Beantwoording technische vragen begroting 2026 DEF totaaloverzicht 14102025 (1)

Niet elke inwoner staat hier direct voor open. Er zijn dit jaar 11 inwoners doorgeleid naar de Schulddienstverlening op basis van een vroeg signaal.

25

Blz. 66: Punt 6.06.04 Hoeveel medewerkers zetten we hiervoor in en hoeveel mensen zijn succesvol uitgestroomd naar betaald werk? Deze vraag is niet concreet te beantwoorden. Het succesvol begeleiden naar werk is een samenwerking tussen diverse functionarissen. Concreet zijn er 4 klantmanagers Werk in Veldhoven, maar zij worden ondersteund door bijvoorbeeld de klantmanager Inburgering, klantmanager Inkomen, trajectbegeleiders bij Ergon en diverse externe begeleiders. Iedere inwoner heeft een eigen traject naar werk. In het jaar 2025 zijn tot 1 sept ongeveer 40 inwoners volledig uit de uitkering gestroomd door betaald werk Daarnaast zijn er in 2025 ook ongeveer 40 inwoners die parttime betaald werk zijn gaan doen, maar daarmee (nog) niet zijn uitgestroomd. Blz. 68: Tabel 6.06 en 6.07 Het kan niet zo zijn dat de streefwaarden minimaregelingen stijgen en bij personen met bijstandsuitkering gelijk blijven. Het streven moet toch zijn om de streefwaarden te laten dalen. Klopt dat? (Geen technische vraag)

GBV 6.03.02: Aan wat voor algemene en collectieve voorzieningen kan men hierbij denken? Hiermee worden initiatieven rondom bijvoorbeeld deelmobiliteit van scootmobielen en rollators bedoeld. Of bijvoorbeeld ANWB Automaatje, welke voorliggend is op Wmo vervoer. Collectieve en algemene voorzieningen zijn dus voorzieningen die voorliggend zijn op een individuele maatwerkvoorziening. Blz. 70: Zorg in onderwijstijd; Aan wat voor zorg moet gedacht worden? In welke mate maakt het voor de kosten uit of de zorg thuis of op school gegeven wordt? Door Zorg in Onderwijstijd is een vaste zorgprofessional op school aanwezig, die in tegenstelling tot hulp thuis meer preventief en groepsgericht werkt. Zorg is daarbij de hele schooldag flexibel en proactief beschikbaar. Dit voorkomt escalatie van problemen en schooluitval, waardoor duurdere trajecten zoals dagbesteding of intensieve thuisbegeleiding worden voorkomen. Ook vervangt de collectieve inzet van deze zorg de individuele beschikkingen die anders voor de individuele leerlingen afgeven zouden zijn. Qua zorg gaat het dan bijvoorbeeld om persoonlijke begeleiding van leerlingen die zich richt op o.a. het bevorderen van zelfstandig functioneren of het bieden van begeleiding in de omgang met anderen. Blz.

71: Hogere bijdrage Ergon; Vallen de hogere bijdrage en de verhoogde Buig uitkering tegen elkaar weg? De hogere bijdrage aan de Gemeenschappelijke Regeling valt inderdaad weg tegen de hogere de Rijksmiddelen die de gemeente ontvangt.

VVD Op blz. 65 lezen we dat er reeds een inclusie agenda is opgesteld. Hebben wij een inclusie agenda vastgesteld/opgesteld? Welke specifieke activiteiten in de inclusie agenda worden uitgevoerd In 2026 waarnaar wordt verwezen in de begroting? Het opstellen van de Lokale Inclusie Agenda is een activiteit voor 2025. De Lokale Inclusie Agenda staat op 8 december 2025 geagendeerd voor de besluitvormende raadsvergadering. De vast te stellen inclusieagenda bevat een financiële paragraaf welke inzicht geeft in de specifiek uit te voeren activiteiten en begrootte kosten daarvoor.

26

We zien dat bij Cliënten met een maatwerkarrangement WMO (blz. 68) het ambitieniveau is aangepast naar onder het landelijk gemiddelde naar ruim boven het landelijk gemiddelde. En meer dan 50% hoger dan vergelijkbare gemeenten. Graag uitleg hoe dit kan. Welke acties worden ondernomen om dit te voorkomen? (Geen technische vraag) We zien dat we bij jongeren met jeugdhulp ver boven het landelijk gemiddelde en boven vergelijkbare gemeenten zitten. Graag uitleg hoe dit kan. Welke acties worden ondernomen om dit te voorkomen? (Geen technische vraag) Op Blz. 70 zien we een fors hogere bijdrage in 2029 aan ‘Gemeenschappelijke regeling verhoging bijdrage Ergon’. Graag toelichting hierop hoe dit van 106.000 (2026) naar 406.000 (2029) gaat. Ergon voert de plaatsingen van inwoners met een arbeidsbeperking middels loonkostensubsidie voor ons uit. Gemeenten verstrekken de loonkostensubsidie, waarvoor Rijksbudget wordt ontvangen op basis van daadwerkelijke realisatie. Jaarlijks prognosticeren we de aantallen plaatsingen. Al enkele jaren realiseren we méér plaatsingen van Veldhovens inwoners met een arbeidsbeperking, dan verwacht. Omdat we hiervoor volledig gecompenseerd worden door het Rijk is dit geen trend die we willen keren. De compensatie van het Rijk wordt met een jaar vertraging toegekend.

De verhoogde bijdrage is op basis van de meest realistische verwachtingen en zal, na realisatie, volledig (achteraf) door het Rijk worden gecompenseerd. Taakstelling jeugd gaat in 2029 naar 700 (200 in 2026). Hoe is dit te verklaren gezien dat we op pagina 68 slechter scoren dan vergelijkbare gemeenten? Het relatief hoge percentage jongeren dat nu gebruik maken van jeugdhulp onderbouwd juist de urgentie hier in kanteling teweeg te brengen. Door te investeren in ‘de beweging naar voren’, proberen we te voorkomen dat problemen bij jeugdigen verergeren waarmee zwaardere zorg nodig is. Dit bespaart uiteindelijk mogelijk kosten aan de achterkant. Deze investering bestaat uit: • • • •

De afbouw van jeugdzorgplus en de komst van alternatieven zoals kleinschalig verblijf Zorg in Onderwijstijd Focus op alle Jeugd - uitvoeringsagenda De toegang die niet meer automatisch verlengd wanneer indicatie jeugd extern (lees huisartsen) is afgegeven

Dit met de disclaimer dat er veel andere factoren van invloed kunnen zijn, zoals een groei van het aantal jongeren en toename van de diversiteit in de populatie, personeelstekort bij zorgaanbieders en stijgende lonen. Wordt er momenteel gestimuleerd om mensen in de bijstand te laten bijdragen in de samenleving middels tegenprestaties? Wat wordt hier (al) concreet aan gedaan? Wat zijn hiervan de cijfers? In Veldhoven wordt niet concreet invulling gegeven aan de tegenprestatie. Dit instrument lijkt landelijk niet het gewenste effect te hebben. In de loop van 2026 zal de tegenprestatie dan ook uit de wet verdwijnen (Participatiewet in balans). Dit wil niet zeggen dat we niets doen of deden aan maatschappelijke participatie. Het bewegen naar vrijwilligerswerk, of soms het verplichten tot vrijwilligerswerk als opstap naar betaald werk wordt veelvuldig toegepast. Maatschappelijke participatie kan ook bestaan uit deelname aan activiteiten, sporten of zelfredzaamheid op alle leefgebieden. Ieder inwoner met een

27

uitkering heeft, als er mogelijkheden zijn voor participatie, een plan of afspraak met zijn/haar klantmanager die wordt gemonitord. Stimuleren van buurtactiviteiten- en initiatieven was in de begroting van 2025 een van de speerpunten voor wat betreft het verbeteren van de leefbaarheid en het versterken van de sociale cohesie in de wijk. We zien dit WPB bedrag dalen van 32 (2025) naar 23 (2026) (een daling van 40%). Is afgezien van deze activiteit / dit speerpunt om buurtactiviteiten- en initiatieven te stimuleren? Zo ja / nee: hoe is de daling te verklaren? Graag een toelichting. Nee, er is niet afgezien van het speerpunt om buurtactiviteiten en -initiatieven te stimuleren. Het stimuleren van betrokkenheid en sociale cohesie in de wijk blijft ook in 2026 een belangrijk beleidsdoel. De daling van het budget van 32 naar 23 heeft voornamelijk een technische en incidentele oorzaak en houdt niet in dat het beleid of de inzet op dit thema is verminderd. Het verschil wordt als volgt verklaard: • Een deel van het bedrag betreft de subsidies aan wijkplatforms en een wijkaccommodatie. Met de betreffende wijkaccommodatie is een afbouwregeling overeengekomen; dit verklaart een belangrijk deel van de daling. • Daarnaast heeft één wijkplatform aangegeven voorlopig slapend te worden, waardoor er geen subsidie meer wordt uitgekeerd.

• Een ander wijkplatform heeft minder activiteiten gepland, wat tot een lagere subsidie heeft geleid. Ondanks deze afbouw van specifieke subsidies blijft het speerpunt ‘verbeteren van de leefbaarheid en het versterken van de sociale cohesie’ volledig overeind. De uitvoering hiervan verloopt op meerdere manieren: • Via de actieve wijkplatforms, die financiële, inhoudelijke en organisatorische ondersteuning blijven ontvangen. • Via de stimuleringssubsidie voor straat- en buurtactiviteiten, waarmee bewonersinitiatieven rechtstreeks kunnen worden ondersteund. De middelen voor deze subsidieregeling vallen buiten de genoemde bedragen in de technische vraag en zijn in 2025 en 2026 nagenoeg gelijk gebleven. • In wijken waar geen actief wijkplatform meer is, wordt extra ingezet op directe ondersteuning van bewonersinitiatieven en op samenwerking met professionele partners in de wijk om toch uitvoering te geven aan de doelstellingen op het gebied van leefbaarheid en sociale samenhang. De daling in het budget weerspiegelt een aanpassing in de subsidiepraktijk aan de actuele situatie in de wijken, maar niet een vermindering van de ambitie of inzet op dit beleidsthema.

Senioren Veldhoven Blz. 72: Dienstverleningsovereenkomst (DVO) Waalre: in de Auditcommissie is bij een bespreking met de accountant gemeld dat deze dienstverlening kostendekkend zou zijn. Hoe verhoud zich deze uitspraak met de opmerking in deze programmabegroting dat zij niet kostendekkend was? S.v.p. nadere uitleg. De dienstverlening op het gebied van Werk en Inkomen voor de gemeente Waalre is de afgelopen jaren niet meer kostendekkend gebleken. Dit vormt de reden voor het actualiseren van deze overeenkomst. Voor de jaren 2024 en 2025 is een trapsgewijze vergoeding afgesproken om in het jaar 2026 naar een volledig kostendekkende dienstverlening te komen.

28

Programma 7: Volksgezondheid en milieu

o.a. positieve gezondheid, dementie, circulaire economie, energietransitie, klimaat *

Hart voor Veldhoven Blz. 74: Punt 7.01.02 Zijn er ook voorbeelden te geven van het integreren? Zowel in de beleidsvorming als in uitvoering wordt in Veldhoven steeds vaker gebruik gemaakt van het begrip brede welvaart. Het is steeds minder een abstracte term, maar een praktische leidraad voor het vormgeven van een inclusieve, duurzame en veerkrachtige samenleving. Brede welvaart betekent dat bij beleidskeuzes niet alleen economische, maar ook sociale en ecologische waarden worden meegewogen, met oog voor het hier en nu én toekomstige generaties. In het beleid is brede welvaart zichtbaar in meerdere plannen en visies, zoals gebiedsvisie de Run en het City centrum, de Mobiliteitsvisie, de Visie op sociaal-maatschappelijke ontwikkeling. In de gebiedsvisie van de Run wordt een gebied geschetst waarbij werklocaties, woningen, groen, water, voorzieningen en het mobiliteitsvraagstuk samenkomen. Brede welvaart wordt als leidraad gebruikt om balans te zoeken tussen economie, duurzaamheid en sociaalmaatschappelijke waarden. Net zoals in het Citycentrum waar wonen, werken en voorzieningen samenkomen. Met ruimte voor groen, wandelen en ontmoeten.

Ook bij de aanpak van de sportvoorzieningen wordt het aspect van brede welvaart in de praktijk toegepast, bijvoorbeeld door kunstgrasvelden met gedeeld gebruik, die intensiever benut kunnen worden door sportclubs, buitenschoolse opvang, scholen en buurtinitiatieven. Dit leidt tot efficiënt ruimtegebruik, maar vraagt ook om aandacht voor klimaatadaptatie (zoals waterafvoer en hittestress). Het is een voorbeeld van hoe economische efficiëntie, sociale inclusie en ecologische afwegingen samenkomen in één voorziening. Werken op het thema brede welvaart vraagt om integrale samenwerking van de interne organisatie en met externe partners. Verbinding maken tussen domeinen zoals wonen, zorg, veiligheid, welzijn, duurzaamheid, mobiliteit en economie. Blz. 75: Punt 7.03 Geldt dit ook voor de kledingcontainers van het Vekemansfonds? Ja, dit geldt ook voor de kledingcontainers van het Vekemansfonds. Doelstelling 7.03 gaat over het verminderen van restafval en het steeds opnieuw gebruiken van grondstoffen. Textiel is een grondstof die heel goed her te gebruiken is of te recyclen, bijvoorbeeld als isolatiemateriaal in auto’s. Onderdeel van het doel is om bewoners te motiveren zoveel mogelijk textiel (ook als het kapot is) gescheiden in te leveren en niet in de restafvalbak te doen. Blz.

78:Tabel 7.05.01 Zijn er ook gegevens voor de jaren 2027-2028-2029? Wat is het percentage hernieuwbare energie? Nee, er zijn alleen streefwaarden voor 2030. De laatst bekende gegevens in de Regionale Klimaatmonitor zijn van 2023 en betreffen 12,5 % bekende hernieuwbare energie t.o.v. het totaal verbruik.

29

GBV Blz.80: Aanbesteding afvalinzameling: Er komt dus 2,1 miljoen bij t.o.v. de vorige aanbesteding aan kosten afvalinzameling. Is het mogelijk om deze meerkosten t.o.v. het vorige contract te specificeren en te laten zien uit welke componenten deze is opgebouwd? Nee het is niet mogelijk om deze meerkosten t.o.v. het vorige contract te specificeren en te laten zien uit welke componenten deze is opgebouwd. In het contract van de afgelopen 10 jaar stonden vooraf vastgestelde prijzen met bijbehorende indexen. Deze indexen hadden elk jaar prijsverhogingen tot gevolg, maar deze verhogingen stonden niet in verhouding tot de werkelijke prijsstijgingen in de markt. Daarnaast is in de huidige markt bijna geen sprake van concurrentie en dit leidt tot het explosief stijgen van prijzen. Blz.80: Afbouwregeling oud papier. Na de zomervakantie organiseert... Is dit 2025 of 2026? Dit is 2025. Pagina 78: Meetindicatoren: hoe komt het dat deze meetindicatoren niet zijn gevuld en alsnog zijn opgenomen? We gebruiken het meest recente jaar waarvoor data beschikbaar is. De klimaatmonitor biedt over het algemeen data tot 2 jaar terug, maar de actualisatie vindt verspreid over het jaar plaats. Het is nog onzeker of/welke data van 2024 uit de klimaatmonitor beschikbaar is bij het opstellen van de jaarrekening van 2026.

Daarom geven we bij het opstellen van de jaarrekening het peiljaar weer, om te voorkomen dat het tzt niet meer klopt.

VVD Blz. 81: Gaan we definitief stoppen met het neerzetten van bladkorven? Zo ja, Klopt het dat door het stoppen van de bladkorven de kosten van de groenaannemers omhoog gaan of in het verleden zijn gegaan? Wat zijn deze kosten die in het beeldbestek zijn meegenomen? Ja we gaan definitief stoppen met het neerzetten van bladkorven. Nee het klopt niet dat dan de kosten van de groenaannemer omhooggaan of in het verleden omhoog zijn gegaan. Deze kosten zijn verschillende handelingen voor de groenaannemer die verspreid zijn opgenomen in het beeldbestek. Doordat de aannemer de bladkorven niet meer leeg hoeft te maken levert dit een besparing op van 30K.

GroenLinks-PvdA Over de afbouwregeling oud papier wordt gesteld dat de gemeente na de zomervakantie een bijeenkomst organiseert om ideeën over nieuwe inkomsten uit te wisselen. Gaat het hier over na de zomervakantie van 2026 of al van dit jaar? (p. 80) Het gaat hierover na de zomervakantie van 2025.

30

Programma 8: Volkshuisvesting, ruimtelijke ordening en stedelijke vernieuwing o.a. woningbouw, inbreiding, gezonde groei, Omgevingswet

Hart voor Veldhoven Blz. 83: Punt 8.01.05 Heeft het standpunt van de gemeente Eersel invloed op wat er in Veldhoven gaat gebeuren? (Geen technische vraag) Blz. 87: Omgevingsloket. Werkt dit nu niet goed omdat het streven is om het beter te laten werken? (Geen technische vraag) Blz. 88: Evenementen. Wat wordt verstaan onder het maken van beleid wat werk en tijd kost? Naast dat het een positieve impuls op sociaal en economisch gebied betreft, moeten er ook duidelijke kaders zijn, waarbij de omgevingsgevoeligheid goed meegewogen wordt en er flexibiliteit moet zijn om maatwerk mogelijk te maken. Denk hierbij aan geluidsbeheersing, bereikbaarheid, veiligheid, geen druk op bestaande voorzieningen en een soepel aanvragenproces.

GBV Er wordt meermaals het benutten van de kansen uit de nieuwe Omgevingswet aangegeven. Welke kansen worden hiermee bedoeld? De Omgevingswet biedt kansen om meer integraal te werken, maatwerk te leveren, uitnodigingsplanologie toe te passen en de regeldruk te verminderen. Binnen onze processen en instrumenten streven we ernaar deze kansen optimaal te benutten. Ook wordt aangegeven dat de invulling van het Omgevingsplan deel Zonderwijk het mogelijk maakt om snel en flexibel te kunnen acteren voor de andere woonwijken. Wordt hiermee bedoeld dat Zonderwijk als standaard gehanteerd wordt? Had hiervoor niet het Omgevingsplan Veldhoven gebiedsdeel Zonderwijk aan heel de gemeente ter inzage aangeboden moeten worden? Het ontwerp-omgevingsplan dat ter inzage heeft gelegen had enkel betrekking op Zonderwijk. Voor deze woonwijk is een standaardregeling ontwikkeld die als basis kan dienen voor andere wijken. De regels kunnen enkel gelezen worden in combinatie met de kaart van het omgevingsplan. Omdat deze kaart voor de andere wijken nog niet gereed is, is het alleen al daarom niet logisch om dit voor heel Veldhoven breed uit te dragen. Bovendien blijft maatwerk voor de verschillende wijken gewoon mogelijk en krijgen alle bewoners de gelegenheid om hun mening te geven over het uiteindelijke plan. Dit zou dan dus ook tot een aanpassing van de regels kunnen leiden.

Pagina 83: 8.02.03: hier wordt gesproken over het volkshuisvestingsprogramma. In welke mate komt dit nog terug in de raad? Het Volkshuisvestingsprogramma is een gebiedsgerichte uitwerking, passend binnen de kaders van de door de raad vastgestelde Omgevingsvisie en de Woon(zorg)visie. In de ontwerpwet (Wet versterking regie volkshuisvesting) is aangegeven dat de vaststelling hiervan een bevoegdheid van het college is.

VVD 31

Blz. 83: in 2026 wordt er een nieuw volkshuisvestingsprogramma vastgesteld. Wat is het landelijk gemiddelde percentage (richtlijnen) wanneer je gaat kijken naar de bouwopgave voor ‘betaalbare woningen’? Hoe verhoudt zich dat concreet tot Veldhoven? Er is geen landelijk gemiddelde bekend. Wel is de afspraak in het kader van de woondeal Zuidoost-Brabant dat minimaal 2/3 van de te realiseren woningen betaalbaar moet zijn. Om dit gemeentebreed te kunnen realiseren wordt in de gemeentelijke Woon(zorg)visie uitgegaan van minimaal 75% betaalbaar. Dit verschil maakt het mogelijk dat we op projectniveau speelruimte hebben voor projecten die de 75% vanwege bijvoorbeeld ruimtelijke inpassing niet halen. Dus bv. dat een kleine inbreiding met meer dure woningen mogelijk blijft, als dat op die plek ruimtelijk de beste invulling is. Blz. 85: lezen we bij opstellen evenementenbeleid 'heeft echter ook een andere kant die aandacht behoeft.' Graag een toelichting wat hiermee wordt bedoeld. Hieronder wordt verstaan het ontwikkelen van een evenementen locatie beleid met profielen wat er op welke plek mag plaatsvinden en een daarbij behorend proces hoe men van deze locatie gebruik mag maken. Dit is een omvangrijk project wat diverse vakgebieden betreft. Er is intern momenteel geen beschikbare expertise om dit project uit te voeren. Blz. 86: Wat is de definitie van ‘betaalbare woning’.

Dit is een landelijke definitie. Het gaat om sociale huurwoningen (met een kale huur t/m €900.07 per maand), middenhuurwoningen (met een kale huur tussen €900,08 en €1.184,82 per maand) en koopwoningen tot €405.000 (prijspeil 2025).

Senioren Veldhoven Blz. 87: Werkzaamheden ODZOB: waardoor wordt het gat tussen de leges en de kosten van de ODZOB ad € 84.000,00 verklaard? Dit gat is de financiële waarde van de extra werkzaamheden van de Odzob welke wettelijk niet gedekt mogen worden door leges. Denk hierbij aan taken op het gebied van bodem en asbestsloop.

CDA Blz 83: 8.01.02 betreffende het opstellen van volkshuisvestingsplannen op gebiedsniveau. Tot op welk niveau gaat dit? Wijkniveau? Buurtniveau? Dorpskern? Het Volkshuisvestingsprogramma is een gebiedsgerichte uitwerking, binnen de kaders van de door de raad vastgestelde Omgevingsvisie en de Woon(zorg)visie. Het is een nieuw beleidsinstrument, waarvoor nog een landelijke handreiking wordt opgesteld. Er zijn (nog) geen vastgestelde richtlijnen op welk niveau de uitwerking gericht is. Dit kan ook verschillend zijn, afhankelijk van doelgroep en de specifieke kenmerken van het gebied.

32

Blz. 87:

Wat gaat dat kosten ?: Wat leidt ertoe dat van alle getoonde jaren 2024 t/m 2029 de saldi negatief zijn behalve 2026 is (stevig) positief ? Niet alleen een cijfermatige maar ook graag inhoudelijke onderbouwing.

Zoals te zien worden de negatieve saldi vooral veroorzaakt door taakveld 8.3 wonen en bouwen. Dit laat alle jaren hogere lasten dan baten zien. Dat in 2026 wel een positief saldo ontstaat op programma 8 komt door taakveld 8.2 grondexploitatie (niet-bedrijventerreinen). In 2026 verwachten we project Springplank af te sluiten met een positief resultaat van € 1.018 en een tussentijds resultaat op project Slot-Oost van € 600. Op taakveld 8.3 worden naast kosten en opbrengsten van omgevingsvergunning en handhaving ook de kosten van volkshuisvesting, basisregistratie adressen en gebouwen begroot.

33

Paragrafen: Lokale heffingen Hart voor Veldhoven Blz. 90 en 91: Kunnen de bedragen van teruggave € 1,84 en € 5,61 niet worden opgeteld en verwerkt? Kunnen die bedragen ook gereserveerd worden voor het volgende jaar? De bedragen kunnen niet bij elkaar worden opgeteld, omdat niet iedereen die rioolheffing betaalt, ook afvalstoffenheffing betaalt, bijvoorbeeld bedrijven. De bedragen kunnen worden gereserveerd voor een volgend jaar. Blz. 94: Tabel Paragraaf 1.15 Waarom zijn de kosten bij kansspelen zo hoog? Kansspelvergunningen lopen over diverse afdelingen. Dat veroorzaakt relatief hoge kosten. Voor de komende jaren is dit een aandachtspunt en zal naar de kostendekking worden gekeken. Blz. 94: Tabel Paragraaf 2.13 Uitleg over gigantische percentage (-733,90%) Dit betreft een fictief percentage. Het betreft hier namelijk ‘verminderingen’ en daarmee een reductie op de omzet. Het gaat uiteindelijk om de kostendekkendheid per hoofdstuk.

GBV Afvalstoffenheffing - De overhead is t.o.v. vorig jaar gestegen van € 229.492,55 naar € 356.130,10 = € 129.637,55 dat is ruim 56%. Graag een specificatie van de overhead over de jaren 2025 en 2026. De toegerekende overhead is in 2026 hoger dan 2025 doordat er meer uren op afvalgebied ingezet worden. De toegerekende overhead wordt berekend door het aantal uren maal het overheaduurtarief (dat ook is toegenomen). De toename van eigen uren zijn vooral noodzakelijk voor het doorvoeren van wettelijke veranderingen in relatie tot afvalinzameling, zoals bijvoorbeeld de invoering van GFT-E inzameling bij hoogbouw. Daarnaast vraagt het contractmanagement van de nieuwe afvalcontract(en) steeds meer tijd, onder andere vanwege de hogere complexiteit en veranderende aanbestedingsregels. Het in standhouden van het areaal afval-inzamelhulpmiddelen (ondergrondse containers, bovengrondse inzamelvoorzieningen, milieustraat, kliko bestand, etc.) kost meer tijd omdat aanstaande vervangingen georganiseerd moeten worden vanwege het naderen van het einde van de restlevensduur.

VVD Op pagina 100 zien we dat de belastingcapaciteit in de jaren van 2026 tot en met 2029 gelijk blijft. Betekent dit dat we op de COELO lijst gelijk blijven (en dus niet verder zakken)? De woonlasten in de gemeente bestaan voor de berekening door het Centrum voor onderzoek naar de economie van lagere overheden (verder: COELO) uit de gemiddelde aanslag OZB in de gemeente, de afvalstoffenheffing en de rioolheffing. Het betreft in dit geval de woonlasten voor eigenaren in een meerpersoonshuishouden. De belastingcapaciteit wordt anders berekend en betreft alleen de OZB. De afvalstoffenheffing en rioolheffing kúnnen hier ook niet in worden meegenomen, omdat dit heffingen zijn met een kostendekkingsplafond en de toerekening van kosten per gemeente verschilt. Voor iedere gemeente gelden andere kosten, bijvoorbeeld door aanbesteding, zelf uitvoeren of uitbesteden (afval), bodemstructuur, staat van het riool of incorporeren van klimaatadaptatie (rioolheffing). De stand op de ranglijst is daarom ook niet alleen afhankelijk van de belastingcapaciteit.

34

Senioren Veldhoven bladzijde 94 tabel 6: kostendekkendheid leges: Paragraaf 1.2 Reisdocumenten: Naar aanleiding van de Tweede Burap 2025 hebben wij gevraagd naar de bijstelling van opbrengsten en kosten van reisdocumenten. Bij vergelijking van de begrotingen 2025 en 2026 blijken de bijstellingen meer dan 200% en zelfs meer dan 300% te bedragen. Vraag 1: wat heeft deze enorme bijstelling veroorzaakt? Voor de reisdocumenten geldt een piekperiode. Tot en met 2028 verwachten we een stijging in het aantal aanvragen voor paspoorten en identiteitskaarten. In 2014 is de geldigheidsduur van deze documenten aangepast van 5 naar 10 jaar. Dat zorgde ervoor dat tussen 2019 en 2024 weinig nieuwe documenten aangevraagd zijn. Vanaf 2024 verliepen de eerste documenten met 10-jarige geldigheid. Dit betekent dat veel burgers vanaf 2024 tot en met 2028 hun documenten gaan vernieuwen. Bij Burap II is geconstateerd dat de raming van de kosten in de Begroting 2025 niet overeenkwam met de werkelijke geboekte kosten. Op basis hiervan en het resultaat van voorgaande jaren is een structurele aanpassing voor meerdere jaren doorgevoerd.

Vraag 2: het netto overschot op deze dienst is ongeveer 60.000, klopt dat? Ja dat klopt. Paragraaf 1.3 Rijbewijzen: Naar aanleiding van de Tweede Burap 2025 hebben wij gevraagd naar een verklaring van de negatieve bijstelling ( -80) van de kostendekkendheid van dit product. In de begroting 2026 staan cijfers die niet lijken te passen in de reeks: begroting 2025/burap/begroting 2026. Vraag 1: graag een toelichting op de totstandkoming van de cijfers. In 2025 is er gekeken naar de reële lasten en baten. Geconstateerd werd dat gedurende het jaar de werkelijke kosten de geraamde kosten overschreden en dat de werkelijke inkomsten vooralsnog lager waren dan de geraamde inkomsten. Op basis hiervan en het resultaat van voorgaande jaren is bij Burap II een structurele aanpassing doorgevoerd. Deze aanpassing is berekend door uit te gaan van wat er tot nu toe is gerealiseerd en wat er nog te verwachten (kosten en inkomsten) is gedurende het jaar om zo tot een totaal te komen. Vraag 2: is het product inderdaad in 2026 ruimschoots kostendekkend? Ja dat klopt.

35

In de legestabel staan de meeste leges als min of meer kostendekkend. De kansspelen 1.15 (hebben we een casino?) en de diversen 1.19 springen er nadelig uit. Vanwaar? Veldhoven heeft geen casino, bij de leges onder kansspelen gaat het over aanvragen speelautomaten (bijvoorbeeld in cafetaria’s) en loterijvergunningen. De loterijvergunningen zijn altijd voor een goed doel, waarvoor we geen leges in rekening brengen maar wel behandelingskosten maken. Dit heeft een nadelig effect op de totale kostendekkendheid binnen deze paragraaf. Binnen de paragraaf diversen is onder andere het artikel Overige opgenomen. Dit betreft een restcategorie van diensten/werkzaamheden waarvoor in de legesverordening niet een tarief is gespecificeerd. Deze werkzaamheden zijn uniek van aard en zijn niet te passen binnen een ander artikel. Hiervoor wordt een relatief laag bedrag in rekening gebracht zodat aanvragers geen onevenredige rekening ontvangen. Juist vanwege het unieke karakter van deze werkzaamheden zijn de werkzaamheden relatief tijdrovend en daarom zijn de leges niet kostendekkend.

Weerstandsvermogen Hart voor Veldhoven

Blz. 99: Hoort een verwijzing naar de 3de bestuursrapportage in een begroting thuis? De derde bestuursrapportage is de eerste mogelijkheid in de P&C cyclus om deze reserve bij te stellen. Vandaar dat deze verwijzing is opgenomen.

VVD Wordt er voldoende werk gemaakt van risicobeheersing? Kan er beter worden gemonitord? (Geen technische vraag)

Senioren Veldhoven Blz. 100: Weerstandsvermogen en risicobeheersing: De schuldquoten ontwikkelen zich negatief in de vermeldde begrotingen:

a. Wat zijn de te verwachten percentages voor de jaren 2030, 2031 en 2032? b. Welk maximaal percentage adviseert de VNG c.q. de BBV voor de netto schuldquote voor vergelijkbare gemeenten? Voor de berekening van deze kengetallen maken we gebruik van de cijfers uit de meerjarenbegroting van onze gemeente. Omdat we een begroting maken voor 4 jaar, is er geen goede berekening mogelijk voor de verwachte percentages voor de jaren na 2029.De VNG hanteert signaalwaarden voor de beoordeling van financiële kengetallen zoals de netto schuldquote. Ze zijn bedoeld als richtlijn en niet als harde norm omdat de interpretatie van kengetallen altijd in samenhang met de gehele begroting moet gebeuren. De signaalwaarden zijn: -

< 90%: minst risicovol 90%-130%: matig risicovol > 130%: meest risicovol

De commissie BBV heeft bewust geen wettelijke normen vastgesteld voor deze kengetallen. Dit is aan de gemeenten zelf. 36

Onderhoud kapitaalgoederen Hart voor Veldhoven Blz. 102: Openbaar groen. Wanneer zijn bomen waardevol? Gezonde bomen zijn in de basis altijd waardevol. (Een boom of struik kan officieel beschermd zijn. Bijvoorbeeld door de leeftijd, de schoonheid of de zeldzaamheid. Een boom kan ook beschermd zijn door de functie in de omgeving.) Met de “lijst waardevolle bomen” op pagina 102 wordt de lijst van beschermende bomen bedoeld die op de website van de gemeente staat.

Financiering Hart voor Veldhoven Blz. 110: Kasgeldlimiet. Waar is dit in de begroting te vinden? Paragraaf Financiering pagina 110

GBV In welke mate beperkt de afname van solvabiliteit de uitvoerbaarheid van de geplande investeringen in de (nabije) toekomst? De afnemende solvabiliteit is zeker een factor die we in de gaten moeten houden. Bij de invoering van het IMBK is uiteraard getoetst of we financieel nog gezond blijven. Zoals in paragraaf financiering pag. 108 is aangegeven is een solvabiliteit groter dan 20% voldoende om financieel gezond te zijn. Mochten we daar in de toekomst onder zakken kan dit een beperkende factor worden voor het realiseren van (nieuwe) investeringen. De geplande investeringen kunnen doorgang vinden.

Senioren Veldhoven Blz. 107: S.v.p. specificatie van de stijging van de vaste schulden met € 58.000.000,00 tussen 2026 en 2029? Idem voor de vlottende schulden met € 8.556.000,00. Zoals op pag. 109 (onder de tabel leningenportefeuille) is aangegeven verwachten we de komende jaren (2027 tm 2029) voor in totaal € 107,5 mln aan leningen aan te moeten trekken. De toename van schulden van € 122 naar €181 wordt dus veroorzaakt door € 107,5 mln aan nieuwe leningen minus € 49 mln aan aflossingen. De vlottende schulden zijn een resultante van alle overige balansposten. Blz. 108: Treasury acties 2025: s.v.p. specificatie van de verwachtte financiering van € 115.000.000,00. De specificatie is te vinden op pag.109 onder de tabel leningenportefeuille. We verwachten op basis van voorliggende begroting de volgende financiering te moeten aantrekken. € 7.5 mln in 2026, € 70 mln in 2027, € 10 mln in 2028 en € 27,5 mln in 2029.

37

Bedrijfsvoering Hart voor Veldhoven Blz. 113: Financiën. Toevoegen met een extra bullet dat adviesnota van de werkgroep P&Ccyclus (die op 9 sep 2025 is vastgesteld) in 2026 wordt uitgevoerd. Het is vanzelfsprekend dat de besluiten die door de Raad worden genomen, worden uitgevoerd. Zo zal ook uitvoering worden gegeven aan de punten die zijn opgenomen in de nota planning en control cyclus gemeente Veldhoven.

Verbonden partijen Hart voor Veldhoven Blz. 117: Gaat het bij het risicomanagement van 10% om Brainport Development? Inderdaad, er is een risico benoemd voor Brainport Development, met een kans van 10%. Blz. 119: Tabel 2. Moeten er ook cijfers worden ingevuld of blijft het bij de kleuren? Het is niet voorgeschreven om cijfers in te vullen. Deze kolom is toegevoegd op advies van de commissie BBV. Het doel van deze kolom is per verbonden partij het risico te duiden. In haar notitie doet de commissie de suggestie om de duiding aan te geven met ‘laag’, ‘middel’ en ‘hoog’. Om aansluiting te houden met de paragraaf weerstandsvermogen, is de kleur uit de risicokaart overgenomen. Veldhoven ziet alleen voor verbonden partij Brainport Development NV een risico. Dit is 10% met een maximaal schadegevolg van € 100.000. In de risicokaart is dit gekoppeld aan de kleur groen. Voor de overige verbonden partijen ziet Veldhoven in deze begroting geen risico. En 0% risico met een maximaal schadegevolg van € 0, komt overeen met de kleur groen van de risicokaart.

Grondbeleid

Hart voor Veldhoven Blz.124: Parameters grondexploitatie. Wat is de reden om hogere percentages dan de inflatie bij de indexering toe te passen? Voor de parameters volgen wij de cijfers van Metafoor. Zij presenteren per kwartaal de ervaringscijfers van de afgelopen periode en daarnaast de verwachtte percentages. Dit betreffen de bouwkosten. Inflatiecijfers is de stijging van de prijzen van goederen en diensten. Dit gaat over de koopkracht. Blz. 126: Is er al duidelijkheid over de behoefte aan zorg- en commerciële instellingen in Kransackerdorp? Op basis van een eerste onderzoek door een externe partij voor de laatste te ontwikkelen vlekken is vestiging zorg en commerciële instelling in Kransackerdorp meegenomen. Vanuit dat onderzoek lijkt het erop dat hier behoefte aan is mede op basis van kerncijfers. Momenteel wordt gesproken met partijen en getekend en gerekend hoe dit in te passen in het plan. Te zijner tijd volgt er ook nog een participatietraject

38

GBV In het hoofdstuk grondbeleid is op pagina 131, 3e alinea een stukje opgenomen m.b.t. de ‘robuuste aansluiting Heerseweg’. Deze ontsluiting wordt alleen onder voorbehoud van financiering gerealiseerd. Kan al aangegeven worden, omdat dit al in 2025 geregeld wordt, wat het benodigde krediet voor de robuuste aansluiting bedraagt? Het project is opgedeeld in 2 fasen: Fase 1 betreft de verkeerstechnische oplossing scenario 3+. Dit scenario is afgestemd met de buurt en het college van B&W heeft hier positief over besloten. Fase 2 betreft de inrichting van het gebied die daarna volgt. Voor fase 1 wordt zo snel als mogelijk de hoogte van het benodigde krediet bepaald, waarna het benodigde krediet bij de gemeenteraad wordt aangevraagd.

VVD Het tarief van de BOVO-bijdrage (verbetering fysieke leefomgeving) daalt van €7.651 naar €6.175 per woning. Hoe verhoudt dit zich tot het landelijk gemiddelde en vergelijkbare gemeenten? Er zijn geen landelijke gegevens of gegevens van vergelijkbare gemeenten hierover beschikbaar. Elke gemeente heeft een ander investeringsprogramma en hanteert een eigen systematiek voor het bepalen van het tarief van de bijdrage voor verbetering van de fysieke leefomgeving. Hierdoor is het vergelijken van gegevens niet realistisch.

Wet Open Overheid Geen vragen

Duurzaamheid CDA

Opm. Blz 138: in de gedrukte versie zo klein afgedrukt dat er een vergrootglas bij nodig is. In de digitale versie is dit geen probleem natuurlijk, toch een klein puntje van aandacht.

39

Overige (financiële vragen) Hart voor Veldhoven Blz. 138: Tabel is niet leesbaar, kan er voor een leesbare versie worden gezorgd?

Blz. 139: Inleiding. Klopt het dat alle jaartallen 1 jaar hoger moeten zijn? De jaartallen die per 1-1 zijn ingevuld, zijn juist. Blz. 147: Tabel. Wat is de reden dat de toevoegingen groter zijn dan de onttrekkingen? De belangrijkste reden voor de toevoegingen is dat er geld gereserveerd wordt voor toekomstige grote projecten zoals openbare verlichting, openbaar groen, bomen, speelvoorzieningen en verkeersregelinstallatie. De reden dat de onttrekkingen hoger zijn is dat er een aantal dekkingsreserves zijn waar wel onttrekkingen uit gedaan worden maar waar geen geld meer aan toegevoegd wordt. Dit geld is in het verleden eenmalig aan deze reserves toegevoegd.

40

Senioren Veldhoven Blz. 140: In de tabel zien we een verwachte woningstijging van 3600 woningen tot 1-1-2029. Er komt in die periode echter geen m2 weg/fietspad bij. Hoe komt dat? (Geen technische vraag) Wat is de specificatie van het verschil tussen de Netto externe financiering van de jaren 2025 en 2026 ad € 31.382.000,00? 1-11-1- toe- cq 2025 2026 afname vaste schulden met rentetypische looptijd > 1 jaar 144.056 129.275 -14.781 vlottende passiva 35.846 38.552 2.706 minus: 0 Uitzettingen met een rentetypische looptijd < 1 jaar 13.406 8.000 -5.406 liquide middelen 41.952 10.600 -31.352 overlopende activa 16.699 10.000 -6.699 (bedrag x € 1.000) 107.845 139.227 31.382

CDA Blz. 161: Het zgn. investeringsplafond, dat door BMC ook wordt genoemd als 1 van de mogelijke maatregelen om de begroting beter in evenwicht te krijgen, schuift het college vooruit naar 2026. Toch zien we juist in 2026 en met name in 2027 een forse toename van de materiele vaste activa van resp. 21 mio en 57 mio. Vraag: welke investeringen betreft dit ? Zie op pagina 151 en volgende het volledige investeringsoverzicht Rapport BMC: Zijn alle maatregelen die BMC heeft voorgesteld om uitgaven te verminderen en inkomsten te verhogen ook doorgevoerd in deze begroting ? Zo neen welke dan niet en waarom niet ? Alle bevindingen zijn opgenomen, met 1 uitzondering namelijk de Gemeentelijk monumentenbeleid a 25.000. Dit komt doordat er in de tussentijd een raadsbesluit is genomen om deze middelen in te zetten. Rapport Adlasz: Welke genoemde voorstellen van Adlasz (die we nog niet inhoudelijk kennen) worden doorgevoerd en welke niet en wat is daarvan de (positieve of negatieve) invloed op deze begroting ? Resultaten rapport Adlasz zijn op moment van beantwoorden technische vragen nog niet bekend. Zodra bekend wordt de raad over de resultaten geïnformeerd.

41