RIB2023.23 Raadsinformatiebrief Energietoeslag en regeling meerkosten chronisch zieken

.

RAADSINFORMATIEBRIEF Zaaknummer Aan Van

Datum Onderwerp

2083513 Gemeenteraad College van burgemeester en wethouders 9 maart 2023 Energietoeslag en regeling meerkosten chronisch zieken

Begin 2022 heeft het Rijk een energietoeslag in het leven geroepen om huishoudens met een laag inkomen deels te compenseren voor de gestegen energieprijzen. Voor deze eenmalige energietoeslag is de Participatiewet tijdelijk gewijzigd. De gemeente heeft de beleidsvrijheid om te bepalen hoe zij de energietoeslag precies vormgeeft. Om meer huishoudens te compenseren voor de gestegen energieprijzen heeft het college in september 2022 besloten de inkomensgrens te verhogen van 120% naar 150% van de toepasselijke bijstandsnorm. Naast de energietoeslag hebben we in 2022 inwoners op diverse manieren ondersteund om zuiniger met energie om te gaan en om hun huis energiezuiniger te maken, zodat zij de energierekening kunnen blijven betalen. Eind 2022 heeft het Rijk besloten de energietoeslag te verlengen voor 2023. Net als in 2022 heeft de gemeente beleidsvrijheid om te bepalen hoe zij de energietoeslag precies vormgeeft. Om hier een besluit over te nemen, is het van belang om eerst de energietoeslag 2022 te evalueren. Deze evaluatie vindt u in bijlage 1. Op basis van de evaluatie van de energietoeslag 2022, de wensen van de raad en de lokale en de landelijke ontwikkelingen, heeft het college het volgende besloten: Energietoeslag 2022  De energietoeslag 2022 verhogen met € 500,-.  Uitbetaling van de extra € 500,- gebeurt ambtshalve vanaf april 2023.

 Het is niet mogelijk om nieuwe aanvragen voor de energietoeslag 2022 te doen. Energietoeslag 2023  De energietoeslag 2023 bedraagt: o € 800,- voor iedereen die de energietoeslag 2022 heeft ontvangen; o € 1.300,- voor iedereen die de energietoeslag 2022 niet heeft ontvangen.  De energietoeslag 2023 loopt van 1 juli 2023 tot 1 januari 2024 tenzij we de wettelijke mogelijkheid krijgen om deze langer door te laten lopen.  De aanvraag van de energietoeslag 2023 zetten we open op 1 juli 2023 tenzij we de wettelijke mogelijkheid krijgen om de aanvragen eerder open te zetten.  Aanvragen kunnen gedaan worden tot 1 november 2023 omdat de uitbetaling verricht moet zijn voor 1 januari 2024.  Aanvragen kunnen gedaan worden met de Veenendaalpas of via GezondVerzekerd.  Maximaal inkomen: 150% van de toepasselijke bijstandsnorm.  Vermogenstoets: Veenendaal behoudt de vermogenstoets voor huishoudens met een inkomen tussen 120% en 150% van de toepasselijke bijstandsnorm.

.





Huishoudens die de energietoeslag 2022 hebben ontvangen worden door het Inlichtingenbureau getoetst. o Is hun inkomen onder de norm? Dan krijgen ze de energietoeslag 2023 ambtshalve uitbetaald tussen 1 juli 2023 en 1 november 2023. o In hun inkomen boven de norm? Dan krijgen ze een brief met daarin een uitnodiging om hun inkomen aan te tonen voor 1 november 2023, indien zij van mening zijn dat deze onder de norm is. Ambtshalve uitbetaling van de energietoeslag 2023 voor huishoudens met een bijstandsuitkering/ IOAW/ IOAZ/ AIO geschiedt tussen 1 juli 2023 en 1 november 2023.

Het Rijk stelt dat de toeslag voor 2023 in principe neerkomt op een bedrag van € 800,- per huishouden. In bovengenoemd voorstel wijken we daar dus van af1. Dit doen we omdat we dit niet rechtvaardig vinden. Huishoudens die in 2022 de energietoeslag hebben ontvangen en in 2023 een inkomen hebben tot maximaal 150% van de toepasselijke bijstandsnorm, krijgen in 2023 € 500,additioneel op de energietoeslag 2022 + € 800,- voor de energietoeslag 2023 = € 1.300,- in 2023. Terwijl huishoudens die de energietoeslag 2022 niet hebben ontvangen en in 2023 een inkomen hebben tot maximaal 150% van de toepasselijke bijstandsnorm maar € 800,- krijgen. Door de energietoeslag 2023 te verhogen naar € 1.300,- voor mensen die de energietoeslag 2022 niet hebben gehad, werken we meer vanuit de leefwereld en dus de menselijke maat in plaats van de systeemwereld. Omdat de wet nog niet definitief is vastgesteld, zijn de eventuele consequenties van het voorgenomen voorstel niet duidelijk. Divosa schets deze scenario’s maar er is nog geen handreiking of een format voor beleidsregel, dit volgt allemaal nog. Mogelijke consequenties is dat we niet voldoen aan de beginselen van behoorlijk bestuur omdat we gehouden zijn aan het gelijkheidsbeginsel in de Algemene beginselen van behoorlijk bestuur dat stelt dat we verplicht zijn om gelijke gevallen gelijk te behandelen.

Omdat de additionele € 500,- toeziet op 2022 en de andere ziet op 2023, mag je deze niet met elkaar vergelijken.

De doelgroep chronisch zieken behoudt gemiddeld hogere energiekosten. Tijdens de programmabegroting heeft de raad € 1.000.000,- extra beschikbaar gesteld voor mensen die in de financiële problemen dreigen te komen vanwege de hoge energielasten. Op basis van de evaluatie kunnen we stellen dat er al veel gebeurt in het kader van lange termijn oplossingen. Daarnaast zijn er veel landelijke maatregelen genomen die heel veel mensen meer financiële ruimte geven. De volledige impact van deze maatregelen is echter nog niet vast te stellen. Tevens is er nog weinig zicht op de ontwikkelingen van de inflatie en de kosten van energie richting komende winter. De omstandigheden van inwoners die, ondanks de landelijke maatregelen alsnog financiële problemen hebben door de gestegen energiekosten, lijken zeer divers, wat maatwerk vereist. De enige bindende factor bij een deel van de doelgroep zijn mensen met een chronische ziekte of beperking. Om deze redenen stellen we de volgende verdeling van de 1 miljoen euro voor:

1 Zie kanttekening 1.1 voor de toelichting hierop.

.









€ 270.000,- is middels het aangenomen amendement (A2022.31) van de Raad gereserveerd voor de eenmalige verhoging van de ‘Regeling meerkosten chronisch zieken’ van € 200,- naar € 500,- voor het aanvraagjaar dat loopt van 1 december 2021 tot 1 juli 2023. € 270.000,- reserveren om de ‘Regeling meerkosten chronisch zieken’ voor het aanvraagjaar dat loopt van 1 juli 2023 tot 1 juli 2024 nogmaals te verhogen van € 200,- naar € 500,-. Dit verwerken we in de eerstvolgende wijziging van de integrale verordening sociaal domein welke naar verwachting in juni ter vaststelling aan de raad wordt voorgelegd. Het resterende bedrag vooralsnog te reserveren voor: o Stichting urgente Noden (SUN) welke in oprichting is. Naar verwachting start SUN in het najaar van 2023. SUN krijgt een structureel werkbudget vanuit het maatwerkbudget dat we eenmalig ophogen in het kader van de bestrijding van energiearmoede. o Nog te onderzoeken aanvullende mogelijkheden binnen de bijzondere bijstand en de Wmo. o De verdeling van deze resterende middelen moet nog worden vastgesteld, hiertoe wordt een apart voorstel ter besluitvorming voorgelegd aan het college. Vanwege het feit dat SUN pas in het najaar start is de kans aanwezig dat er aan het einde van 2023 nog budget over is.

Bij het opstellen van de derde bestuursrapportage 2023 bezien we de stand van zaken en wordt mogelijk een voorstel voor overheveling naar 2024 opgenomen.

Hiermee voldoen we tevens aan het aangenomen amendement van de Raad: ‘Het college te verzoeken om ruim voor de ingang van het nieuwe van de Veenendaalpas aanvraagjaar (1 juli 2023) te besluiten of het noodzakelijk is om deze verhoging2 ook voor het nieuwe aanvraagjaar toe te passen en de raad hierover te informeren.’

2 Is het aangenomen amendement A2022.31 heeft de raad besloten dat het college ruim voor de ingang van het nieuwe

aanvraagjaar van de Veenendaalpas besluit of de regeling meerkosten chronisch zieken in het nieuwe aanvraag jaar weer wordt verhoogd.