Bijlage regionale vraagstukken Posters herorientatie.pdf

I. Facts & Figures • Velsen maakt onderdeel uit van de woningmarktregio Metropoolregio Amsterdam (door Rijk bepaald); • Provincie Noord-Holland gebruikt de indeling in RAP-regio’s. Velsen is onderdeel van de regio IJmond-Zuid-Kennemerland samen met Bloemendaal, Beverwijk, Haarlem, Heemstede, Heemskerk en Zandvoort; • Provincie heeft onlangs Omgevingsvisie opgesteld. Op basis daarvan wordt de provinciale Woonagenda opgesteld. Gemeenten sluiten op basis van Woonagenda zogenaamde Woonakkoorden met de provincie (vormvrij); • Via het RAP maakt velsen aanspraak op subsidie uit het provinciale woonfonds • Velsen is onderdeel van het MRA Platform Bouwen en Wonen.

• • • •

Voldoende woningbouw Een woning voor iedereen Differentiatie in het woningaanbod Spreiding van sociale huurwoningen over de kernen en in de regio (MRA) als geheel

• Grootste verhuisrelatie met Haarlem, zowel voor vertrekkende Velsenaren als nieuwe Velsenaren die naar de gemeente toe verhuizen • Beperkte woonrelatie met de IJmond-gemeenten Beverwijk en Heemskerk • De woonrelatie met Beverwijk en Heemskerk komt vooral voort uit Velsen-Noord

Belangrijke spelers of verbanden Regionaal Actie Programma (RAP) Op inhoud: • Regionaal Actie Programma (RAP) Wonen: door de Provincie Noord-Holland opgelegd aan regio. Gezamenlijk voordeel in het uitvoeren van werkzaamheden. Gedeelde kosten en inspanning, zelfde belangen.

II. Ontwikkelingen & constateringen • Woning- en arbeidsmarkt is groter dan gemeente Velsen (Woningmarktregio Metropoolregio Amsterdam • Corporaties en ontwikkelaars opereren op regionale markt • Grote regionale woningbouwopgave (230.000 woningen tot 2040) • Planuitval in regio vergroot druk op de Velsense woningmarktregio • Stijgende woningprijzen in grote steden (Haarlem, Amsterdam, Zaandam) • Relatief betaalbare woningen in Velsen, veel woningzoekende sociale sector • Bouwen rondom ov-knooppunten (knooppuntenbeleid Provincie Noord-Holland) • Discussie over bouwen op rand van bestaand stedelijk gebied (BSG): wat is wel en wat is niet BSG? • Regionale spreiding sociale huur • Al dan niet provinciale ruimte voor bouwen op rand of buiten BSG

Strategisch: • Door gezamenlijk projecten uit te voeren in het RAP maakt Velsen aanspraak op subsidie uit het woonfonds. Hierdoor worden de helft van alle kosten door de provincie gesubsidieerd.

I. Facts & Figures GR: • IJmond Werkt: menskracht voor het leefbaar houden van de buitenruimte. • HVC/Reinunie: regionale afvalinzameler (aandeelhouder) • Omgevingsdienst Ijmond: vooral voor de dossiers geluid, bodem- en luchtkwaliteit • Veiligheidsregio Kennemerland (VRK) • Politie: leefbaarheid en veiligheid op straat (opereert regionaal).

Belangrijke spelers of verbanden • Gezien de extra vraagstukken die de komende jaren op ons afkomen voor wat betreft energie, milieu en klimaat is de Omgevingsdienst Ijmond een belangrijke partner.

• Groene, leefbare en veilige omgeving • Minimaal behoud van voorzieningenniveau, waar mogelijk uitbreiden • Aandacht voor fysieke en sociale toegankelijkheid van (de inrichting van) de openbare ruimte • Ruimte voor initiatieven van samenleving en ondernemers • Herstructurering buurten die extra aandacht vragen • Integraal aanpakken van de woningbouwopgave

• Het voorzieningenaanbod in Velsen is relatief beperkt, zeker in de kernen rondom IJmuiden. • Met de Velsen Valley bezoeken veel Velsenaren lokaal evenementen. II. Ontwikkelingen & constateringen • Door toenemende druk op de (soms verouderde) ruimte (door o.a. energietransitie, woningbouw) staat de leefbaarheid in veel wijken onder druk (Gildebuurt, PEN-dorp, Zeewijk en Oud-IJmuiden). • Menskracht voor het beheer en onderhoud van de buitenruimte wordt steeds vaker regionaal ingekocht. • Velsen zat met de gemeenten Zaanstad, Beverwijk en Heemskerk in een samenwerkingsverband als aandeelhouder van afvalinzamelaar HVC. Velsen is uit dit regionale samenwerkingsverband gestapt en is nu zelfstandig aandeelhouder van HVC. • Op het gebied van milieu gerelateerde zaken is de Omgevingsdienst Ijmond onze inhoudelijk partner. Zij zijn voor veel zaken ook penvoerder.

I. Facts & Figures

• Veilige omgeving, geen overlast op straat; vooral kinderen moeten zich veilig voelen • Tegengaan ondermijning • Zorg & veiligheid • Cybercrime • CTER (terrorisme) • Crisisbeheersing

• Meeste zaken tegenwoordig bovenlokaal • georganiseerde misdaad en openbare orde issues stoppen niet bij gemeentegrenzen • één havengebied met één havenverordening, crisissen etc.

• • • •

II. Ontwikkelingen & constateringen

Belangrijke spelers of verbanden

• Beschikbare capaciteit zo efficiënt en effectief mogelijk benutten (taken onderling verdelen als gemeenten) • Er zijn (complexe) veiligheidsaspecten die zoveel specifieke en specialistische kennis en vaardigheden vragen, dat we die alleen samen met anderen goed kunnen doen. • Steeds meer zaken worden ondergebracht bij de veiligheidsregio (VRK), zoals Veilig thuis • Veel verbanden op het valk van veiligheid zijn ‘een gegeven’; uitvloeisels van landelijke regels/wetten

• VRK wat betreft crisisorganisatie • CNB wat betreft veiligheidsissues haven • Regio-burgemeester van Eenheid Noord-Holland (burgemeester Haarlem) wat betreft inzet politie

Noordzeekanaalgebied-platform (NZKG) – aspect veiligheid Centraal Nautisch Beheer (CNB) Veiligheidsregio Kennemerland (VRK) Veiligheidsdriehoek IJmond (inzet Politie basisteam IJmond)

I. Facts & Figures • MRA Portfeuillehoudersoverleg Duurzaamheid • Waterschap Rijnland voor alle water (hemel, bodem, rivieren en zee) gerelateerde taken. Dit vanwege het stroomgebied van water. • De gemeenten Beverwijk, Heemskerk in combinatie met Tata-Steel, HVC en de Omgevingsdienst Ijmond vanwege de aanleg van het Warmtenet Ijmond. • De provincie Noord-Holland vanwege het PAS en PFAS en het dossier luchtvervuiling in relatie tot Tata-steel. Maar ook RES. • De RES-regio Noord-Holland-Zuid: met de regiogemeenten wordt de komende maanden de Regionale Energiestrategie (RES) uitgewerkt. • In voorbereiding: Lokaal Klimaatakkoord met verschillende allianties.

Belangrijke spelers of verbanden II. Ontwikkelingen & constateringen

Warmtenet (inhoud):

• Sinds het Klimaatakkoord moeten gemeenten aan de slag met de Regionale Energie Strategie (RES) om energieopwekking op land te realiseren.

• Beverwijk: tracé van het warmtenet loopt deels door de gemeente Beverwijk.

• Voor korte afstanden het fietsgebruik stimuleren

• In het kader van de RES moet ook een Regionale Structuur Warmte (RSW) worden opgesteld.

• HVC: als exploitant van het warmtenet

• Impulsprojecten blijven uitvoeren waarbij duurzaamheid een belangrijke uitdaging is

• Gemeenten moeten uiterlijk eind 2021 een Transitievisie warmte gereed hebben waarin staat aangegeven welke wijken op welke warmtebron overgaan.

Inhoudelijke kennis:

• Een zo goed mogelijke afvalscheiding (van afval naar grondstof).

• Om de Transitievisies warmte uit te voeren moeten gemeenten zogenaamde Wijkuitvoeringsplannen opstellen.

• Aandacht voor klimaat en milieu in evenwicht met leefomgeving en bedrijvigheid

• Versterken van de biodiversiteit in de natuur. • Velsen is in 2050 ‘gasloos’ • Velsen stoot in 2030 49% minder CO2 uit ten opzichte van 1990, in 2050 zelfs 95% minder • Klimaatneutrale gemeente • Verduurzamen gemeentelijk vastgoed • Eigen organisatie klimaatneutraal in 2030 • Circulair inkopen • Offshore wind nationaal op de kaart • Aquathermie/Waterstofeconomie • Structuurvisie Ondergrond (STRONG)

• Velsen is met de offshore wind voorloper op het gebied van energieopwekking op zee. • Lucht-, bodem- en waterkwaliteit zijn bij uitstek thema’s die regionaal opgepakt moeten worden. Deze drie onderdelen houden zich immers niet aan gemeentegrenzen. • Klimaatadaptatie wordt steeds belangrijker vanwege het steeds vaker voorkomen van extreme weersomstandigheden. Stroomgebieden van water bepalen grotendeels de samenwerkingspartners. • Luchtkwaliteit i.h.k.v. Programma Aanpak Stikstof (PAS) belangrijker geworden. • Luchtkwaliteit ligt onder een vergrootglas vanwege Tata-Steel. • Uitbreiding van havenactiviteiten – of dat nu industrie, visserij of cruisevaart is – gaat gepaard met vergrote impact op het milieu. Nieuwe, innovatieve oplossingen zijn nodig om groei gepaard te laten gaan met kwaliteit.

• Tata-Steel: de warmte voor het warmtenet komt grotendeels van Tata-Steel.

• Omgevingsdienst Ijmond voor alle milieu gerelateerde zaken zoals grond, bodem, geluid en luchtkwaliteit. • MRA Portefeuillehoudersoverleg Duurzaamheid • Ijmond/Zuid-Kennemerland (o.a. deel-RES)

I. Facts & Figures • Provincie Noord-Holland gebruikt de indeling in PVVB-regio’s (Provinciaal Verkeer en Vervoer Beraad). Velsen zit in de PVVB-regio Zuid-KennemerlandIJmond. • Vanuit de provincie zijn er diverse samenwerkingsvormen, o.a. regionaal programma mobiliteitstransitie, regionale aanpak verkeersveiligheid, regionaal fietsprogramma. • Ook voor het openbaar vervoer per bus is de provincie de concessiehouder, met Connexxion als vervoerder.

• Grootste inkomende woon-werk pendel vanuit noorden • Grootste uitgaande woon-werk pendel naar Haarlem/Amsterdam/Schiphol • Stimuleren tegenspits voor openbaar vervoer

• Daarnaast worden contacten onderhouden met de Vervoerregio Amsterdam, waar Velsen (alleen ambtelijk) agendalid is van diverse werkoverleggen en bijeenkomsten. • Provincie en Vervoerregio werken steeds meer gezamenlijk op diverse onderwerpen. • Rijkswaterstaat is uiteraard een belangrijke partner waar het gaat om de snelwegen. • Op dit moment lopen twee MIRT projecten waarbij ook Velsen betrokken zijn: verbinding A8-A9 en verbetering Rottepolderplein

• • • • • • •

Goede regionale bereikbaarheid Betere doorstroming hoofdwegen Uitrol regionale doorfietsroutes Hoge frequentie pont Velsen behouden Sneller openbaar vervoer met Amsterdam Recreatieve verbindingen Noordzeekanaal Duurzame mobiliteit

• Met Beverwijk en Heemskerk wordt veel samengewerkt in IJmond Bereikbaar. Er is een gezamenlijke mobiliteitsvisie en ook een mobiliteitsfonds, waaruit o.a. de werkgeversaanpak bekostigd wordt. • Steeds meer samenwerking in Zuid-Kennemerland met Haarlem (Velserverbinding, doorfietsroute, automobiliteit) II. Ontwikkelingen & constateringen

Belangrijke spelers of verbanden

• Groei van woning- en arbeidsmarkt en economie zorgt voor groei mobiliteit • Een transitie naar duurzame mobiliteit is nodig om groei mobiliteit op te vangen

• Provincie Noord-Holland vanwege beheer N-wegen

• Dit betekent meer fietsgebruik en openbaar vervoer en minder autogebruik

• Vervoerregio Amsterdam voor regionale bereikbaarheid

• Daarnaast ook verandering in mobiliteitsgedrag bij werknemers in de regio

• Rijkswaterstaat / MIRT projecten voor o.a. A-wegen

• Vanwege klimaat is tevens een overgang gaande naar zero-emissie mobiliteit

• IJmond Bereikbaar / samenwerking Ijmond: onderliggend wegennet

• Hiervoor is een enorme uitbreiding nodig van de laadinfrastructuur

• Gemeente Haarlem, Bloemendaal, Zandvoort, Beverwijk en Heemskerk (samen sterk op de westflank MRA)

• Verkeersveiligheid is ook terug op de agenda door toename van ongevallen

• Groeiende economie zorgt voor meer mobiliteit: hoe gaan we dat in goede banen leiden? • Hoe stimuleren we fiets en openbaar vervoer en zorgen we voor snellere transitie naar elektrisch vervoer?

I. Facts & Figures • Voor wat betreft het energie opwekken op land is Velsen onderdeel van de RESregio Noord-Holland-Zuid. Samen met de Ijmondgemeenten en ZuidKennemerland. • Velsen is onderdeel van het Platform Economie in de Metropoolregio Amsterdam. • Velsen is (vooral met Ijmuiden) een belangrijke actor in AYOP, samen met 75 andere actoren. AYOP richt zich op de offshore windparken. • Voor activiteiten rondom het Noordzeekanaal is Velsen onderdeel van het samenwerkingsverband Platform NZKG. • Velsen is onderdeel van Techport, een regionaal netwerk bestaande uit scholen, ondernemers, gemeenten, de provincie en andere regionale partners om de winden maakindustrie te bevorderen.

Belangrijke spelers of verbanden • Veelzijdige gemeente waar het aantrekkelijk is om te ondernemen, nu en in de toekomst. • Duurzame toekomst gepaard laten gaan met economische ontwikkeling. • Van Velsen een duurzame, circulaire en klimaatbestendige gemeente maken.

• Noordzeekanaal structurerend element en richtinggevend voor samenwerkingspartners op het gebied van zee- en havenactiviteiten. • Verschillende havens en havenbedrijven, één nautische poort en Velsens havengebied. • Aanleg (en onderhoud) windmolenparken op zee, strategische ligging IJmuiden en Noordzeekanaalgebied (AYOP). • Groot aandeel Velsenaren dat binnen de eigen gemeente werkt. II. Ontwikkelingen & constateringen • Ontwikkelingen in maakindustrie: digitalisering, robotisering, ‘the internet of things’ -> smart industries • Transformatie havengebieden (denk aan HavenStad in Amsterdam) • Transitie van fossiel naar duurzame energiebronnen (verandering Amsterdamse haven als ‘kolenhaven’) • Transitie naar circulaire economie (vraagt ook ruimte havengebied) • Bouw (en daarna onderhoud) van windparken op zee komt in versnelling • Van Averijhaven naar Energiehaven • Cruisevaart uit Amsterdam en toenemend aantal cruisepassagiers Ijmuiden. • Hoofdstad van Offshore Wind • Techport

• Bestuursplatform Noordzeekanaalgebied (NZKG) (inclusief provincie en rijksoverheid) • Platform energietransitie Noordzeekanaalgebied (inclusief provincie en rijksoverheid) • Amsterdam IJmuiden Offshore Ports (AYOP) • RES-verband (provincie & IJmond + Zuid-Kennemerland) voor energie op land. • Techport • ESIJ (Economische Samenwerking Ijmond) • MRA/Platform Economie

I. Facts & Figures • Velsen is aangesloten bij de arbeidsmarktregio Zuid-Kennemerland en IJmond. • Er zijn regionale verordeningen en beleidsregels re-integratie. Deze zijn gelijk in de IJmond en worden afgestemd met de gemeenten in Zuid-Kennemerland. • IJmond Werkt! geeft uitvoering aan re-integratietaken voor bijstandsgerechtigden die klaar zijn om de stap naar werk te maken voor de IJmond gemeenten. Dat doet IJmond Werkt! op basis van een gemeenschappelijke regeling. • Er is samenwerking binnen de Metropoolregio Amsterdam (MRA, nu nog vooral vanuit Economische Zaken). • Lokale ondernemers zijn verenigd in de BIZ (Bedrijven Investerings Zone) en IJPos • (IJmuiden Port Services). • De leerplichtadministratie en de RMC-functie (Regionaal Meld- en Coördinatiepunt voortijdig schoolverlaters) worden vanuit een Gemeenschappelijke Regeling uitgevoerd voor Zuid-Kennemerland en IJmond. De uitvoering van de leerplicht doet Velsen lokaal.

• Snel, goed en op maat ondersteuning bij het vinden van werk en dagbesteding. • Een aantrekkelijk vestigingsklimaat voor ondernemers. • Mogelijkheden om maatwerk uit te voeren. • Een aantrekkelijke mix van werk en dagbesteding. • Aandacht voor mensen met een taalachterstand. • Armoede is geen belemmering voor meedoen.

• Er is een afname van het aantal uitkeringsgerechtigden (zie figuur uitkeringen). • Het aantal indicaties voor nieuw beschut werk blijft achter bij de taakstelling van het Rijk. Dit zien we bij veel gemeenten. Hiervoor is een actieplan opgesteld. • Er zijn in de regio Zuid-Kennemerland en IJmond grote tekorten in veel sectoren van de arbeidsmarkt (zie figuur krapte arbeidsmarkt). • Armoede in Velsen concentreert zich in Velsen Noord en IJmuiden West (zie figuur armoede). Er is een toename van het aantal mensen die problematische schulden hebben en onder bewindvoering staan. • Bij het creëren van kansen op de arbeidsmarkt kan het lonen om intensiever met de MRA-regio samen te werken. Daar liggen veel en andere baankansen dan in onze eigen regio, waardoor de werkgelegenheid voor onze inwoners wordt vergroot. II. Ontwikkelingen & constateringen • De focus in arbeidsmarktbeleid ligt op de regio Zuid-Kennemerland en IJmond. Gezamenlijk wordt een project Perspectief op Werk uitgevoerd om meer mensen met een kwetsbare positie op de arbeidsmarkt op (leer)werk plekken te krijgen. • Er is meer bereidheid bij werkgevers om mensen met een (grote) afstand tot de arbeidsmarkt aan werk te helpen. Daardoor worden hun baankansen vergroot. • De instrumenten van de Participatiewet zijn onvoldoende toegesneden op jongeren.

Er is aandacht nodig voor deze doelgroep (Evaluatie Participatiewet, SCP). • Voor statushouders worden lokale trajecten ingezet gericht op het vinden van werk of een andere vorm van participatie. Voor de nieuwe Wet inburgering oriënteren we ons op wat we per 1 januari 2021 regionaal kunnen oppakken. • Rond het tegengaan van armoede zijn er vooral veel lokale partners. • Dagbesteding: zo dicht bij mogelijk ,dus met lokale partners.

• Het WerkgeversServicepunt Zuid-Kennemerland en IJmond (WSP) is een samenwerkingsverband tussen UWV, IJmond Werkt! en Pasmatch Personeelsdiensten. Het WSP verzorgt de werkgeversdienstverlening. Belangrijke spelers of verbanden • De IJmond-gemeenten zijn belangrijk voor de samenwerking binnen IJmond Werkt! en de Wmo-inkoop van dagbestedingstrajecten. • Gemeenten in de regio Zuid-Kennemerland zijn belangrijk voor de samenwerking op de arbeidsmarkt, binnen het Werkgeverservicepunt en de aanpak Voortijdig Schoolverlaters (VSV) via het RMC. • Het samenwerkingsverband Metropoolregio Amsterdam (MRA) is belangrijk voor baankansen voor onze inwoners. • Samenwerking met lokale ondernemers (BIZ en IJpos) is belangrijk voor het invullen van onze opdracht op het gebied van Social Return On Investment. (SROI).

I. Facts & Figures • Er is een IJmondiaal beleidsplan jeugd ‘Opgroeien in de IJmond’. • Er is bestuurlijk overleg binnen het sociaal domein (IJmond en IJmond, ZuidKennemerland en Haarlemmermeer). • Er zijn contracten per gemeente, maar voor jeugdhulp is er een gezamenlijke inkoop van de gemeenten in de IJmond en Zuid-Kennemerland. • Voor jeugdbescherming en jeugdreclassering vindt er een gezamenlijke inkoop plaats met de regio’s in Noord-Holland Noord. • Voor de specialistische jeugdhulp (zoals JeugdzorgPlus) is er samenwerking met de regio’s in Noord-Holland Noord: er vindt ambtelijke en bestuurlijke afstemming plaats over ontwikkelingen en beleidskeuzes. Ook over de inrichting van het veld vindt samenwerking plaats. • Er zijn 42 jeugdhulpregio’s in Nederland. • Er zijn veel contracten met aanbieders en die variëren van laagdrempelige preventieve hulp tot hoog specialistische jeugdhulp. • Velsen besteedt jaarlijks zo’n 18 miljoen euro aan de jeugdhulp. In 2017 ontving 9,7% van de jongeren in Velsen jeugdhulp, 1,3% jeugdbescherming en 0,4% jeugdreclassering (CBS cijfers). • Kwalitatief goede jeugdhulp bieden: passend en op maat. Jeugdhulp moet beschikbaar en bereikbaar zijn wanneer nodig. Voldoende aanbod en keuze in aanbod. • Ondersteuning is beschikbaar voor wie dat nodig heeft. • Tijdige en passende zorg voor jeugdigen en hun opvoeders dichtbij huis.

• Een soepele overgang van zorg voor jongeren die 18 worden (van Jeugdwet naar Wmo). • Inzet op preventie, zodat hulp en ondersteuning vroegtijdig geboden wordt om verdere problematiek te voorkomen en om de inzet van zwaardere zorg en ondersteuning te verminderen.

II. Ontwikkelingen & constateringen • Zorgaanbieders hebben een (boven)regionaal werkveld en hebben te maken met meerdere jeugdhulpregio’s. Voor zorgaanbieders betekent dit dat zij te maken hebben met verschillende contracten en wijzen van inkoop, financiering en verantwoording.

• Er is een regionale verdeling van contracten – dit is efficiënt voor aanbieders en gemeenten (verlichting administratieve lasten). • Voor landelijke opererende partijen is er een verdeling voor accounthoudende regio–overlegtafels (wanneer nodig). • Het CJG IJmond ontvangt een IJmondiale subsidie, voor onder andere het begeleiden van jongeren, inzet in de jeugdteams op scholen en het toeleiden van jongeren naar jeugdhulp/toegang tot de zorg. • De subsidies rond preventie worden veelal per gemeente verstrekt, maar de aansturing gebeurt vaak IJmondiaal.

Belangrijke spelers of verbanden

• Door samenwerking hebben gemeenten meer slagkracht richting zorgaanbieders en andere regio’s.

• De IJmond en Zuid-Kennemerland zijn belangrijk voor de gezamenlijke inkoop van (specialistische) jeugdhulp.

• Hoe specialistischer de zorg, hoe groter het samenwerkingsverband, hoe ingewikkelder het is om invloed uit te oefenen.

• De jeugdhulpregio’s in Noord-Holland zijn belangrijk voor de samenwerking rondom jeugdzorg plus en voor de samenwerking en inkoop van de jeugdbescherming en jeugdreclassering.

• Samenwerking is nog niet wettelijk verplicht. Naar verwachting stuurt de minister in maart een kamerbrief over de invulling van bovenregionale samenwerking. • Ook aanbieders van preventieve ondersteuning zijn vaak regionale partijen en kunnen hun aanbod niet specifiek voor één gemeente inrichten. • Besluiten van andere regio’s (bijvoorbeeld over tarieven of aanbestedingsprocedures) beïnvloeden onze regio/Velsen. Soms passen aanbieders door keuzes van andere regio’s hun aanbod in onze regio aan. • Door een steeds kleinschaliger aanbod dichtbij huis, wordt het gespecialiseerde aanbod geconcentreerder en is samenwerking nodig. • Landelijk wordt er ingezet op het terugdringen van buitenregionale plaatsingen, om jongeren zo dichtbij mogelijk in de eigen omgeving te plaatsen.

• De Rijksoverheid is belangrijk voor grote ontwikkelingen en regie op samenwerking. Landelijke beleidskeuzes kunnen direct en indirect invloed hebben op de gemeentelijke invloedssfeer op alle terreinen van de jeugdhulp.

I. Facts & Figures Regio budget MO BW 2018

Decentraliseren van voorzieningen MO BW

Stand actuele Wmovoorzieningen dec 2019

• Ervoor zorgen dat inwoners zo gewoon mogelijk en zo lang mogelijk zelfstandig thuis kunnen (blijven) wonen. Hiervoor is nodig: • Een sterke lokale basis aan (sociale) netwerken, voorzieningen en diensten in de wijk. • Door het kantelen van dagbesteding beogen we een laagdrempelig aanbod van een zinvolle daginvulling in de wijk. • Passende zorg en ondersteuning (maatwerk). Bijvoorbeeld Wmo-begeleiding en doelgroepenvervoer. • Zorg en ondersteuning betaalbaar houden en escalatie (inzet van zwaardere en dus duurdere zorg) voorkomen. Preventie en demedicaliseren. • Goed werkende sociaal wijkteams. Zorg en ondersteuning laagdrempelig en dichtbij . Tijdig signaleren en ondersteunen als het niet goed met iemand gaat.

• Een deel van de zorgaanbieders heeft een (boven)regionaal werkveld. Dit maakt regionale samenwerking wenselijk voor gemeenten (meer impact) en aanbieders (vermindering administratieve lasten). • Per onderwerp zijn er verschillende samenwerkingsverbanden op (boven)regionaal , IJmondiaal en lokaal niveau. • Er zijn veel verschillende aanbieders met wie contracten zijn afgesloten (inkoop) of die gesubsidieerd worden. Subsidies zijn meestal lokaal. • Voor de maatschappelijke opvang gaan cliënten naar centrumgemeente Haarlem. Ook de meeste instellingen voor beschermd wonen zijn in Haarlem. • De toegang tot de maatschappelijke opvang en beschermd wonen is gemandateerd aan Haarlem. Dit geldt ook voor beleid en financiën. • De toegang tot Wmo-maatwerk is lokaal georganiseerd. • De sociaal wijkteams werken in vijf wijken in Velsen. Hierin werken professionals van verschillende maatschappelijke organisaties en zorgaanbieders. II. Ontwikkelingen & constateringen • Doordecentralisatie van de middelen voor maatschappelijke opvang en beschermd wonen per 2022. Gemeenten worden zelf verantwoordelijk voor deze taken. Tendens is meer spreiding van voorzieningen over de regio en meer kleinschalige voorzieningen. Regionale samenwerking wordt verplicht. • In Velsen werken we aan een kanteling van de dagbesteding. • De Wet verplichte ggz is ingegaan per 1-1-20.

Gemeenten hebben hierdoor meer bevoegdheden om mensen te laten behandelen. • Hoofdlijnenakkoord ggz: gemeenten moeten meer op lokaal niveau doen voor de ggz-doelgroep.

• Er is bestuurlijk overleg binnen het sociaal domein (IJmond en IJmond, ZuidKennemerland en Haarlemmermeer). • Haarlem is (nu nog) centrumgemeente voor maatschappelijke opvang en beschermd wonen. Dat verandert per 2022. Maar de meeste voorzieningen zijn voorlopig nog in Haarlem. Specialistische voorzieningen blijven waarschijnlijk regionaal georganiseerd. • Inkoop van Wmo-maatwerkvoorzieningen gebeurt IJmondiaal en deels met ZuidKennemerland (en met Haarlemmermeer voor doelgroepenvervoer). • Er is een uitvoeringsconvenant en mandaatbesluit doelgroepenvervoer met de regio’s IJmond, Zuid -Kennermerland en Haarlemmermeer. • De IJmondgemeenten voeren grotendeels gelijkluidend beleid op het gebied van Wmo-maatwerkvoorzieningen. • De regiogrens Midden- en Zuid-Kennemerland loopt door Velsen heen, hierdoor hebben we met twee samenwerkingsverbanden te maken (zorgverzekeraars, dementieketen). • Er is een regionale dementieketen (gemeenten, zorgpartners, Alzheimer Nederland, Welzijn, maatschappelijk werk, mantelzorg ondersteuning). • Het beleid voor de sociaal wijkteams is lokaal. Wel vindt hier IJmondiale kennisuitwisseling over plaats.

Belangrijke spelers of verbanden • We werken samen met de IJmond gemeenten op beleid en inkoop Wmomaatwerk. • Gemeenten in Zuid-Kennemerland zijn van belang voor de samenwerking bij maatschappelijke opvang en beschermd wonen, Wmo- begeleiding, doelgroepenvervoer. • We werken samen met Haarlemmermeer o.a. voor maatschappelijke opvang en beschermd wonen, doelgroepenvervoer. • Samenwerking met de zorgverzekeraar (in onze regio Zilveren Kruis ) is van belang in verband met de overlap/samenhang met de Zorgverzekeringswet.

I. Facts & Figures • Er is een regionale nota gezondheidsbeleid Veiligheidsregio Kennemerland die de GGD in samenwerking met gemeenten (Beverwijk, Bloemendaal, Haarlem, Haarlemmermeer, Heemskerk, Heemstede, Uitgeest, Velsen en Zandvoort) opstelt. • Voor specifieke projecten binnen het gezondheidsbeleid, zoals De kansrijke start, wijzen we één aanbieder aan voor de IJmond voor de coördinatie en uitvoering. • De Gezondheidsatlas van GGD Kennemerland bevat cijfers over de inwoners van de gemeenten in de regio en wordt in samenwerking met gemeenten in ZuidKennemerland, Velsen en Haarlemmermeer ingericht voor gemeenschappelijke onderwerpen. • Regionale maatschappelijke partners op het gebied van sport zijn: de GGD, SportSupport, Welzorg, provinciale netwerkorganisaties en onderwijsstichtingen. • 29% van de sporters bezoekt een sportschool en 28% de sportverening. Dat is bijna altijd lokaal in de gemeente. Daarnaast sport 48% individueel. Afhankelijk van de tak van sport is dat lokaal of regionaal. Zwemmen en hardlopen doet men vooral lokaal maar fietsen bijvoorbeeld regionaal (bron: Leefbaarheidsmonitor 2015).

• We willen meer verbinding tussen de domeinen welzijn, zorg en sport. Het bieden van alleen een beweegaanbod is vaak niet voldoende is om inwoners in beweging te krijgen. Door samenwerking willen we inwoners gerichter vitaal en in beweging krijgen. • Meer wijkgerichte inzet van professionals en voorzieningen dichtbij huis, met veel ruimte voor eigen initiatief. Waar mogelijk doen we dit samen met inwoners. • Een leefomgeving die mensen uitdaagt om te sporten en te bewegen. • Meer inzetten op vroegsignalering en preventie bij het vitaal krijgen en houden van inwoners. Dit leidt tot lagere zorgkosten op de langere termijn.

II. Ontwikkelingen & constateringen • Er zijn wel regionale aanbieders, zoals Sportsupport, maar er is bij sport vooral sprake van een sterk wijkgerichte (lokale) inzet. • Rond aangepaste sport is de vraag te klein om dit lokaal op te pakken. Hierbij is een goed netwerk en informatie- en adviespunt belangrijk voor inwoners. • Lokale wandel-/fiets-/waternetwerken worden verbonden met regionale netwerken. Het belangrijk dat deze goed op elkaar aansluiten. • In 2020 wordt een lokaal sportakkoord opgesteld. Dit akkoord wordt door de lokale gemeenschap samengesteld onder leiding van een sportformateur. • Er is sprake van een teruglopend ledenaantal in de honk- en softbal . De honken softbal in Santpoort wordt naar verwachting opgenomen door de Haarlemse honk- en softbalvereniging. Daar gaat meer samenwerking tussen de clubs plaatsvinden. • Er is nauw contact met wethouders sport Haarlem en Bloemendaal. Veel kruisbestuiving tussen Velsen, Haarlem en Bloemendaal.

Belangrijke spelers of verbanden • Bij sport is er vooral sprake van een sterk wijkgerichte (lokale) inzet. • Rond aangepaste sport is regionale samenwerking van belang in verband met schaalgrootte (o.a. Haarlem). • Regionale samenwerking vindt plaats rondom gezondheidsbeleid.

I. Facts & Figures • Er is een IJmondiaal beleidsplan jeugd ‘Opgroeien in de IJmond. Hierin komt ook beleid over onderwijs terug. • Er zijn verschillende samenwerkingsverbanden voor passend onderwijs. Voor Velsen gaat het om het Samenwerkingsverband PO IJmond voor het primair onderwijs en het Samenwerkingsverband VO Zuid-kennemerland voor het voortgezet onderwijs. • Er is een ambtelijke werkgroep passend onderwijs in de IJmond en ZuidKennemerland. • Regionaal Besturenoverleg Midden- en Zuid-Kennemerland. • Stuurgroep Internationale Taalklas (IJmond en Haarlem). • Er is samenwerking op onderwijshuisvesting op niveau van ZuidKennemerland, Haarlemmermeer en Velsen. • Techport richt zich op het versterken van het Techniekonderwijs. Techport is een netwerk van ondernemers, scholen, de IJmondgemeenten, provincie en regionale partners. • Er is een regionaal Plan Onderwijsvoorzieningen voor het voortgezet onderwijs. In dit door de VO-schoolbesturen in Haarlem, Bloemendaal, Zandvoort, Heemstede, Velsen en Haarlemmermeer opgestelde plan wordt afstemming beoogd tussen vraag en aanbod van onderwijsvoorzieningen. Het plan moet aan de colleges van B&W worden voorgelegd. • Een breed onderwijsaanbod, van praktijkonderwijs tot VWO. Nabij (binnen 3 km). • Een pluriform aanbod van basisonderwijs en (voortgezet) speciaal onderwijs.

• Gelijke kansen in het onderwijs onder meer door inzet van extra taalondersteuning op de peuteropvang en groep 1 en 2 van het primair onderwijs (Voor- en Vroegschoolse Educatie), armoedebeleid, huiswerkbegeleiding en leerlingenvervoer. • Samenwerking onderwijs en bedrijfsleven om met het onderwijs zo goed mogelijk aan te sluiten bij de behoefte van het bedrijfsleven zodat leerlingen direct door kunnen doorstromen naar werk. • Bestrijding van laaggeletterdheid door goed onderwijs. • Inzet van onderwijs-zorgarrangementen zodat er ook voor leerlingen met een extra zorgbehoefte een passende onderwijsaanbod is.

Belangrijke spelers of verbanden

II. Ontwikkelingen & constateringen • In het primair onderwijs gaan de kinderen over het algemeen in hun eigen buurt naar school. • In het voortgezet onderwijs komen ongeveer evenveel kinderen van buiten Velsen hier op school als dat er kinderen van Velsen in de regio naar school gaan. • Er zijn in het schooljaar 2019/2020 een nieuwe school (de Schoolwerkplaats) en een nieuwe schoolrichting (Vrije School) in Velsen gestart. • Er is behoefte aan onderwijs-zorgklassen, deze zijn in samenwerking met jeugdhulp en de regiogemeenten opgezet. Samenwerking is belangrijk om deze onderwijs-zorg arrangementen te realiseren. • Er is een toenemende vraag naar jeugdmaatschappelijk werk. Dit wordt in de IJmondregio uitgevoerd door Socius. Er vindt hierover afstemming plaats, maar de gemeenten bepalen wel zelf de inzet. • Over passend onderwijs wordt regionaal afgestemd, omdat we als individuele gemeenten vaak te klein zijn om specifiek aanbod te organiseren.

• Regiogemeenten en samenwerkingsverbanden zijn belangrijk in de samenwerking omdat ons voortgezet onderwijs een regionale functie heeft en de gemeenten te klein zijn om sommige voorzieningen in het kader van passend onderwijs lokaal te organiseren. • Dit geldt ook voor de overleggen op het gebied van onderwijsvoorzieningen en onderwijshuisvesting.

I. Facts & Figures

• Op IJmond niveau is er bestuurlijk overleg over Kunst en Cultuur. • Er is een regionale cultuurvisie opgesteld met de IJmond gemeenten. • Met een actieprogramma werken de partners in de Metropool Regio Amsterdam (MRA) samen aan het bevorderen van de cultuurparticipatie en toekomstbestendige cultuur- en erfgoedsectoren. • Het programma en subsidieregeling ‘Cultuureducatie met Kwaliteit’ van het Fonds Cultuurparticipatie (provincie) zorgt voor een extra impuls voor kwalitatief goede cultuureducatie in het lesprogramma op scholen (momenteel wordt dit uitgevoerd door KunstForm en St. LEVel).

Belangrijke spelers of verbanden

• Kunst en cultuur is beschikbaar voor iedereen. • Er wordt optimaal (en multifunctioneel) gebruik gemaakt van de aanwezige culturele voorzieningen. • Creatieve ideeën en initiatieven krijgen de ruimte. Dit biedt de kans om een breder publiek aan te spreken, denk aan jongeren, maar ook om ruimte te beiden aan andere vormen van kunst, zoals street art of spoken word. • We streven naar het behouden van goede culturele voorzieningen voor alle inwoners, omdat deze als basisvoorziening dienen voor toekomstige (innovatieve) ideeën.

• De samenwerking binnen de IJmond gemeenten is belangrijk op gebied van cultuureducatie, zichtbaarheid en innovatie. • De samenwerking binnen de Metropool Regio Amsterdam (MRA) is belangrijk voor het bevorderen van samenwerking tussen culturele partners en gemeenten, cultuureducatie en profilering van de IJmondgemeenten. Daarnaast kunnen we gebruik maken van de kennis en middelen vanuit de provincie en de MRA. • De Provincie is een belangrijke partner binnen de MRA. De samenwerking met de provincie is belangrijk in verband met het matchingsprogramma ‘Cultuureducatie met Kwaliteit’ en de uitvoering van projecten binnen het MRA-programma. II. Ontwikkelingen & constateringen • Samen met de partners in de Metropool Regio Amsterdam (MRA) investeren we in culturele activiteiten en evenementen en zorgen we voor een goed en innovatief aanbod in de regio. • Binnen de IJmond richten we ons op cultuureducatie, zichtbaarheid van culturele evenementen en het bevorderen van culturele initiatieven. • Regionaal (MRA en IJmond) kan er een sterkere impuls gegeven worden door het delen van kennis en middelen. Door de samenwerking tussen gemeenten en culturele organisaties is er een breder draagvlak voor activiteiten, waardoor deze voor een zo groot mogelijk publiek toegankelijk zijn.

• Binnen de IJmond vinden culturele organisaties elkaar steeds beter bij de organisatie van evenementen en activiteiten, wat leidt tot een breder aanbod en innovatieve ideeën voor een bredere groep inwoners. • De IJmond verkleurt en vergrijst. We willen het culturele aanbod in de regio beter aan laten sluiten op de behoefte van onze inwoners. • De sector recreatie en toerisme groeit. Dit biedt kansen om het bestaande regionale culturele aanbod beter te profileren en te combineren met evenementen gericht op toerisme en recreatie, zoals SAIL 2020.

I. Facts & Figures • Het recreatieschap Spaarnwoude is een Gemeenschappelijke Regeling waarbinnen Velsen samenwerkt met provincie Noord-Holland en de gemeenten Amsterdam, Haarlem en Haarlemmermeer. Deze regeling heeft ten doel het binnen een vastgesteld gebied: a. Bevorderen van een evenwichtige ontwikkeling van de openluchtrecreatie. b. Het tot stand brengen en bewaren van een evenwichtig natuurlijk milieu. c. Het tot stand brengen en onderhouden van een landschap, dat is afgestemd op het onder a en b geformuleerde. • Het Nationaal Park Zuid-Kennemerland wordt beheerd door drie terreinbeherende organisaties: PWN, Natuurmonumenten en Staatsbosbeheer. Het gebied beslaat de gemeenten Velsen, Zandvoort en Bloemendaal. Het bestuur van het Nationaal Park wordt gevormd door het Overlegorgaan. In het Overlegorgaan zijn alle eigenaren, beheerders en bestuurders vertegenwoordigd: provincie Noord-Holland, IVN Noord-Holland, PWN, Staatsbosbeheer, Natuurmonumenten, landgoed Duin & Kruidberg en de gemeenten Bloemendaal, Haarlem, Velsen en Zandvoort. Gezamenlijk werken alle partners in het Nationaal Park Zuid-Kennemerland aan het voortbestaan van een natuurgebied van grote klasse.

• Behoud en ontwikkeling van het recreatiegebied Spaarnwoude voor de inwoners van Velsen en de regio. • Behoud van een natuurgebied (Nationaal Park ZuidKennemerland) voor extensieve recreatie (fietsen, wandelen) voor de inwoners van Velsen en de regio. • Groei aantal evenementen en behoefte aan grote evenementenlocaties in de MRA (we hebben een uitnodigend evenementenbeleid, via het bestemmingsplan Spaarnwoude en het evenementenlocatiebeleid wordt bekeken in hoeverre er nog extra ruimte is in Velsen). • Duurzaam toerisme steeds meer als basis/ kader zien i.p.v. als apart speerpunt • Stranden van Velsen verder in ontwikkeling voor wind- en watersport, gemeente faciliteert, sector groeit (ambitie uit collegeprogramma om hier verder op in te zetten)

Belangrijke spelers of verbanden

II. Ontwikkelingen & constateringen • Vanuit toerisme is de belangrijkste doelgroep de dagbezoeker uit NoordHolland met een focus op Amsterdam en Haarlem, internationaal gezien richten we ons op de internationale toerist in Amsterdam via het project Amsterdam Bezoeken Holland Zien, op de ferry en cruisepassagiers die in IJmuiden binnenvaren, verder is de Duitse en Belgische markt vooral interessant voor de Gemeente Velsen. Dus op het kaartje graag meer pijlen toevoegen ook vanuit New Castle (de ferry) en vanaf Amsterdam en Haarlem naar IJmuiden (Velsen als recreatiegebied/ gebied voor een dagbezoek uit die plaatsen) • Wereldwijde enorme groei van het toerisme; waaronder ook in de MRA. Toerisme wordt steeds meer in relatie tot leefbaarheid van de omgeving gezien (zie tekst hieronder) • Amsterdam zet meer in op “Stad in Balans”; dat biedt kansen voor Velsen om op in te spelen. • Groei van de cruisemarkt; steeds meer cruiseschepen met meer passagiers doen IJmuiden aan, daarbij wordt de groep die zelf op pad wil en niet perse naar Amsterdam gaat steeds groter. Dat biedt kansen voor het vergroten van de economische spin off. • Groei aantal overnachtingen in Velsen van 220.000 in 2008 naar circa 350.000 in 2018.

• Samenwerking in metropoolregio Amsterdam; met de MRA gemeenten, Provincie NH en Flevoland en MRA Bureau (ambtelijk via de MRA werkgroep toerisme, bestuurlijk via platform Economie) • De kustplaatsen van de MRA (Heemskerk tot en met Zandvoort) werken ook ambtelijk gezien samen binnen het thema gebied Amsterdam Beach • Portefeuillehouders overleg Toerisme & recreatie Ijmond (met de Ijmond bestuurders) • We werken ook samen met Amsterdam & Partners