3. Bijlage 1 Stedenbouwkundig Masterplan nieuw theater in de Duivenweide
Tekst van het document
Stedenbouwkundig Masterplan
Nieuw theatercomplex in de Duivenweide, Veenendaal
20 maart 2024 Versie 3.0
NIEUW THEATERCOMPLEX IN DE DUIVENWEIDE
VEENENDAAL
STEDENBOUWKUNDIG MASTERPLAN
03
Voorwoord Theater Lampegiet is aan vervanging toe en de Duivenweide heeft niet de gewenste verblijfskwaliteit. In mei 2023 heeft de Raad uitgangspunten voor een nieuw theater in de Duivenweide vastgesteld en opdracht gegeven om deze uit te werken in een stedenbouwkundig Masterplan. Een nieuw theater biedt niet alleen kansen om de huidige voorzieningen te vernieuwen maar ook om nieuwe voorzieningen toe te voegen. De Duivenweide wordt getransformeerd tot een aantrekkelijk park waar mensen kunnen ontspannen, ontmoeten en recreëren. Het theatercomplex wordt het bruisende middelpunt, met zijn theaterplein als een uitnodigende culturele toegangspoort tot het centrum. Tegelijkertijd fungeert het als een verbindende schakel tussen de Kerkewijk en het park. Aan het park wordt straks gewoond in een parkachtige omgeving. De woningen zorgen voor meer levendigheid en sociale veiligheid. Dit integrale stedenbouwkundige masterplan voor de Duivenweide, het theatercomplex en woningbouw is een belangrijke volgende stap in de ontwikkeling van het gebied.
NIEUW THEATERCOMPLEX IN DE DUIVENWEIDE
VEENENDAAL
STEDENBOUWKUNDIG MASTERPLAN
05
Inhoudsopgave 1
4
Inleiding
Beeldkwaliteit referenties
1.1
Opgave
4.1
Theatercomplex
1.2
Beleidskaders en besluiten
4.2
Woningen
4.3
Parkeergebouw
4.4
Fietsenstalling
4.5
Evenemententerrein
2 Bouwstenen 2.1
Bouwstenenmatrix
2.2
Thema parkeren
2.3
Thema pleinen
2.4
Thema fiets
2.5
Thema logistiek
3 Stedenbouwkundig masterplan 3.1
Ontwerpprincipes
3.2
Programma van eisen voor Theater
3.3
Plankaart
3.4
Stedenbouwkundige opzet
3.5
3D beeld
3.6
Deelprojecten
NIEUW THEATERCOMPLEX IN DE DUIVENWEIDE
01
VEENENDAAL
STEDENBOUWKUNDIG MASTERPLAN
07
Leeswijzer Dit document toont het stedenbouwkundig masterplan voor de Duivenweide met het nieuwe theatercomplex Lampegiet, in Veenendaal. In hoofdstuk 1 worden de opgaven toegelicht en de eerdere besluiten en beleidskaders van de gemeente Veenendaal bondig omschreven. Hoofdstuk 2 geeft een overzicht van de bouwstenen waar het stedenbouwkundig masterplan uit bestaat met de keuzes die hierin zijn gemaakt. In hoofdstuk 3 wordt het stedenbouwkundig masterplan toegelicht door middel van de ontwerpprincipes en een maatvaste plankaart. Dit rapport wordt in hoofdstuk 4 afgesloten met referentiebeelden van het nieuwe theater en de woningbouw.
NIEUW THEATERCOMPLEX IN DE DUIVENWEIDE
VEENENDAAL
STEDENBOUWKUNDIG MASTERPLAN
1.1 Opgave Theater Lampegiet is toe aan vernieuwing. Uit onderzoek is gebleken dat het gebouw uit 1988 verscheidene gebreken heeft en veel onderdelen zijn aan vervanging toe. Om toch te kunnen voldoen aan duurzaamheidseisen en eerdere beleidsuitgangspunten is een nieuw theater gewenst. Bovendien past renovatie niet meer bij de ambities die Veenendaal op het gebied van cultuur en duurzaamheid heeft. Voor de Duivenweide is behoefte een kwaliteitsslag te maken; transformatie van een plek waar vooral geparkeerd wordt naar een aantrekkelijk stadspark waar men graag verblijft als onderdeel van een bezoek aan het centrum van Veenendaal. Aanleiding Een nieuw theater (conform variant D uit de door de Raad vastgestelde uitgangspuntennotitie) biedt programmatisch en ruimtelijk veel kansen voor Veenendaal. Programmatisch biedt het kansen om het theater ook in te zetten als poppodium en filmfunctie. Ruimtelijk is het dé kans om de Duivenweide en de Kerkewijk met het centrum te verbinden. De verblijfskwaliteit van de Duivenweide is door de grote hoeveelheid parkeerplaatsen op maaiveld niet optimaal. Een integraal stedenbouwkundig masterplan voor de Duivenweide, het theater en de woningbouw is een belangrijke volgende stap in de ontwikkeling van het gebied. Opgave De opgave bestaat uit een stedenbouwkundig masterplan voor een nieuw theatercomplex in de Duivenweide.
In het stedenbouwkundig masterplan komen in ieder geval de volgende onderdelen terug: – De maaiveldinrichting voor het gebied: de gewenste ontwikkeling op het gebied van theater, wonen, parkeren, evenementenlocatie, groen, fietsroutes, ontsluiting, e.d. De focus ligt hierbij op het ontwikkelgebied van het theater. – De inpassing van het theatercomplex in zijn omgeving. – Beeld van het nieuwe theatercomplex (beeldkwaliteit, globale afmetingen, etc.). – Maatvaste uitwerking waarbij oppervlaktes op maaiveld en bouwvolumes indicatief beschikbaar zijn. Door de Gemeenteraad is expliciet gevraagd om vier parkeeroplossingen ruimtelijk en financieel te onderzoeken. Deze zijn: 1) een half onder de grond parkeerterrein onder de Duivenweide en deels onder het nieuwe theatercomplex;
2) een half onder de grond parkeerterrein onder de Duivenweide maar niet onder het nieuwe theatercomplex en in combinatie met woningbouw in de tweede fase; 3) een ondergrondse parkeergarage onder het nieuwe theatercomplex; 4) geen of alleen de hoogstnoodzakelijke parkeerplaatsen voor het nieuwe theatercomplex. Uitgangspunten De uitgangspunten voor het plan zijn beschreven in de Uitgangspuntennotitie Nieuw theater in de Duivenweide, vastgesteld door de gemeenteraad in mei 2023. Lampegiet 2.0 wordt meer dan alleen een theater. Het nieuwe theater gaat bijdragen aan de levendige binnenstad door een brede programmering en door de combinatie van theater, bioscoop en horeca. Het wordt een culturele ontmoetingsplek, dé plek waar de inwoners van Veenendaal graag naar toe gaan om te ontspannen en waar iedereen zich thuis voelt. De volgende vijf uitgangspunten zijn meegenomen in het opstellen van het stedenbouwkundig masterplan: – Ontwikkelen van een nieuw theatercomplex inclusief een bioscoopfunctie waarbij de gemeente eigenaar wordt van het gehele vastgoed. – Ontwikkelen van een nieuw theatercomplex inclusief een poppodiumfunctie. – Ontwikkelen van een nieuw theatercomplex op ongeveer de huidige plek passend binnen de visie Duivenweide en de rol van het nieuwe theater daarin. – Woningen realiseren in fase 2 achter het nieuwe theatercomplex en niet op of aan het nieuwe theater.
– Vier varianten uit te werken voor het uitgangspunt parkeren, zoals beschreven in de opgave.
Scope van de opgave (huidige situatie)
09
NIEUW THEATERCOMPLEX IN DE DUIVENWEIDE
VEENENDAAL
STEDENBOUWKUNDIG MASTERPLAN
011
1.2 Beleidskaders en besluiten We beginnen niet vanaf nul maar bouwen vanzelfsprekend voort op vastgestelde beleidskaders en eerdere besluiten. Belangrijk hierin zijn met name de Omgevingsvisie (2020), Programma Vitale Binnenstad (2020), Cultuurvisie (2021), Variantenstudie Nieuw Theater (2021), de Gebiedsvisie Duivenweide (2021) en de Uitgangspuntennotitie Nieuw theater in de Duivenweide (2023). Omgevingsvisie Veenendaal 2030 (2020)
Cultuurvisie Glans aan de Grift (2021)
Programmaplan Vitale Binnenstad Veenendaal (2020)
Scenario’s voor een toekomstbestendige theaterfunctie in Veenendaal (2021)
Gebiedsvisie Duivenweide en Kerkewijk (2021)
Uitgangspuntennotitie Nieuw theater in de Duivenweide (2023)
NIEUW THEATERCOMPLEX IN DE DUIVENWEIDE
02
VEENENDAAL
STEDENBOUWKUNDIG MASTERPLAN
013
Bouwstenen Om alle facetten van het stedenbouwkundig masterplan uit te diepen en mogelijkheden te verkennen zijn bouwstenen (=mogelijke ruimtelijke inpassingen) opgesteld voor de thema’s: parkeren, pleinen, fiets en logistiek. Bouwstenen per thema helpen om elk thema individueel te behandelen zonder direct naar de (on)mogelijke integratie tussen thema’s te kijken. Op deze manier zijn alle mogelijkheden zonder beperkingen gezamenlijk verkend waarbij het theater, gebaseerd op ruimtelijke afmetingen van het globale PvE 2022, als constante fungeert. Gezamenlijk met het hele projectteam zijn na een brede inventarisatie de bouwstenen gewaardeerd en de voorkeursbouwstenen bepaald. De voorkeuren zijn vervolgens uitgewerkt in het stedenbouwkundig masterplan waarbij het theater is gebaseerd op het PvE 2024.
Dit hoofdstuk bevat een overzicht van alle bouwstenen en een toelichting voor de keuze van de voorkeursvarianten.
2.1 Bouwstenenmatrix Onderstaande geeft een overzicht van alle bouwstenen die verkend zijn. Ze worden in de volgende hoofdstukken per thema verder toegelicht en voorzien van een waardering. Halfverdiepte parkeergarage tegen woningbouw
Parkeergarage onder theater
Halfverdiepte parkeergarage onder theater
Parkeergebouw aan theater
Maaiveld
ca. 406 parkeerplaatsen
ca. 298 parkeerplaatsen
ca. 133 parkeerplaatsen per laag
ca. 133 parkeerplaatsen
ca. 74 parkeerplaatsen per laag
ca. 128 parkeerplaatsen
PARKEREN
Halfverdiepte parkeergarage onder theater en park
theater
theater
theater
theater
Pleinen gecombineerd aan noord- en oostkant van theater
Groot plein aan Kerkewijk, strip in noorden
Groot plein aan park, strip in noorden
Evenementen in park, horeca aan Kerkewijk
Groot plein aan Kerkewijk
Vergroten huidige stalling en nieuw pad en stalling noord
Verleggen fietspad en uitbreiden fietsenstalling
Verleggen fietsenstalling naar noorden
Verleggen fietspad en fietsenstalling achter theater
Inpandige stalling bij theater als eindpunt van fietspad
Fietsenstalling in losstaand gebouw
LOGISTIEK
FIETS
PLEINEN
Evenementen op huidig parkeerveld, horeca aan Kerkewijk
Zuidkant - loodrecht in theater
Zuidkant - parallel aan theater
Zuidkant - schuin in theater
Westkant - loodrecht in theater
Zoals in de huidige situatie
Westkant - loodrecht in theater
Minimale vrije afstand aan zuidzijde = ca. 16 m
Minimale vrije afstand aan zuidzijde = ca. 6 m
Minimale vrije afstand aan zuidzijde = ca. 11 m
Minimale vrije afstand aan zuidzijde = ca. 0 m
Minimale vrije afstand aan zuidzijde = ca. 6 m
Minimale vrije afstand aan zuidzijde = ca. 6 m
NIEUW THEATERCOMPLEX IN DE DUIVENWEIDE
VEENENDAAL
STEDENBOUWKUNDIG MASTERPLAN
017
2.2 Thema parkeren Voor de parkeeropgave zijn naast de varianten die zijn aangedragen door de gemeenteraad (20 april 2023, aangegeven met cirkels in de rechterbovenhoeken) ook de optie voor een parkeergebouw verkend. De laatste heeft de voorkeur. Tijdens de verkenning is geconcludeerd dat een parkeergarage (al dan niet halfverdiept) onder het theater ongunstig is. De orkestbak vereist een ruimte onder de grote zaal, daarnaast vereisen de liftschacht en de (constructie van de) toneeltoren aanzienlijke ruimte onder het theater. Dit zou resulteren in een zeer inefficiënte parkeergarage onder het theater wat financieel ongunstig is. Ook zouden deze aspecten ongewenste beperkingen opleggen voor het ontwerp en de bouwtijd van het theatercomplex. Een halfverdiepte parkeergarage onder de Duivenweide is ook een onaantrekkelijke optie omdat dit grote invloed heeft op het park, waarbij relatief veel bestaande bomen moeten worden gekapt. Het is erg lastig en kostbaar een groen park te realiseren op een parkeergarage. Volwaardige hoge bomen kunnen niet groeien op het dak van een parkeergarage. Maaiveld parkeren is een goedkope en makkelijk te realiseren vorm van parkeren. Echter vereist dit veel ruimte en heeft het een groot negatief effect op de ruimtelijke kwaliteit van de Duivenweide. Om bovenstaande redenen heeft een parkeergebouw aan het theater de voorkeur.
Hiermee kunnen op een kleine footprint veel parkeerplaatsen gerealiseerd worden zonder het park en de ruimtelijke kwaliteit negatief te beïnvloeden. Daar komt bij dat een theater sowieso niet alzijdig kan zijn en het parkeergebouw tegen deze blinde gevel gebouwd kan worden. Het parkeergebouw kan (deels) ingepakt worden met woningen en demontabel geconstrueerd worden waardoor er in de toekomst als de parkeervraag veranderd er eenvoudig een parkeerlaag afgehaald of toegevoegd kan worden.
Halfverdiepte parkeergarage onder theater en park ca. 406 parkeerplaatsen
R1
• Beperkte mogelijkheden om een groen park met bomen te realiseren • Beperkt andere (toekomstige) ontwikkelingen • Beperkt mogelijkgeden in ontwerp theater • Kappen bestaande bomen
Halfverdiepte parkeergarage tegen woningbouw ca. 298 parkeerplaatsen
• Beperkte mogelijkheden om een groen park met bomen te realiseren • Beperkt andere (toekomstige) ontwikkelingen • Kappen bestaande bomen
Beoordelingscriteria
Parkeergarage onder theater ca. 133 parkeerplaatsen
Parkeergebouw aan theater ca. 60 parkeerplaatsen per laag
• Veel parkeerplaatsen op een kleine footprint • Kleine impact op park • Gunstig voor de ruimtelijke kwaliteit • Theater is niet alzijdig
aantal parkeerplaatsen
te kappen bomen
mogelijkheden park
positief
relatief ongunstig
nadelig
R3
• Inefficiënt (en financieel ongunstig) doordat je in de parkeerbak veel ruimte verliest voor de orkestbak, (constructie van) de toneeltoren en liftschaft • Beperkt mogelijkheden in ontwerp van het theater
voorkeur
Halfverdiepte parkeergarage onder theater ca. 133 parkeerplaatsen
• Inefficiënt (en financieel ongunstig) doordat je in de parkeerbak veel ruimte verliest voor de orkestbak, (constructie van) de toneeltoren en liftschaft • Beperkt mogelijkheden in ontwerp van het theater • Hoogteverschil maakt inpandig laden en lossen lastig
R2
Maaiveld ca. 128 parkeerplaatsen
• Makkelijk en goedkoop te realiseren • Beperkt aantal parkeerplaatsen mogelijk • Vereist veel ruimte • Groot negatief effect op de ruimtelijke kwaliteit
ruimtelijke kwaliteit
kosten
R4
NIEUW THEATERCOMPLEX IN DE DUIVENWEIDE
VEENENDAAL
STEDENBOUWKUNDIG MASTERPLAN
019
2.3 Thema pleinen Er is behoefte aan een evenementenplein en buitenruimte voor een horecaterras. Horeca aan de Kerkewijk en evenementen ingebed in het park ten noorden van het theatercomplex hebben de voorkeur. Voor de pleinen is door de projectgroep het uitgangspunt meegegeven dat er een plek moet zijn voor evenementen van ca. 1500 m² (zo groot als het huidige meest oostelijke parkeerveld in de Duivenweide). Voor de horeca is een ruimte van ca. 200 m² als uitgangspunt genomen wat samen resulteert in een totale vraag naar buitenruimte van ca. 1700 m². Het is gewenst dat het horecaplein aan het theater gepositioneerd is, voor het evenemententerrein is dit geen vereiste. Een relatie tussen theater en evenemententerrein heeft wel de voorkeur in verband met het gebruik vanuit het theater. De bouwstenen variëren in de vorm en locatie van de pleinen en daarmee de (zicht)relatie tussen deze pleinen en de Kerkewijk en het park. Verder heeft de positionering ten opzichte van bebouwing invloed op het aantal zonuren op het plein en de opties in gebruik. Dit laatste criterium is vooral van belang voor het evenementenplein waarvoor meer opties in gebruik zijn als deze rechthoekig is en aan het horecaplein en theater gepositioneerd is, omdat dat flexibiliteit in indeling en een eventuele directe relatie met het theater mogelijk maakt.
Dit kan bijvoorbeeld zijn het combineren van binnen- en buitenactiviteiten, horeca bij evenementen en het opslaan van spullen in het theatercomplex. Gedurende het proces is gebleken dat er een sterke voorkeur bestaat een plein aan de Kerkewijk te realiseren om het theatercomplex als het ware op een podium te plaatsen en hier in de zon een terras te maken als onderdeel van het centrum. Het is niet gewenst evenementen voor het theater te laten plaatsvinden. De grote omvang van het plein zorgt er dan voor dat het theater verder van de Kerkewijk af komt te staan. Daarbij is het theater bij een evenement minder zichtbaar, bijvoorbeeld door een overdekte schaatsbaan voor het gebouw. De gewenste omvang van het evenementenplein zorgt ervoor dat niet het theater maar het (lege) plein de entree van het centrum wordt. Omdat het wel gewenst is dat evenementen zichtbaar zijn vanaf de Kerkewijk is ten noorden van het theatercomplex een goede positie. Deze locatie leent zich er ook voor het (onverharde) plein onderdeel te laten zijn van het park en er minder verharding noodzakelijk is.
voorkeur
voorkeur
Evenementen op huidig parkeerveld, horeca aan Kerkewijk
Pleinen gecombineerd aan noord- en oostkand van theater
Groot plein aan Kerkewijk, strip in noorden
• Zonnig horecaplein aan de Kerkewijk • Evenementenplein (noord) als onderdeel van park • Evenementen zichtbaar vanaf Kerkewijk • Geen directe verbinding tussen theater en evenementenplein
• Zonnig horecaplein aan de Kerkewijk • Evenementenplein (noord) als onderdeel van park • Evenementen zichtbaar vanaf Kerkewijk • Mogelijk binnen- en buitenactiviteiten te combineren
• Evenementen goed zichtbaar aan Kerkewijk maar belemmeren zicht op theater • Als er geen evenement is, heb je een (te) groot (leeg) plein aan Kerkewijk • Mogelijk binnen- en buitenactiviteiten te combineren
Evenementen in park, horeca aan Kerkewijk
Groot plein aan Kerkewijk
Groot plein aan park, strip in noorden
• Evenementen niet zichtbaar vanaf Kerkewijk • Horecaterras niet in de zon (noord) of niet zichtbaar vanaf Kerkewijk (west) • Mogelijk binnen- en buitenactiviteiten te combineren
Beoordelingscriteria
• Zonnig horecaplein aan de Kerkewijk • Evenementenplein (noord) als onderdeel van park • Evenementen niet zichtbaar vanaf Kerkewijk • Geen directe verbinding tussen theater en evenementenplein
(zicht)relatie plein-Kerkewijk
(zicht)relatie plein-park
positie t.o.v. zon
positief
relatief ongunstig
nadelig
• Evenementen goed zichtbaar aan Kerkewijk maar belemmeren zicht op theater • Als er geen evenement is, heb je een (te) groot (leeg) plein aan Kerkewijk • Mogelijk binnen- en buitenactiviteiten te combineren opties in gebruik
kosten
NIEUW THEATERCOMPLEX IN DE DUIVENWEIDE
VEENENDAAL
STEDENBOUWKUNDIG MASTERPLAN
021
2.4 Thema fiets Een gewenste grote fietsenstalling kan op verschillende manieren gerealiseerd worden. De bereikbaarheid en locatie van het fietspad zijn hierin belangrijke aspecten. Een dubbellaagse (gebouwde) stalling in het noorden van de Duivenweide heeft de voorkeur. Voor de bouwstenen is als uitgangspunt genomen dat er plek moet zijn voor 400-500 fietsen. De huidige fietsenstalling ten zuiden van ‘t Zusje is ongeveer 160 m² en heeft plek voor ca. 130 fietsen. De nieuwe fietsenstalling moet dus grofweg 3,5 keer zo groot zijn of er moet dubbellaags geparkeerd gaan worden. Maaiveld parkeren zou een groot oppervlakte in beslag nemen en daarmee grote invloed hebben op de ruimtelijke kwaliteit, zeker als het fietspad over of langs het plein van het theatercomplex gaat (uitgangspunt gebiedsvisie). Om die reden zou het de voorkeur hebben het fietsparkeren achter het theater of op de Korenbeurs te positioneren. Op de Korenbeurs is echter te weinig ruimte door de ingang van de parkeergarage. Ook is het gewenst om de fietsenstalling dicht bij het centrum te positioneren omdat verwacht wordt dat deze anders niet gebruikt gaat worden. Om verrommeling in de openbare ruimte te voorkomen gaat de voorkeur naar een gebouwde fietsenstalling waarin op een beperkte footprint door dubbellaags parkeren veel fietsen gestald kunnen worden.
Indien een gebouwde stalling niet mogelijk blijkt, is het gewenst een dubbellaagse fietsenstalling in de buitenlucht te realiseren om de footprint alsnog klein te houden. Gedurende het proces zijn de vragen opgeworpen of het fietspad over de Duivenweide door moet lopen in het centrum of de stalling als eindpunt kan hebben en hoeveel stallingsplekken er nodig zijn als er ook op andere plekken fietsen gestald kunnen worden zoals nu het geval is (bv. in de Hoofdstraat). Deze vragen zijn in dit project over het theatercomplex niet beantwoord en vereisen een nieuwe centrumbrede analyse: Wat zijn de belangrijkste fietsroutes? Moet er in de Duivenweide een doorgaande fietsverbinding zijn of kan het fietspad stoppen bij de fietsenstalling? In hoeverre gaat het nieuwe fietspad aan de Duivenwal invloed hebben op fietsverkeer over de Duivenweide?
Vergroten huidige stalling en nieuw pad en stalling noord
• Apart parkeren voor centrum- en theaterbezoek • In praktijk zal de noordelijke fietsenstalling hoogstwaarschijnlijk de voorkeur hebben en de zuidelijke onvoldoende gebruikt worden • Fietsers over/langs het theaterplein Verleggen fietspad en fietsenstalling achter theater
• Eventueel afbreken van doorgaande fietsroute • Stalling ligt relatief ver van winkels en horeca • Voldoet aan uitgangspunt gebiedsvisie (fietspad onder Frisia Villa
Beoordelingscriteria
Verleggen fietsenstalling naar noorden
Verleggen fietspad en uitbreiden fietsenstalling
• Beperkt mogelijkheden voor theaterplein • Fietsers over/langs het theaterplein • Grote fietsenstalling heeft negatief effect op de ruimtelijke kwaliteit • Voldoet aan uitgangspunt gebiedsvisie (fietspad onder Frisia Villa
• Niet genoeg plek voor (grote) fietsenstalling op de Korenbeurs • Stalling ligt relatief ver van theater
voorkeur
Inpandige stalling bij theater als eindpunt van fietspad
• Geen verrommeling in de openbare ruimte; • Stalling als eindpunt van fietsroute • Realisatie stalling sterk afhankelijk van gebouw waarin het geïntegreerd wordt • Duur • Stalling ligt relatief ver van winkels en horeca
Fietsenstalling in losstaand gebouw
• Mogelijk veel fietsen te stallen op kleine footprint • Goede positie t.o.v. centrum • Extra bebouwing in het park • Beperkte zichtbaarheid vanaf Kerkewijk • Duur
aansluiting fietsroutes
fietsers bij theaterplein
parkeren voor bezoek theater
positief
relatief ongunstig
nadelig
parkeren voor bezoek centrum
kosten
NIEUW THEATERCOMPLEX IN DE DUIVENWEIDE
VEENENDAAL
STEDENBOUWKUNDIG MASTERPLAN
023
2.5 Thema logistiek Laden en lossen en de benodigde verharde oppervlaktes kunnen grote invloed hebben op de kwaliteit van het theatercomplex en de Duivenweide. Het heeft de voorkeur de logistiek aan de westkant op te lossen waarbij vrachtwagens komen van de Kerkewijk, achteruit het theater insteken en wegrijden over de Duivenwal. Voor de bedrijfsvoering van het theater is het vereist dat er twee grote vrachtwagens en een bakwagen tegelijkertijd kunnen laden en lossen. De locatie hiervan is van invloed op de indeling en het ontwerp van het theater. Omdat laden en lossen veel verharde ruimte vereist in de openbare ruimte en resulteert in een onaantrekkelijke gevel is het gewenst deze zoveel mogelijk uit het zicht te situeren. In de bouwstenen is de logistiek dan ook aan de zuid- of westkant van het theater gesitueerd.
Zuidkant - loodrecht in theater minimale vrije afstand aan zuidzijde = ca. 16 m
Zuidkant - parallel aan theater minimale vrije afstand aan zuidzijde = ca. 6 m
• Grote vrije afstand nodig aan zuidkant van theater • Geen vrachtwagens tussen/langs park en woningen in het westen • Logistiek geconcentreerd aan huidige logistieke weg
• In deze optie kunnen geen twee vrachtwagens tegelijkertijd laden en lossen • Gunstige positie in theatercomplex • Kleine vrije afstand nodig aan zuidzijde van theater • Verkeersveiligheid op parkeerterrein en Duivenwal is aandachtspunt
Zuidkant - schuin in theater minimale vrije afstand aan zuidzijde = ca. 11 m
Logistiek aan de zuidzijde van het theater vereist een relatief grote vrije afstand tussen het theater en de zuidelijke perceelgrens. Het theater schuift dan dus naar het noorden op wat de zichtlijn tussen de Kerkewijk en de Duivenweide vernauwd. Het oplossen van de logistiek aan de achterkant van het theatercomplex in combinatie met het komen en wegrijden vanaf dezelfde straat (Kerkewijk of Duivenwal) vereist veel verhard oppervlak voor het draaien van vrachtwagens en heeft daarmee grote impact op het park. Door aan te komen rijden vanaf de Kerkewijk en te vertrekken over de Duivenwal hoeven vrachtwagens geen 90 graden hoeken te draaien waardoor minder verhard oppervlak vereist is en er ruimte blijft voor eventuele ontwikkelingen (zoals een parkeergebouw) ten noorden van de logistiek. Deze laatste optie (rechts onder) heeft de voorkeur.
• Schuine hoek is lastig in ontwerp van theater te verwerken; zeer waarschijnlijk toename van hoeveelheid footprint
voorkeur
Westkant - loodrecht in theater minimale vrije afstand aan zuidzijde = ca. 0 m
Zoals in de huidige situatie minimale vrije afstand aan zuidzijde = ca. 6 m
Westkant - loodrecht in theater minimale vrije afstand aan zuidzijde = ca. 6 m
• Geen logistiek aan de voorzijde van het theater • Theatercomplex kan verder naar zuiden gepositioneerd worden waardoor er een betere zichtlijn tussen Kerkewijk en Duivenweide ontstaat • Verkeersveiligheid op parkeerterrein en Duivenwal is aandachtspunt
• Geen vrachtwagens tussen/langs park en woningen in het westen • Kleine afstand nodig aan zuidzijde en daarmee betere zichtlijn tussen Kerkewijk en Duivenweide mogelijk
• Relatief weinig oppervlak nodig zuid- en westkant • Kleine afstand nodig aan zuidzijde en daarmee betere zichtlijn tussen Kerkewijk en Duivenweide mogelijk • Mogelijkheid tot ontwikkelingen noorden van logistiek • Verkeersveiligheid op parkeerterrein en Duivenwal is aandachtspunt
Beoordelingscriteria
positie in gebouw
vrijheid positie van theater
impact op plein
positief
relatief ongunstig
nadelig
impact op park
impact op omgeving
NIEUW THEATERCOMPLEX IN DE DUIVENWEIDE
03
VEENENDAAL
STEDENBOUWKUNDIG MASTERPLAN
025
Stedenbouwkundig masterplan In dit hoofdstuk wordt het stedenbouwkundig masterplan toegelicht. De basis wordt gevormd door vier ontwerpprincipes die de ambitie voor het projectgebied weergeven. Het stedenbouwkundig masterplan wordt geschetst met een plankaart en een 3D beeld. Als laatste wordt er in dit hoofdstuk kort ingegaan op de deelprojecten van het plan.
NIEUW THEATERCOMPLEX IN DE DUIVENWEIDE
VEENENDAAL
STEDENBOUWKUNDIG MASTERPLAN
027
3.1 Ontwerpprincipes Vijf ontwerpprincipes vormen de basis voor het stedenbouwkundig masterplan. Ze geven de ambitie weer om de Duivenweide een aantrekkelijke plek te maken om te verblijven, wonen, ontmoeten, het theater en film te bezoeken en te ontspannen in het park. 1) Één bouwblok
2) Auto en logistiek binnen bouwblok
3) Theater georiënteerd op Kerkewijk en park
4) Woningen georiënteerd op park
Het projectgebied is omgeven door veelal gesloten bouwblokken. Om dit door te zetten, maar vooral ook om het park een duidelijke en aantrekkelijke rand te geven, wordt met het nieuwe theatercomplex en de woningen één gesloten bouwblok gemaakt.
Verkeer, parkeerplaatsen en logistiek wordt binnen het bouwblok opgelost waardoor dit zoveel mogelijk buiten het zicht blijft. Het park wordt dan ook volledig autovrij. Dit betekent niet dat het binnen het bouwblok een grote plaat asfalt wordt, vanzelfsprekend moeten de parkeerplaatsen op een goede manier vormgegeven worden met ook ruimte voor groen en bomen.
Het theatercomplex krijgt een tweezijdige oriëntatie, enerzijds op de Kerkewijk en anderzijds op het park. Op deze wijze zijn de zijde van het theater voor logistiek en toneeltoren onderdeel van het bouwblok en liggen zij niet met blinde (functionele) gevels aan het park. Het theater vormt als het ware de schakel tussen het centrum en de groene Duivenweide.
De nieuwe woningen worden op het park georiënteerd. De woningen krijgen op deze manier prachtig uitzicht en een unieke kwaliteit. Door aan het park ook ingangen te positioneren ontstaat er reuring. Daarnaast zorgen de woningen voor ogen op het park en daarmee meer sociale veiligheid.
5) Aangenaam park Een aaneengesloten herkenbaar park met helder afgebakende randen van bestaande en nieuwe bebouwing. Het park biedt ruimte voor bestaand groen, ontmoeten en bewegen. Het evenemententerrein is een (onverhard) onderdeel van het park.
NIEUW THEATERCOMPLEX IN DE DUIVENWEIDE
VEENENDAAL
3.2 Programma van eisen voor theatercomplex In februari 2024 is een nieuwe studie afgerond met daarin drie varianten voor de ruimtebehoefte en -indeling van het theatercomplex, al dan niet met bioscoop- of filmhuisfunctie. Bij het maken van de bouwstenen in het vorige hoofdstuk is uitgegaan van het Programma van Eisen op hoofdlijnen uit 2022. Begin 2024 is door Sifapro een ruimtelijke studie gedaan naar de nieuwbouw voor het theatercomplex met als resultaat drie varianten voor een ruimtelijk PvE en bijbehorende ruimtelijke indeling. Variant A kent een volledige filmfunctie (op de verdieping - groen). Variant B kent een basis filmhuis functie op de begane grond en variant C heeft geen filmfunctie. Alle drie de varianten zijn inpasbaar op dezelfde footprint. Uitkomst van de recente studie is een rechthoekige opzet van circa 51 x 91 meter. Voor dit stedenbouwkundig masterplan is het dus niet noodzakelijk om hierin al een keuze te maken.
Er is voldoende afstand tot het bestaande parkeergebouw aan de achterzijde. Aan de voorzijde is met deze lengtemaat onvoldoende ruimte voor een evenementenplein aan de Kerkewijk. In de voorgestelde footprint heeft het theater een afgeschuinde hoek waardoor een relatie tussen Kerkewijk en park Duivenweide gerealiseerd ontstaat. De footprint sluit aan bij de voorkeur voor de bouwsteen pleinen. Deze nieuwe footprint is verwerkt in het stedenbouwkundig masterplan in de volgende hoofdstukken.
90310
51674 43035
77005
Laad en losdock Schematische footprint uit het PvE waarbinnen de drie varianten inpasbaar zijn
STEDENBOUWKUNDIG MASTERPLAN
029
NIEUW THEATERCOMPLEX IN DE DUIVENWEIDE
VEENENDAAL
STEDENBOUWKUNDIG MASTERPLAN
031
3.3 Plankaart Korenbeurs
460 fietsen
(etage fietsenrekken)
Frisia-villa
evenementen
62 pp/ verdieping (BG
57 pp)
5 ggb 3 lagen 5 ggb
Weverij
4 lagen, 28 app
Kerkewijk
3 lagen 15 app 143 pp (88pp ter compen
theater
theaterplein
theaterplein
satie+ 55pp voor wonin
gbouw)
Duivenwal
NIEUW THEATERCOMPLEX IN DE DUIVENWEIDE
VEENENDAAL
3.4 Stedenbouwkundige opzet Duiveweidepark De Duivenweide transformeert van een plek van gaan met vooral veel parkeerplaatsen naar een plek om te verblijven. Het wordt een aantrekkelijk park waar bezoekers en bewoners recreëren, elkaar ontmoeten en ontspannen na het winkelen en waar plaats is voor bijvoorbeeld een hortus cultura.
STEDENBOUWKUNDIG MASTERPLAN Evenementenplein Het evenementenplein wordt vormgegeven als onderdeel van het park. Door het evenementenplein naast het theater te positioneren kunnen er tijdens evenementen directe verbindingen gelegd worden tussen binnen en buiten (denk bijvoorbeeld aan een buitenconcert waarbij het podium zich in het theatercomplex bevindt, een buitenbioscoop en het gebruik van de horecafaciliteiten bij evenementen).
Grondgebonden woningen tegen het parkeergebouw Het parkeergebouw kan deels ingepakt worden met woningen. Hierdoor ontstaat een levendige en aantrekkelijke gevel richting het park. Overigens zijn deze woningen met uitzicht op het park, buitenruimte op het westen en een brede gevel van hoge kwaliteit.
033
Fietsenstalling De dubbellaagse fietsenstalling heeft plek voor ongeveer 460 fietsen en bevindt zich aan/op het fietspad dat er al ligt (nader uit te werken).
Tweezijdig theatercomplex Het theatercomplex is georiënteerd op de Kerkewijk en het evenemententerrein in het park. Het vormt samen met het theaterplein de schakel tussen het centrum en het park.
460 fietsen
(etage fietsenrekken)
evenementen
theaterplein 62 pp/ verdieping (BG
57 pp)
3 lagen 5 ggb
5 ggb
Woningen aan het park De woningen hebben prachtig uitzicht op het park en zorgen voor een levendige gevel en daarmee sociale veiligheid in het park.
Hoogte woningbouw Het aantal verdiepingen en de beukmaat in de bouwblokken kunnen aangepast worden. Het maximum aantal woningen is verder grotendeels afhankelijk van het aantal parkeerplaatsen dat gerealiseerd kan worden op maaiveld en/of bewoners gebruik kunnen maken van het parkeergebouw.
theater
theaterplein
Waardevolle bomen Alle waardevolle bomen (donkergroen aangegeven) kunnen behouden blijven.
Te kappen bomen Er worden zo min mogelijk bestaande bomen gekapt (aangegeven in oranje).
4 lagen, 28 app 3 lagen 15 app 143 pp (88pp ter compen
satie+ 55pp voor wonin
Parkeerplaatsen voor bewoners Van de 143 parkeerplaatsen op maaiveld zijn er 88 ter compensatie van het huidige parkeerveld voor bewoners, 48 parkeerplaatsen zijn voor de nieuwe woningen en 7 parkeerplaatsen zijn restcapaciteit. Er is uitgegaan van een parkeernorm voor de nieuwe woningen van 0,8 parkeerplaats per woning.
gbouw)
Parkeergebouw voor theater- en centrumbezoek Het parkeergebouw heeft 62 parkeerplaatsen per laag (57 op de begane grond i.v.m. entree). Afhankelijk van de parkeervraag kan het aantal lagen later bepaald worden. Door het parkeergebouw demontabel te construeren kan er in de toekomst, als de vraag naar parkeerplaatsen veranderd, een laag verwijderd of toegevoegd worden.
Theaterplein als begin van het centrum Het centrum van Veenendaal start in de toekomst bij het theater. Met de uitbreiding van het voetgangersgebied, kan de Kerkewijk voor het theater vormgegeven worden als theaterplein.
NIEUW THEATERCOMPLEX IN DE DUIVENWEIDE
VEENENDAAL
3.5 3D beeld
nog invoegen
STEDENBOUWKUNDIG MASTERPLAN
035
NIEUW THEATERCOMPLEX IN DE DUIVENWEIDE
VEENENDAAL
STEDENBOUWKUNDIG MASTERPLAN
037
3.6 Deelprojecten Het projectgebied is opgesplitst in deelprojecten waardoor het projectgebied gefaseerd gebouwd en ingericht kan worden.
De verschillende deelprojecten zijn:
6
460 fietsen (etage fietsenrekken)
1) Theatercomplex
evenementen
5
3
62 pp/ verdieping (BG
3) Parkeergebouw 4) Woningbouw 3 lagen 15 app
5) Park
4 143 pp (88pp ter compe
3 lagen 5 ggb
5 ggb
4 lagen, 28 app
nsatie+ 55pp voor woning
6) Fietsenstalling
Zes deelprojecten
bouw)
theaterplein 57 pp)
theater
1
2 theaterplein
2) Openbare ruimte rond het theatercomplex inclusief het theaterplein, evenemententerrein en voorzieningen voor laden en lossen.
EEN NIEUWE DORPSENTREE
STEDENBOUWKUNDIG PLAN
04
STATIONSGEBIED OOSTZIJDE
039
Beeldkwaliteit Om een eerste idee te krijgen bij de beeldkwaliteit van het theater, de woningen, het parkeergebouw, de fietsenstalling en het evenemententerrein zijn in dit hoofdstuk een aantal referenties weergegeven.
NIEUW THEATERCOMPLEX IN DE DUIVENWEIDE
VEENENDAAL
STEDENBOUWKUNDIG MASTERPLAN
041
4.1 Theatercomplex Voor het theatercomplex past een ambachtelijke, bakstenen vormgeving met een knipoog naar de fabrieksgebouwen uit het industriële verleden van Veenendaal. Door een te openen gevel te realiseren kunnen binnen- ook buitenactiviteiten worden (rechts midden). Verder kan een buitenpodium of buitenbioscoop culturele levendigheid brengen in het park of op het plein (rechtsonder).
Cultureel Kwartier De Nieuwe Kolk, Assen
Theater Zuidplein, Rotterdam Cultureel Kwartier De Nieuwe Kolk, Assen
Cultureel centrum De Nobelaer, Etten-Leur
Theater Zuidplein, Rotterdam
Theater De Spiegel, Zwolle
Huis voor Cultuur en Bestuur, Nijverdal
Theater De Spiegel, Zwolle
Huis voor Cultuur en Pathé-bioscoop, Leeuwarden Bestuur, Nijverdal
Pathé-bioscoop, Leeuwarden
Theater aan de Parade, ‘s-Hertogenbosch
Theater aan de Parade, ‘s-Hertogenbosch
Focus Filmtheater, Arnhem
NIEUW THEATERCOMPLEX IN DE DUIVENWEIDE
VEENENDAAL
STEDENBOUWKUNDIG MASTERPLAN
043
4.2 Woningen De woningen zijn veelal noord-zuid georiënteerd met een galerij aan zuidzijde. In verband met direct zonlicht kan gekozen worden voor een trapsgewijs gebouw wat daktuinen mogelijk maakt en/of het draaien van de gevel zodat er meer direct zonlicht de woningen binnen komt. Daarnaast geven extra brede galerijen de mogelijkheid te verblijven en een stukje toe te eigenen.
De Kuil in de Afrikaanderwijk, Rotterdam
The Silva, Washington DC
Sprzeczna 4 Warschau, Polen
Woningbouw Heroes in Sportheldenbuurt, Amsterdam
Corneliahof, Pernis
Oostpoort blok 7, Amsterdam Oost
Woningen op de begane grond krijgen een eigen privé terraszone. Om verrommeling te voorkomen en een coherent beeld te realiseren is het belangrijk dat de erfscheidingen integraal worden ontworpen.
NIEUW THEATERCOMPLEX IN DE DUIVENWEIDE
VEENENDAAL
STEDENBOUWKUNDIG MASTERPLAN
045
4.3 Parkeergebouw
4.4 Fietsenstalling
Het parkeergebouw is een relatief groot gebouw en verdient een goed ontwerp. Door het parkeergebouw deels in te pakken met woningen ontstaan levendige gevels. Verder kan het parkeergebouw (deels) bekleed worden met planten om een aangenaam aanzicht te creëren en een verbinding met het park te maken.
Een gebouwde fietsenstalling met meerdere lagen maakt een kleine footprint mogelijk en kan een architectonisch en programmatisch focuspunt in het park vormen. Fietsenstallingen in de openbare ruimte kunnen worden ingepast in het groen en daarmee een onderdeel van het park worden.
Hart van Waalsprong, Nijmegen
Morspoort, Leiden
Coffee and Bikes, TU Delft Campus
Fietsappel, Alphen a/d Rijn
Mobiliteitshub in Grunobuurt, Groningen
Bottrop University of Applied Sciences
4.5 Evenemententerrein
Hart van Waalsprong, Nijmegen
Stadswerf Oostenburg, Amsterdam
Parkeergarage Theater Nieuwegein
Breda University of Applied Sciences
Grunobuurt, Groningen
Het evenemententerrein is vlak en een (onverhard) onderdeel van het park. Verharding onder het gras of halfopen verharding maakt het evenemententerrein ook met zware voertuigen bereikbaar.
Rotterdam Westblaak 37 (Grotiushuis) 3012 KD Rotterdam +31 (0)10 240 90 30 info@dezwartehond.nl Groningen Hoge der A 11 NL-9712 AC Groningen +31 (0)50 313 40 05 info@dezwartehond.nl Keulen Burgmauer 39 DE-50667 Cologne +49 (0)221 168 04 40 info@dezwartehond.de www.dezwartehond.nl