LIS2025.30 Rekenkamerbrief Groenbeheer - technische vragen en antwoorden

TECHNISCHE VRAGEN – Ingekomen stuk Datum:

4 maart 2025

Naam fractie:

SGP

Onderwerp:

Ingekomen stuk (LIS2025.30) Rekenkamer Veenendaal – Rekenkamerbrief Groenbeheer en reactie BW

Vragen 1. In de Rekenkamerbrief wordt uitgebreid stilgestaan bij personeelsinzet, met name op pagina 2, 4 en 6. Er wordt aandacht gevraagd voor de capaciteit van personeel (interen en extern, kwantitatief en kwalitatief). We ontvangen graag een beknopte reactie van de gemeente op dit thema Antwoord: De Rekenkamer geeft aan dat een strategische personeelsplanning op groenbeheer ontbreekt op alle niveau’s (beleid, toezicht en uitvoering). Er lopen momenteel verschillende onderzoeken naar de kwantiteit van ons personeel. Een onderzoek (benchmark) naar de personeelsinzet van de gehele organisatie door Berenschot is bijna afgerond. Daarnaast loopt er een specifiek onderzoek naar personeelsinzet Team Wijkservice (buitendienst gemeente Veenendaal). De uitkomsten van dit onderzoek worden rond de zomer verwacht. Aan de hand van deze onderzoeken krijgen we een compleet beeld van de huidige personeelsinzet. Daarnaast merken we op dat de benodigde personeelsinzet en kennis op groen afhankelijk is van de keuzes die de raad reeds heeft gemaakt en de komende jaren nog gaat maken over de inrichting en het beheer van het openbare groen. Op basis van reeds vastgesteld beleid, onder andere het OPOR 2020-2025 (pagina 36 en 37), heeft de raad de eerste stappen gezet naar een ander beleid en beheer van de grasvelden. Plannen om het beheer van de grasvelden te wijzigen worden momenteel uitgewerkt.

We werken buurtgericht, waarbij de bewoners actief betrokken worden. Ook ontwikkelen we samen met de BOV (Bedrijvenkring Ondernemend Veenendaal) plannen om de bedrijventerreinen ecologisch te beheren. Dit vraagt andere kennis en inzet van personeel. In 2025 krijgen diverse medewerkers cursussen en trainingen op het terrein van natuurlijk maai- en groenbeheer. Dit heeft onder andere tot doel de biodiversiteit in de stad te verhogen. De ingezette lijn naar meer biodivers, duurzaam en klimaatbestendig groen (zie Opgaveperspectief Duurzaamheid) heeft gevolgen voor de personeelsinzet. Er is bijvoorbeeld voor natuurlijk (extensiever) groenbeheer minder personeelsinzet nodig voor de uitvoering dan bij het beheren van cultuurlijk groen. Aan de andere kant vraagt de implementatie van beleid, kennisopbouw van ecologie en monitoring van biodiversiteit andere kennis dan nu het geval is. Omdat de gewenste richting nog verder uitgewerkt moet worden is het op dit moment nog niet bekend hoe de toekomstige personeelsinzet (kwantitatief en kwalitatief) eruit moet gaan zien. Samen met u als raad zullen we het gewenste beleid en beheer de komende jaren verder uitwerken. Dit jaar gaan we aan de slag met de herziening van het OPOR. In dit plan worden de groenambities concreet gemaakt en wordt aangegeven wat daarvoor nodig is aan mensen en middelen. Besluitvorming staat gepland voor 2026.

Na besluitvorming over de middelen volgt de uitwerking in teamplannen met onder andere een personeelsplanning.

2. In de Rekenkamerbrief wordt gezegd (pag 4): 'Het is dus aan de raad om hier zelf keuzes in te maken, maar vooral de omstandigheden te creëren waarin het college, met de ambtelijke organisatie, de keuzes kan vormgeven en uitwerken.' Hier wordt gedoeld op de 4 maatregelen die staan omschreven op pagina 3 en 4. In de reactie geeft het college al aan met diverse onderdelen bezig te zijn. Kan worden aangegeven wat de raad kan doen om de omstandigheden te creëren, zodat het college met de ambtelijke organisatie deze maatregelen goed/beter uit kan voeren? Antwoord: De Rekenkamer geeft de volgende overwegingen mee (kort samengevat): 1. Groen vroegtijdig aanhaken in planvorming/ Beheerbewust ontwerpen; 2. Participatie en communicatie over transitieproces van het groen;

3. Correcte overdracht van ‘nieuwe’ openbare ruimte naar beheer; 4. Strategische personeelsplanning op groen (beleid, toezicht en uitvoering).

De raad kan hieraan bijdragen door het richting geven en vaststellen van beleid, het beschikbaar stellen van middelen, communicatie en participatie. Dit maken we duidelijk aan de hand van 2 voorbeelden: 1. Beleid en middelen Met de komst van de Omgevingstafel is de borging van het belang van groen nog beter georganiseerd. Zowel groenbeleid als groenbeheer is in principe vanaf begin af aan betrokken bij de planvorming van projecten. Zowel in gebiedsvisies als bij projecten in de stad staan verschillende maatschappelijke belangen op gespannen voet met elkaar vanwege de beperkte ruimte. Denk aan ruimte voor woningbouw, infra, parkeren, warmtenet, groen, waterberging, etc. Alles is belangrijk. Het is onvermijdelijk dat dit gepaard gaat met lastige (financiële) keuzes en dat bijvoorbeeld de keuze voor klimaat (groen en waterberging) in eerste instantie leidt tot hogere plankosten. Het idee is om bij de herziening van de Omgevingsvisie een integraal afwegingskader op te stellen per wijk (naar het voorbeeld van Delft). De raad kan dit afwegingskader vaststellen, waarbij het college en de organisatie een handvat heeft om afgewogen besluiten te nemen. De komende 2 jaar zullen diverse beleidsdocumenten de raad passeren, waarbij groen en klimaat een belangrijk onderdeel vormen. Tijdens deze momenten kunt u als raad sturen in de gewenste richting.

De eerste mogelijkheid daartoe is op 8 mei 2025 tijdens de beeldvormende avond over groenbeleid. Deze avond is vooral inspirerend en beeldenvormend bedoeld. Vanwege het krappe financiële perspectief is het college niet voornemens voor de Kadernota 2026 aanvullende middelen aan de raad ten aanzien van groenbeheer of groenbeleid te vragen. 2. Communicatie en participatie Dit is reeds in gang gezet via onze website, lokale krant, sociale media en gerichte acties. Niet iedereen zal de boodschap van biodiversiteit en daaraan verbonden een ander groenbeheer begrijpen. Het is belangrijk om samen met u als raad steeds betere duiding te geven aan begrippen als biodivers, duurzaam en klimaatbestendig. Als we gezamenlijk ons einddoel vaststellen is het gemakkelijker om dit standpunt uit te dragen. Dit gezamenlijk uitdragen is essentieel voor het slagen van de plannen.

Punt 3 en 4 uit de Rekenkamerbrief zijn organisatorisch en uitvoerend van aard en hebben de aandacht. Zie voor een reactie op punt 4 het antwoord op vraag 1.