6. Bijlage 5 Advies WMO-forum 6e wijziging IVSD

info@wmoforum.nl

Aan het College van burgemeester en wethouders van Veenendaal p/a Raadhuisplein 1 3901 GA Veenendaal Onderwerp: adviesaanvraag 6e wijziging Integrale Verordening sociaal domein Uw kenmerk: 1570 Ons kenmerk: : 2025-11-27 AG129

Datum:

27 november 2025

Geacht college, Hierbij ontvangt u het advies van het WMO-forum, naar aanleiding van uw adviesaanvraag dd 14 oktober 2025, aangaande de voorgenomen 6e wijziging van de Integrale Verordening Sociaal Domein.

Algemeen Het voorgenomen wijzigingen zijn ter vergadering van het WMO-forum, mondeling toegelicht. Daarbij zijn de doelen van deze wijzigingen doorgesproken en is uitleg gegeven over nut en noodzaak van deze wijzigingen. Ons advies richt zich op Hoofdstuk 1 en 2, als gevraagd, en willen wij artikelsgewijs geven.

Advies Integrale Verordening sociaal Domein Hoofdstuk 1.1.1 Algemene Definities De definities zijn geharmoniseerd, beperkt gehouden en deels verplaatst naar Hoofdstuk 2. De definitie van gebruikelijke hulp is verplaatst naar Hoofdstuk 2.1.1, maar zien we daar niet terug. Deze definitie is zeer van belang, omdat wij in de verduidelijking in art 2.1.10b problemen zien. Advies 1a Zorg voor een goede definitie van Gebruikelijke hulp in Hoofdstuk 2.1.1, die aansluit bij de WMO-criteria. Harmonisatie met de Jeugdwet is hier ons inziens niet aan de orde. De definitie van Mantelzorg - onder art 1.1.1.j - lijkt te verdwijnen of er wordt verwezen naar art.1.1.1 WMO. Wij vinden dat deze definitie zowel in Hoofdstuk 1.1.1 IVSD, als in de nadere Regels Mantelzorg ter verduidelijking uitgeschreven moet worden.

1

info@wmoforum.nl Advies 1b Zorg voor een duidelijke definitie van het begrip Mantelzorg, gebaseerd op art.1.1.1 WMO, en schrijf die uit in H.1 IVSD en in de Nadere regels Mantelzorg 2.1.1 Beschermd thuis Zoals hier beschreven, kan iemand die thuis (ouderlijk huis) woont, niet vallen onder de definitie van deze voorziening. Wij hebben hier in ons schrijven van 01 september 2025 al een opmerking over gemaakt en gevraagd om aanpassing. Advies 2 Maak de voorziening Beschermd thuis ook mogelijk in de situatie van wonen in het ouderlijk huis.

2.1.1 Eigen Kracht De definitie, als hier geformuleerd, komt niet uit de toelichting op de WMO en is ons inziens ten onrechte uitgebreid met de mogelijkheid om door inzet van (ruim geformuleerde) gebruikelijke hulp of hulp van personen uit de naaste omgeving. Deze uitbreiding vinden wij onjuist en staat zelfs haaks op de bedoeling van de term Eigen kracht, dat primair gaat over het probleemoplossend vermogen van de persoon zelf. Advies 3 Laat het tweede deel van deze definitie (inzet van gebruikelijke hulp of hulp van andere personen uit de naaste omgeving), vervallen.

2.1.5 Onderzoek Onder 2.1.5 wordt het onderzoek beschreven, met in 1.c het onderzoek naar de Eigen kracht, mogelijkheden van gebruikelijke hulp, mantelzorg, hulp vanuit het sociaal netwerk, etc. Met als doel dat de client zo min mogelijk een beroep hoeft te doen op een maatwerkvoorziening. Dit lijkt ons een onjuiste doelbinding. In relatie tot de (te) ruime definities van eigen kracht, gebruikelijke hulp en hulp vanuit het netwerk vinden wij dit zorgelijk. En het verhoudt zich niet of onvoldoende tot de zorgplicht die de gemeente heeft als er een duidelijke indicatie ligt. De formulering leidt er toe dat eerder genoemde voorliggend is en doet geen recht aan mensen die vanuit hun indicatie rechtstreeks zijn aangewezen op een maatwerkvoorziening. Ook doet het geen recht aan mensen die duidelijk niet vanuit Eigen kracht verder kunnen en geen mantelzorgers of informele zorgers om zich heen hebben. Advies 4 Graag herformulering, zodat inzet van eigen kracht, gebruikelijke hulp, informele hulp vanuit het netwerk, etc, niet voorliggend is en neem de gemeentelijke zorgplicht als uitgangspunt. Doel zou ook niet moeten zijn: "zo min mogelijke beroep op maatwerkvoorziening", maar het zorgen voor maatschappelijke ondersteuning door middel van adequate voorzieningen, die aansluiten op de hulp-/ondersteuningsvraag van de burger.

2

info@wmoforum.nl 2.1.2/2.1.5/2.1.7/2.1.9/2.1.11. Proces Melding, onderzoek,verslag, aanvraag, beschikking. Wij pleiten ervoor om duidelijk te zijn over de termijnen, die voor iedere stap in het proces aan de orde zijn. En dit ook expliciet in de verordening te vermelden. Met name is de ervaring van clienten, dat tussen melding en onderzoek een te lange periode kan liggen. Advies 5 Geef de burger duidelijkheid over de termijnen, die gelden voor iedere stap in het proces, en vermeldt deze expliciet in de Verordening.

2.1.10b Weigeringsgronden: gebruikelijke hulp Huisgenoten Bij de beoordeling van gebruikelijke hulp wordt de gekeken naar de beschikbaarheid van huisgenoten. Door hier het begrip "huisgenoten" te gebruiken, gaat dit verder dan familie (echtgenoot/partner,ouders, inwonende kinderen) en zou zelfs huisgenoten in een beschermde woonvorm hieronder kunnen vallen. In de definitie zouden wij de daarin genoemde " andere huisgenoten", verwijderd willen zien. Iedere hulp van een "andere huisgenoot" is ons inziens per definitie niet gebruikelijk. Advies 6a Beperk hier de beoordeling van beschikbaarheid van gebruikelijke hulp tot de inzet van echtgenoot/partner, ouders en inwonende kinderen.

Kortdurende en langdurige situaties Er wordt bij de beoordeling van inzet van gebruikelijke hulp een nadrukkelijk onderscheid gemaakt tussen kortdurend (max. 6 maanden per jaar) en langdurig. Voor kortdurende situatie mag van huisgenoten inzet boven de gebruikelijke zorg worden verwacht. Wij vinden deze periode te lang en niet vol te houden voor de - soms toch al zwaar belaste mantelzorger/huisgenoot. En hoewel hier uitzicht op herstel zou moeten zijn, gaat het wel vaak om erg intensieve periodes. Wij pleiten er voor om dit onderscheid te laten vervallen of te beperken tot maximaal 1 maand. Dit om de huisgenoten/mantelzorgers overeind te houden Advies 6b Laat het onderscheid kortdurend en langdurig hier vervallen of beperk deze tot 1 maand, om te zware belasting van de huisgenoten/mantelzorgers te voorkomen.

2.1.10.k Financiele tegemoetkoming voor het gebruik van eigen auto of rolstoeltaxi Deze tegemoetkoming vervalt, omdat deze in de praktijk niet meer wordt toegepast. Er zouden voldoende alternatieve voorzieningen beschikbaar zijn. Het is ons echter niet duidelijk of het niet toepassen gerelateerd is aan onbekendheid en als een "vangnet" onder de andere vervoersvoorzieningen heeft gehangen. Bovendien zijn wij van mening dat de genoemde alternatieven niet altijd voldoen. Wij pleiten ervoor om deze tegemoetkoming niet te laten vervallen, maar in de

3

info@wmoforum.nl uitvoeringspraktijk als een adequate voorziening wordt benoemd in voorkomende situaties. Als na inzet van deze uitvoeringspraktijk blijkt dat de voorziening niet wordt gebruikt, kan daarna de voorziening als nog komen te vervallen. Advies 7 Laat deze tegemoetkoming voorlopig in stand en pas de uitvoeringspraktijk aan. 2.1.13 PGB en vertegenwoordiging In dit artikel staat geformuleerd dat de vertegenwoordiger niet tevens de PGB-zorgverlener mag zijn en ook geen familiaire of zakelijke relatie mag hebben met de zorgverlener of zorgorganisatie. Dit lijkt ons een onjuiste juridische inperking (contra legem). Wij begrijpen en onderkennen, dat het de bedoeling is dat de vertegenwoordiger zo onafhankelijk mogelijk de belangen van de budgethouder moet behartigen en daar op gestuurd wordt, maar dat kan ons inziens niet op deze wijze. Als de vertegenwoordiger ook de wettelijk vertegenwoordiger is (ouder met ouderlijk gezag, de voogd, de curator, de bewindvoerder of de mentor), heeft die tot taak de belangen van de budgethouder te behartigen en wordt daarin gecontroleerd door de rechter en/of door de gemeente, via het budget- of ondersteuningsplan.

Dat bijvoorbeeld een ouder-curator voor een volwassen budgethouder met een verstandelijke beperking een contract aangaat met een uitwonende broer/zus of opa/oma, voor een paar uur individuele begeleiding, moet mogelijk zijn en is ook het versterken van de sociale basis. Advies 8 Laat lid 5 van art. 2.1.13 vervallen. De leden 1 t/m 4 geven voldoende waarborgen en voor de wettelijk vertegenwoordigers zijn voldoende controles op onafhankelijkheid en goede belangenbehartiging.

2.1.14 PGB en dagbesteding Hier wordt de mogelijkheid om een PGB voor dagbesteding door een niet-professional geschrapt, onder verwijzing naar de algemene voorzieningen, waar gebruik van kan worden gemaakt. Dit doet ons inziens geen recht aan mensen die niet van de algemene voorzieningen gebruik kunnen maken, omdat zij 1 op 1 begeleiding nodig hebben bij dagbesteding en men dat daar niet kan bieden. Deze begeleiding kan dan wel door een niet-professional worden geboden. Advies 9 Laat de mogelijkheid om middels een PGB de dagbesteding te laten verzorgen door een niet-professional, in stand. Nadere regels blijk van waardering mantelzorgers Bij de nadere regels missen wij in het begin, artikel 1 Begripsbepalingen, de definitie van mantelzorg. Wij adviseren de definitie van art. 1.1.1 WMO hier over te nemen. Advies 10. Neem in de begripsbepalingen van artikel 1 van de Nadere regels ook de begripsbepaling van Mantelzorg op en sluit daarbij aan op de definitie van art. 1.1.1 WMO.

4

info@wmoforum.nl Het is een goede zaak dat ook de jonge mantelzorger gewaardeerd wordt en daar aangepaste criteria voor worden gehanteerd. Het gaat ons inziens wel wat ver, als wordt voldaan aan enkel het criterium, dat de jonge mantelzorger zelf zorg of aandacht tekort komt. De jonge mantelzorger zal toch iig aan criterium onder a moeten voldoen. Advies 11. Pas de criteria voor de jonge mantelzorger aan De beoordeling of de mantelzorger in aanmerking komt voor het mantelzorgcompliment ligt in handen van het Mantelzorg Expertisecentrum Veenendaal. Wij adviseren om dit centrum te voorzien van een duidelijk mandaat, om deze beoordeling te kunnen en mogen doen. Advies 12. Zorg voor een goed mandaat voor het MEC Wij zien graag de mogelijkheid dat de zorgvrager een aanvraag kan indienen voor zijn/haar mantelzorger, in de regeling verwerkt. Onder de zorgvragers, die daartoe in staat zijn, bestaat deze behoefte. Advies 13. Neem in artikel 4 ook de mogelijkheid op dat de zorgvrager zelf voor zijn/haar mantelzorger een aanvraag kan indienen.

Per adres kan slechts 1 mantelzorgcompliment per jaar worden verstrekt. Wij hebben begrip voor het beheersbaar houden van deze regeling, maar vinden het toch schrijnend, dat er bij intensieve mantelzorg door meerdere mantelzorgers, een keuze moet worden gemaakt. Wij adviseren om bij gebleken intensieve mantelzorg door meedere mantelzorgers, gebruik te maken de hardheidsclausule in artikel 5. Advies 14. Maak bij gebleken intensieve mantelzorg door meerdere mantelzorgers, royaal gebruik van de hardheidsclausule in artikel 5 en ken dan meerdere complimenten op 1 adres toe. Wij zien uw reactie graag tegemoet. Hoogachtend, Namens het WMO-forum Veenendaal

Mevr. Mr. J (Jolande) van Zandbergen Voorzitter a.i.

5