LIS2025.216a Fietsersbond Veenendaal-Veense Verkeersveiligheid

nr. LIS2025.216a cat. B

Staan we stil qua Verkeersveiligheid? Geeft het Veens beleid voor Verkeersveiligheid geen verbetering dan?

Onlangs heeft de gemeente Veenendaal een OmgevingsEffectRapportage (2025) gepubliceerd. Uit de bijlage Leefomgevingsfoto blijkt dat het aantal ongevallen en het aantal dodelijke slachtoffers de laatste jaren gelijk is gebleven. Maar deze aantallen zouden moeten afnemen, zo was het Veens beleid bedoeld. De Fietsersbond maakt zich zorgen over de Veense verkeersveiligheid voor fietsers.

Veens beleid: De Veens ambities zijn al vele jaren lang duidelijk: minder verkeerslachtoffers, geen doden. Overgenomen uit: Gemeentelijk verkeer- en vervoerplan, Beleidsnota (2012) “Wij conformeren ons aan die doelstellingen en willen in 2020 geen enkel dodelijk slachtoffer meer hoeven te betreuren. Tevens stellen we onszelf ten doel om het aantal ongevallen met ziekenhuisopname terug te dringen tot maximaal 15.” Overgenomen uit: Het Raadsakkoord: Samen werken in vertrouwen. (2022) “Minder verkeersslachtoffers: in 2030 minimaal 50% minder ten opzichte van 2022. “

Stand van zaken (t/m 2023) Overgenomen uit de OER OmgevingsEffectRapportage (2025) Leefomgevingsfoto Hoofdstuk 11.3 Huidige situatie, 11.3.1 Bereikbaarheid, Paragraaf Verkeersveiligheid “Het aantal verkeersongevallen in de gemeente Veenendaal ligt aanzienlijk lager dan het landelijk gemiddelde. In 2023 waren er in Nederland gemiddeld 745,5 verkeersongevallen per 100.000 inwoners, terwijl dit aantal in Veenendaal slechts 474,3 bedroeg. Dat is een duidelijk verschil. Bovendien is er sinds 2020 landelijk sprake van een stijgende trend in het aantal verkeersongevallen. In Veenendaal daarentegen is het aantal ongevallen sinds dat jaar stabiel gebleven.”

Figuur 11-5, verkeersongevallen gemeente Veenendaal, (Bron: SWOV, 2024) “Ook het aantal verkeersdoden in Veenendaal ligt onder het landelijk gemiddelde. Over een vijfjaarsgemiddelde waren er in 2023 in Veenendaal 8,76 verkeersdoden per 100.000 inwoners, terwijl dit cijfer landelijk op 15,20 lag. Daarmee scoort Veenendaal aanzienlijk beter dan het gemiddelde in Nederland.”

Figuur 11-6. Verkeersdoden gemeente Veenendaal, (Bron: SWOV, 2024)

Volgens SWOV (Stichting Wetenschappelijk Onderzoek Verkeersveiligheid) • •

Zeven van de tien (70%) ernstig verkeersgewonden is een fietser. De meeste dodelijke slachtoffers waren in 2024 fietsers (246; 36%) en auto-inzittenden (220; 33%).

De Fietsersbond maakt zich zorgen over de Veense verkeersveiligheid voor fietsers 1] Welke ongevallendata en telmethodiek zijn gekozen? Dat is erg belangrijk, zie de bijlage over Eindhoven. Verschillen tot zelfs wel een factor 5 tot 7, of hoger. 2] Komen de fietsers, als kwetsbare verkeersdeelnemers, wel voldoende in beeld in de cijfers voor Veenendaal? 3] Welke concrete maatregelen in Veenendaal zijn de afgelopen jaren genomen om de verkeersveiligheid te verbeteren? 4) Welke opties zijn er nog om te gaan voldoen aan het eigen Veens beleid?

Ons advies voor beter verkeersveiligheid: - gebruik de data met de meeste ongevallen. Voor het beter monitoren van trends en het beter prioriteren van ongevalslocaties en risicogroepen. - verbeter de kwaliteit van fiets-infrastructuur voor de grootste effecten. Betere inrichting van fietspaden: breed genoeg voor de intensiteit, met visuele geleiding, zonder obstakels, goede verharding, met een vergevingsgezinde rand en/of berm. (van SWOV)

Bijlage: voorbeeld Eindhoven Dit is de Samenvatting uit publicatie: Verkeersslachtoffers in de gemeente Eindhoven, d.d. april 2025

Het ambulancepersoneel zag in 2024 bijna 1.100 verkeersslachtoffers in de gemeente Eindhoven. Dit zijn ruim vijf keer zoveel slachtoffers als de politie registreerde. Naast het verschil in omvang, zijn ook de aandachtslocaties tussen de registraties anders. Het is daarom belangrijk de keuze voor het gebruik van één of meerdere ongevalsregistraties goed te onderbouwen, omdat deze keuze van invloed is op het beleid en uitvoeringsprogramma van de gemeente. Verkeersslachtoffers in gemeente Eindhoven; 2024

Relatief veel jongeren slachtoffer in het verkeer De ambulancedienst rijdt relatief vaak uit voor jonge slachtoffers in de leeftijd 12 tot en met 34 jaar, gelet op het aantal mensen van deze leeftijd dat in Eindhoven woont. De belangrijkste doelgroepen zijn jonge fietsers (12-24 jaar), scooterrijders (t/m 24 jaar) en automobilisten en/of passagiers (18-34 jaar). Meer zicht op omvang van verkeersproblematiek door ambulancedata De ambulancedata geven een completer beeld van het aantal verkeersslachtoffers op alle geanalyseerde variabelen. De grootste verschillen zijn zichtbaar voor eenzijdige ongevallen (factor 36), voetgangers (factor 10), inzittenden van een auto (factor 8), en fietsers (factor 8). Politie en ambulancediensten tonen verschillende aandachtslocaties Volgens de politiedata vallen de meeste verkeersslachtoffers in de gemeente Eindhoven op 50km/uwegen, terwijl de ambulancedienst de meeste slachtoffers registreert op 30km/u-wegen. Daarnaast lijken er vooralsnog meer verschillen dan overeenkomsten in de aandachtslocaties die uit beide registraties naar voren komen. Keuze werkwijze heeft implicaties voor beleidsvoering Op dit moment werkt de gemeente Eindhoven voor haar beleid en uitvoeringsprogramma primair met VIA Software. Deze werkwijze kent voor sommige vraagstukken beperkingen.

Het is daarom belangrijk om per vraagstuk de afweging te maken welke registratie het meest betrouwbare inzicht biedt. MOVE RAV biedt met name toegevoegde waarde bij het monitoren van trends en het prioriteren van ongevalslocaties en risicogroepen om het aantal verkeersslachtoffers in de gemeente te verminderen.

NB: ook Veenendaal gebruikt de data van VIA Traffic.