8.a2 Integraal beleidskader Sociaal Domein 2024-2027 - Reactie op gezamenlijk advies lokale adviesraden

Team Behandeld door Telefoonnummer

Documentnummer Uw brief van

Datum Onderwerp

Beleid Economie Werk en Inkomen F. Dieleman (0318) 538 538 2023\49539 28 augustus 2023

Wmo-forum Cliëntenraad “de Vallei” Jeugdbelang Veenendaal Jongerenraad Veenendaal

4 september 2023 Adviesaanvraag (concept) Integraal Beleidskader Sociaal Domein 2024-2027

Geachte leden van de adviesraad

Op 23 augustus ontvingen we een advies van de vier adviesraden over het Integraal Beleidskader Sociaal Domein 2024-2027. Hiervoor onze dank en de waardering dat u tijdens de vakantieperiode tot een gezamenlijk advies bent gekomen op de algemene vragen. Uw advies richt zich met name op het strategisch karakter van het IBK en de (verdere) rol van adviesorganen bij het opstellen van uitvoeringsplannen. Ten tijde van de adviesaanvraag was dit proces door het college nog niet uitgeschreven. Inmiddels is dat wel bekend. Dit zullen we eerst beschrijven. Mogelijk geeft dit de adviesraden meer helderheid en vertrouwen in het feit dat ze bij het vervolg betrokken blijven. Het IBK SD is een strategisch plan voor de komende vier jaar. Het omvat de visie van de gemeente met betrekking tot het Sociaal Domein, geeft aan waar de gemeenteraad de komende 4 jaar de aandacht op wil richten en beschrijft de beweging die de gemeente daarin wil bewerkstelligen. Daarbij wordt een aantal (sub)doelen voor de komende 4 jaar vastgelegd. Ook worden in het IBK enkele kernbegrippen gedefinieerd, die eerder in de startnotitie zijn genoemd en die leidend zijn voor dit IBKSD. Vervolgens wordt dit uitgewerkt in uitvoeringsplannen. Dit doen we samen met (maatschappelijke) partners en adviesraden.

De uitvoeringsplannen zijn een concrete vertaling van de (sub)doelen naar resultaten en inspanningen voor het komende jaar. De uitgewerkte uitvoeringsplannen worden later vastgesteld door het college. Dit stelt de gemeente in staat om binnen het brede kader van het IBK adaptief te handelen. Zo kunnen we jaarlijks afhankelijk van behaalde resultaten, prioriteiten of gewijzigde omstandigheden (rijksbeleid, financiën, conjunctuur, koopkracht etc.) resultaten en inspanningen bijstellen. Hierover rapporteren we vervolgens periodiek in de effectmonitor. Om de gemeenteraad en adviesraden inzicht te geven over wat er in een uitvoeringsplan wordt opgenomen sturen we een aanzet tot een uitvoeringsplan 2024 mee. Dit is niet meer dan een aanzet, immers de behandeling van het IBK 2024-2027 moet nog plaatsvinden. Bovendien hechten we aan overleg met externe partners. Met verschillende partners (waaronder Veens Welzijn, Veens Vesters, IW4, CJG, onderwijs maar ook adviesraden) zijn en blijven we in gesprek om het uitvoeringsplan daadwerkelijk vorm te geven. Hierbij vertalen en concretiseren we de (sub)doelen dan in deels meer SMART-geformuleerde (= specifiek, meetbaar, acceptabel, realistisch en tijdgebonden) resultaten en inspanningen. Over de vorm waarin we dit doen gaan we graag met u in gesprek.

Na inbreng van deze partners (maand november en december) zal het uitvoeringsplan 2024 door het college worden vastgesteld. De effectmonitor 2024 zal worden aangepast aan het uitvoeringsplan en periodiek wordt

Raadhuisplein 1 • 3901 GA Veenendaal • Postbus 1100 • 3900 BC Veenendaal Tel. (0318) 538 538 • Fax (0318) 510 414 • www.veenendaal.nl • www.veenendaal.nl/vraag

Kenmerk 2023\49539 Pagina 2

over de voortgang gerapporteerd. Dit zal naast tellen ook gaan in de vorm van vertellen, immers niet alles is meetbaar te maken.

Advies 1. Formuleer minder abstract, minder algemeen, meer concreet en daardoor beter te beoordelen. Biedt vooral meer duidelijkheid over de echte betekenis en uitwerking van de kernbegrippen. Bij voorkeur in dit IBK en dus door de gemeenteraad als onderdeel van zijn kerntaak ‘kaderstelling’. Als dit binnen het gevolgde proces niet meer past dan in een aparte vervolgstap, ook voor besluitvorming door de gemeenteraad. Zie algemeen antwoord. Goed te benoemen is dat in aanloop naar dit IBK we met de gemeenteraad diverse bijeenkomsten hebben gehad, waarin onder andere enkele kernbegrippen verder zijn uitgediept. In het IBK zijn deze begrippen beschreven en worden ter vaststelling voorgelegd aan de gemeenteraad. Advies 2. Zorg dat bij de voorbereiding van dit soort kaderstelling ook dat de participanten vanuit de samenleving in staat zijn zich een goed beeld te vormen en daardoor zich ook goed kunnen uitspreken. Dit advies nemen we graag over. Dit hebben we voor dit IBK vorm gegeven door buiten de adviesraden, die een deel van de inwoners vertegenwoordigt, bij meer participanten informatie op te halen. Hierbij verwijs ik naar het rapport van de opiniepeilers, sociaal domein brede bijeenkomsten en bijeenkomsten in het kader van het IBK (11 april). We willen dit blijven doen.

Zo zullen we de komende jaren twee jaarlijkse (in plaats van de jaarlijkse) sociaal domein brede bijeenkomsten organiseren. Advies 3. Concretiseer alle (sub)doelen voldoende en geef daarmee ook zicht op de resultaten die moeten worden bereikt. Dat maakt het opstellen van de uitvoeringsplannen eenvoudiger en maakt ook evalueren echt mogelijk. Zie algemene opmerking Advies 4. Zorg voor duidelijke definiëring van begrippen als "de menselijke maat" en "normaliseren" Zie antwoord 1. De begrippen menselijke maat en normaliseren zijn meermalen met de gemeenteraad besproken. Normaliseren in beeldvormende vergadering van 8 november 2022, menselijke maat aan de hand van het Rekenkamerrapport en 9 mei 2023 is in verschillende sessies doorgesproken over begrippen. Daarbij werden in 1 sessies twee samenhangende begrippen besproken (menselijke maat en normaliseren, zelfredzaamheid en sociale basis, kansengelijkheid en preventie). Daarmee zijn deze thema’s niet afgesloten, immers deze begrippen vragen blijvend verdieping. Via verschillende momenten zal de raad worden meegenomen in uitvoeringsplannen/voortgang IBK in de komende periode. De (verdieping van de) begrippen is daarbij zeker een onderwerp van gesprek. Advies 5. Zorg voor zo concreet mogelijke en dus meetbare resultaten Antwoord: zie algemene opmerking

Raadhuisplein 1 • 3901 GA Veenendaal • Postbus 1100 • 3900 BC Veenendaal Tel. (0318) 538 538 • Fax (0318) 510 414 • www.veenendaal.nl • www.veenendaal.nl/vraag

Kenmerk 2023\49539 Pagina 3

Advies 6. Geef duidelijkheid hoe bij komende evaluaties de 10 doelen uit het vorige IBK worden betrokken. Het IBK-SD 2020-2023 kent 10 doelen. In de tussenevaluatie is aangegeven dat we voor het IBK 2024-2027 doelen willen aanpassen, aangezien sommige doelen behaald, achterhaald zijn en/of we andere prioriteiten willen stellen. De reikwijdte van de nieuwe drie doelen komt grotendeels overeen met de oude 10 doelen. Advies 7 Bied het SMART-geformuleerde uitvoeringsplan 2024 op grond van de eerdere afspraken ter advisering aan de adviesraden aan. Soms door gewone adviesprocedures te volgen, maar (ook waar mogelijk) door de afgesproken praktische lijn van samen denken en samen werken. Zie opmerking hierboven. Dank voor het hanteren van de praktische lijn tot dusver. Deze zetten wij ook graag voort. Advies 8. Zorg dat er voldoende balans is tussen vertrouwen in de inwoners en de partners aan de ene kant en de noodzaak van toezicht en handhaving aan de andere en vooral laat dat ook in concrete woorden en acties blijken. Goed dat u beide kanten van dit vraagstuk beschrijft. Het gaat immers om de balans tussen vertrouwen en controle. Allebei is nodig. Goede en begrijpelijke communicatie kan de afstand tussen beide verkleinen. Overigens gaat het niet alleen om vertrouwen in de inwoners. Vertrouwen van inwoners in de (lokale) overheid is ook essentieel.

Concrete woorden en acties kunnen daartoe bijdragen. Als u daarbij ideeën heeft bij acties die kunnen helpen, vernemen we dit graag. Advies 9 Zorg voor ontwikkeling van een nieuwe visie Sociaal Domein en een korter programma, waardoor beter kan worden aangesloten op maatschappelijke ontwikkelingen. We zijn bekend met het advies van de Cliëntenraad De Vallei (2019). Hier heeft het college toen ook op gereageerd. Wij zijn van mening dat de huidige visie nog steeds voldoet. Deze hebben we wel verrijkt. Zo benoemen we bijvoorbeeld dat zelfredzaamheid geen gegeven is. Bij het vormgeven hiervan kan ondersteuning vanuit de omgeving, maatschappelijke partners en/of de gemeente noodzakelijk zijn. Bij de uitvoering van beleid houden we meer rekening met het denk- en doenvermogen van de inwoners. Dit vraagt meer maatwerk van de gemeente, waaronder soms een meer proactieve houding. De definitieve tekst in het IBK- SD 2024-2027 hebben we hierop nog aangepast. Zo erkennen we dat voor zorgmijders een andere insteek moet worden gevonden. Dit vraagt een meer gerichte en individuele aanpak vanuit de gemeente en/of sociale basis. Overigens zal het IBK-SD 2024-2027 ook tussentijds worden geëvalueerd. Mogelijk dat dit leidt tot tussentijdse bijstelling. Zie verder algemene opmerking. Hiermee zijn we ingegaan op uw 9 hoofdvragen.

Als er nog vragen, onduidelijkheden of zorgen resteren gaan we graag met u in overleg.

Raadhuisplein 1 • 3901 GA Veenendaal • Postbus 1100 • 3900 BC Veenendaal Tel. (0318) 538 538 • Fax (0318) 510 414 • www.veenendaal.nl • www.veenendaal.nl/vraag

Kenmerk 2023\49539 Pagina 4

Vragen? Voor vragen kunt u contact opnemen met het Klantcontactcentrum. Zij zijn op werkdagen bereikbaar van 8.30 - 17.00 uur via telefoonnummer (0318) 538 538. Met vriendelijke groet, Burgemeester en wethouders van Veenendaal,

mevrouw drs. S.M. Deelstra gemeentesecretaris

de heer K.J.G. Kats burgemeester

Raadhuisplein 1 • 3901 GA Veenendaal • Postbus 1100 • 3900 BC Veenendaal Tel. (0318) 538 538 • Fax (0318) 510 414 • www.veenendaal.nl • www.veenendaal.nl/vraag