LIS2022.191 Provincie Utrecht - Afschrift toezichtbrief inzake huisvesting vergunninghouders eerste helft 2022

nr. LIS2022.191 Cat. B PROVINCIE :: UTRECHT

Aan de raad van de gemeente Veenendaal Postbus 1100 3900 BC Veenendaal

ONDERWERP

DATUM DOCUMENTNUMMER VAN BIJLAGE

Afschrift toezichtbrief huisvesting vergunninghouders, eerste helft 2022 03-10-2022 8250ECE4 Marijn Kuipers 1

TELEFOONNUMMER E-MAILADRES

DOMEIN/OPGAVE TEAM

+31628580830 marijn.kuipers@provincieutrecht.nl BOO BEi

Geachte raad, Hierbij zenden wij u ter kennisgeving een afschrift van onze toezichtbrief die wij op 23 september jl. aan het college van BenW stuurden over de taakstelling huisvesting vergunninghouders, eerste helft 2022. Hoogachtend, Gedeputeerde Staten van Utrecht

P.M.E. Aler Teamleider Ondersteuning bestuur, directie 2 (BD2)

PROVINCIE-UTRECHT.NL

1van 1

Aan het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Veenendaal Postbus 1100 3900 BC VEENENDAAL

ONDERWERP

DATUM DOCUMENTNUMMER REFERENTIE

Beoordeling interbestuurlijk toezicht, huisvesting vergunninghouders, eerste helft 2022 22-09-2022 8250887E Marijn Kuipers

TELEFOONNUMMER E-MAILADRES

DOMEIN/OPGAVE TEAM

+31628580830 marijn.kuipers@provincieutrecht.nl BDO BEI

Geacht college, In het kader van interbestuurlijk toezicht beoordelen wij de prestaties van uw gemeente op het gebied van het huisvesten van vergunninghouders. Wij toetsen of uw gemeente voldoet aan de door het Ministerie van Justitie en Veiligheid opgelegde halfjaarlijkse taakstelling. In deze taakstelling is vermeld hoeveel vergunninghouders uw gemeente binnen een half jaar gehuisvest dient te hebben. Bij het uitvoeren van ons toezicht hanteren wij de interventieladder, die landelijk tussen Rijk, IPO en VNG is afgesproken. Meer informatie over de toepassing van de interventieladder bij de huisvesting van vergunninghouders is te vinden in de bijlage van deze brief en op de website van provincie Utrecht. Bevindingen en beoordeling Bij onze toetsing zijn de cijfers (peildata 1 januari en 1 juli) van het Centraal Orgaan Asielzoekers (COA) leidend. Wij gaan er daarbij vanuit dat u eerst de taakstelling van het afgelopen half jaar realiseert en dat, als deze behaald is, een eventuele achterstand wordt weggewerkt. Deze toezichtbrief heeft betrekking op de huisvesting van vergunninghouders in de afgelopen taakstellingsperiode (2022-1) en informeert u over de nieuwe taakstelling voor de tweede helft van 2022 (2022-2).

Voor uw gemeente zijn de cijfers als volgt: 2022-1 Stand van zaken 1 januari 2022 Taakstelling 2022-1 Herverdeling Utrechtse Heuvelrug Totaalopgave: taakstelling 2022-1+ voorsprong zoals gemeten op 1 januari 2022 en incl. herverdeling UH

10 vergunninghouders voorsprong 38 vergunninghouders 1 vergunninghouder 29 vergunninghouders

1 van 3

Taakstelling 2022-1 gerealiseerd Realisatie taakstelling 2022-1 in percentage Realisatie totaalopgave 2022-1 in percentage Stand van zaken 1 juli 2022

19 vergunninghouders 49% 66% 10 vergunninghouders achterstand

Wij constateren dat uw gemeente de taakstelling over de eerste helft van 2022 (2022-1) niet heeft behaald (49%). Hieronder valt ook de 1 extra vergunninghouder die in het kader van de herverdeling Utrechtse Heuvelrug gehuisvest diende te worden. Verder is de eerder opgebouwde voorsprong gewijzigd in een achterstand van 10 vergunninghouders. De totaalopgave is, zoals afgesproken in de Landelijke Regietafel Migratie en Integratie (LRT) van 18 november 2021, is daarmee ook niet volledig gerealiseerd (66%). In de afgelopen taakstellingsperiode is er bestuurlijk en ambtelijk contact geweest over de voortgang van de huisvesting van vergunninghouders en de mogelijkheden die er zijn of worden ontwikkeld om deze te versnellen. In mei zijn nog eens 4 vergunninghouders gehuisvest, maar deze zijn pas na 1 juli in het taakstellingsvolgsysteem van het COA verwerkt. De huisvesting van deze vergunninghouders verkleint de achterstand voor de komende taakstellingsperiode. Dit nemen wij mee in de beoordeling. Desondanks blijft er sprake van een huisvestingsachterstand en verzoeken wij u nogmaals dringend, gezien de urgentie van het asiel- en huisvestingsvraagstuk, extra in te zetten op versnelling van huisvesting vergunninghouders.

Aangezien de gemeente de taakstelling en totaalopgave niet heeft behaald, en er een huisvestingsachterstand is ontstaan, schalen wij uw gemeente op van trede 1 naar trede 2 van de interventieladder. Dit betekent dat wij uw gemeente ambtelijk intensiever gaan monitoren. Gezien deze verslechtering van de huisvesting en de groeiende druk op het asiel- en huisvestingsvraagstuk, verzoeken wij u dringend om de komende periode de achterstand te gaan inlopen en extra in te blijven zetten op versnelling van huisvesting vergunninghouders. Taakstelling 2022-2 Voor de huidige taakstellingsperiode (2022-2) geldt voor uw gemeente het volgende: Taakstelling 2022-2 Stand van zaken 1 juli 2022 Totaalopgave: taakstelling 2022-2+ achterstand zoals gemeten op 1 juli 2022

52 vergunninghouders 10 vergunninghouders achterstand 62 vergunninghouders

Het afgelopen jaar is het vraagstuk van asielopvang en de huisvesting van vergunninghouders nog acuter geworden en de oproep vanuit het Rijk om oplossingen hiervoor te vinden, nog dringender. De totaalopgave voor het huisvesten van vergunninghouders in deze tweede helft van het jaar is voor uw gemeente 62 vergunninghouders en daarmee ook weer een grote opgave. Daarnaast diende u voor de versnellingsopdracht, gecoördineerd door de Veiligheidsregio Utrecht en nodig om de doorstroming van vergunninghouders vanuit de asielzoekerscentra naar permanente huisvesting te verbeteren, afgelopen zomer 9 vergunninghouders versneld te huisvesten. Naar verwachting zullen de eerstvolgende taakstellingen voor de huisvesting van vergunninghouders hoog blijven. Daarbij is vanuit het Rijk ook aangegeven dat de in het voorjaar vastgestelde landelijke taakstelling 2022-2 (in totaal 13.500) in de praktijk te laag is. Dit betekent dat de taakstelling 2023-1 naar verwachting fors hoger zal zijn, landelijk tussen de 20.400 en 23.900. In de brief van minister Hugo de Jonge voor VRO en staatssecretaris Eric van der Burg van JenV, dd. 7 september jl., worden alle gemeenten gevraagd vooruit te lopen op de taakstelling van 2023-1 door landelijk 20.000 vergunninghouders extra te huisvesten in 2022. U wordt daarom gevraagd in uw gemeente 24 vergunninghouders extra te huisvesten.

Gezien deze urgentie sluit ik mij aan bij deze oproep en vraag ik u dringend om samen met de corporaties het huisvesten van vergunninghouders prioriteit te geven en vooruit te lopen op de taakstelling van 2023 door extra te huisvesten. Gezien de ontwikkelingen bij het aanmeldcentrum/azc in Ter Apel en de stijgende taakstellingen blijft de opgave onverminderd groot. Daarbij wordt er gewerkt aan een nieuw juridisch instrumentarium voor de opvang van

2 van 3

asielzoekers door gemeenten. Voor ondersteuningsvraagstukken rondom asielopvang en huisvesting statushouders kunt u contact opnemen met het Kansenmakersteam van de Provincie via kansenmaker@provincieutrecht.nl. Over de versnellingsopgaven denkt de Provincie vanuit het provinciale programma Versnelling Woningbouw graag mee over de oplossingen ten behoeve van de algehele huisvestingsopgave, waaronder het stimuleren en ondersteunen van partijen om te komen tot voldoende (sociale) woningbouw voor deze doelgroep. Hiervoor kunt u contact met ons opnemen via VersnellingWoningbouw@provincie-utrecht.nl. Tot slot Naast toezicht op huisvesting vergunninghouders, toetsen wij ook uw taakuitvoering op de terreinen omgevingsrecht, informatie- en archiefbeheer en financiën. Vanwege een ander beoordelingsritme door wettelijke bepalingen, ontvangt u hiervan op een ander tijdstip onze toezichtbrieven. Een afschrift van deze brief sturen wij ter kennisgeving aan uw gemeenteraad.

Wij publiceren de resultaten van ons toezicht op de interactieve IBT-kaart. Voor de IBT-kaart en meer informatie over de IBT-werkwijze kunt u terecht op onze webpagina. Deze brief wordt via deze kaart ook toegankelijk. Hoogachtend, Gedeputeerde Staten van Utrecht, namens hen,

R.G.H. Van Muilekom Gedeputeerde Interbestuurlijk Toezicht Huisvesting Vergunninghouders

3 van 3

Bijlage bij toezichtbrief huisvesting vergunninghouders 2022-1

INTERBESTUURLIJK TOEZICHT HUISVESTING VERGUNNINGHOUDERS Toelichting toepassing interventieladder In deze bijlage wordt uitgelegd hoe provincie Utrecht de IBT-interventieladder gebruikt bij het toezicht op de huisvesting van vergunninghouders. Per taakstellingsperiode (peildata 1 januari en 1 juli) ontvangt de provincie, als toezichthouder, realisatiecijfers van het COA. De toezichtbeslissing wordt gebaseerd op het behalen van de totaalopgave (taakstelling + achterstand of - voorsprong). Per peildatum worden de realisatiecijfers van de gemeenten gecontroleerd en in een trede op de IBT interventieladder geschaald. De IBT-interventieladder heeft zes treden, waarvan trede 1 het laagst is en trede 6 het hoogst. Een uitgebreide toelichting van de interventieladder staat in het Beleidskader Interbestuurlijk Toezicht 2021-2024. Trede 1 ‘Signaleren’: De gemeente heeft een voorsprong op de huisvesting of heeft de voorgaande taakstelling gehaald. Er is ook geen achterstand op de huisvesting. Er vindt geen actieve monitoring via gesprekken plaats. Wij blijven de voortgang op de huisvesting volgen om te signaleren of er wel of geen sprake is van mogelijke taakverwaarlozing. Trede 2 ‘Informatie opvragen en valideren’: De gemeente heeft een achterstand op de huisvesting. Er wordt aanvullende informatie opgevraagd bij het COA en de gemeente zelf.

De huisvestingscijfers worden dagelijks door de provincie gecontroleerd en er worden ambtelijk gesprekken gevoerd. Een deel van deze gesprekken wordt gevoerd in aanwezigheid van het COA en de woningcorporaties die in de gemeente actief zijn. Bij te weinig verbetering, wordt er ook bestuurlijk contact gelegd. Trede 3 ‘Actief toezicht’: De achterstand op de huisvesting is even hoog of hoger dan de voorgaande taakstelling (bijvoorbeeld achterstand 1e helft 2022 =/> taakstelling 1e helft 2022). Er worden met de gemeente afspraken gemaakt en vastgelegd in een verbeterplan om de taakstelling te behalen en de achterstand in te lopen. Daarnaast vindt een bestuurlijk overleg plaats. De voortgang van de verbeteringen wordt gedurende een vooraf bepaalde periode actief gemonitord. Trede 4 ‘Vooraankondiging juridische interventie’: De achterstand op de huisvesting is voor de tweede opeenvolgende periode even hoog of hoger dan de voorgaande taakstelling. De bestuurlijke en ambtelijke monitoring wordt geïntensiveerd en de gemeente dient opnieuw een verbeterplan in om de achterstand op de huisvesting in te lopen. Het bestuursorgaan van de gemeente (de gemeenteraad) ontvangt een vooraankondiging van juridische interventie. Deze aanzegging wordt openbaar gepubliceerd.

Trede 5: ‘Besluit tot indeplaatsstelling’: De achterstand op de huisvesting is voor een derde opeenvolgende periode even hoog of hoger dan de voorgaande taakstelling. De gemeente heeft met voorgaande afspraken geen substantiële verbetering laten zien in de uitvoering van de wettelijke taken. De toezichthouder neemt een besluit tot indeplaatsstelling, met daaraan gekoppeld een laatste termijn om daarbinnen alsnog de verbeteringen uit te voeren. Trede 6: ‘Sanctie uitvoeren’: De achterstand op de huisvesting is voor een vierde opeenvolgende periode even hoog of hoger dan de voorgaande taakstelling. De waarschuwingstermijn is verstreken en de verplichte verbeteringen zijn niet uitgevoerd. De indeplaatsstelling bij taakverwaarlozing wordt daadwerkelijk uitgevoerd. Alle maatregelen die nodig zijn om de wettelijke taak uit te voeren, worden door de toezichthouder genomen, in naam van en voor rekening van de gemeente.

1 van 1