0. Leeswijzer RV Tweede bestuursrapportage 2022

LEESWIJZER DE RAADSCOMMISSIE

Vergadering Raadscommissie Dinsdag 4 oktober 2022 Agendapunt 11

Raadsvoorstel Tweede Bestuursrapportage 2022

Behandelend raadsadviseur

Bertha Achterberg

AAN DE RAAD (Inhoudelijke) opmerkingen

De Tweede Bestuursrapportage 2022 is een document in de Planning en Controlcyclus 2022. De rapportage geeft de voortgang van de afspraken uit de Programmabegroting 2022-2025 weer en inzicht in de begrotingsuitvoering en financiële mutaties. De raad is het bevoegd orgaan voor het vaststellen van de Tweede Bestuursrapportage 2022. De peildatum van deze rapportage is 1 september 2022. Regulier geldt dat in een bestuursrapportage geen nieuw beleid wordt opgenomen. Financiële effecten voor 2022 In het overzicht op pag.7 van de rapportage is het financieel vertrekpunt in beeld gebracht. Ten opzichte van de Programmabegroting 2022 en de meerjarenraming 2023-2025 laat deze rapportage voor 2022 een voordelig saldo zien van € 2.846.000,Conform de gedragslijn wordt voorgesteld dit bedrag te storten in de algemene reserve. In de bijlage bij het raadsvoorstel is de begrotingswijziging opgenomen waarin de financiële over- en onderschrijdingen zijn opgenomen en ter vaststelling aan de raad worden overlegd. De grootste afwijkingen zijn: - hogere baten vanuit de algemene uitkering (€ 4.906.000,- voordelig) - vergoeding voor borgstelling OVO/DEVO (€ 226.000,- voordelig). Tegenover de voordelen staan onder andere hogere lasten i.v.m.: - prijsstijgingen (€ 1.514.000,- nadelig) - loonstijgingen (€ 788.000,- nadelig).

Het is gebruikelijk om mutaties die lopende het jaar effect hebben op het begrotingssaldo toe te voegen of te onttrekken aan de algemene reserve. Het college stelt vanuit dat oogpunt voor om het resterende nadelige begrotingssaldo, ontstaan vóór de voorliggende Tweede bestuursrapportage, ten bedrage van € 156.000, te onttrekken aan de algemene reserve. Financieel perspectief voor 2023-2025 Het financieel perspectief, na verwerking van de Tweede Bestuursrapportage 2022 voor de komende jaren, geeft een positief saldo, als volgt: 2023 2024 2025 € 11.327.000 € 12.609.000 € 15.756.000 Coronacrisis In deze rapportage zijn de effecten van de coronacrisis voor 2022 geactualiseerd. Ten opzichte van de Eerste Bestuursrapportage 2022 heeft één financiële ontwikkeling op

deze stelpost plaatsgevonden; een aanvullende bijdrage van € 19.000,- voor het museum Veenendaal als noodsteun voor het opvangen van tekorten die zijn ontstaan door het wegvallen van activiteiten als gevolg van de beperkende overheidsmaatregelen tijdens de coronacrisis. De stelpost staat nu op € 875.000,(pag.4) Gevolgen oorlog in Oekraïne De opvang van vluchtelingen uit Oekraïne strekt zich uit over meerdere levensgebieden, zoals primair de huisvesting en inrichting maar ook de kosten van levensonderhoud, onderwijs voor de kinderen, taalonderwijs, gezondheidszorg et cetera. De door de gemeente gemaakte kosten zijn nagenoeg bekend. De inzet is er op gericht om het beeld van de kosten over de eerste maanden verder compleet te maken. De bekostiging vanuit het Rijk is conform. Het Rijk doet onderzoek bij gemeenten naar de vraag of de aangeboden vergoeding daadwerkelijk de kosten voldoende compenseert. Algemene reserve Prognose stand algemene reserve per 18-07-2022 bedraagt € 28.101 (x1000). Dit saldo is excl. het resultaat van de Tweede Bestuursrapportage (pag. 11). Investeringskredieten De raad wordt voorgesteld om budgettair neutraal akkoord te gaan met de investering inventaris fietsenstalling € 85.000,- Deze investering was t.t.v. de programmabegroting 2022 niet voorzien.

In het centrumgebied is aan de Brouwersgracht een geschikte locatie gevonden voor een overdekte fietsenstalling. Met deze maatregel wordt het fietsparkeren in de omgeving van Hoogvliet/Action (nieuw te realiseren ingang Corridor) in betere banen geleid. De jaarlijkse huurlasten en de incidentele lasten van het gebruiksklaar maken van de fietsenstalling worden gedekt binnen het taakveld economie (programma Vitale Binnenstad). De jaarlijkse kapitaallasten van deze investering bedragen € 6.400,- en worden gedekt binnen het programma Vitale Winkelstad. In het meerjareninvesteringsplan (MIP) is geen rekening gehouden met deze investering. Mutaties in de reserves Het college stelt voor akkoord te gaan met de volgende reservemutaties: • Het inzetten van het implementatiebudget voor de Omgevingswet door € 100.000,- in 2022 te onttrekken aan de bestemmingsreserve meerjarige middelen; • Als gevolg van de definitieve AVU jaarrekening € 347.000,- in 2022 te onttrekken aan de egalisatiereserve afvalverwijdering en -verwerking; • Door de extra kosten voor de bemensing van de stembureaus tijdens de gemeenteraadsverkiezingen € 30.000,- in 2022 te onttrekken aan de egalisatiereserve verkiezingen. Financiële mee- en tegenvallers In het overzicht op pag.10 zijn de totaalbedragen voor 2022-2025 van de financiële effecten c.q. ontwikkelingen opgenomen.

In de bestuursrapportage is een splitsing aangebracht tussen: • financiële ontwikkelingen (afwijkingen) die effect hebben op het begrotingssaldo; deze ontwikkelingen zijn opgenomen en toegelicht bij de diverse programma’s;

2

• budgettair neutrale afwijkingen; deze ontwikkelingen (die geen effect hebben op het begrotingssaldo, maar wel programma overschrijdend kunnen zijn) zijn opgenomen in bijlage 1 (pag.128) van de rapportage. • In het gepresenteerde financieel overzicht zijn structurele gevolgen van ontwikkelingen die zich in 2022 binnen het bestaande beleid voordoen opgenomen. De structurele gevolgen worden opgenomen in de Programmabegroting 2023 en meerjarenraming 2024-2026. In bijlage 2 (pag. 129) van de rapportage is een overzicht opgenomen van deze structurele mutaties. Begrotingsprogramma’s In de Tweede Bestuursrapportage 2022 zijn de zes programma’s met bijbehorende thema’s nader toegelicht. Onderstaand wordt vanuit onderstaande programma’s enkele onderdelen kort uitgelicht. Dit betekent niet dat de andere onderdelen minder belangrijk zijn. Programma 1: Fysieke Leefomgeving Afval (lagere baten AVU € 347.000,-) Op basis van de AVU conceptjaarrekening 2021 is in de gemeentelijke jaarrekening een positief saldo verwerkt van € 858.343,- (€ 565.530,- minder kosten en € 292.813,hoger inkomsten). Het positief saldo valt bij de definitieve AVU-jaarrekening 2021 € 347.354,- lager uit (€ 510.987,-). De eerder berekende verwachtte besparing op de kosten is lager uitgevallen omdat de reductie van het restafval uiteindelijk minder groot blijkt te zijn.

In de voorliggende Tweede bestuursrapportage wordt het verschil gecorrigeerd. Risico's / ontwikkelingen Fysieke leefomgeving - IKC Franse Gat / juridische kosten De voorbereiding van het IKC Franse Gat is gestart in 2021. Het contract met de oorspronkelijk gekozen aannemer is ontbonden omdat deze niet bleek te leveren wat werd gevraagd (circulariteit en participatie gebruikers). Deze partij heeft aangegeven de gemeente te willen dagvaarden voor een schadevergoeding. De gemeenten heeft nl. een nieuwe overeenkomst gesloten met de opvolger in de aanbesteding. Voor de juridische afhandeling is een (extern) advocatenbureau ingeschakeld. - Tankstation Rondweg-Oost / juridische kosten Een (mogelijke) exploitant van een waterstofvulpunt heeft bezwaar gemaakt (op basis van het Didam-arrest), tegen de verlenging van de lopende (huidige) erfpachtovereenkomst voor het tankstation langs de Rondweg oost Het college heeft ter ondersteuning een externe jurist ingeschakeld, dit omdat de jurisprudentie hierover nog in beweging is. Tot nu toe is (onvoorzien) circa € 6.000,- uitgegeven aan deze ondersteuning. Het bedrag zal verder oplopen als de bezwaarmaker juridische vervolgstappen onderneemt.

- Openbare verlichting / over name openbare verlichtingsvoorzieningen en toename kosten elektra De onderhandeling voor de overdracht van de openbare verlichtingsvoorzieningen, vanwege het opzeggen van het leasecontract met CityTec vergt meer tijd. De definitieve overname kan verwacht per 1 januari 2023 plaatsvinden. Het is momenteel onduidelijk wat de financiële gevolgen zijn; verwacht wordt tenminste een toename van € 720.000,- aan elektra kosten vanwege de prijsstijgingen. Programma 2: Economie, Werk en Ontwikkeling

3

Hier is door capaciteitstekort op enkele onderwerpen te zien dat doelen vertraging oplopen, zoals organisatie Ondernemersschool en vroegsignalering, innovatieagenda. Programma 3: Sociale Leefomgeving - Ondersteuning wachtenden op GGZ-behandeling De mogelijkheden om wachtenden op GGZ-behandeling te ondersteunen zijn door Veens Welzijn in kaart gebracht. Aanvullend budget voor vervolgstappen is nodig. Bij het opstellen van de programmabegroting beziet het college of hiervoor extra middelen beschikbaar worden gesteld. - Kostenbeheersing schoonmaakondersteuning Het college onderzoekt mogelijke maatregelen om de kostenstijging van schoonmaakondersteuning te remmen, binnen de door de raad meegegeven kaders. Een aantal maatregelen loopt. Voor het treffen van aanvullende maatregelen ontbreekt de capaciteit. - Implementatie van het herijkte Integraal Huisvestingsplan 2020 en het nieuwe IKC beleid De raad is bekend met de onzekerheid over de haalbaarheid van IKC Groenpoort en de impact hiervan op de andere projecten. De besluitvorming van de lopende IKC projecten wordt opgeschort. Hierdoor wordt de planning IKC Dragonder-Noord en Zuid niet gehaald. Gestreefd wordt om in oktober 2022 meer helderheid te hebben, zodat de projecten weer opgestart kunnen worden Voortgang risico’s De gemeentelijke risico’s zijn geactualiseerd.

- Een aantal risico’s gerelateerd aan gevolgen van de oorlog in Oekraïne zijn aangepast. - De coronacrisis komt steeds meer aan een einde, maar vraagt richting de herfstperiode om waakzaamheid. - In de afgelopen periode is de krapte op de arbeidsmarkt verder toegenomen. De gevolgen zijn ook binnen de gemeentelijke bedrijfsvoering merkbaar. Voldoende personeel is dan ook een zorg die fors toegenomen is. Dit komt in het nieuwe risico overzicht tot uiting. De grootste gemeentelijke risico’s (omvang hoger dan € 0,5 miljoen) zijn opgenomen in een tabel op pagina 121-122. De risico’s zijn extern van karakter. Het betreft een totaalbedrag van € 11,85 miljoen aan incidentele risico’s. De structurele risico’s bedragen € 1,3 miljoen. Weerstandscapaciteit De weerstandcapaciteit bedraagt € 37 miljoen en een risicobedrag naar €13,2 miljoen (11,6 miljoen bij Eerste Bestuursrapportage 2022) bij een zekerheid van 90%. De ratio bedraagt op basis van een voorlopige berekening 2,8 (€ 37 miljoen/ € 13,2 miljoen) waarbij het Nederlands Adviesbureau voor Risicomanagement aangeeft dat >2 geclassificeerd kan worden als goed (pag. 132). Septembercirculaire gemeentefonds Op 21 september is de Septembercirculaire gemeentefonds 2022 verschenen.

De septembercirculaire informeert de gemeenten over de omvang en de verdeling van de algemene uitkering, de integratie-uitkering en de decentralisatie-uitkeringen uit het gemeentefonds voor 2022 en verder. Ambtelijk wordt het effect doorgerekend en ontvangt u deze informatie tijdig voor de behandeling van de Programmabegroting 2023-2026 op maandag 7 november 2022.

4

Effectmonitor Sociaal Domein De Effectmonitor Sociaal Domein is gekoppeld aan de reguliere verantwoordingsmomenten. Daarom ontvangt u parallel aan de Tweede Bestuursrapportage 2022 een update van de beleidsmatige verantwoording in het sociaal domein over het tweede kwartaal van 2022. De rapportage is direct te benaderen met onderstaande link. Stukken in de set

Overige relevante stukken

-

Raadsvoorstel en –besluit Tweede Bestuursrapportage 2022 Begrotingswijziging Eerste bestuursrapportage 2022 Programmabegroting 2022-2025 Effectmonitor Sociaal Domein

5