1. Ontwerpbegroting 2025 gemeenschappelijke regeling Afvalverwijdering Utrecht - Raadsvoorstel

RAADSVOORSTEL Raad

30 mei 2024

Voorstelnummer

2156074 18 maart 2024 ontwerpbegroting 2025 gemeenschappelijke regeling Afvalverwijdering Utrecht Fysiek leefomgeving

Datum Onderwerp

Programma

Inlichtingen bij Telefoonnummer E-mailadres

Agendapunt

Team

Team Adviseurs Openbare ruimte en Vastgoed

R.H.G. Thijssen 0318-538791 roger.thijssen@veenendaal.nl

Aan de leden van de raad, Beslispunten 1. Geen zienswijzen in te dienen op de ontwerpbegroting 2025 van de gemeenschappelijke regeling Afvalverwijdering Utrecht. 2. De financiële effecten van de ontwerpbegroting 2025 van de gemeenschappelijke regeling Afvalverwijdering Utrecht mee te nemen in de tarieven van de afvalstoffenheffing 2025 en dit meerjarig te verwerken in de Programmabegroting 2025-2028. Waarom naar de raad? Volgens artikel 35 van de statuten van de Gemeenschappelijke Regeling Afvalverwijdering Utrecht (GR AVU) worden de gemeenteraden van de deelnemende gemeenten in de gelegenheid gesteld hun zienswijze kenbaar te maken over de door het dagelijks bestuur vastgestelde ontwerpbegroting. Samenvatting In zowel de Wet gemeenschappelijke regelingen als de GR AVU is vastgelegd dat de ontwerpbegroting vóór 15 april van het jaar voorafgaand aan het begrotingsjaar aan de raden van de deelnemende gemeenten moet worden toegezonden. Daaraan wordt voldaan. De AVU verzoekt zienswijzen voor 1 juni 2024 schriftelijk en ter attentie van het algemeen bestuur van de AVU in te dienen. In de ontwerpbegroting 2025 is uitgegaan van de afvalhoeveelheden die in de begroting 2024 zijn opgenomen. Waar nodig zijn deze bijgesteld op basis van de gerealiseerde hoeveelheden 2023.

Over het algemeen geldt dat in 2024 de kosten voor de verwijdering en de verwerking van afval als gevolg van de economische ontwikkelingen zijn gestegen. Deze kostenstijging vertaalt zich via indexaties door naar de begroting van 2025. Dit leidt aldus tot een hoger begrotingstotaal voor 2025 in vergelijking met 2024. Omdat glas en oud papier zogenaamde opbrengsten-stromen zijn – de afnemers betalen een

Raadsvoorstel van 9 april 2024, nr. 2156074

vergoeding per ton – kunnen economische omstandigheden van financiële invloed zijn op de hoogte van de vergoedingen en dus de begroting. Deze ontwerpbegroting 2025 geeft u een beeld van de te verwachten financiële ontwikkelingen binnen de AVU, zoals die bekend waren ten tijde van het opstellen van deze ontwerpbegroting. De (financiële) gevolgen voor deze ontwerpbegroting van alle mondiale ontwikkelingen die op dit moment spelen, zoals de sterk fluctuerende energie- en brandstofprijzen, voor zover deze nog niet in de ontwerpbegroting 2025 konden worden meegenomen, zullen worden meegenomen bij de jaarrekening over 2025. Inleiding Ons afvalbeleid is gericht op hergebruik en het bijdragen aan het tot stand komen van een circulaire economie. Het afval wordt zo veel mogelijk gescheiden ingezameld en verwerkt en vormt steeds meer een grondstof voor nieuwe producten. In dit streven naar duurzaamheid vormt de AVU een onmisbare schakel. Samen met de andere 24 gemeenten in de provincie Utrecht zijn de taken op het gebied van afvalbewerking en afvalverwerking overgedragen aan de AVU. Zo worden kosten beperkt met maximaal resultaat. De AVU begroting bestaat bijna volledig uit de bedragen die nodig zijn voor de verwerking van het afval dat afkomstig is van huishoudens.

Beoogd resultaat Dat de AVU – in het belang van de deelnemende gemeenten – op een doelmatige en milieuhygiënisch verantwoorde wijze zorg kan dragen voor overslag, transport en verwerking van huishoudelijke afvalstoffen en grondstoffen en andere categorieën van afvalstoffen. Argumenten 1.1 De AVU begroting wordt bijna volledig (voor 95%) bepaald door langlopende contracten voor overslag en verwerking van huishoudelijk afval De verwerkingscontracten zijn veelal langlopend en de invloed die de AVU of de gemeente kan uitoefenen op de begroting is dus beperkt. Daarnaast moet al ver voor het begrotingsjaar 2025 een inschatting worden gemaakt van mogelijke (overige) kostenstijgingen, terwijl hierover meestal nog geen gegevens voorhanden zijn van de contractpartners. Deze gegevens komen voor 2025 pas eind 2024 beschikbaar. Waar nog geen indexatie kan worden berekend op de met derden gesloten overeenkomsten, gold jarenlang waar van toepassing een voorlopige indexatie van 2%, ongeveer gelijk aan de inflatie destijds. Echter, in de voorliggende jaren hebben we te maken gehad met veel hogere indexaties als gevolg van de buitengewone economische omstandigheden. Daarom is voor 2025 dan ook geraamd met een indexatie van 4% ten opzichte van 2024. 1.2

De AVU ontwerpbegroting 2025 is aangepast aan de te verwachten hoeveelheden afval en de bijbehorende kosten en geeft een reëel zicht op de te verwachten financiële ontwikkelingen binnen de AVU Jaarlijks worden de te verwachten hoeveelheden aangepast aan de meest recente gegevens en de trends die worden waargenomen. Op basis daarvan is de AVU in deze ontwerpbegroting 2025 uitgegaan van dezelfde hoeveelheden als in de begroting van 2024.

Raadsvoorstel van 9 april 2024, nr. 2156074

2.1 De afvalinzameling en -verwerking moet kostendekkend zijn Om de afvalinzameling en -verwerking kostendekkend te houden moeten de gewijzigde kosten voor de inzameling en verwerking van het afval worden doorberekend in de tarieven van de afvalstoffenheffing. De eerstvolgende gelegenheid is het vaststellen van de tarieven van de afvalstoffenheffing 2025. Omdat deze wijziging van de tarieven doorwerkt in de toekomst moet deze ook worden verwerkt in de Programmabegroting 2025-2028. Alternatieven Er zijn geen alternatieven aan de orde. Kanttekeningen 1.1 De afvalbegroting wordt steeds meer afhankelijk van marktwerking Door de transitie naar een circulaire economie en van afval naar grondstof zijn gemeenten meer dan voorheen afhankelijk van ontwikkelingen in de wereldmarkt. Deze marktontwikkelingen hebben grote invloed op de kosten en vergoedingen. 1.2 De opbrengsten voor glas en oud papier zijn onvoorspelbaar Omdat glas en oud papier zogenaamde opbrengsten-stromen zijn – de afnemers betalen een vergoeding per ton – kunnen economische omstandigheden van financiële invloed zijn op de hoogte van de vergoedingen en dus de begroting. Deze schommelingen zijn lastig in te schatten. 1.3 en 2.1 Actuele mondiale ontwikkelingen kunnen nog gevolgen hebben voor de kosten, de opbrengsten en de financiële effecten.

Deze ontwerpbegroting 2025 geeft een reëel zicht op de te verwachten financiële ontwikkelingen binnen de AVU, zoals die bekend waren ten tijde van het opstellen van deze ontwerpbegroting. De (financiële) gevolgen voor deze ontwerpbegroting van alle mondiale ontwikkelingen die op dit moment spelen, zoals de fluctuerende energie- en brandstofprijzen en hogere indexatie, zijn zo goed als mogelijk in de ontwerpbegroting 2025 opgenomen. Hoe groot de exacte financiële gevolgen zullen zijn van deze ontwikkelingen is nu nog niet in te schatten, maar deze zullen ongetwijfeld van invloed zijn op de uiteindelijke kosten. Alle financiële effecten zullen worden meegenomen in de tarieven van de afvalstoffenheffing 2025 en in de Programmabegroting 2025-2028. Participatie De AVU heeft de deelnemende gemeenten gevraagd om input over de te verwachten hoeveelheden afval en grondstoffen. Dit is afgestemd met ACV. Wat betekent dit besluit voor inwoners? De begroting 2025 van de AVU wordt verwerkt in het tarief van de afvalstoffenheffing 2025. Het totaal van positieve en negatieve effecten rond de afvalinzameling en verwerking wordt hierbij betrokken.

Raadsvoorstel van 9 april 2024, nr. 2156074

Aanpak / uitvoering De AVU heeft de gemeente verzocht vóór 1 juni 2024 te berichten over de reactie over de ontwerpbegroting 2025. In de aanbiedingsbrief is nog de datum van 15 mei opgenomen, maar omdat deze planning voor meerdere gemeenten te krap bleek, is de datum door de AVU verschoven naar 1 juni. Na besluitvorming door de raad wordt de AVU met bijgevoegde brief bericht over het raadsbesluit. De begroting 2025 AVU wordt verwerkt via de gemeentelijke meerjarenbegroting 2025-2028 en in de tarieven afvalstoffenheffing 2025 die eind 2024 worden vastgesteld. Communicatie over dit besluit Er vindt geen communicatie plaats naar inwoners over dit besluit. Evaluatie De AVU begroting 2025 wordt geëvalueerd via de AVU jaarrekening 2025 die ter kennisname aan de raad wordt gezonden. Kosten, baten, dekking Kosten AVU begroting 2024

AVU begroting 2025

Wijziging AVU begroting

Kosten huishoudelijk afval (fijn)

€ 978.876

€ 1.034.207

€ 55.331

Kosten huishoudelijk afval (grof)

€ 442.342

€ 459.476

€ 17.134

Kosten gft

€ 754.390

€ 750.367

-€ 4.023

Kosten overig

€ 100.657

€ 104.246

€ 3.589

Kosten glas

€ 13.903

€ 16.124

€ 2.221

Kosten papier

€ 19.141

€ 8.341

-€ 10.800

Kosten RKN*

€ 3.476

€ 3.712

€ 236

Kosten totaal

€ 2.312.785

€ 2.376.473

€ 63.688

* RKN= regie kunststoffen Nederland

Op basis van de cijfers en trends uit voorgaande jaren is de AVU begroting 2025 geactualiseerd ten opzichte van 2024. De totale kosten zijn daardoor in 2025 € 63.688,- hoger begroot. De hogere kosten worden met name veroorzaakt door de indexatie.

Raadsvoorstel van 9 april 2024, nr. 2156074

Baten AVU begroting 2024

AVU begroting 2025

Wijziging AVU begroting

Opbrengsten (glas)

€ 25.338

€ 50.669

€ 25.331

Opbrengsten (papier)

€ 269.099

€ 251.090

-€ 18.009

Opbrengsten totaal

€ 294.437

€ 301.759

€ 7.322

De opbrengsten voor glas zijn fors hoger en de opbrengsten voor papier zijn iets lager begroot dan voor 2024. De stijging van de opbrengsten voor glas worden veroorzaakt door de sterk gestegen vergoedingen voor glas. De opbrengsten voor papier zijn iets lager, omdat de hoeveelheid naar beneden is bijgesteld ten opzichte van de begroting van 2024. In totaal worden de opbrengsten € 7.322,- hoger begroot dan in 2024. Dekking Gemeentelijke begroting 2025

AVU begroting 2025

Verschil

€ 2.384.481

€ 2.376.473

€ 8.008

€ 294.437

€ 301.759

-€ 7.322

€ 2.090.044

€ 2.074.714

€ 15.330

Kosten totaal Opbrengsten totaal Netto (Kosten – Opbrengsten)

Per saldo zijn er in de gemeentelijke begroting voor 2025 voldoende middelen beschikbaar om de bijdrage aan de AVU te dekken. Alle kosten en opbrengsten die gemaakt worden voor de afvaltaakuitvoering – waaronder onze bijdrage aan de AVU – moeten worden gedekt door de afvalstoffenheffing. Voorgesteld wordt dan ook om de bijdrage aan de AVU mee te nemen in de tarieven van de afvalstoffenheffing 2025. Burgemeester en wethouders,

mevrouw drs. S.M. Deelstra secretaris

de heer K.J.G. Kats burgemeester

Bijlagen Raadsbesluit AVU ontwerpbegroting 2025 1. AVU Aanbiedingsbrief bij de ontwerpbegroting 2025 2. AVU ontwerpbegroting 2025 3. Conceptbrief aan AVU met raadsbesluit