Presentatie Ruisseveen en Hondzenelleboog - Beeldvormende avond 30 juni 2022

Beeldvormende avond Ruisseveen en Hondzenelleboog

30 juni 2022 | 1

Opening Introductie Engbert Stroobosscher, o.a. participatie

2 |

Opzet van de avond 1. Inleiding, aanleiding en doel 2. Wat is nodig voor ‘bescherming’ 3. Ontwikkeling ‘groene lobben’ en Veenendaal West 4. Analyse kwaliteiten 5. Stappen en spelregels 6. Discussie en vragen / voorbeelden

| 3

1 Inleiding, aanleiding en doel •Componistensingel 2: extra woning door splitsen perceel (positief in 2017, niet gewenst in 2020) •Raad van State vond onderbouwing onvoldoende (groenstructuurplan, studie BRO ea) •en niet goed geregeld in correctieve herziening bestemmingsplan Woongebieden 2018 vastgesteld in 2020 4 |

2 Wat is nodig voor ‘bescherming’? •Visiedocument in raad oktober 2022 •Opstellen Parapluplan •Duidelijk maken wat ‘groene lob’ is •Bescherming verstevigen: cultuurhistorisch belang (structuren en zichtbare elementen) • Spelregels voor initiatieven

| 5

Bestemmingsplan 6 |

3 ‘Groene lobben’ en Veenendaal West

1950

1970

1995

2020 | 7

3 ‘Groene lobben’ en Veenendaal West

8 |

3 ‘Groene lobben’ en Veenendaal West

maximale goothoogte 5,40 m maximale bouwhoogte 8 m | 9

Cultuurhistorie Beleidsnota Erfgoed: Integraal ensemble. Deze geven antwoord op de vraag: “Welke gebieden zijn van belang om de ruimtelijke geschiedenis van Veenendaal te begrijpen?”

10 |

Bron: RAAP

| 11

Cultuurhistorie Wat is nog zichtbaar? • Gemeentelijke monumenten • Voormalige agrarische percelen met ‘oude’ bebouwing • Voormalige agrarische percelen met ‘nieuwe’ bebouwing • Waardevolle bomen • Structuren, zoals verkaveling, houtwallen, infrastructuur, ed

12 |

Analyse Ruisseveen

• Percelen in en aan het park • Geelomlijnd: percelen agrarisch lint • Functies: tennisvereniging, volkstuinen en zorgboerderij Buitenzorg • Ruisseveen is snelfietsroute • Ruisseveen 9, 12 en 15: agrarische opzet nog herkenbaar • Ruisseveen 9: gemeentelijk monument • Park van oost naar west 31 / 31a

1

Volkstuinen

P

19 17 Buitenzorg

15

20 2 9 gem. mon.

12 ten n

isve

ren i

8

gin

g

80

1

| 13

Analyse Hondzenelleboog • Percelen in en aan het park • Geelomlijnd: percelen agrarisch lint • Functies: huisarts, hospice, fyisiotherapeut, tuincentrum, tandarts etc. • Oostzijde ‘verrommeld’: zijtuin, tuincentrum, fysiotherapeut, tandarts, wijkhuis, ea • Van Veldekelaan 5: agrarische opzet nog herkenbaar kavel en bebouwing • Hospice Vondellaan 57: gemeentelijk monument • Park in compartimenten

9

80

2 6a 6: huisarts

57: hospice

5 3 1

59 tuin Hunze 2

14 |

65

63

55: tuincentrum

4. Analyse kwaliteiten Erf en bebouwing zijn onderdeel van het park. Onder andere door zicht op bebouwing en het erf vanuit het park

Groene erfafscheidingen (beplanting) en beplanting op het erf zorgen voor privacy en aansluiting op het park

Afbeelding met bestaande kwaliteiten en uitgangspunten bij initiatieven

• Perceel, bebouwing, erf en erfafscheiding sluiten aan op cultuurhistorie en karakter van het park • Naast hoofgebouw en bijgebouwen is er nog ‘vrije’ ruimte op het perceel voor ontsluiting, parkeren, beplanting, tuin, etc. • Zicht vanuit het park op (deel van) bebouwing en perceel • Opgaande beplanting en ‘groene’ erfafscheiding, zoals hagen, zorgen voor privacy Perceel en bebouwing zijn (visueel) onderdeel van het park

Op het erf staan hoofdgebouw en (vrijstaande) bijgebouwen. Er is daarnaast nog ‘vrije ruimte’ voor erf, tuin, beplanting en parkeren op het perceel

| 15

5. Stappen en spelregels Stap 1 • Vastleggen ‘groene lob’ en ‘groene inprikkers’ • Ligging van de percelen: in rand of park Stap 2: spelregels voor initiatieven Onderscheid voor percelen in park en rand? Doel: • groene karakter van het park behouden, • cultuurhistorische waarden beschermen, • recreatieve karakter versterken 16 |

Ruisseveen

| 17

Ruisseveen 31 / 31a

1

Volkstuinen

P

19 17 Buitenzorg

15

20 2 9 gem. mon.

12

ten n

isve

ren i

8

gin

g

80

18 |

1

Hondzenelleboog

| 19

Hondzenelleboog

9

80

2 6a 6: huisarts

57: hospice

5 59

3 1

tuin Hunze 2

20 |

65

63

55: tuincentrum

Spelregels voor initiatieven •Perceel: bestaand of nieuw •Verkeer: intensiteit, ontsluiting en parkeren •Effecten op directe omgeving •Bebouwing: aard, schaal, uiterlijk, functie •Vergunnigvrije bouwwerken: landelijke regels •Inrichting perceel: ‘vrije’ ruimte, zichtbaarheid, ed •Erfafscheidingen

| 21

Spelregels: bebouwing

? 22 |

• Maat, schaal en uitstraling moeten passen bij cultuurhistorie en karakter van de parken; • Geen zakelijke en functionele uitstraling cq geen dozen; • Niet het hele perceel bebouwen en verharden (inclusief vergunningvrijebouwwerken); • Parkeren regelen op eigen perceel, niet in het park; • Verkeersaantrekking moet passen bij het recreatieve karakter van het park. In Ruisseveen tevens met snelfietsroute; • Geen gebouwde erfafscheidingen, maar opgaande beplanting op de erfgrens.

Spelregels: splitsen

Hierboven de bestaande, te splitsen, kavel

Hierboven de gesplitste kavel en de nieuwe kavel. Beide moeten minimaal 1.500 m2 zijn.

• Na het splitsen moet er op beide kavels voldoende ruimte zijn voor een hoofdgebouw en alle mogelijke (vergunningvrije) bouwwerken, parkeren, tuin en ‘vrije’ ruimte. • Splitsen van een perceel mag niet leiden tot vergroten van percelen ten koste van het park • De oppervlakte van de kavels na splitsen minimaal 1.500 m2 • Geen nieuwe bebouwing tussen bestaande woning en weg

| 23

Spelregels 4.2 Toetsingscriteria voor initiatieven in het park Toetsingscriteria voor initiatieven in het park gericht op meer bebouwing, splitsen van een gebouw en/of perceel en/of ander gebruik: Onderwerp van het criterium Perceel

Omschrijving van het criterium • • • •

Verkeer en ‘park’

• • • •

Bij panden met een status “gemeentelijk monument” is terughoudendheid voor en met initiatieven gewenst. De bescherming van de monumenten status staat voorop De diversiteit van de erven is karakteristiek voor de parken; er is geen standaard erf c.q. perceel. Van belang hierbij zijn de bebouwing (Welstandsnota), maar ook de opbouw van het erf en de beplanting Na splitsen van een bestaand perceel geldt voor alle percelen een minimale oppervlakte van 1.500m2 Indien een hoofdgebouw op grote afstand van de ontsluitingsweg staat is het niet toegestaan tussen bestaande woning en weg nieuwe bebouwing te plaatsen. Voor het initiatief zijn geen voorzieningen toegestaan, zoals nieuwe ontsluiting, parkeerplekken, andere verharding, kappen van bomen etc, die ten koste gaan van ‘groen’ in openbare ruimte of in het park Het initiatief leidt niet tot een ongewenste toename van (auto)verkeer door het park. Gezien de recreatieve functie van het park en het feit dat de wegen belangrijk zijn voor fietsers is een substantiele toename van autoverkeer niet wenselijk. De percelen in het Ruisseveen zijn bereikbaar over een openbare weg die onderdeel is van het fietsnetwerk binnen Veenendaal Het initiatief heeft geen gevolgen voor beplanting, bomen in directe omgeving van het perceel en ook geen gevolgen voor groen verder weg van het perceel

Directe omgeving

•

‘Groene Inprikkers’

•

De ‘groene inprikkers’ verbinden de wijk met het park en vice versa. Ze hebben een rol voor mens, dier en beplanting. Het groen in deze ‘inprikkers’ moet een aansluitende structuur blijven. Iedere aanspraak op verwijderen van groen, moet afgewogen worden, waarbij compensatie een belangrijke rol speelt

Bebouwing

•

Grootschalige bebouwing is niet toegestaan in de parken. Dt past niet bij het karakter van het park. Maat, schaal, omvang en uiterlijk van bebouwing moeten passen bij het cultuurhistorische karakter van de parken De hoofdkenmerken van bebouwing sluiten aan op uiterlijk en opbouw van aanwezige bebouwing en opzet van de kavel. Uitgangspunten in de Welstandsnota zijn eigenheid door verscheidenheid en passende maat en schaal

• •

Bij een traditionele boerenerf is er duidelijk onderscheid tussen de voor- en achterkant. Onder andere door orientatie hoofdgebouw, beplantingskeuzes en plaats van bijgebouwen. Het is wenselijk om dit verschil in stand te houden of te herstellen. Dit onderscheid draagt bij aan behoud van de landelijke uitstraling

Vergunningvrije bouwwerken

•

De hoeveelheid en verschijningsvorm van vergunningvrije bouwwerken moet passen binnen de geldende regels. Gezien het (voormalige) agrarische karakter van de bebouwing heeft het voorkeur om een hoofdgebouw met vrijstaande bijgebouwen te realiseren. De aan- en bijgebouwen tellen mee bij de toegestane hoeveelheid vergunningvrije bouwwerken. Bij realiseren van een groot volume met alle gewenste functies onder een dak, kunnen op termijn nog vrijstaande vergunningvrije bouwwerken worden gerealiseerd, waardoor de hoeveelheid ‘open ruimte’ op het perceel uiteindelijk afneemt

Inrichting perceel

•

In de huidige en nieuwe situatie is er rond de bebouwing voldoende ‘open ruimte’ op het perceel voor tuin, groen, parkeren, bijgebouwen etc. Dit is van belang bij toevoegen van bebouwing, al dan niet in combinatie met splitsen van een perceel

•

Inrichting van perceel. Functies die geen groene uitstraling hebben, zoals parkeren en buitenopslag, dienen ingepast te worden door beplanting. (In LOP: bij voorkeur aan zij- of achterkant van het huis???)

•

Het gebruik van streekeigen beplanting wordt sterk aanbevolen, omdat dit een bijdrage levert aan de gewenste karakteristiek van de parken en omdat deze soorten het doorgaans beter doen. Een erf met karakteristieke beplantingselementen, zoals knotwilgen en fruitbomen, past beter in de parken dan een villatuin met palmen en vijgebomen

•

De erfafscheidingen voldoen aan bestemmingsplan. De randen van een erf worden bij voorkeur afgeschermd door een haag, opgaande beplanting of houtwal. Wanneer men een afrastering wenst is een knuppelhek, houtrillen van (snoei)hout of schapengaas een passend alternatief. Een industrieel hekwerk, zoals Heras, of planken schutting valt op en is dominant aanwezig. Wanner desondanks gekozen wordt voor een industrieel hekwerk kan deze worden afgeschermd door opgaand groen of een haag

Erfafscheidingen

24 |

Het initiatief betreft een reeds bestaand perceel of gebouw in het park. Nieuwe vrijliggende percelen zijn niet toegestaan, evenals vergroten van een bestaand perceel. Beide gaan immers ten koste van de oppervlakte van het park Het initiatiief moet bijdragen aan het cultuurhistorische karakter van de parken

6. Discussie en vragen /voorbeelden

3 voorbeelden: •Ruisseveen 12 •Marsmanlaan 80 •Vondellaan 6 en 6a

| 25

Ruisseveen 12

bouwdiepte beperkt de hoeveelheid bebouwing binnen het bouwvlak

26 |

Ruisseveen 12 Kwaliteiten • Het perceel is cultuurhistorisch onderdeel van het agrarische lint, maar uiterlijk en bebouwing zijn van 1975. • Het perceel ligt los van de stedelijke rand. De afstand tot de noordlijke bebouwing is circa 15 tot 20 meter. Door het opgaande groen en de bomen is er een duidelijke afscherming tussen perceel en stedelijke rand. De verbondenheid met het park wordt versterkt door de open opzet van het perceel en de aanwezige erfafscheidingen aan de zuid-, west- en oostzijde. • Het perceel is aan de voorzijde hoofdzakelijk voorzien van doorzichtige, lage hekken op de erfgrens. Er zijn hier en daar stukken opgaand groen - in de vorm van hagen nabij het woonhuis. Op het perceel staan enkele waardevolle bomen. • De bebouwing is eenvoudig van opzet (1 bouwlaag met een zadeldak, haaks op de weg. Achterop het erf staat een bijgebouw c.q. garage met een zadeldak en langs het fietspad nog een lage schuur met zadeldak. • De openheid van het perceel, de erfafscheidingen en het onbebouwde deel zorgen ervoor dat het onderdeel is van het park. Aandacht: 1.500 m2.

Reacties?

.

| 27

Marsmanlaan 80

28 |

Marsmanlaan 80

| 29

Marsmanlaan 80 Het voormalige agrarische perceel (1.500 m2) is onderdeel van de stedelijke rand. Het hoofdgebouw is een karateritieke doch verbouwde boerderijgebouw. Het hoofdgebouw is omstreeks 1985 verbouwd. Het vrijstaande garage/bijgebouw is gerealiseerd omstreeks 1997. Kwaliteiten • Het perceel grenst aan het park Hondzenelleboog en aan zogeheten ‘groene inprikkers’ aan west- en ooszijde, respectievelijk het fietspad en de Marsmanlaan. • Door de hoge erfafscheiding is er weinig interactie tussen park en perceel. Er zijn enkele ‘kijkgaten’ aanwezig in de erfafscheiding. De kwaliteit van de erfafscheiding is wisselend. Er is een onsamenhangend gebruik van hagen, coniferen, bomen, schutting etc. • Vraag: moet je dit blijven behandelen als een historisch boerderijensemble? Hoe ingrijpend is de verbouwing geweest? Wat rest er van agrarische bebouwing? Opzet is nog een hoofdgebouw en vrijstaand bijgebouw. Het perceel hoort historisch bij het lint, maar dat is niet meer te zien en ervaren. Het perceel is onderdeel van de rand, maar de bebouwing lijkt nog enigzins aan te sluiten bij boerderijopzet van het oude lint. Wat te doen? • Aandacht: agrarische kavel

Reacties? 30 |

.

Vondellaan 6 en 6a

| 31

Vondellaan 6 en 6a Omstreeks 1996 is de woning met huisartsenpraktijk gebouwd. De woning en parktijkruimte zijn met elkaar vebonden door een bouwdeel van 1 bouwlaag hoog met een plat dak. Kwaliteiten • Duidelijke ligging in het park. Perceel en bebouwing liggen los van de stedelijke rand en los van de ontsluitingsweg in het park. De afstand tot de zuidelijke percelen (de stedelijke rand) is circa 40 meter. De afstand tot het perceel van het Ichtuscollege is circa 20 meter. • Erfafscheiding oostzijde lage haag met bomen erin. Aan voorzijde deels open ten behoeve van bezoeken een laag transparant hek. Het hek gaat over in het hek aan de westzijde van het perceel. • Aan de westzijde ligt een perceel afgezet door een zogeheten knuppelhek waarin schapen grazen. • De woning staat achterop het perceel, achter de huisartensnpraktijk en parkeerruimte voor bezoekers. Langs de straat is een ruimte gemaakt voor parkeerplekken buiten het perceel. • Hoewel er sprake is van een relatief groot bebouwd oppervlak is een groot deel van de kavel onbebouwd c.q. ingebruik als tuin of erf voor bezoekers. Aandacht: maatschappelijke functie

Reacties? 32 |

.

p

Dank voor u aandacht

| 33