2. Proces nieuw Integraal Veiligheidsplan IVP 2023-2026 - memo

PROCESMEMO Documentnummer

Van

Gemeenteraad N.v.t. College

Team

Leefbaarheid & Veiligheid

Datum

Donderdag 8 december 2022 Proces nieuw IVP 2023-2026

Aan Kopie aan

Onderwerp

Telefoonnummer

0318 538 550

Voor de periode 2023 tot 2026 wordt gewerkt aan een nieuw Integraal Veiligheidsplan (IVP). In voorliggend procesmemo is beschreven wat de route naar het nieuwe IVP is, in welke fase we ons bevinden en wat de vervolgstappen zijn. Deze procesmemo hoort bij het document ‘Consultatie Memo IVP 2023-2026’. In deze procesmemo leest u hoe wij op de in de consultatiememo beschreven voorgestelde, inhoudelijke lijn zijn uitgekomen.

INTRODUCTIE & UITGANGSPUNTEN Het IVP is het vierjarig beleidskader waarin wij focus aanbrengen en afspraken maken over onze inzet en prioriteiten de komende tijd. Dat doen we samen met onze vier buurgemeenten (Renswoude, Rhenen, Utrechtse Heuvelrug en Wijk bij Duurstede), politie en OM. Dit beleidskader concretiseren we in een tweejarig UVP (uitvoeringsprogramma). Daarin nemen we op wat we op de geprioriteerde thema’s willen bereiken en concreet gaan doen. Het IVP wordt door u als gemeenteraad vastgesteld. Het UVP door het college. De samenwerking op basisteam-niveau is ingegeven door de toenemende complexiteit van onze maatschappij en haar vraagstukken. Onze uitdagingen in het realiseren van een veilige woon- en leefomgeving zijn veelomvattend, vaak moeilijk te doorgronden en komen binnen meerdere gemeenten tegelijkertijd voor. Criminaliteit houdt zich niet aan gemeentegrenzen. Dit biedt ruimte voor een intergemeentelijke samenwerking. Samen bereiken wij meer dan alleen. Tegelijkertijd houden de vijf gemeenten de noodzakelijke ruimte om afzonderlijk aan lokale doelstellingen te werken. De samenwerking op basisteam-niveau is bovendien ook logisch, gezien de organisatievorm van de politie. Het basisteam Heuvelrug bedient Veenendaal, Rhenen, Renswoude, Utrechtse Heuvelrug en Wijk bij Duurstede.

Ons voornemen is een visueel en bruikbaar IVP op te leveren wat door gemeente(n), politie en OM als instrument en kader wordt gebruikt en wat voor inwoners herkenbaar is. We werken toe naar een bondig, duidelijk en toegankelijk eindproduct, ook voor inwoners en ondernemers. Dat doen we door meer met beeld te werken (o.a. video/infographics) en minder met tekst. In het IVP formuleren en visualiseren we concreet en kernachtig onze samenwerking, uitgangspunten en doelstellingen. Ook om onze resultaten gedurende de totale beleidsperiode rijker te verantwoorden richting inwoners, ondernemers, college en gemeenteraad.

1

ROUTE & PROCES Startpunt voor het nieuwe IVP is een terugblik op de huidige beleidsperiode. Zowel qua samenwerking op basisteam-niveau als op inhoud. Met de andere vier gemeenten, politie en OM is gekeken naar wat er goed gaat, wat succesfactoren zijn, wat beter kan en waar we nog winst te behalen hebben of kansen kunnen benutten. Dat doen we ook lokaal. Vervolgens is langs vier sporen input opgehaald: 

U geeft als raad richting. Dat wat u in het raadsakkoord over veiligheid heeft afgesproken is een belangrijke leidraad voor ons. De opbrengst uit het participatietraject wat daaraan ten grondslag lag wordt ook meegenomen. Daarnaast heeft in augustus 2022 een beeldvormende avond plaatsgevonden, nu de consultatie.



Er hebben werksessies plaatsgevonden met politie, OM en de andere vier gemeenten om terug te blikken, nieuwe afspraken te maken over de samenwerking en de gemeenschappelijke prioriteiten te inventariseren (basisteam-breed).



Lokale professionals en partners (intern & extern) hebben gelegenheid mee te denken en mee te lezen. In oktober werd tijdens een netwerkmiddag veiligheid stil gestaan bij trends en ontwikkelingen in het veiligheidsdomein. Vanuit daar werd het gesprek gevoerd over wat we lokaal in Veenendaal te doen hebben.



Lokaal hebben inwoners, ondernemers en maatschappelijke partners input kunnen geven. O.a. de resultaten van de veiligheidsenquêtes afgelopen jaren worden meegenomen en bijvoorbeeld tijdens de Week van de Veiligheid zijn waardevolle gesprekken met inwoners gevoerd. Daarnaast is input opgehaald bij bijvoorbeeld de scholen in Veenendaal en de KVOoverleggen (keurmerk veilig ondernemen) waarin ondernemers vertegenwoordigd zijn.

Naast bovenstaand houden we ook rekening met cijfers en trends (bijv. ontwikkelingen qua geregistreerde criminaliteit) en regionaal en landelijk relevant beleid en/of wetgeving. Hieronder schetsen we kort een beeld van welke grote lijn we vanuit het terugblikken, het ophalen van input en de cijfers en trends meenemen. Hierop baseren we het nieuwe beleid. Het complete pakket met onderliggende terugblik/ evaluatie, relevante analyses en informatie ontvangt u wanneer we het IVP ter vaststelling aan u voorleggen.

CIJFERS EN TRENDS Qua geregistreerde criminaliteit constateren we een dalende trend. In de tabel op pagina 4 is opgenomen hoe de criminaliteit in Veenendaal zich afgelopen paar jaar ontwikkelde en welke opvallende stijgers of dalers aan de orde waren. Goed te vermelden is dat daar altijd duiding bij hoort en cijfers niet op zichzelf staan. Bovendien gaat het qua veiligheid soms ook juist om wat niet in de cijfers terugkomt en dat wat we (nog) niet zien. Zo blijft meldings- en aangiftebereidheid een belangrijk punt. Als het gaat om overkoepelende conclusies wordt binnen het veiligheidsdomein vooral geconstateerd dat de meer klassieke criminaliteit plaats maakt voor nieuwe vormen van bijvoorbeeld digitale criminaliteit.

2

In het overzicht op pagina 5 is te zien welke trends en ontwikkelingen ook door bijvoorbeeld politie en het bureau regionale veiligheidsstrategie (RVS) worden herkend; dat gaat verder dan alleen de platte cijfers. Naast de cijfers over de geregistreerde criminaliteit hebben we ook drie jaar op rij via veiligheidsenquêtes inwoners van Veenendaal gevraagd naar de veiligheidsbeleving. Een greep uit de belangrijkste resultaten wordt weergegeven op pagina 6. Conclusie die we daaruit mogen trekken, is dat men zich in Veenendaal over het algemeen veilig voelt. Als het gaat om soorten criminaliteit waarvan inwoners de indruk hebben dat het in de wijk het meest voorkomt (en/of waar ze het meest last van hebben) voeren woninginbraak en drugs dealen als constante factor de lijst al drie jaar aan.

EVALUATIES EN OPGEHAALDE INPUT Op de inzet, samenwerking en de aanpak die plaatsvond met het huidig IVP als kader is teruggekeken. Tussentijds (toen begin 2019 een nieuw tweejarig uitvoeringsprogramma werd vastgesteld) en nu. Aan het eind van de vierjarige beleidsperiode. Er is op beide momenten gekeken naar zowel de basisteam-brede samenwerking en gezamenlijke doelstellingen als naar de lokale aanpak en behaalde resultaten. De grove lijn die daaruit naar voren komt, is dat er veel gerealiseerd is in een periode waarin we te maken kregen met de coronacrisis en de opvang van vluchtelingen. En dat op de thema’s uit het huidige IVP nog genoeg winst te behalen valt. Deze lijn komt eigenlijk ook uit de gesprekken met maatschappelijke partners en professionals. Gezien de huidige actuele ontwikkelingen en trends is het logisch door te pakken op de al ingezette lijn. De prioriteiten in het huidige IVP zijn nog steeds actueel en kunnen verder doorontwikkeld worden. Daarnaast komt terug dat we een aantal belanghebbende veiligheidsthema’s zoals bijvoorbeeld Zorg & Veiligheid in Veenendaal al goed opgetuigd hebben staan.

VERVOLG EN BEOOGDE VASTSTELLING Komende weken wordt gewerkt aan verdere invulling van het IVP en UVP. Uw input wordt meegenomen. Beoogd is vaststelling van het IVP in april 2023. U ontvangt tegen die tijd naast het IVP ook het concept UVP, samen met onderliggende terugblik en andere relevante analyses en informatie.

3

TABEL: OVERZICHT GEREGISTREERDE CRIMINALITEIT VEENENDAAL

1ste helft 2020 (jan – juni)

Heel 2020 (jan – dec)

1ste helft 2021 (jan – juni)

Heel 2021 (jan – dec)

1ste helft 2022 (jan – juni)

Heel 2022 (jan – dec)

Daling of stijging *

-13 %

-2%

+3%

+1%

-22%

N.t.b.

Opvallende stijgers

Autokraken Jongerenoverlast

Brom-, snor-, fietsendiefstal Vernielingen Zakkenrollen Woninginbraken

Woninginbraken Geweld

Geweld Jongerenoverlast Huiselijk geweld

Autokraken Woninginbraken

N.t.b.

Opvallende dalers

Fietsendiefstal Vernielingen Zakkenrollen

Jongerenoverlast Autokraken (Digitale) fraude

Autokraken (Digitale) fraude Overlast pers. verward gedrag

Woninginbraken Autokraken Fietsendiefstal Zakkenrollen

Wapenhandel/ -bezit Brom-, snor-, fietsendiefstal Zakkenrollen Inbraak/ diefstal bij bedrijf

N.t.b.

* Het betreft een daling of stijging ten opzichte van dezelfde periode het jaar ervoor.

4

OVERZICHT: TRENDS EN ONTWIKKELINGEN MET IMPACT OP HET VEILIGHEIDSDOMEIN

Bron: Trendanalyse van Bureau Regionale Veiligheidsstrategie (www.veiligheidscoalitie.nl).

Bron: Sheets politie t.b.v. de beeldvormende raadsavond (30 augustus 2022 j.l.).

5

RESULTATEN VEILIGHEIDSENQUETES OP EEN RIJ * N.b. In 2020 en 2022 is een eigen veiligheidsenquête uitgevoerd. In 2021 zijn dezelfde vragen als in de veiligheidsenquêtes opgenomen in de gemeente-brede leefbaarheidsmonitor. Qua respondenten geldt voor de veiligheidsenquêtes dat deze zijn ingevuld door ongeveer 1250 (2020) en 1500 (2022) inwoners. Voor de leefbaarheidsmonitor lag het aantal respondenten rond de 4150 inwoners (2021). Daar waar percentages niet optellen tot 100% komt dat door afrondingsverschillen. Rapportcijfer van 1 tot 10 voor het gevoel van veiligheid. Jaartal:

2020

2021

2022

Gevoel van veiligheid overdag in de buurt

8,3

8,4

8,3

Gevoel van veiligheid ’s avonds in de buurt

6,9

7,5

6,8

Gevoel van veiligheid in eigen huis

8,6

8,7

8,7

Gevoel van veiligheid in het algemeen

6,9

7,4

7,1

Indruk/ idee m.b.t. of er criminaliteit plaatsvindt. Jaartal:

2020

Nauwelijks tot geen criminaliteit

17 %

Weinig criminaliteit

29 %

Niet veel/ niet weinig criminaliteit

30 %

Veel criminaliteit

15 %

Heel veel criminaliteit

1,5 %

Weet ik niet/ geen mening

7%

2021

2022

67 %

45 %

18 %

32 %

15 %

23 %

N.v.t.

N.v.t.

Indruk/ idee m.b.t. of de criminaliteit is toegenomen, afgenomen of gelijk is gebleven. Jaartal:

2020

2021

2022

Indruk dat criminaliteit is toegenomen

21 %

20 %

21 %

Indruk dat criminaliteit gelijk gebleven is

48 %

68 %

47 %

Indruk dat criminaliteit is afgenomen

7%

13 %

4%

Weet ik niet/ geen mening

23 %

N.v.t.

27 %

Top 3 van soorten criminaliteit waarvan inwoners de indruk hebben dat het het meest voorkomt. Jaartal

2020

2021

2022

Nr. 1

Woninginbraak

Woninginbraak

Woninginbraak

Nr. 2

Drugs dealen

Drugs dealen

Drugs dealen

Nr. 3

Bedreiging/ geweldpleging/ mishandeling

Autokraak/ autodiefstal

Lachgas dealen en/of gebruik

6