1. Begrotingswijzigingen 2021 en 2022 en Kadernota 2023 Omgevingsdienst regio Utrecht - raadsvoorstel

RAADSVOORSTEL Raad Voorstelnummer Datum Onderwerp

Programma

Inlichtingen bij Telefoonnummer E-mailadres

25 november 2021 1892748 5 oktober 2021 Begrotingswijzigingen 2021 en 2022 en Kadernota ODRU 2023 Fysieke leefomgeving

Agendapunt

Afdeling

Wonen en Leven

Xander Bult (0318) 538321 xander.bult@veenendaal.nl

Aan de leden van de raad, Beslispunten 1. Een zienswijze op de begrotingswijzigingen op de begroting 2021 en 2022 en de Kadernota 2023 van Omgevingsdienst regio Utrecht (ODRU) te geven, waarin de raad aan de ODRU meegeeft dat: a. de begrotingswijziging op de begroting 2021 en de begrotingswijziging op de begroting 2022 akkoord zijn; b. de gehanteerde uitgangspunten voor de berekening van het uurtarief en het daaruit voortkomende uurtarief voor 2023 akkoord zijn; c. we zo snel mogelijk, uiterlijk medio 2022 inzicht willen krijgen in de (financiële) effecten van de diverse ontwikkelingen zoals de Omgevingswet, Wet kwaliteitsborging bouw, Klimaat, Energietransitie en Duurzaamheid op ons aantal af te nemen uren en het uurtarief; d. we zo spoedig mogelijk goed geïnformeerd willen worden over de (financiële) gevolgen van gedeeltelijke uittredingen van twee gemeenten. Waarom naar de raad? De raad heeft de gelegenheid om een zienswijze te geven op de begrotingswijzigingen en de kadernota van de ODRU. Samenvatting De ODRU is een gemeenschappelijke regeling. Dat betekent dat de gemeente Veenendaal als eigenaar van deze gemeenschappelijke regeling een zienswijze mag geven op zowel de begrotingswijzigingen als de Kadernota ODRU 2023. Op basis van de Kadernota ODRU 2023 wordt de begroting ODRU 2023 opgesteld die eind juni 2022 voor een zienswijze wordt voorgelegd aan de raad.

Inleiding De raad heeft de gelegenheid om een zienswijze te geven op de begrotingswijzigingen 2021 en 2022 en Kadernota 2023 van de ODRU. Beoogd resultaat Aandacht voor een structureel sluitende meerjarenbegroting van de ODRU en de (financiële) effecten van de diverse ontwikkelingen op het aantal af te nemen uren en het uurtarief.

Raadsvoorstel van 5 oktober 2021, nr. 1892748

Argumenten 1.1 DVO-verlagingen en uitstel van de Omgevingswet vragen om aanpassing van de begroting 2022 In de (ontwerp) begrotingswijziging op de begroting 2022 zijn de DVO-verlagingen verwerkt naar aanleiding van het terugvloeien van de RO- en DHW-taken naar de gemeenten IJsselstein en Montfoort per eind 2020 en is een aanpassing van de kosten van het programma Omgevingswet verwerkt. Deze wijzigingen waren bij het opstellen van de begroting 2022 nog niet geformaliseerd en derhalve destijds ook niet verwerkt. Met IJsselstein en Montfoort is in 2020 geconstateerd dat er oneigenlijke taken aan de ODRU waren toebedeeld, waardoor een herschikking in het belang van alle partijen nodig was. Dit is structureel van aard en resulteert in een tekort in de meerjarenbegroting. In 2021 wordt dit goedgemaakt door een incidenteel resultaat. In de jaren na 2021 leidt dit tot een begrotingstekort. Dit kan relatief gemakkelijk en nagenoeg geheel worden opgelost indien alle gemeenten die nu nog minder dan 80% (van het totale jaarlijkse opdrachtenvolume) DVO-uren afnemen, zich gaan houden aan de 80/20 regel (zie ontwerp eerste begrotingswijziging 2022 en ontwerp Kadernota 2023). Als gevolg van het uitstellen van de inwerkingtreding van de Omgevingswet loopt het voorbereidingsprogramma door in 2022.

Dit betekent dat diverse kosten zoals coördinatiekosten, kosten voor het bijhouden van kennis en kunde en andere kosten langer doorlopen en het programmabudget ontoereikend maken. Dit leidt tot een tekort in de bestemmingsreserve Koers van € 165.500,-. Deze kosten worden gedekt door een incidentele aanvullende bijdrage te vragen in 2022 aan de eigenaar gemeenten (zie ook kosten, baten, dekking). 1.2 DVO-verlagingen en nieuwe inzichten vanuit de realisatie vragen om aanpassing van de begroting 2021 Naast verwerking van de structurele DVO-verlagingen (zie ook argument 1.1) zijn nieuwe inzichten vanuit de realisatie van het eerste halfjaar 2021 in de tweede (ontwerp) begrotingswijziging 2021 verwerkt. Als gevolg van een hoge productiviteit van het eigen personeel en een kostenbesparing bij de inhuur vallen de personele kosten lager uit. Tevens zijn ook de overige personele kosten lager, als gevolg van de langer aanhoudende thuiswerksituatie. De eerder begrote algemene kosten op het gebied van voornamelijk ICT zullen niet volledig worden gerealiseerd. Achterblijvende investeringen leiden tot slot tot lagere kapitaallasten. 1.3 De Kadernota ODRU 2023 is gebaseerd op terughoudend financieel beleid De concept Kadernota ODRU 2023 is in lijn met de afspraak om een voorzichtig en risicomijdend financieel beleid toe te passen.

Dit betekent dat de uren opgenomen in de dienstverleningsovereenkomsten de basis zijn waaruit de vaste kosten worden gefinancierd. 1.4 De toename van het uurtarief is acceptabel In de Kadernota ODRU 2023 is een tariefstijging opgenomen van 1,87%. Het tarief komt daarmee op € 98,50 per uur. Ten opzichte van het voorgaande tarief is er sprake van een stijging van € 1,75. Deze stijging is om de verwachte reële loon- en prijsontwikkeling op te kunnen vangen. In dit tarief zijn dus de structurele kosten van de toegestane formatie en de overige vaste kosten afgestemd op de verwachtte omzet vanuit de DVO’s (basis-begroting). De ODRU gaat daarbij voor Veenendaal uit van een afname in 2023 van totaal 7310 uren, waarvan 319 ten behoeve van projecten. Door DVO-verlagingen ontstaat er in de meerjarenbegroting een structureel tekort van circa € 1,- op het uurtarief. Zie voor toelichting ook argument 1.1 en verder kanttekening 1.2.

2

Raadsvoorstel van 5 oktober 2021, nr. 1892748

Alternatieven Geen zienswijze in te brengen. Kanttekeningen 1.1 Diverse ontwikkelingen zijn nog niet verwerkt in omvang uren en uurtarief 2023 Op dit moment is sprake van diverse ontwikkelingen, die mogelijk een substantieel effect in neerwaartse of opwaartse zin hebben op de omvang van de DVO en het uurtarief. De belangrijkste ontwikkelingen die invloed zullen hebben op de totale bijdrage die gemeenten betalen (dus op uurtarief en/of uren) zijn de Omgevingswet (incl. bodemtaken), de Wet kwaliteitsborging bouw, Klimaat, Energietransitie, Duurzaamheid en energielabel C. Deze externe ontwikkelingen zijn niet verwerkt in het uurtarief van 2023 in deze (ontwerp)kadernota omdat het exacte financiële effect nog niet bekend is en de kosten niet zijn meegenomen in de meerjarenbegroting. De ODRU zal medio 2022 een overzicht van deze effecten maken. Op basis hiervan zal bekeken moeten worden of het uurtarief en de meerjarenbegroting van de ODRU dient te worden aangepast via een begrotingswijziging. Op dat moment is ook pas duidelijk of er aanpassing van de DVO-uren voor Veenendaal nodig is en of de bijdrage nog past binnen de raming in de gemeentelijke begroting.

1.2 DVO-verlagingen van twee gemeenten leiden tot een structureel tekort in de meerjarenbegroting ODRU Door de DVO-verlagingen bij twee gemeenten (IJsselstein en Montfoort), als gevolg van teruggave van taken, ontstaat een structureel tekort in de meerjarenbegroting. Het financiële effect van dit structurele tekort is vooralsnog niet door de ODRU meegenomen in de berekening van het uurtarief voor 2023. Mogelijk zullen er nog meer DVO-wijzigingen plaatsvinden, ophogingen enerzijds en verlagingen anderzijds. Door medio 2022 het saldo van deze wijzigingen in beeld te krijgen en te formaliseren kan in 2022 het structurele tekort worden opgelost voor de jaren 2023 en verder. Indien er na alle DVO-wijzigingen nog steeds sprake is van een begrotingstekort, zal de oplossing liggen in het alsnog doorvoeren van een tariefsverhoging voor de eigenaar gemeenten en/of kostenreducties. Participatie Niet van toepassing. Wat betekent dit besluit voor inwoners? Er zijn geen directe effecten voor de inwoners. Aanpak / uitvoering Na behandeling in het college zal de ODRU gemeld worden dat gemeente Veenendaal voornemens is om een zienswijze in te dienen. Na vaststelling van de Kadernota ODRU 2023 in het Algemeen Bestuur vormt deze kadernota de basis voor de in het voorjaar van 2022 op te stellen begroting ODRU 2023.

Communicatie over dit besluit De ontvangen zienswijzen zullen worden besproken in aanloop naar de vergadering van het Algemeen Bestuur van de ODRU op 16 december 2021 alwaar de begrotingswijzigingen 2021 en 2022 en de Kadernota 2023 zullen worden vastgesteld. Het besluit wordt desgewenst toegelicht in het wekelijkse persgesprek.

3

Raadsvoorstel van 5 oktober 2021, nr. 1892748

Evaluatie Sturing op de P&C-cyclus van de ODRU vindt plaats via de begroting 2022, begrotingswijziging(en), bestuursrapportages (deze worden alleen aan het Algemeen Bestuur voorgelegd) en uiteindelijk ontvangt de raad de jaarrekening ter kennisname. Kosten, baten, dekking Eerste (ontwerp) begrotingswijziging 2022 ODRU Alleen de eerste (ontwerp) begrotingswijziging 2022 vraagt om een incidentele aanvullende bijdrage van de eigenaar gemeenten vanwege hogere kosten Omgevingswet (zie argument 1.1). Voor Veenendaal betekent dit een extra bijdrage van € 8.750,-, welke gedekt kan worden uit het reeds beschikbaar gestelde budget voor de ODRU in de begroting 2022. Kadernota 2023 ODRU De ODRU gaat in de Kadernota 2023 uit van een lager aantal uren dan dat de gemeente zelf begroot voor 2023. De praktijk heeft aangetoond dat de gemeente meer uren afneemt dan dat de ODRU in eerste instantie begroot. Naar verwachting nemen we in 2023 ca. 8.100 uur af van de ODRU. Voor 2022 zijn we ook uitgegaan van dit aantal uren. De geschatte kosten voor de ODRU in 2023, op basis van dit aantal contracturen, zijn € 797.850,-. In de gemeentelijke meerjarenbegroting 2022-2025 is voor de ODRU een raming opgenomen van € 820.800,-. Op het moment dat de ODRU meer inzicht heeft op de effecten van de eerdergenoemde externe ontwikkelingen (Omgevingswet incl.

bodemtaken, de Wet kwaliteitsborging bouw, Klimaat, Energietransitie, Duurzaamheid en energielabel C) komen we daar in een eerstvolgend P&C-product of onze Kadernota 2023 op terug.

Burgemeester en wethouders,

mevrouw drs. S.M. Deelstra secretaris

de heer K.J.G. Kats burgemeester

Bijlagen Aanbiedingsbrief (Ontwerp)Kadernota ODRU 2023 2e (Ontwerp) begrotingswijziging 2021 1e (Ontwerp) begrotingswijziging 2022 (Ontwerp)Kadernota ODRU 2023 Zienswijze Ter inzage

4