E11 College van Velsen positief over uitkomsten haalbaarheidsstudie voor groen staal.pdf

GEMEENTE VELSEN

Collegebericht Weeknummer: 48

Datum vergadering

30-11-2021

Ambtenaar

D. Kostandy

Zaaknummer

141412-2021

Telefoonnr.

0255 567311

Portefeuillehouder(s)

S.Y. Dinjens

E-mailadres

dkostandy@velsen.nl

M. Steijn J. Verwoort F. Bal Bijlagen

Onderwerp: College van Velsen positief over uitkomsten haalbaarheidsstudie voor groen staal

Op 23 november is de haalbaarheidsstudie naar twee verschillende scenario’s voor een duurzame toekomst van Tata Steel IJmuiden gepubliceerd. Dit is met een collegebericht en het rapport als bijlage met u gedeeld. We hebben het rapport inmiddels gelezen en komen nu bij u terug met een verdere duiding. Goed dat de route naar waterstof inzichtelijk is We zijn positief over het feit dat het rapport van Roland Berger er ligt en dat het inzicht geeft in de route op weg naar een duurzame staalproductie. Het rapport van Roland Berger geeft een technisch haalbaar perspectief voor het produceren van duurzaam staal met groene waterstof. En het rapport beschrijft wat er nodig is, ook vanuit de verschillende overheden, om dit te kunnen realiseren. De uitkomsten zijn bepalend voor het tempo waarmee Tata Steel Nederland (hierna Tata Steel) verduurzaamt. En daarmee voor de snelheid waarmee onze leefomgeving gezonder wordt. Gemeente is geen expert Het rapport van Roland Berger is geschreven in opdracht van Tata Steel en FNV. Als IJmondgemeenten hebben wij geen beschikking over de onderliggende onderzoeksresultaten en we hebben ook niet de expertise in huis om het rapport technisch-inhoudelijk te kunnen beoordelen. Wel hebben we de behoefte om enkele opmerkingen bij het rapport te plaatsen over onze rol en het vervolgproces.

Ook voor overheden belangrijke rol weggelegd Als gemeente waarin Tata Steel gevestigd is, voelen we een sterke verantwoordelijkheid en betrokkenheid in dit dossier, o.a. op het gebied van gezondheid en ruimtelijke ordening. Ook in het contact en de dialoog met onze inwoners. We werken nauw samen met de buurgemeenten in de IJmond, de provincie Noord-Holland, het Rijk en uiteraard met Tata Steel zelf.

GEMEENTE VELSEN In het rapport wordt een belangrijk beroep gedaan op de overheid – vooral op het rijk en de provincie - om randvoorwaarden te scheppen, zoals het realiseren van een ondersteunende infrastructuur voor groene elektriciteit, aardgas en waterstof. Maar bijvoorbeeld ook ten aanzien van de beschikbaarheid van voldoende betaalbare groene waterstof en groene elektriciteit. Ook voor het faciliteren van een snelle vergunningverlening en de noodzakelijke aanpassing van weten regelgeving wordt steun vanuit de overheid gevraagd. In het verdere proces moet dit nader worden ingevuld. De gemeente heeft in deze processen een beperkte maar belangrijke rol. Het is immers in onze gemeente en regio waar deze transitie plaatsvindt. We verwachten dat we nauw betrokken worden bij relevante trajecten. Waar mogelijk ondersteunen we de Provincie c.q. het Rijk daar graag bij maar houden we ook continue oog voor de gemeentelijke belangen. Snelheid zal hand in hand moeten gaan met zorgvuldigheid en dialoog met onze inwoners en bedrijven. We zitten regionaal aan tafel bij het Platform Energietransitie Noordzeekanaalgebied waar de versnellingstafel waterstof o.a. besproken wordt. Ook de posities in de MRA (waaronder BO Economie en de Amsterdam Economic Board) zullen we gebruiken om daar waar relevant invloed uit te oefenen om het belang van de gemeente in te brengen.

Landelijk zitten we aan tafel bij het “Overleg landelijke energie infra wethouders industriële clusters”. Hier staat onder meer het Cluster Energie Strategie (CES) en het Meerjarenprogramma Infrastructuur Energie en Klimaat (MIEK) op de agenda. In dat overleg wordt ook aandacht gevraagd voor het belangrijke onderwerp “ondergrondse infrastructuur”. Het Just Transition Fund (JTF) plan en budget kan bijdragen om op het vlak van arbeidsmarkt en innovatie te ondersteunen. Waterstofroute heeft sneller effect op gezondere leefomgeving Door sneller in te zetten op waterstof wordt niet alleen de CO₂-uitstoot verminderd, maar wordt ook bijgedragen aan een schonere lucht en een gezonde leefomgeving in de IJmond. De technologie biedt een kans om – naast de Roadmap Plus – lokale emissies en overlast voor de omgeving sneller te verminderen. Het rapport spreekt van 70-90% reductie op zeer zorgwekkende stoffen (ZZS) en NOx en geur en circa 50% op fijnstof (PM10) en SO2 als geheel waterstof wordt ingezet. De maatregelen vanuit de Roadmap Plus gaan hier nog aan vooraf, zodat de totale reductie hoger zou moeten zijn. Uitdagingen in de route ernaar toe In de transitieroute zullen uitdagingen ontstaan op het gebied van bijvoorbeeld geluid en omgevingsveiligheid. Bijvoorbeeld als verschillende fabrieken/technieken tijdelijk naast elkaar bestaan tijdens de bouw van nieuwe fabrieken.

Dit vraagt om nadere uitwerking in een volgende fase. In deze transitie is de leefbaarheid voor ons van groot belang. Wij zien de overstap op waterstof door Tata Steel als een grote stap in het verbeteren van de leefbaarheid en gezondheid in de regio. De precieze invulling van de plannen moet de gezondheidseffecten duidelijk maken. Een goede balans tussen de benodigde snelheid, het lange termijn doel én de regionale leefbaarheid vraagt continue aandacht van alle partijen. We houden daarbij echter wel duidelijk het gewenste eindresultaat voor ogen. Inzet is om versnelling te realiseren van een duurzamer én gezonder Tata Steel en daarmee een gezondere IJmond. Het succes van de route nu en in de toekomst staat of valt met regionaal draagvlak en commitment. We vragen Tata Steel IJmuiden, het Rijk en de Provincie juist gezien de komende uitdagende fase die positie ten volle te erkennen. Waterstofroute als vliegwiel voor waterstofversnelling Noordzeekanaal gebied De IJmond wil in 2050 klimaatneutraal zijn. Van de CO₂ uitstoot in de IJmond is 95 procent afkomstig van Tata Steel. De overgang van het gebruik van fossiele brandstoffen naar waterstof speelt daarbij een belangrijke rol. Als grootverbruiker kan Tata Steel deze omschakeling naar waterstof in het gehele Noordzeekanaalgebied aanjagen. Dit maakt een uitrol van de

GEMEENTE VELSEN waterstofinfrastructuur mogelijk die synergie geeft op waterstof gebaseerde transities in andere sectoren zoals de luchtvaart en de scheepvaart. Samenhang met het RIVM-onderzoek Het rapport van Roland Berger staat niet op zichzelf. Naar verwachting verschijnt binnenkort het 3e deel van het RIVM-onderzoek en sturen de bewindspersonen van EZK en I&W op korte termijn een brief aan de Tweede Kamer over Tata Steel en de wijze waarop het Rijk vervolg geeft aan het recente Kamerdebat daarover. We vinden het belangrijk om al deze informatie in onderlinge samenhang te beschouwen en daarover het gesprek te voeren met onze inwoners. Uiteraard doen we dat in nauwe samenspraak en samenwerking met de IJmondgemeenten, de provincie en andere betrokkenen. Belangrijke stap richting een gezondere IJmond en duurzamer Tata Steel IJmuiden Het college is blij is met dit rapport. Het licht staat op groen voor een duurzamer en gezonder Tata Steel en gezondere IJmond voor onze inwoners. We blijven ons er hard voor maken dat iedereen de inspanning levert die nodig is om een duurzamere én gezondere IJmond te realiseren. De primaire verantwoordelijkheid ligt uiteraard bij Tata Steel. We zijn ons er van bewust dat dit een traject is voor de langere termijn.

Voor de kortere termijn houden we aandacht voor een snelle uitvoering van de Roadmap Plus, aanscherping van vergunningen en alles wat ook op korte termijn verder kan bijdragen aan een duurzamere en gezondere IJmond. Het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Velsen