebrief jongeren 18 jaar Playback voorstellingen op het VO Voorstelling basisschool Moneyways financiële educatie VO Educatie over gezond eten JINC Gezonde school (wordt opgepakt binnen jeugdbeleid)

Doel 5: samenwerken Reguliere werkzaamheden*

Loopt

Fonds Urgente Noden (FUN)

Armoederegisseur Armoedecoalitie Samenwerking met voorveld, jeugd en scholen *Sociaal Raadslieden, Financiële Administratie Thuis (FAT), Formulierenbrigade, Schuldhulpmaatje vallen onder reguliere

ALGEMENE MAATREGELINGEN Reguliere werkzaamheden* Benchmark armoede en schuldhulpverlening (Divosa) Rapportage (subsidie)relaties

Loopt

Afgerond Sociaal Leenfonds

Afbouw budgetbeheer (PLANGroep en Socius) Aanbesteding schuldhulpverlening + nazorg bij schuldhulpverlening

project van NVVK en loopt niet)

Afgerond Beleidsregels Wet gemeentelijke schuldhulpverlening aanpassen

ort hier wel thuis. is een regionale samenwerking van bibliotheken, eren diverse activiteiten die de volgende doelen digitale vaardigheden. Een Velsens voorbeeld ege (de huidige formele opleider van Nederlandse

info 2.4) + Pilot van MEE & de Wering (meer info

Af Aanpak armoede in relatie met gezondheid - leerkring

Inzetten energiecoach (vanuit beleidsveld wonen)

Aansluiten bij JFSC. Voor sport met €250 en cultuur met €350 + onderbrengen vangnetregeling zwemlessen onderbrengen bij JFSC, hiervoor een bedrag van €600 voor behalen van A+B diploma nkomenstoeslag van 100 naar 110%. Er is besloten verhoogd naar 48 maanden met een laag inkomen

Af Verhogen vergoeding deelname sport en cultuur voor kinderen / jongeren 0 t/m 17 jaar van € 200 naar € 275 dat is via JFSC € 250 geworden voor sport en voor cultuur € 350

Af Netwerkbijeenkomst Aansluiten alliantie kinderarmoede

enbrigade, Schuldhulpmaatje vallen onder reguliere

Af

Voor eind 2021 Onderzoek schuldhulpverlening (zowel particulieren als zelfstandigen) in eigen beheer Onderzoek saneringskrediet (zowel particuliere schuldhulpverlening als schuldhulpverlening aan ondernemers)

Q1 & Q 2 2022 Pilot financieel café Inzet ervaringsdeskundigen

Inzet sleutelfiguren

Hier wordt achter de schermen al aan gewerkt maar dit komt tot uiting in Q1: Integraal communicatieplan: Velsenwijzer onderdeel werk & inkomen wordt verbeterd, brieven zijn/ worden nog steeds verbeterd, folder met minimaregelingen wordt geupdate, campagne om schaamte rondom armoede en schulden tegen te gaan wordt ism armoedecoalitie opgezet

Q4, 2021, Q 1 & 2 2022 Uitwerken voorstel bijverdienste naast uitkering (= naar aanleiding van een motie)

Onderzoek stadspas (eind 2021 af, onder voorbehoud dat we iemand vinden om het onderzoek uit te voeren)

Gezondheid, armoede en preventieakkoord

Beleidsregels bijzondere bijstand aanpassen (deze worden in januari 2022 vastgesteld) Terugvordering en verhaal (kijken naar taken en werkzaamheden van de teams administratie/debiteuren en terugvordering. Wat kan er efficiënter ingericht worden voor zowel de uitvoering als voor de burger) Bronheffing bespreken met verzekeraar/ RUB: : hier zijn we mee bezig. Er wordt een plan van aanpak gemaakt zodat we per 1 jan 2022 kunnen starten.

Q1 & Q2 2022 Geheel nieuwe aanpak om dit doel te bereiken binnen bestaande middelen. De uitkomsten van het onderzoek van MEE & de Wering worden besproken met alle basisscholen en maatschappelijke partners. Ook met kennis van de alliantie kinderarmoede + maatschappelijke partners wordt bekeken: waar gaan we mee verder, wat willen we aanpassen, waar stoppen we mee, wat willen we nieuw opzetten?

Randprogramma Week van het Geld (maart 2022) in samenwerking met scholen en partners die aanbod hebben rondom dit thema

Q1 Q2 2022 samenwerken met werkgevers, huisartsen

Q4 2021 en Q1 & Q2 2022 eind 2021: evaluatie armoederegisseur Onderzoeken monitor Velsen (armoede &schulden) uitwerken + statistiek en onderzoek