8.b2 Integraal beleidskader Sociaal Domein 2024-2027 - Reactie op advies Wmo-forum

Team Behandeld door Telefoonnummer

Documentnummer Uw brief van

Datum Onderwerp

MO Beleid Bram Van Riezen (0318) 538 538 2023\49537 23 augustus 2023

Wmo Forum Veenendaal tav de heer A. Veenstra

26 september 2023 reactie advies Integraal Beleidsader sociaal domein

Geachte heer Veenstra,

Op 23 augustus 2023 ontvingen het we het advies van het Wmo-forum aangaande het onderwerp ‘’IBK 2024-2027’’. Hiervoor onze dank. Hieronder gaan we puntsgewijs in op uw adviezen. Advies 1. Wees duidelijker over de verwachtingen van de zelfredzaamheid van mensen. En wat het effect is als (zoals in het IBK ook al wordt opgemerkt) die bij bepaalde mensen onvoldoende aanwezig kan zijn? Zie in dit verband ook wat in het IBK is vermeld over denken doen vermogen. Beiden spelen daarbij zeker een rol. Reactie Het IBK 2024-2027 nuanceert de focus op zelfredzaamheid. Zelfredzaamheid is één van de drie hoofddoelen uit het IBK en de ondersteuning die we inzetten bij inwoners is daarop gericht. In de Integrale Verordening Sociaal Domein staat wanneer iemand in aanmerking komt voor (maatwerk)ondersteuning. Maar we weten dat, zoals u ook aangeeft, het denk- en doenvermogen van inwoners soms wordt overschat. Daarom zetten we in het IBK onder andere in op persoonlijk contact met kwetsbare inwoners, gebruiksvriendelijker formulieren en in sommige gevallen het stimuleren van de inwoner om gebruik te maken van het ondersteuningsaanbod. Dat laatste geldt zeker voor zorgmijders. We hebben een wijziging aangebracht naar aanleiding van de adviezen en een passage toegevoegd waar we expliciet aandacht besteden aan zorgmijders. Advies 2.

Neem bij de kaderstelling in het IBK mee welke plaats de gemeenteraad ziet voor de persoonsgebonden budgetten. Hoe valt juist met de behoefte aan meer zelfredzaamheid te rijmen dat in de praktijk er een beeld is ontstaan dat het werken met PGB’s lijkt te worden tegengegaan. Ons bereiken signalen dat dit wordt ingegeven door angst voor fraude en behoefte aan meer controle. Geef daarover duidelijkheid.

Raadhuisplein 1 • 3901 GA Veenendaal • Postbus 1100 • 3900 BC Veenendaal Tel. (0318) 538 538 • Fax (0318) 510 414 • www.veenendaal.nl • www.veenendaal.nl/vraag

Kenmerk 2023\49537 Pagina 2

Reactie Het PGB kan inderdaad een mooie invulling zijn van zelfredzaamheid bij het ontvangen van ondersteuning. De keuzevrijheid voor een PGB of zorg in natura is in de wet geregeld. De wijze waarop we omgaan met PGB’s staat in de verordening. Daarbij houden we er ook rekening mee dat niet iedere inwoner die ondersteuning nodig heeft voldoende zelfredzaam is om een PGB te beheren. Omdat er al wettelijke kaders en regels in de verordening zijn is het in onze ogen niet noodzakelijk hier in het IBK een aanvullend kader voor te beschrijven. Wanneer u signalen ontvangt dat het werken met PGB’s tegengegaan lijkt te worden gaan wij hierover graag met u in gesprek. Advies 3. Zorg dat erover de totale breedte een betere en meer toegankelijke / bereikbare informatievoorziening komt. Van geldend beleid en regels tot de verantwoordelijke partijen. Van de ingekochte diensten en voorzieningen die beschikbaar zijn tot het normenkader dat in de concrete aanvraag wordt gebruikt. Van helder taalgebruik tot de mogelijkheden op het gebied van cliëntenondersteuning, zowel door de gemeente, Veens Welzijn als MEE. Ons bereiken permanent signalen dat bewoners op al deze gebieden vastlopen, zeker als ze nieuw in het sociaal domein binnentreden. We komen hierop trouwens in een apart advies nader terug, maar rekenen erop dat dit niet ongevraagd hoeft maar kan meelopen bij de uitwerking van het IBK.

Reactie Dit nemen we graag ter harte. Een aantal van de punten die u noemt staat in het IBK, zoals toegankelijkheid en vindbaarheid van het ondersteuningsaanbod en het communiceren op B1-niveau. Het vindbaar houden van ondersteuning blijft een constant punt van aandacht, ook omdat het ondersteuningsaanbod dynamisch is. In het uitvoeringsplan nemen we concrete acties op om dit de vindbaarheid en toegankelijkheid te verbeteren. Wij verwijzen hier ook naar de raadsinformatiebrief van 28 juni 2023 over de tussenrapportage Toegankelijke informatievoorziening (RIB 2023/47991). Onafhankelijke cliëntondersteuning kan inwoners helpen om de weg te vinden in het ondersteuningsaanbod. We communiceren daar regelmatig over in de Rijnpost en het aantal inwoners dat gebruik maakt van onafhankelijke cliëntondersteuning neemt toe. Advies 4. Zorg dat de ondersteuning van vrijwilligers en mantelzorgers met meer dan (mooie) woorden wordt ingevuld. Een inwoner met een zorgvraag wordt steeds afhankelijker van zijn/haar eigen omgeving. De “druk” kan volledig bij mantelzorgers gelegd worden zonder dat daar enige vorm van financiering/ professionele begeleiding tegenover staat. Dit werkt niet bevorderlijk voor de zelfstandigheid van de hulpvrager. Dit in tegenstelling tot gemeentelijk beleid dat erop gericht is dat mensen zelfstandig mee kunnen doen in de samenleving.

Er zullen dus meer mensen in staat moeten zijn en in staat gesteld worden om vanuit de samenleving hulp te bieden. Dat deel van de sociale basis verdient meer steun vanuit de overheid. Reactie We zijn ons zeer bewust van de groeiende druk op mantelzorgers en vrijwilligers. Aan het goed ondersteunen van mantelzorgers en vrijwilligers is de afgelopen jaren ook hard gewerkt. Veens Welzijn is één van onze belangrijkste partners voor het ondersteunen van de Veense mantelzorgers. Dit doen zij onder andere door middel van hun mantelzorgconsulenten. Deze geeft informatie en advies en denkt mee met de mantelzorger. Ook organiseert Veens Welzijn themabijeenkomsten, mantelzorgcontactgroepen en delen zij samen met de gemeente de jaarlijkse mantelzorgwaardering

Raadhuisplein 1 • 3901 GA Veenendaal • Postbus 1100 • 3900 BC Veenendaal Tel. (0318) 538 538 • Fax (0318) 510 414 • www.veenendaal.nl • www.veenendaal.nl/vraag

Kenmerk 2023\49537 Pagina 3

uit. Daarnaast kunnen mantelzorgers terecht bij de Veense Huiskamer, een samenwerking van Veens Welzijn en Goed voor Elkaar. We onderschrijven de noodzaak dat vanuit de samenleving, vanuit de sociale basis meer opgepakt moet gaan worden. Dat vraagt investering in de sociale basis. Dit komt uitgebreid aan bod in het IBK en wordt onder andere uitgewerkt in de uitvoering van het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA). Voor de lokale uitvoering van GALA zijn specifiek middelen beschikbaar voor de ondersteuning van mantelzorgers. Deze middelen willen we benutten om de positie van Veens Welzijn voor mantelzorgers te verstevigen en hen te faciliteren om nog meer dé centrale plek te zijn waar informatie en expertise aanwezig is op het gebied van mantelzorg en de bijbehorende sociale kaart. Advies: 5. Tenslotte blijven de vele schotten in de zorg zorgen voor een permanente hindernis voor de mensen die behoefte hebben aan oplossing van hun soms gewone en soms complexe problemen. Zij kunnen niks met de vele vaak niet aansluitende regels, ook als hun verschillende hulpverleners daarmee moeten worstelen. Zie als concreet voorbeeld de overgang van de WMO naar de Wet Langdurige Zorg. En de negatieve effecten voor mensen met een verstandelijke beperking van de veranderingen in de sociale werkvoorziening. Voor het IBK is dit overigens nog extra van belang.

In artikel 2.1.2 lid 4 legt de WMO 2015 aan de gemeenteraad o.a. de verplichting op in dit plan bijzondere aandacht te geven aan een zo integraal mogelijke dienstverlening op het gebied van maatschappelijke ondersteuning, publieke gezondheid, preventie, zorg, jeugdhulp, onderwijs, welkzijn, wonen, werk en inkomen. En met het oog daarop ook aandacht geven aan de samenwerking met zorgverzekeraars en zorgaanbieders als bedoeld in de zorgverzekeringswet. Dat laatste treffen we in het IBK onvoldoende aan. 3 Ons advies: zorg dat volgens artikel 2.1.2 lid 4 van de WMO 2015 er in het IBK ook duidelijkheid komt de samenwerking met andere zorgpartijen en de effecten daarvan voor de inwoners van Veenendaal. Reactie We onderschrijven het belang van integrale dienstverlening aan inwoners en hebben daarom de integrale dienstverlening aan inwoners uitgebreider beschreven onder 7.3.2.4 regie op casusniveau. Ook het belang van samenwerking met zorgverzekeraars en zorgaanbieders als bedoeld in de zorgverzekeringswet onderschrijven we. Daarbij is bovendien samenwerking met zorgkantoren en zorgaanbieders die Wlz-zorg leveren van belang. Hier besteden we onder andere aandacht aan in de paragrafen 7.3.1.1, 7.3.1.2 en 7.3.1.3 over samenwerking rondom ouder worden, samenwerking met de GGZ en over het IZA. In de uitvoeringsplannen komen de concrete inspanningen en resultaten terug.

We herkennen dat schotten problemen op kunnen leveren voor inwoners. Onder andere in de genoemde samenwerkingen besteden we hier aandacht aan. Daarnaast gaan we de komende maanden in een pilot ervaring opdoen met domeinoverstijgend samenwerken met twee zorgaanbieders uit de VVT-sector. Voor de inwoners in de pilot betekent dit dat ze langer op een prettige manier thuis kunnen blijven wonen, minder vaak hun verhaal hoeven doen naar verschillende indicatiestellers en dat ze minder administratieve lasten hebben. Overigens is het komen tot oplossingen over schotten tussen wetten vaak niet eenvoudig door het verschil in organisatievormen, wettelijke taken, financieringsvormen en opdrachten tussen gemeenten, zorgverzekeraars, zorgkantoren en zorgaanbieders. Ook over deze onderwerpen blijven we uiteraard graag met u in gesprek. Vragen?

Raadhuisplein 1 • 3901 GA Veenendaal • Postbus 1100 • 3900 BC Veenendaal Tel. (0318) 538 538 • Fax (0318) 510 414 • www.veenendaal.nl • www.veenendaal.nl/vraag

Kenmerk 2023\49537 Pagina 4

Voor vragen kunt u contact opnemen met het Klantcontactcentrum. Zij zijn op werkdagen bereikbaar van 8.30 - 17.00 uur via telefoonnummer (0318) 538 538. Met vriendelijke groet, Burgemeester en wethouders van Veenendaal,

mevrouw drs. S.M. Deelstra gemeentesecretaris

de heer K.J.G. Kats burgemeester

Raadhuisplein 1 • 3901 GA Veenendaal • Postbus 1100 • 3900 BC Veenendaal Tel. (0318) 538 538 • Fax (0318) 510 414 • www.veenendaal.nl • www.veenendaal.nl/vraag