Bijlage II - Evaluatie Starterslening

Memo

Aan

Gemeenteraad van Velsen

Van

Floor Bal

Cc Datum

1-11-2021

Onderwerp

Evaluatie en achtergrond Starterslening

Aanleiding Vanaf 1 maart 2014 is het voor starters in bepaalde gevallen mogelijk om een lening voor een nieuwbouwwoning in IJmuiden te krijgen. Deze Starterslening is in de loop van de jaren verschillende keren geëvalueerd en bediscussieerd. Een terugkerend feit is dat de lening maar in beperkte mate verleend wordt. De lening De Starterslening werd na uitvoerig onderzoek, na een aangenomen motie in de raad, opgenomen in de Perspectiefnota 2013. 60 Starters moeten in de gelegenheid gesteld worden om een aanvullende lening af te sluiten tot €20.000. Het primaire doel van de regeling is om IJmuiden een kwaliteitsimpuls te geven. De gedachte is dat de Starterslening de verkoop van woningen bevordert (tot €200.000) en ontwikkelaars daarmee stimuleert om in IJmuiden te bouwen. Tijdlijn 1 Maart 2014 – 1 Mei 2016

Totaal: 1 lening

In een jaar tijd (tot mei 2015) bleek er één lening verstrekt, drie keer is een aanvraagformulier van SVn opgestuurd naar een belangstellende. Dit terwijl kopers van 77 nieuwbouwwoningen in Oud-IJmuiden en het Stadspark in aanmerking konden komen. 1 Mei 2016 – 1 December 2016

Totaal: 7 leningen

Na evaluerende sessies in de raad, oktober 2015 en maart 2016, wordt besloten om voor te stellen de regeling per 1 juli 2017 te stoppen. Alleen toekomstige bewoners van het project Snippenbos komen hiermee nog voor de regeling in aanmerking. Vanuit de raad komt vervolgens een motie (juni 2016) die haaks staat op het raadsvoorstel. Door de indieners wordt ingezet op het verbreden van de regeling met zowel nieuwbouw als bestaande bouw voor geheel Velsen. De acht nieuwe aanvragen sinds mei 2016, voor Snippenbos en Dok 6, bewijzen volgens de indieners dat er wél vraag is naar de Starterslening. De stemming eindigt tot twee keer toe in een gelijke stand: De regeling blijft in dezelfde vorm voortbestaan. Een tweede motie wordt wel aangenomen: De Starterslening Velsen moet actief gepromoot worden voor de doelgroep. Ter uitvoering van deze motie is er in de Jutter/Hofgeest een artikel geplaatst waarin benadrukt wordt dat de Starterslening nog steeds beschikbaar is. Daarnaast is er gelijktijdig op

de Facebookpagina van de gemeente een bericht geplaatst ter promotie van de Starterslening. Hypotheekverstrekkers en makelaars in de gemeente Velsen zijn middels een brief op de hoogte gesteld van actuele ontwikkelingen met betrekking tot de lening. Het effect hiervan blijft beperkt. Er worden geen nieuwe leningen verstrekt. De zes leningen die in de periode verstrekt worden, komen voort uit de acht aanvragen in mei/juni 2016. 1 December 2016 – nu

Totaal: 7 leningen

In de afgelopen jaren zijn geen nieuwe aanvragen gedaan. De laatste tijd wordt echter weer vaker geïnformeerd naar de lening, maar meestal gaat het dan om bestaande woningen en/of woningen die zich in andere kernen (Velsen-Noord) bevinden. In totaal zijn in bijna 5 jaar tijd dus slechts 7 leningen verstrekt. De recent afgeronde nieuwbouwprojecten lagen in een hogere prijsklasse (Binnenhaven) of het woningtype leende zich minder voor starters. Het IJkpunt bleek bijvoorbeeld vooral interessant voor senioren. Ook als de lening wel aangevraagd wordt, blijken de voorwaarden niet altijd passend. Daarmee is nog een groot deel van het budget (ter waarde van meer dan een miljoen euro) beschikbaar. 1 Maart 2014 – nu

Totaal: 7 leningen €125.500 / €1.200.000 verstrekt €171.000 gemiddelde koopsom 4 Appartementen, 3 eengezinswoningen

Conclusie Er is maar één conclusie mogelijk: de lening met huidige voorwaarden dient geen doel. De verkoopprijzen bij nieuwbouw liggen hoger dan de huidige gehanteerde grens van €220.000. Nieuwe aanvragen zijn dus niet te verwachten. Daarnaast is het oorspronkelijke beleidsdoel achterhaald. Met de huidige vraag is het duidelijk dat ontwikkelaars niet méér gaan bouwen in IJmuiden, omdat ze de woningen door de lening gemakkelijker kunnen verkopen. De (economische) omstandigheden zijn immers sterk veranderd sinds de invoering van de regeling.