3d. - 4. Zienswijze inwoner geanonimiseerd
Tekst van het document
Veenendaal, 7 oktober 2025
Van: v. Veenendaal Aan:
Het College van Burgemeester en Wethouders der gemeente Veenendaal T.a.v.
Betreft: Inspraakreactie op de concept omgevingsvisie gemeente Veenendaal 2025
Geacht college, Ik heb uw duurzaamheidshoofdstuk in de concept omgevingsvisie gelezen. Een belangrijk hoofdstuk met het oog op de nabije toekomst waar de spanningen rondom de thema’s mondiale veiligheid (en daarmee betaalbare energiezekerheid) en de klimaatomslag zich duidelijk manifesteren. Er zijn vele strijdhaarden die mondiaal grote gevolgen hebben en nog grotere gevolgen kunnen hebben als je het nieuws volgt. De klimaatomslag is al duidelijk waarneembaar in vele weerfenomenen en de statistieken van het KNMI zowel als de IPCC. Inclusief de voorspelling van het stoppen van de golfstroom rond 2060. Ik wil reageren op twee onderdelen. Primair windenergie en deels op de groenstructuurkaart. Energie De gemeente heeft grote doelstellingen op het gebied van duurzaamheid en wil van het gas af zoals zij duidelijk uitspreekt op haar duurzaamheidswebsite. Een hele goede zaak waar ik geheel achter sta . Wat ik niet begrijp is dat het het bestuur grote en kleine windenergie afwijst. Ditop grond van onderstaande overwegingen. Samengevat: • Windenergie, groot of klein, en zonneenergie vullen elkaar grotendeels aan met een goede basismix van schone stroom leveren als resultaat. • Zonne-energie is veel milieuvervuilender in de afvalfase dan de grotendeels weer tot windmolens te recyclen windmolens. Waarom onbegrip: 1.
Wij hebben toch 24 uur per dag stroom nodig? Zeker als er nog veel meer Warmtepompen en Electrische auto’s komen en we een netcongestiie willen voorkomen. 2. Zon en wind horen tot de belangrijkste natuurlijke hulpbonnen die je op vele manieren CO2 vrij kan oogsten. Zon speelt overdag en in de zomerhelft van het jaar een Grote rol via zonnepanelen en bij voorbeeld als opgeslagen warmte in de bodem, dan wel in water en herwinbaar via een warmtewisselaar bij pompstations. 3. Wind levert ook ‘s nachts en (vooral) in de winter stroom. 4. Zonnestroom en windenergie samen, balanceeren de stroomvoorziening al heel sterk. Zeker als de stroom wordt opgeslagen in H2, in de bodem, in water (warmtewisselaar bij pompstations), in accu’s, in roest en wat men nog verder gaat uitvinden Een mogelijkheid die zonder de combinatie van beide opwekkers veel minder rendabel is. 5. Milieutechnisch is een windmolen, groot en klein vrijwel volledig in een kringloop te recyclen. Van magneet tot generator en behuizing. Zo is de CO2 belasting op lange termijn over alle
maakcycli laag. Zonnepanelen echter worden aan het einde van hun levensduur glaskorrels met waardevolle, onbereikbare grondstoffen verwerkt als een edele vorm van staalslakken in wegverharding. Milieutechnisch veel slechter omdat het geen gesloten kringloop is die CO2 en zeldzame aardmetalen blijft opeisen. Advies verbetering omgevingsvisie Mijn advies is het windenergiedeel van de omgevingsvisie aan te passen en kritisch na te denken over het ondoordachte en selectieve advies van Milieu Centraal wat jullie als beleidsdrager gebruiken voor deze paragraaf over kleine windmolens. Specifiek: Zonnepanelen: Houdt rekening in de beleidsvorming dat zonnepanelen degraderen in de afvalfaste. Zeldzame aardmetalen, gevangen in het glas kunnen dan alleen als b.v. wegverharding hergebruikt worden. Grote windmolens: Hebben grote voordelen qua essentiële verbreding van het leveringsmoment van de energie. Zij leveren veel stroom; zijn makkelijk aan te sturen op te leveren of niet; zijn milieuvriendelijker dam zonnepanelen; Indien slim geplaatst zjin er mogelijkheden langs de A12 in het bedrijventerrein. Daar kunnen prima ca. 4 grote windmolens worden opgericht. De zon draait aan de zuidkant langs en er is weinig bewoning aan de noordkant. Dus er is geen wezenlijk probleem met slagschaduw en geluid (voor zover) en in deze lawaaiomgeving van de snelweg ook geen probleem.
Eventueel worden ze gecombineerd met de reclamezuil-functie. Deze molens leveren Veenendaal veel duurzame stroom. Ook biedt het openhouden van de mogelijkheid van grote windturbines openingen voor vernieuwingen als “wind”masten zoals nu al experimenteel ingezet op schepen. Onder goede randvoorwaarden zijn grote windturbines mogelijk en gewenst en snijd je goede, nieuwe ontwikkelingen in de toekomst niet bij voorbaat de pas af. Kleine windmolens: De gemeente Veenendaal wijst deze absoluut af op grond van een, niet goed doordacht advies Milieu Centraal. Vele kleine windmolens maken samen ook veel stroom. De argumenten vóór de grote windmolens gelden ook voor de kleine. Stel: 20.000 huizen met een kleine, stille, verticale as-molen á 1000 kWh per jaar is 20.000.000 kWh per jaar opbrengst. Kleine windmolens kunnen ook goed met thuisaccu’s gekoppeld worden en in de kritische tijden als nacht en winter stroom opwekken die de accu’s vullen en de warmtepompen (die niet de hele dag hoeven te lopen weet ik uit ervaring) voeden wanneer de zonnepanelen het (grotendeels) nalaten in de winterhelft van het jaar. Het bespaart de burger geld op termijn en geeft leveringszekerheid. Bij kleine windmolens moet je wel aan randvoorwaarden denken als: (grotendeels) recyclebaar, stil en visueel niet echt storend geplaatst. Zoals dakkapellen die wel mogen op het achterdak/tuin.
Kleine windmolens kunnen tot het straatbeeld gaan horen zoals vroeger televisie antennes, schoorstenen en nu laadpalen, ontluchtingspijpen en zonnepanelen op daken.
Om voornoemde redenen is mijn advies om de omgevingsvisie als volgt aan te passen: 1. Denk goed na over de inzet van zonnepanelen omdat ze niet compleet te recyclen zijn. 2. Neem ruimte op in de omgevingsvisie voor grote windmolens langs de A12. In dat bedrijventerrein zal het geen problemen opleveren voor mensen. De windmolens kunnen gecombineerd worden met reclamemasten.
3. Sta, onder de voorwaarden van kleine, stille, op het achterdak/erf kleine/of kunstzinnig vormgegeven, kleine windgeneratoren toe. Denk ook aan nok-generatoren. Kleine windgeneratoren die vergaand volledig te recyclen zijn naar nieuwe windmolens. Dit in tegenstelling tot het permannente afval wat voortkomt uit zonnepanelen. 4. Sta in gebouwconstructies windgeneratoren toe onder randvoorwaarden van geen lawaai, trillingen en volwaardige kringlooprecyclebaarheid. 5. Denk vooruit in de beleidsregels onder welke randvoorwaarden nieuwe windontwikkelingen wél nodig zijn. Een proef-optie?
Groen en Klimaatadaptie Veenendaal ligt op de overgang van de Utrechtse Heuvelrug naar het veengebied. Dit gebied kenmerkte zich door bossen en hei op de heuvelrug en de dekzanden. Vanuit die dekzanden is de (veen-) vallei ontgonnen middels houtkades en sloten (sloten aan twee kanten) die haaks op de Heuvelrug het gebied in liepen. Uiteindelijk heeft Bisschop David de Grift gegraven als sluitsteen op de ontginning en als verdedigingslinie. In Veenendaal zijn restanten van die oude houtwallen zichtbaar. Neem die mee in herstelprogramma’s en beheer ze ook als hokhout wat het vroeger was. Voorbeelden: 1) De Brinkersteeg (heeft de gemeente die helaas ruim 10 jaar geleden helaas totaal fout “hersteld” met de vernietiging van eeuwenoude stommels). Markeren als historisch groen element.
• •
De Kerkewijk nabij de Cuneraweg. Hier kan je nog een belangrijk deel van de oude houtwal (misschien wel kade) zien. Markeren als historisch. Verderop liepen houtwallen achter de villa’s van de Kerkewijk (was ook een watergang) langs. Die houtwallen/kades zijn nog te zien in de doorgegroeide eiken die in rijen parallel in de buurt van het CLV en de De Clerckstraat (wel parallel aan de Kerkewijk) te zien zijn. Ook deze restanten markeren als historische houtwal
Het zou (ook ecologisch), een goede zaak zijn als de gemeente deze cultuurhistorische elementen weer zo veel mogelijk terugbrengt in de stad in combinatie met het juiste hakhoutbeheer. 2) De Groen van Prinstererstraat kent een belangrijke gezonde groenstructuurv van volwassen bomen die niet is ingetekend. Die graag ook op de kaart intekenen als waardevolle structuur. Hierbij wil ik de opmerking plaatsten dat het gemeentelijk groenbeheer goed zou zijn als er gestopt wordt met het elke VTA controle de linden nodeloos verder op te kronen. Dit omdat ze door dat voortdurende snoeien steeds hoger groeien. Daarmee worden ze toenemend windworpgevoelig. Dit Mede omdat de balanceer en windafbuigfuncties van de lage, breedste takken zo weg genomen worden. De hoogte van een vrachtwagen plus een meter volstaat. 3) Het historische dijkje, nu genaamd “Polderweg” staat niet ingetekend als belangrijke cultuurhistorische groenstructuur. Op grond van de cultuurhistorie zou dat wél moeten. Ook zou het mooi zijn als dat dijkje, zoals vroeger, weer ingeplant wordt met de inheemse zwarte populier. Daarmee herstel je het cultuurhistorische beeld. 4) In West liepen ook vele oude houtwallen haaks op de Dijkstraat. Somming houtwallen zijn er nog, maar niet als historisch aangegeven op de kaart. Graag wel doen en zo weer als hakhout beheren.
En zo zijn er mogelijk nog meer cultuurhistorische groenelementen in Veenendaal te vinden. Op historische kaarten zijn deze gegevens goed terug te vinden (kijk op de website Topo Tijdreis) Ik hoop dat de gemeente zich in bovenstaande kan vinden. En uiteraard ben ik graag bereid mee te denken over deze onderwerpen. Met vriendelijke groet,