brf Tennet - Oplegnotitie - TOELICHTING KNELPUNTEN WERKTERREIN LEEGHWATERWEG VELSEN _6 AUGUSTUS 2021

DATUM

Postbus 718, 6800 AS Arnhem, Nederland

BEHANDELD DOOR E-MAIL

6 augustus 2021 Manon Raats Manon.Raats@tennet.eu

BETREFT AANPASSING GOEDGEKEURD INPASSINGSPLAN NET OP ZEE HOLLANDSE KUST (NOORD) EN (WEST ALPHA) IVM KNELPUNTEN BIJ UITVOERING AANLEG ELEKTRICITEITSKABELS BIJ WERKTERREIN LEEGHWATERWEG IN VELSEN

1. Context Wind op zee Voor de realisatie van de energietransitie is wind op zee essentieel. In de routekaart ‘Windenergie op zee 2030’ heeft de overheid vastgelegd dat in 2030 voor ruim 11 gigawatt (GW) aan windparken op zee is gebouwd en op land is aangesloten. Dit is 40% van het huidige elektriciteitsverbruik in Nederland. De windparken op zee gaan dus een belangrijk aandeel leveren in het behalen van de doelstellingen die in het Klimaatakkoord van Parijs staan. Net op zee in regio IJmond In mei 2020 heeft de Raad van State geconcludeerd dat voor het ‘net op zee Hollandse Kust (noord) en Hollandse Kust (west Alpha)’ de platforms op zee, de ondergrondse kabelsystemen en het transformatorstation aan de Zeestraat in Wijk aan Zee gerealiseerd mogen worden. Deze werkzaamheden zijn op dit moment in volle gang en inmiddels ligt op het landtracé de helft van de mantelbuizen op zijn plek. Hierin worden straks de elektriciteitskabels getrokken. Voor het ‘net op zee Hollandse Kust (west Beta)’ loopt momenteel de procedure voor besluitvorming.

2. Wie doet wat? De windparken op zee worden aangelegd door commerciële marktpartijen. De Rijksoverheid coördineert de besluitvorming voor dergelijke energieprojecten met een nationaal belang. De minister van Economische Zaken en Klimaat (EZK) is hiervoor verantwoordelijk op basis van de Rijkscoördinatieregeling (RCR). Samen met de minister van Binnenlandse Zaken en TenneT TSO B.V. Bezoekadres Utrechtseweg 310, Arnhem Postadres Postbus 718, 6800 AS Arnhem Factuuradres Postbus 428, 6800 AK Arnhem Handelsregister Arnhem 09155985 Telefoon 0800 83 66 38 8 Fax 026 373 11 12 Internet www.tennet.eu

Koninkrijkrelaties (BZK) beslist de minister van EZK waar de windparken worden aangelegd en via welke route ze worden aangesloten op het elektriciteitsnet. TenneT realiseert de hoogspanningsverbinding tussen de windparken en het landelijk hoogspanningsnet en beheert deze ook (meer info op https://www.netopzee.eu/hollandsekustnoord/wat-is-het-net-op-zeehollandse-kust-noord-en-west-alpha).

3. Inpassingsplan In het inpassingsplan (IP) voor de ‘net op zee projecten Hollandse Kust (noord) en (west Alpha)’ is de bestemming van het gebied juridisch vastgelegd. Binnen het aangewezen plangebied kunnen de werkzaamheden worden uitgevoerd en kan het net worden aangelegd. De locatiekeuzes voor de ligging van het tracé zijn indertijd (2017-2019) op basis van goed overleg met alle betrokken stakeholders tot stand gekomen. In- en uittredepunten In het IP is een gebiedsaanduiding opgenomen voor het realiseren van de in- en uittredepunten inclusief tijdelijke werkterrein van de horizontale gestuurde boringen (van steeds ongeveer een kilometer lang) die benodigd zijn om de kabels van TenneT aan te laten sluiten op het hoogspanningsstation langs de A9 in Beverwijk. Dat houdt in dat in- en uittredepunten van de boringen en daarmee automatisch ook de kabels inclusief mofverbindingen (waarmee de kabels met elkaar worden verbonden) binnen die ‘lijnen’ gerealiseerd moeten worden.

2

Stand van zaken uitvoering

Figuur 1: Overzicht tracé

Tot eind 2022 werkt aannemer NRG in Heemskerk, Beverwijk en Velsen op twaalf verschillende werkterreinen. Met behulp van ondergrondse gestuurde boringen en een open ontgraving op werkterrein hoogspanningsstation (WKT12) is inmiddels ongeveer de helft van de mantelbuizen voor de kabels in de bodem gelegd.

4. Onvoorziene knelpunten werkterrein Leeghwaterweg (WKT9) Bij de detailengineering is helaas gebleken dat er op het beoogde werkterrein Leeghwaterweg (WKT9) te weinig ruimte is om de vier kabels binnen de vastgestelde ruimte naast elkaar te leggen. Er is te weinig ruimte in de ondergrond is - in combinatie met de bestaande aanwezige ondergrondse infrastructuur - om de vier kabels inclusief mofverbindingen binnen de vastgestelde ruimte naast elkaar te leggen en daarbij te voldoen aan de uitgangspunten (bedrijfszekerheid, veilig onderhoud/beheer en minimale hinder voor de omgeving en belastbaarheid) van TenneT.

3

5. Beoogde oplossing Mede gezien het uitgebreide vooroverleg met alle betrokken stakeholders in het gebied, betreuren het ministerie EZK en TenneT deze onvoorziene situatie ten zeerste en willen we graag in samenspraak met de gemeente Velsen en de omgeving tot een passende oplossing komen. Die oplossing moet ruimte bieden aan een tijdige uitvoering om op koers te blijven in het behalen van de klimaatdoelstellingen. Tegelijkertijd moet de oplossing ook recht doen aan de belangen en de wensen vanuit de gemeente Velsen. Zeven alternatieven onderzocht Om de verschillende technische knelpunten op te lossen zijn er een aantal alternatieve locaties voor werkterreinen onderzocht (weergegeven in de ‘Afwegingsnotitie alternatieve locaties Werkterrein 9’van Pondera, zie bijlage.. Deze alternatieven blijven binnen of zo dicht mogelijk bij het vastgestelde inpassingsplan. In de afwegingsnotitie worden deze alternatieven gepresenteerd en beoordeeld op techniek, milieu en omgevingsaspecten. Het doel van deze notitie is om effecten van de verschillende alternatieven inzichtelijk te maken en tot besluitvorming te komen. Een aantal alternatieven zijn afgevallen, omdat ze niet voldoen aan één of meer van bovenstaande uitgangspunten. Belangrijkste conclusies alternatieven: •

Alternatief 1 is technisch niet goed uitvoerbaar. Alternatief 2 en 3 zijn technisch goed uitvoerbaar en goed bereikbaar voor onderhoud aan de mofverbindingen.

•

Voor alle alternatieven zullen er meer bomen moeten worden gekapt vergeleken met het huidige werkterrein. Bovendien liggen de alternatieven meer in het hart van het bosrijke gedeelte van het Wijkeroogpark. Daarom scoren de alternatieven negatiever op natuur (beschermde soorten), recreatie & toerisme en landschap & cultuurhistorie.

•

Voor wat betreft bekende archeologische waarden scoort alternatief 1 negatief. Alternatief 2 en 3 scoren neutraal op bekende archeologisch waarden. Alle alternatieven scoren wel positief voor wat betreft verwachte archeologische waarden.

•

Alternatief 1 en 2 scoren negatief op de leefomgeving en ruimtelijke functies, voornamelijk vanwege de nabijheid van gevoelige objecten (woning en een gezondheidsinstelling). Alternatief 3 scoort neutraal op leefomgeving en ruimtelijke functies.

4

•

Over het algemeen is alternatief 3 positiever beoordeeld op de milieuaspecten vergeleken met alternatief 1 en 2.

Daarmee blijft alleen het derde alternatief (Wijkeroogpark) over omdat dit technisch uitvoerbaar is en de minste impact op het milieu en de omgeving met zich meedraagt. Voorkeursoptie 3: noordoosthoek Wijkeroogpark Op basis van dit onderzoek gaat onze voorkeur uit naar het derde alternatief waarbij de in- en uittredepunten iets noordwestelijker komen te liggen dan in het huidige IP omschreven staan.

Figuur 2: Schets nieuw ontwerp

Lichtblauwe lijn: grens van huidig Inpassingsplan, de gele lijn: gebiedsaanduiding In- en uittredepunt inclusief tijdelijke werkterrein in huidig Inpassingsplan

5

Ruimte creëren Aangezien binnen deze oplossing in het Wijkeroogpark ook de watergang ter plekke moet worden verlegd (Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier heeft aangegeven hiermee akkoord te gaan), zal middels bomenkap ruimte moeten worden gecreëerd. Het verschuiven van de IP-grens en het verleggen van de watergang heeft tot gevolg dat circa 3.000 m2 bos extra moet worden gekapt. Aan de zuidoostkant blijven door de verschuiving echter bomen gespaard. Na de werkzaamheden kan de locatie van de moffen weer vergroenen, alleen mogen er geen diepwortelende bomen of struiken worden teruggeplaatst.

Figuur 3 Locatie gezien vanaf het noorden. A: huidige situatie; B: nieuw IP-vlak; C: na uitvoering werkzaamheden.

Ruimhartige compensatie Er is ons veel aan gelegen om samen met de gemeente Velsen (college van B&W, raad en natuurlijk de bewoners van Velsen-Noord) tot een goede oplossing te komen. Dit kan via door TenneT te bekostigen groencompensatie. Onderzoek en uitwerking Om te beginnen biedt TenneT hulp aan bij het onderzoek naar waar Velsen graag mogelijke compensatie ziet. Daarbij gaat het om ondersteuning van de gemeente Velsen door het onafhankelijke Landschapsarchitectenbureau OPG Landscape*. Die ondersteuning strekt zich uit over zowel het onderzoek als over de uitwerking van het eventuele plan. Binnen die opzet hoeft Velsen dan alleen maar de kennis te leveren en neemt het bureau de uitwerking op zich. Extra groencompensatie Op basis van het onderzoek, kan gemeente Velsen aangeven hoe én waar het extra groencompensatie gerealiseerd wil zien. TenneT betaalt de kosten. Net zoals bij de 0,5 ha compensatie uit Landschaps- en compensatieplan (2019) zal dit inclusief aanlegkosten en een 6

aantal jaren onderhoud- en beheerkosten zijn. De gemeente zorgt dan voor de uitvoering, het beheer en het onderhoud van het nieuwe en openbare groen. (*Op dit moment ondersteunt OPG Landscape Velsen met de uitwerking van de 0,5 hectare compensatie voor de kap ten behoeve van het transformatorstation. Hiervoor zijn locaties op de Pontweg en Velserbroekse dreef in beeld, zoals is vastgelegd in het Landschaps- en compensatieplan.)

6. Gevolgen van gekozen alternatief: toepassing artikel 2 van Bijlage II van het besluit Omgevingsrecht en wijziging inpassingsplan Voor het verschuiven van de grens voor het werkterrein Leeghwaterweg (WKT9) zal in beginsel het inpassingsplan gewijzigd moeten worden binnen de procedure van de Rijkscoördinatieregeling. Voor de tijdige oplevering van het project ‘Net op zee Hollandse kust (noord) en (west Alpha)’ – en daarmee het realiseren van de klimaatdoelen - is het van groot belang dat de ontwerpbesluiten zo snel mogelijk ter inzage gelegd kunnen worden zodat de aansluitingen voor windparken in 2023 kunnen worden gerealiseerd. Om deze reden willen TenneT en het ministerie van EZK gebruik maken van toepassing van artikel 2 van Bijlage II van het Besluit Omgevingsrecht. Hierdoor kan zonder wijziging van het Inpassingsplan gestart worden met alle boringen op basis van het huidige inpassingsplan en het Bestemmingsplan Bedrijventerrein Velsen Noord. Om de hoogspanningskabels planologisch te beschermen zal later alsnog een aangepast inpassingsplan in procedure worden gebracht. Op grond van het vigerende Bestemmingsplan Bedrijventerrein Velsen Noord ligt de verbreding van de strook grond binnen de bestemming Archeologie categorie 5.

Op grond van artikel 18.3.2 van de planregels bij dat bestemmingsplan hoeft geen omgevingsvergunning voor uitvoeren van werken in gronden met de bestemming “Waarde Archeologie categorie 5” te worden aangevraagd als de oppervlakte van de verbreding van in- en uittredepunten van het werkterrein minder is dan 2500 m². De oppervlakte van het ontwerp van de verbreding is minder, namelijk circa 2000 m². Tenslotte kan vermeld worden dat er een archeologisch onderzoek naar de verbreding van het werkterrein is uitgevoerd waarin wordt geadviseerd om het gebied vrij te geven voor de omvang van het plangebied en ongeacht de diepte van de voorgenomen ingreep, omdat er in het gebied

7

geen aantoonbare archeologische vindplaatsen aanwezig zijn. Samengevat houdt bovenstaande benadering in dat de aanleg van alle kabels kan worden uitgevoerd voordat het huidige IP gewijzigd is. Door hiervoor te kiezen kan de planning van TenneT gehaald worden zodat de windparken in 2023 kunnen worden aangesloten. Om de hoogspanningskabels planologisch te beschermen zal een wijziging van het IP later in procedure worden gebracht, conform het beleid van TenneT. Procedure nieuw Inpassingsplan In mei/juni hebben TenneT en het ministerie van Economische Zaken en Klimaat de gemeente tijdens bestuurlijke overleggen over het knelpunt van werkterrein 9 geïnformeerd. Voor het aanpassen van het IP is geen toestemming van de gemeente nodig, maar in het kader van het vooroverleg (artikel 3.1.1 van het Besluit ruimtelijke ordening en artikel 3.28 van de Wet ruimtelijke ordening) worden gemeentebestuur en -raad wel om een reactie gevraagd. Gebruikelijk wordt in dat kader een voorontwerp IP voorgelegd. De nieuwe insteek is om geen voorontwerp IP op te stellen, maar zo snel mogelijk toe te werken naar ontwerpbesluiten. Daarom stellen wij voor om – naast het informeren van het gehele college van B&W met de bijlagen en deze brief - de gemeenteraad direct na het reces te informeren. De benodigde stukken (waaronder de afwegingnotitie) worden voordien via de griffie beschikbaar gesteld.

Zo snel als mogelijk na de bespreking in de gemeenteraad willen we de ontwerpbesluiten ter inzage leggen zodat eventuele zienswijzen bekend zijn en meegenomen kunnen worden voordat de werkzaamheden begin 2022 starten. Op de ontwerpbesluiten kan de gemeente een reactie geven die wordt verwerkt in de definitieve besluiten. Ook de bewoners van Velsen-Noord (o.a. via Wijkplatform Velsen-Noord) worden goed in dit proces meegenomen. Dat houdt in dat zij tijdig op de hoogte worden gebracht en hun wensen ten aanzien van de groencompensatie worden geïnventariseerd. Daarnaast kunnen zij uiteraard een zienswijze indienen op de ontwerpbesluiten. Vragen en contact Wij vertrouwen er op u met deze toelichtende notitie van de meest actuele en relevante informatie te hebben voorzien. Mocht u nog vragen hebben, neem dan gerust contact op met Manon Raats,

8

stakeholdermanager namens TenneT uw aanspreekpunt voor de projecten Hollandse Kust (noord) (west Alpha) en (west Beta). Manon is bereikbaar via manon.raats@tennet.eu en 06 345 90 666. Met vriendelijke groet, Mede namens Niels Tijhuis, projectleider RCR, ministerie Economische Zaken en Klimaat Dick Lagerweij, projectmanager Net op zee Hollandse Kust (noord) (west Alpha), TenneT Bijlage •

Afwegingsnotitie alternatieve locaties werkterrein 9 van Pondera / Arcadis

•

Uitleg kabelmof en mofput

9