RV_Vaststellen Spoor 1 formatieonderzoek
Tekst van het document
*1074420*
Datum besluitraad: Zaaknummer: Portefeuillehouder: Datum oordeelraad: Datum B en W: Programma begroting: Taakveld:
27 januari 2026 1074405 J. Rooijakkers 13 januari 2026 16 december 2025 0 05
Raadsvoorstel Spoor 1: Formatieonderzoek korte termijn Beslispunten 1. Akkoord te gaan met het uitbreiden van de huidige formatie met 11 fte per april 2026. 2. Akkoord te gaan met de verwerking van de financiële consequentie van €753.866 in 2026, €1.157.468 in 2027, €1.179.094 in 2028 en €1.196.782 in 2029 voor deze 11 fte in de burap en de meerjarenbegroting. Inleiding Veldhoven maakt een stevige groei door. Deze groei is een omvangrijke, complexe en langjarige opgave waarbij het eindpunt globaal in beeld is, maar nog niet exact vastligt en vereist nauwe samenwerking met partners binnen en buiten de overheid. Voor een aantal opgaven die daaruit voortkomen is een transitie noodzakelijk om deze te kunnen realiseren. Veldhoven werkt samen met de regio, de provincie en de Rijksoverheid om Brainport Eindhoven internationaal succesvol te houden. Afgelopen jaren werd duidelijk dat de regio veel harder groeit dan verwacht, de regio maakt een schaalsprong. De schaalsprong genereert nieuwe kansen voor de regio én voor Veldhoven. Naar verwachting is Veldhoven in 2040 gegroeid naar een gemeente met minimaal 57.500 inwoners en mogelijk 60.000 arbeidsplaatsen. Op het vlak van meer bedrijvigheid, banen en een toenemend verdienvermogen.
Maar het leidt ook tot een groeiende vraag naar woningen, bedrijventerreinen, arbeidskrachten, mobiliteit, voorzieningen, talent en versnelde oplossingen voor de energiekrapte. We staan voor de opgave om deze ontwikkelingen op een goede manier te laten plaatsvinden. Brede Welvaart is daarbij een belangrijk doel. Kortom, de economische groei biedt de middelen en kansen om een extra impuls te geven aan Brede Welvaart. En de schaalsprong is daarmee een kans om een kwaliteitsslag te maken op de economische, ecologische en sociale waarden. Hierdoor blijft Veldhoven voor iedereen een fijne gemeente. Begin 2025 heeft Berenschot, als stap in de uitwerking van de organisatievisie, de opdracht gekregen een formatieonderzoek uit te voeren binnen gemeente Veldhoven. In dit formatieonderzoek heeft Berenschot gekeken of de organisatie klaar is voor alle uitdagingen waar we voor staan mede in relatie tot de schaalsprong. Berenschot concludeert dat gemeente Veldhoven momenteel (peildatum 1 januari 2025) 358,7 fte aan begrote formatieruimte heeft. De geadviseerde bandbreedte betekent dat de formatie op organisatieniveau met 10,8 fte moet toenemen om te groeien naar het minimum van de bandbreedte en met 54,8 fte om te groeien naar het maximum van de bandbreedte. Als uitwerking van het formatieonderzoek is gekozen voor een twee-sporen aanpak.
Het eerste spoor voorziet in een raadsvoorstel (besluitvorming begin 2026) waarin de urgent benodigde formatie is opgenomen. Het tweede spoor betreft een vastgestelde projectopdracht waarin het meerjarenplan wordt uitgewerkt wat uiteindelijk een solide basis zal leggen voor een toekomstbestendige organisatie. De volgende strategische overwegingen vanuit de
Berenschot rapportage vormen een leidraad voor spoor 2 en worden daarin concreet uitgewerkt: 1. Balans tussen ambitie en middelen 2. Beheersen formatiegroei 3. Balans tussen structureel en tijdelijk personeel 4. Inzetten van Strategische personeelsplanning (SPP) 5. Efficiency inzetten om formatievraag op te vangen Dit is een belangrijk proces dat gedegen en zorgvuldig moet worden aangepakt. Begin 2026 komt de stuurgroep bijeen en wordt de projectgroep samengesteld. Vanaf dat moment start een traject waarin analyse, besluitvorming en uitvoering hand in hand gaan. Dit Raadsvoorstel heeft betrekking op het eerste spoor. De oorspronkelijke planning was om de resultaten van het formatieonderzoek vóór de zomer van 2025 beschikbaar te hebben, zodat e.e.a. verwerkt kon worden in de begroting 2026. Dit bleek vanuit een zorgvuldig proces, waarin steeds kritische vragen zijn gesteld over de noodzakelijke omvang van de formatie-uitbreiding, helaas niet meer haalbaar. Om deze reden heeft het College besloten dit in een apart Raadsvoorstel voor te leggen, zodat de noodzakelijke stappen kunnen worden gezet die nodig zijn om Veldhoven verder te laten groeien en ontwikkelen. In dit voorstel zijn enkel de aanvragen voor formatie opgenomen welke urgent zijn en niet kunnen wachten tot een later moment.
Voor 2026 stellen wij structurele invulling van 11 urgente functies binnen verschillende teams van de gemeente Veldhoven voor inclusief de financiële consequenties daarvan. Een uitgebreide toelichting, waarin specifiek per functie uitgewerkt is wat de argumenten zijn om deze functies in te vullen, maar tevens ook de risico’s in de huidige situatie, is in te zien bij de Griffie samen met de Berenschot rapportage van het formatieonderzoek. Het College heeft voor deze stukken geheimhouding opgelegd. Beoogd effect Het structureel invullen van deze functies in 2026 is noodzakelijk om invullen te geven aan de huidige ontwikkelingen en ambities. Deze uitbreiding zorgt ervoor dat de gemeente Veldhoven wettelijke verplichtingen nakomt, beleidsdoelstellingen realiseert en cruciale maatschappelijke en ruimtelijke opgaven tijdig uitvoert. Dit voorkomt vertragingen in projecten en inefficiënte en hoge kosten door boetes, juridische procedures, herstelwerkzaamheden en bevordert financiële grip. Daarnaast waarborgt het continuïteit en kwaliteit van dienstverlening en versterkt samenwerking binnen en buiten de organisatie. Argumenten 1.1/2.1 Inspelen op schaalsprong Veldhoven staat voor een schaalsprong die veel groter en complexer is dan eerder voorzien, met een groei naar minimaal 57.500 inwoners en 60.000 arbeidsplaatsen in 2040.
Deze ontwikkeling vraagt om transities op het gebied van wonen, mobiliteit, energie en voorzieningen, en nauwe samenwerking met regio, provincie en Rijk. Door de uitbreiding vermindert de dreiging van vertragingen, gemiste kansen en verlies van regie op cruciale dossiers. Het invullen van 11 urgente functies in 2026 is daarom noodzakelijk om economische groei om te zetten in Brede Welvaart en een duurzame, leefbare gemeente te waarborgen. Wanneer de Raad niet instemt met deze uitbreiding, zullen er keuzes gemaakt moeten worden over ambities en uitdagingen. Dit betekent dat bepaalde activiteiten niet langer uitvoerbaar zullen zijn. 1.2/2.2 Aansluiting conclusies en overwegingen Berenschot rapportage De aanvraag voor 11 fte formatie-uitbreiding wordt onderbouwd door het recente formatieonderzoek van Berenschot. Dit onderzoek heeft de knelpunten en capaciteitsbehoefte binnen onze organisatie helder in kaart gebracht. De voorgestelde uitbreiding sluit direct aan bij de conclusies en overwegingen van Berenschot en draagt bij aan het realiseren van een toekomstbestendige organisatie.
2/5
1.3/2.3 Voldoen aan wettelijke verplichtingen en realiseren van maatschappelijke opgaven Hiermee wordt voldaan aan wettelijke verplichtingen en is noodzakelijke ondersteuning aan cruciale projecten en maatschappelijke opgaven, zoals mobiliteitstransitie, ondermijning, ruimtelijke ontwikkeling en vastgoedbeheer. 1.4/2.4 Continuïteit en efficiëntie door structurele inzet Werkdruk en uitval verminderen, waardoor kwaliteit en voortgang gewaarborgd blijven. Structurele inzet van deze functies zijn op lange termijn efficiënter dan tijdelijke externe inhuur, wat aanzienlijk duurder is en leidt tot verlies van kennis en continuïteit. Daarmee wordt recht gedaan aan de opdracht van de Raad om inhuur te verlagen en de balans te bewaken tussen interne en externe personeelskosten. 1.5/2.5 Voorkomen van inefficiëntie en financiële risico’s door tijdige invulling Tijdige invulling voorkomt inefficiëntie en hoge kosten door boetes, juridische procedures en herstelwerkzaamheden en bevordert financiële grip. Kanttekeningen en risico’s 1.1/2.1 Krapte op arbeidsmarkt Onzeker of alle functies tijdig ingevuld kunnen worden, gezien de huidige krapte op de arbeidsmarkt en de schaarste aan geschikte kandidaten in specifieke vakgebieden. Dit kan leiden tot vertraging in de uitvoering en vraagt om een actieve wervingsstrategie of het inzetten van W&S bureaus. Op dit moment is hier niet in voorzien.
1.2/2.2 Lange termijn borging vraagt opvolging van strategische Berenschotoverwegingen Lange termijn borging vereist aandacht voor de 5 strategische overwegingen uit de Berenschot rapportage. Dit wordt meegenomen in het meerjarenplan van spoor 2. 1.3/2.3 Impact op andere teams door onderlinge afhankelijkheden Door het toevoegen van extra functies aan het begin van een keten, kan het aan het einde van de keten extra werkdruk veroorzaken als daar geen formatie wordt toegevoegd. Dit komt door onderlinge afhankelijkheden (“treintjes”). Een deel van deze treintjes bevinden zich binnen het Fysieke Domein, maar stralen ook zeker uit naar andere afdelingen, met name in de uitvoerende teams (zoals de teams binnen de afdeling Dienstverlening). Dit vraagt om goede afstemming en planning. Dit wordt meegenomen in het meerjarenplan van spoor 2. Financiën De totale kosten voor de structurele invulling van deze 11 functies komen in 2026 neer op €753.866. Zie tabel A. Hierin houden we rekening met een start per april 2026, gezien de benodigde wervingstijd. De totale loonkosten zijn berekend voor 2026 t/m 2029, inclusief een stijging van 1,6% in 2027 en daarna een jaarlijkse indexering conform de kadernota 2026, zoals deze is vastgesteld door de Raad op 1 juli 2025. Tabel A Totaal loonkosten urgente functies
fte
2026
2027
2028
2029
11
€ 753.866
€ 1.157.468
€ 1.179.094
€ 1.196.782
Deze uitbreiding heeft structureel een negatief effect op het begrotingsresultaat van de gemeente Veldhoven, maar vanaf 2028 blijft sprake van een positief jaarresultaat. Hiermee wordt voldaan aan het kader zoals dat door de gemeenteraad is vastgesteld in de kadernota 2026 (zie tabel B). Ook blijft de financiële positie op dit moment, op middellange termijn, positief terwijl de organisatie op korte termijn wordt versterkt. Tabel B 2026 -€ 1.595.000
Bijgesteld saldo 2025-2029
3/5
2027 -€ 673.000
2028 € 2.642.000
2029 € 5.930.233
Totaal bijstellingen 3e bestuursrapportage 2025 Bijgestelde meerjaren begroting na burap III 2025 Totaal loonkosten urgente functies Begrotingsresultaat
€ 756.000
-€ 611.000
-€ 232.000
-€ 729.919
-€ 839.000
-€ 1.284.000
€ 2.410.000
€ 5.200.314
€ 753.866 -€ 1.592.866
€ 1.157.468 -€ 2.441.468
€ 1.179.094 € 1.230.906
€ 1.196.782 € 4.003.532
Aan deze substantiële personeelsuitbreiding kleven financiële risico's. De meerjarenbegroting staat al onder druk en financiële voorspelbaarheid blijft beperkt — mede door wisselvallig rijksbeleid. Bovendien betreft dit geen eenmalige investering: ook in 2027 en 2028 zijn naar verwachting aanvullende investeringen nodig om de organisatie te versterken. Efficiencyverbetering, kwaliteitsontwikkeling, systemen en investeringen in opleiding kosten structureel geld. Dit betekent dat de komende jaren scherpe keuzes nodig zijn: taken schrappen, afschalen of extra inkomsten genereren. Wij achten het verstandig dit kenbaar te maken en mee te geven aan de komende coalitieonderhandelingen. Veldhoven staat voor grote uitdagingen. Een toekomstbestendige, structureel sluitende begroting — waarbij inkomsten en uitgaven in balans blijven — is essentieel om de continuïteit voor inwoners, bedrijven, medewerkers en bestuurders te borgen. Lastige keuzes zijn daarbij onvermijdelijk. Communicatie en samenspraak Bij het invullen van deze urgente functies zetten we in op transparante communicatie richting alle betrokken teams. Voordat de wervingsprocedure voor de functies start, informeren we medewerkers van de betrokken teams over de aanleiding, het doel en de planning.
Tegelijkertijd maken we spoor 2 kenbaar: de vervolgstap waarin we samen met de teams kijken naar een meerjarenplan (2027–2030) op basis van de Berenschot rapportage. Dit laatste gebeurt aan de hand van een communicatieplan. Uitvoering/planning De werving start direct na besluitvorming, met een geplande invulling per april 2026. Dit geeft ruimte voor een zorgvuldig selectieproces. De uitvoering verloopt in drie stappen: 1. Voorbereiding (Q1 2026): opstellen van functieprofielen, wervingsstrategie en interne communicatie. 2. Werving en selectie (Q1 2026): publicatie van vacatures, gesprekken en besluitvorming. 3. Start en inwerken (per april 2026): indiensttreding en begeleiding binnen de teams. Bijlagen N.v.t. Resultaat van de behandeling in de oordeelsvormende raad Hamerstuk. Wethouder Rooijakkers zegt toe dat Spoor 2 intern wordt uitgewerkt en niet via een extern bureau. Reactie college n.a.v. behandeling in de oordeelsvormende raad N.v.t. Burgemeester en wethouders van Veldhoven,
4/5
J.H.J. Sanders gemeentesecretaris/algemeen directeur
5/5
M.J.A. Delhez burgemeester