Voorjaarsnota 2026
Tekst van het document
Voorjaarsnota 2026 Inhoudsopgave I.
Raadsvoorstel.....................................................................................................................................3
II. Besluitvorming ...................................................................................................................................4 III. Financiële positie in één oogopslag/weerstandsvermogen en risicobeheer ....................................5 IV. Ontwikkelingen Programmabegroting 2026 .....................................................................................8 Programma 1 - Bestuur en organisatie ....................................................................................................9 Programma 2 - Complete Parkstad ....................................................................................................... 14 Subprogramma 2.1 - Sport ................................................................................................................ 14 Subprogramma 2.2 - Cultuur ............................................................................................................. 16 Subprogramma 2.3 - Jeugd/Onderwijs.............................................................................................. 18 Subprogramma 2.4 - Gezondheids(zorg) .......................................................................................... 21 Subprogramma 2.5 - Bruisend centrum en levendige woonwijken ..................................................
23 Programma 3 - Ruimte voor ondernemers ........................................................................................... 25 Programma 4 - Leefbaar, duurzaam, hoge kwaliteit ............................................................................. 27 Subprogramma 4.1 - Kwaliteit voor de fysieke omgeving ................................................................ 27 Deelprogramma 4.1.1 - Ruimtegebruik, infrastructuur, beheer & onderhoud ................................ 27 Deelprogramma 4.1.2 - Milieu en duurzaamheid ............................................................................. 31 Deelprogramma 4.1.3 - Toezicht en handhaving .............................................................................. 33 Subprogramma 4.2 - Kwaliteit door participatie............................................................................... 36 Programma 5 - Financiën ...................................................................................................................... 43 V. Het overzicht van baten en lasten 2026 ......................................................................................... 45 VI. Wijzigingen per programma ...........................................................................................................
46 Reserves ................................................................................................................................................ 83 VII. Actualisatie meerjarenbegroting 2027-2030 ................................................................................. 87 VIII. Begrotingsrichtlijnen (meerjaren-) begroting 2027-2030 ............................................................. 89 IX. Wensenlijst ..................................................................................................................................... 91
Voorjaarsnota 2026 Gemeente Veendam
2 | Pagina
I.
Raadsvoorstel
Nummer Veendam 2 juni 2026 Aan de (leden van de) gemeenteraad, Na het vaststellen van de begroting 2026 (november 2025) bieden wij u het tweede ijkpunt in de beleidscyclus van 2026 aan. In deze Voorjaarsnota presenteren wij u de cijfers zoals op dit moment bij ons bekend zijn. In de meerjarenbegroting is sprake van structurele tekorten oplopend tot € 5,5 ton in 2029. Ten tijde van het opstellen van de Voorjaarsnota was de mei-circulaire nog niet ontvangen. De uitkomsten hiervan zullen betrokken worden bij het samenstellen van de Najaarsrapportage en de begroting 2027-2030. Wij vertrouwen erop om samen met u - nu en in de toekomst - verantwoorde keuzes te kunnen blijven maken. Burgemeester en wethouders van de gemeente Veendam,
Annelies Pleyte, burgemeester
Arend Castelein, secretaris
Voorjaarsnota 2026 Gemeente Veendam
3 | Pagina
II. Besluitvorming De raad van de gemeente Veendam Gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders van 2 juni 2026 Besluit 1. 2. 3. 4.
De begroting 2026 aan te passen conform de in de programma’s aangegeven bijstellingen; Het nadeel van € 193.786,- ten laste te brengen van de Algemene Bestemmingsreserve; Akkoord te gaan met de begrotingsrichtlijnen 2027-2030; Een voorbereidingskrediet beschikbaar te stellen van € 700.000,- voor de planvorming tot en met de vaststelling van het omgevingsplan van de gebiedsontwikkeling Somertuin en deze kosten te betrekken bij de vaststelling van de (nog op te stellen) grondexploitatie Somertuin; 5. Een voorbereidingskrediet beschikbaar te stellen van € 824.000,- voor de planvorming tot en met de vaststelling van het omgevingsplan van de gebiedsontwikkeling Dallen 3 en deze kosten te betrekken bij de vaststelling van de (nog op te stellen) grondexploitatie Dallen 3; 6. Een krediet beschikbaar te stellen van € 2.031.503,- in relatie tot een grondruil en een en ander te betrekken bij de nog op te stellen grondexploitatie Dallen 3; 7. Een krediet van € 3.896.159 beschikbaar te stellen voor Herinrichting Julianapark-Kerkstraat en dit deels te dekken uit de verkregen subsidies Masterplan Regiocentra Regiodeal (€ 1.763.636,-) en Impulsaanpak Winkelgebieden (€ 932.523,-); 8.
De geoormerkte middelen voor deze herinrichting (€ 1.200.000,-) in de Algemene Bestemmingsreserve over te hevelen naar een (nieuw in te stellen) reserve Herinrichting Julianapark-Kerkstraat en de structurele afschrijvingslasten van de herinrichting (€ 48.000,-) jaarlijks te dekken middels een onttrekking aan deze reserve: 9. Een krediet beschikbaar te stellen van € 495.000,- voor de aankoop van een pand in verband met herontwikkeling in het centrum van Veendam; 10. Een aanvullend krediet beschikbaar te stellen van € 11.500,- voor de vervanging van de zandstrooier; Besloten in de openbare vergadering van 29 juni 2026. De raad voornoemd,
Voorzitter,
Voorjaarsnota 2026 Gemeente Veendam
Griffier,
4 | Pagina
III. Financiële positie in één oogopslag/weerstandsvermogen en risicobeheer Onze financiële positie wordt in sterke mate bepaald door rijksbeleid. Ook elementen, zoals het rekeningresultaat, de structurele begrotingsruimte 2026 en het financieel meerjarenperspectief spelen hierin een rol. In de Voorjaarsnota 2026 komen deze onderdelen in de diverse hoofdstukken aan de orde. Ten behoeve van de overzichtelijkheid geven wij aan het begin van deze Voorjaarsnota hiervan een beknopte samenvatting. Daarbij zijn de volgende uitgangspunten van toepassing: • Op grond van de gemeentewet dient de jaarbegroting structureel in evenwicht te zijn. Als daar op enig moment niet aan wordt voldaan, dient aangetoond te kunnen worden dat dit tekort kan worden gedekt binnen een reëel sluitende Meerjarenbegroting (Mjb). • Het uitgangspunt van een sluitend meerjarenperspectief is ook in onze toekomstvisie vastgelegd. Saldo Voorjaarsnota 2026 en aanpassing financieel meerjarenperspectief De aanpassingen in de Voorjaarsnota zijn als volgt: Actualisatie Voorjaarsnota 2026 (bedragen x € 1.000,-) - = Voordeel
2026
Incidenteel Structurele doorwerking vanuit jaarschijf 2025 Structurle doorwerking vanaf jaarschijf 2026
-106 300
Totaal aanpassingen vanuit de Voorjaarsnota 2025
194
Voorjaarsnota 2026 Gemeente Veendam
2027
2028
2029
N/V
390 -73
375 -118
525 26
V N V/N
317
257
551
N
5 | Pagina
Saldo Voorjaarsnota 2026
De actualisatie van 2026 bestaat uit incidentele aanpassing van per saldo € 106.446,- voordelig en aanpassingen van per saldo € 300.232,- nadelig, die doorwerken in het meerjarenbeeld. Na actualisatie van de begroting 2026 resteert derhalve een nadelig saldo van € 193.786,-. Zie specificatie. Voorgesteld wordt om dit bedrag ten laste te brengen van de Algemene Bestemmingsreserve. Het financieel meerjarenperspectief De aanpassingen in het meerjarenperspectief verslechteren onze financiële positie met een oplopend bedrag tot afgerond € 5,5 ton nadelig in 2029. Een gedetailleerd beeld is opgenomen in hoofdstuk VII. Mei-circulaire algemene uitkering gemeentefonds Ten tijde van het opstellen van de Voorjaarsnota was de mei-circulaire nog niet ontvangen.
Voorjaarsnota 2026 Gemeente Veendam
6 | Pagina
Het meerjarig ombuigingstraject (MOT) In hoeverre de uitkomsten van de circulaires van het Rijk het meerjarenperspectief beïnvloedt zal blijken bij de actualisatie van de begroting. Daar worden de effecten van de mei-circulaire bij betrokken. Als blijkt dat er MOT-maatregelen genomen moeten worden, zal dit meegenomen worden bij het aanbieden van de begroting 2027-2030. Actualisatie risico-inventarisatie Met het oog op de maatschappelijke en organisatorische ontwikkeling zijn er diverse functies toegevoegd aan de structurele formatie. We gaan ervan uit dat deze uitbreiding gedekt kan worden vanuit specifieke rijksmiddelen, Regiodeal middelen en Nij Begun middelen. Een deel van deze middelen is reeds daadwerkelijk aan ons toegekend, maar ten aanzien van enkele andere middelen geldt dat (nog) niet. Dit brengt een onzekerheid/risico met zich mee. Deze onzekerheid wordt meegenomen in de actualisatie van risico-inventarisatie (begroting 2027).
Voorjaarsnota 2026 Gemeente Veendam
7 | Pagina
IV. Ontwikkelingen Programmabegroting 2026 Inleiding In dit hoofdstuk geven wij een overzicht van de belangrijkste ontwikkelingen die zich hebben voorgedaan nadat de begroting 2026 in november 2025 is vastgesteld. De ontwikkelingen zijn weergegeven per (deel) programma, conform de programma-indeling begroting 2026. In het onderdeel “programmaomschrijving” is aangegeven welke onderwerpen onder het betreffende programma vallen. Vervolgens worden onder het kopje “ontwikkelingen 2026” de actualiteiten gepresenteerd. In het onderdeel “financieel” worden de budgetten vervolgens bijgesteld ten opzichte van de raming 2026, inclusief een eventuele nadere toelichting daarop. In de overzichten van de bijstellingen is aangegeven of de bijstellingen incidenteel (i) of structurele (s) doorwerking hebben.
Voorjaarsnota 2026 Gemeente Veendam
8 | Pagina
Programma 1 - Bestuur en organisatie Het programma Bestuur en Organisatie heeft betrekking op het functioneren van de bestuursorganen (burgemeester, college en raad) van de gemeente en de relaties tussen die bestuursorganen en de burger. Onderwerpen die daarbij aan de orde komen zijn: bestuurlijke samenwerking, dienstverlening en voorlichting en communicatie.
Wat willen we bereiken? Wat gaan we daar voor doen? Bestuurlijke samenwerking Wat willen we bereiken? Naast samenwerking in de regio wordt ook actief samen opgetrokken in het aardgasdossier. Dit naar aanleiding van de parlementaire enquêtecommissie. Daarnaast is in september 2024 het convenant Regiodeal Oost-Groningen II vastgesteld, waarmee de aanpak en de samenwerking uit Regio Deal I worden geborgd. In het convenant zijn de samenwerking, inzet en doelstellingen voor de periode van 2024-2028 vastgelegd. De uitwerking van het convenant vindt plaats in een uitvoeringsprogramma dat de volgende programmalijnen kent: • Gezond en gelukkig leven • Een leven lang ontwikkelen • Veilige en leefbare dorpen en wijken Ontwikkelingen 2026 We werken samen met veel partijen en in verschillende vormen. Ook over de gemeentegrenzen heen.Verschillende samenwerkingsverbanden kennen een juridische grondslag zoals de Omgevingsdienst en de Veiligheidsregio. Soms gaat het om bestuurlijke samenwerking of ambtelijke samenwerking, maar doorgaans betreft het een combinatie. De schaal van de samenwerkingen loopt uiteen. In enkele gevallen is die internationaal, zoals de Eems-Dollard regio. Op regionaal niveau zijn er de samenwerkingsverbanden Vereniging Groninger Gemeenten en het Nationaal Programma Vitale Regio’s.
Op Oost-Groninger niveau wordt bijvoorbeeld samengewerkt in het kader van de Regiodeal Oost-Groningen II. Nij Begun De parlementaire enquêtecommissie gaswinning oordeelde dat Groningers en Drenten recht hebben op een veilige, leefbare en betere toekomst. Daarom wordt de komende dertig jaar gewerkt aan herstel en perspectief. Er is jaarlijks 200 miljoen euro beschikbaar gesteld voor sociale en economische ontwikkeling. Voor woningisolatie is tot 2035 in totaal 1,65 miljard euro beschikbaar. Veendam doet actief mee aan de overleggen over de inzet van deze middelen en maakt er gebruik van. De Economische Agenda is vorig jaar vastgesteld door Rijk en regio na onderzoek en gesprekken met inwoners, ondernemers en organisaties. Vanaf dit jaar is er jaarlijks 100 miljoen euro beschikbaar. Daarnaast is 250 miljoen euro gereserveerd voor grote urgente projecten. Onder de agenda vallen onder meer het Masterplan Regiocentra, het Masterplan Campussen en het Programma Vrijetijdseconomie.
Voorjaarsnota 2026 Gemeente Veendam
9 | Pagina
De Sociale Agenda bevat zestien concrete maatregelen. Het is een agenda van en voor inwoners van Groningen en Noord-Drenthe. Overheden en maatschappelijke organisaties steunen de plannen. De meeste projecten zijn al in uitvoering. De isolatieagenda is ook één van de maatregelen van Nij Begun. Het doel is om zoveel mogelijk huur- en koopwoningen die nu nog niet goed genoeg geïsoleerd zijn voor medio 2035 te isoleren tot de standaard voor woningisolatie. Er is in totaal € 1,65 miljard beschikbaar voor deze isolatieaanpak. Het loket voor aanvragen is voor Veendam-Noord en Sorghvliet inmiddels geopend. Regio Deal Oost-Groningen II In 2025 is Regio Deal Oost-Groningen II gesloten tussen Rijk en regio met een omvang van 25 miljoen euro. Voor de RD II zetten de vijf Oost-Groningse gemeenten (Oldambt, Pekela, Westerwolde, Stadskanaal en Veendam), het Rijk en de provincie de samenwerking voort door het investeren van 25 miljoen euro in de brede welvaart. De thema’s borduren voort op Regio Deal Oost-Groningen I en zijn gebaseerd op het Masterplan Oost-Groningen: 1 Gezond en gelukkig leven: het stimuleren van een gezonde leefstijl en het organiseren van
bereikbare en toegankelijke zorg; 2 Een leven lang ontwikkelen: het investeren in de ontwikkeling van inwoners en van bedrijfsleven; 3 Veilige en leefbare dorpen en wijken: het aanpakken van kwetsbare panden en wijken en het werken aan een gezonde, veilige en sociale leefomgeving. De Regiodeal heeft een juridische basis (lichte Gemeenschappelijke Regeling). Het Uitvoeringsprogramma (UVP 2026-2028) legt de inhoudelijke en financiële basis voor 2026 en biedt een meerjarige doorkijk tot en met 2028. Nationaal Programma Vitale Regio’s De gemeenten in de regio Noord- en Oost-Groningen (Eemsdelta, Het Hogeland, Oldambt, Pekela, Stadskanaal, Veendam en Westerwolde) zijn door het Rijk aangewezen als een van de elf regio’s in het Nationaal Programma Vitale Regio’s. Gezamenlijk met het Rijk wordt gewerkt aan het behoud en de versterking van basisvoorzieningen in de regio. Er wordt een scherpe analyse opgesteld van de opgave rondom basisvoorzieningen en aan een handelingsperspectief voor nieuwe afspraken over beleids- en investeringslogica in de regio. De samenwerking bestaat uit twee fasen: de fase analyse en de fase handelingsperspectief. Voor de analysefase wordt een onderzoek verricht door een team van de Rijksuniversiteit Groningen. De grootste knelpunten waar aandacht aan wordt besteed zijn bereikbaarheid, zorg en leefbaarheid.
Het eindrapport bevat een onderbouwde analyse die als basis dient voor het gesprek met het Rijk over noodzakelijke beleids- en investeringskeuzes en wordt naar verwachting in het vierde kwartaal van 2026 opgeleverd. Bij de analyse van beleids- en financieringslogica wordt onderzoek gedaan naar hoe het huidige rijksbeleid en de financieringssystematiek bijdragen aan de knelpunten.
Voorjaarsnota 2026 Gemeente Veendam
10 | Pagina
In de fase handelingsperspectief worden concrete, vernieuwde afspraken met het Rijk over beleid en financiering, gericht op het behoud en de versterking van basisvoorzieningen gemaakt. Deze fase wordt eind 2027 afgerond. Eems Dollard Regio De gemeenschappelijke regeling Eems Dollard Regio wil de samenwerking in het grensgebied van Nederland en Duitsland stimuleren en wederzijdse contacten intensiveren. Het gaat om het benutten van kansen. De gemeente Veendam wordt in het orgaan vertegenwoordigd door de burgemeester en een raadslid. Dienstverlening Wat willen we bereiken? • Goed meetbare en effectieve dienstverlening naar inwoners. • Laagdrempelige bereikbaarheid en communicatie. Ontwikkelingen 2026 Op basis van het dienstverleningsconcept ‘Kompas Dienstverlening’ wordt er verder gewerkt aan de groeiroutes, zodat ze succesvol worden gerealiseerd. Er worden ambassadeurs voor de menselijke dienstverlening aangewezen die binnen de organisatie die beweging creëren, anderen inspireren en de dienstverlening met de menselijke maat verder brengen. Basisregistraties Wat willen we bereiken? Voor een goede dienstverlening en efficiënte bedrijfsvoering is het beschikbaar hebben van de juiste informatie op de juiste plaats van cruciaal belang. Met behulp van de basisregistraties wordt invulling gegeven aan het principe van eenmalige inwinning en meervoudig gebruik van die gegevens.
Voor de gemeente Veendam zijn alle wettelijk verplichte basisregistraties ingevoerd en wordt doorlopend aan de kwaliteit van de registraties gewerkt. Ontwikkelingen 2026 Er wordt doorlopend gewerkt aan het invoeren van de wettelijke verplichte basisregistraties en de kwaliteit daarvan. Communicatie Wat willen we bereiken? We willen de afstand tussen inwoners en gemeentebestuur verkleinen door proactieve communicatie, transparantie en participatie. Ontwikkelingen 2026 Er zijn verschillende communicatiemiddelen ingezet zowel online als offline om inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties actief te betrekken bij ontwikkelingen in hun omgeving. Enkele voorbeelden hiervan zijn: •
Communicatiecampagne over de gemeenteraadsverkiezingen met een diverse mix van communicatiemiddelen om de doelgroepen te bereiken
Voorjaarsnota 2026 Gemeente Veendam
11 | Pagina
• • • •
• •
Informatie over isolatiesubsidies wordt actief onder de aandacht gebracht via wijkbijeenkomsten en huis-aan-huisbezoek, om bewoners te stimuleren hiervan gebruik te maken. Bijeenkomst voor nieuwe inwoners van de gemeente Veendam met een informatieve bustour door de gemeente. De gemeentegids wordt ook in 2026 zowel digitaal als op papier beschikbaar en wordt huis-aanhuis verspreid, zodat alle inwoners laagdrempelig toegang hebben tot gemeentelijke informatie. Inwoners, ondernemers en recreatieverenigingen zijn betrokken bij de communicatie over (vaar)regels Langebosschemeer via een koffiekarbijeenkomst in de wijk, huis-aan-huis verspreiding van flyers met informatie, social media, gemeentebericht in de streekkrant de Veendammer, informatieborden. Met informatieve bijeenkomsten in de wijken geven we informatie over weerbaarheid. Het Informatieplein op de begane grond van cultuurcentrum vanBeresteyn is een toegankelijke plek waar inwoners terechtkunnen met vragen over uiteenlopende onderwerpen. Medewerkers van verschillende organisaties werken hier samen om inwoners snel en laagdrempelig te helpen met informatie en het vinden van de juiste voorzieningen. Door deze samenwerking versterken we de dienstverlening en zorgen we dat inwoners beter hun weg vinden naar hulp en ondersteuning.
Bezwaar, beroep en klachten Wat willen we bereiken? De bezwaarprocedure leidt zo goed mogelijk tot een oplossing voor het tussen de burger en het bestuur ontstane geschil. De bezwaarprocedure is laagdrempelig en eenvoudig. De bezwaarprocedure kent een uitkomst tegen minimale kosten en met maximale snelheid die voldoet aan het juridisch toetsingskader. Ontwikkelingen 2026 Er wordt waar mogelijk gebruikgemaakt van de informele aanpak bij de afhandeling van bezwaarschriften. Per geval wordt beoordeeld welke aanpak de beste is. In overleg met de vak afdeling en/ of de bezwaarmaker wordt bezien of het bezwaar informeel kan worden opgelost. Lukt dat niet of leent een zaak zich er niet voor, dan wordt het bezwaarschrift volgens de formele procedure behandeld. Gerelateerde taakvelden: 0.1 en 0.2
Voorjaarsnota 2026 Gemeente Veendam
12 | Pagina
Wat mag het kosten? Omschrijving
Primitieve begroting
Begroting ná wijziging
2026
2026
Voorgestelde wijzigingen voorjaarsnota 2026
Begroting na verwerking voorjaarsnota 2026
Baten Lasten
368.870 3.189.005
368.870 3.189.005
30.712
368.870 3.219.717
Subtotaal Programma 1.0
-2.820.135
-2.820.135
-30.712
-2.850.847
488.678
488.678
1.553.003
2.041.681
488.678
488.678
1.553.003
2.041.681
-2.331.457
-2.331.457
1.522.291
-809.166
Onttrekking aan reserves (Baten) Toevoeging aan reserves (Lasten) Subtotaal mutaties reserves Geraamd resultaat programma 1.0
Voor een toelichting op de voorgestelde wijzigingen verwijzen wij u naar de toelichting op het overzicht van baten en lasten zoals vermeld in hoofdstuk V. Voor een specificatie van de onttrekkingen en toevoegingen aan de reserves verwijzen wij u naar hoofdstuk V, programma 5, onderdeel toevoegingen /onttrekkingen aan reserves.
Voorjaarsnota 2026 Gemeente Veendam
13 | Pagina
Programma 2 - Complete Parkstad In de toekomstvisie is aangegeven dat we op het fundament van het verleden door willen groeien naar een ‘complete Parkstad’. Een plaats waar de inwoners trots op kunnen zijn. Een gemeente met een aantrekkelijk en bruisend centrum en mooie, leefbare wijken. En een gemeente met een verzorgingsgebied van ongeveer 40.000 inwoners, waarvoor een compleet pakket van voorzieningen aanwezig is. In dit programma zijn verschillende van deze voorzieningen in samenhang met elkaar opgenomen.
Subprogramma 2.1 - Sport Het onderhouden en faciliteren van activiteiten op het gebied van sport worden in dit deelprogramma opgenomen.
Wat willen we bereiken? Wat gaan we daar voor doen? Sportparticipatie Wat willen we bereiken? Sport is voor iedereen toegankelijk. Ontwikkelingen 2026 Momenteel wordt het project pilot bewegingsonderwijs voor kleuters ‘Turbo Beweegt’ voorbereid, gericht op het versterken van motorische vaardigheden en zelfvertrouwen bij jonge kinderen. De Veendammer Sportweek wordt op een alternatieve manier georganiseerd. We sluiten aan bij de nationale sportweek en er wordt een lokale menukaart ontwikkeld waarmee verenigingen gerichter ondersteuning kunnen afnemen. De samenwerking met Welzijn op Recept is versterkt, waarbij bewegen wordt ingezet binnen trajecten voor inwoners met mentale problematiek. Komend jaar wordt ingezet op structurele borging. Op 10 en 11 maart hebben 466 inwoners deelgenomen aan de Vitaliteitsdagen. Er zijn o.a. 285 hartchecks, 230 valrisicotesten en 80 gehoormetingen uitgevoerd. In totaal waren 30 organisaties aanwezig en dit heeft o.a. geleid tot 41 deelnemers aan In Balans, 22 aan Vallen Verleden Tijd, meerdere vervolgafspraken bij zorgprofessionals en diverse kennismakingslessen bij sport- en beweegaanbieders. Tropiqua Wat willen we bereiken? Tropiqua waar mogelijk verduurzamen en optimaal exploiteren. Verder willen we met Tropiqua goede zwem- en recreatiemogelijkheden aanbieden. We vervullen voor met name het recreatieve deel een regiofunctie.
Ontwikkelingen 2026 Er zijn op dit moment geen relevante ontwikkelingen. Gerelateerde taakvelden: 5.1 en 5.2
Voorjaarsnota 2026 Gemeente Veendam
14 | Pagina
Wat mag het kosten? Omschrijving
Primitieve begroting
Begroting ná wijziging
2026
2026
Voorgestelde wijzigingen voorjaarsnota 2026
Begroting na verwerking voorjaarsnota 2026
Baten Lasten
1.858.609 4.354.669
1.858.609 4.354.669
24.428 442.418
1.883.037 4.797.087
Subtotaal Programma 2.1
-2.496.060
-2.496.060
-417.990
-2.914.050
Onttrekking aan reserves (Baten)
-
-
-
-
Toevoeging aan reserves (Lasten)
-
-
-
-
Subtotaal mutaties reserves
-
-
-
-
-2.496.060
-2.496.060
-417.990
-2.914.050
Geraamd resultaat programma 2.1
Voor een toelichting op de voorgestelde wijzigingen verwijzen wij u naar de toelichting op het overzicht van baten en lasten zoals vermeld in hoofdstuk V. Voor een specificatie van de onttrekkingen en toevoegingen aan de reserves verwijzen wij u naar hoofdstuk V, programma 5, onderdeel toevoegingen /onttrekkingen aan reserves.
Voorjaarsnota 2026 Gemeente Veendam
15 | Pagina
Subprogramma 2.2 - Cultuur Veendam beschikt over uitstekende voorzieningen op het gebied van cultuur, recreatie en toerisme. Met name het cultuur- en congrescentrum vanBeresteyn, waarin het theater, de bibliotheek, de muziek-, dans- en theaterschool (MDT) en het Veenkoloniaal Museum zijn opgenomen is een parel in het centrum. Het cultureel klimaat is daardoor heel positief. Er is een levende popcultuur en een bruisend muziekklimaat in het centrum, waarin ook Stichting Bogdike een grote rol vervult. Op kunstgebied is de “broedplaats” de Turfcentrale heel belangrijk. Het cultuurbeleid is gericht op behoud van deze voorzieningen en optimalisering van de prestaties. Het onderhouden van faciliteiten en het stimuleren van activiteiten op het gebied van cultuur, recreatie en toerisme worden opgenomen in dit deelprogramma.
Wat willen we bereiken? Wat gaan we daar voor doen? Cultuurbeleid Wat willen we bereiken? Kunst en cultuur dichter bij inwoners brengen. Ontwikkelingen 2026 We ronden de laatste zaken rondom de uitvoering SPUK 'Versterking Lokale Bibliotheken' af in 2026. Hiermee investeren we in de huisvesting van de Bibliotheek Veendam, zodat deze geheel aansluit bij de nieuwste bibliotheekontwikkelingen. In samenwerking met Stichting Biblionet Groningen doen we een aanzet voor een provinciaal meerjarenbibliotheekbeleid 2026-2030, die aansluit op de nieuwe Wet Stelsel Openbare Bibliotheken (Wsob). Naar aanleiding van het Convenant Cultuureducatie dat in 2025 is opgesteld wordt een regionale procesbegeleider cultuureducatie aangesteld. De procesbegeleider heeft als taak het aanjagen en ondersteunen van lokale convenanten. Provinciale ondersteuningsinstelling voor cultuureducatie K&C houdt het overzicht van de verschillende gemeentelijke trajecten. De provincie is de directe opdrachtgever van de procesbegeleider. In 2026 zal een vervolg gegeven worden aan het 'Cultuurcafé' dat in 2025 voor het eerst is georganiseerd. Het 'Cultuurcafé' is een ontmoetingsavond voor alle lokale cultuur- en amateurkunstorganisaties en verenigingen van Veendam. Verbinding en onderlinge kennisdeling staan daarin centraal.
In 2026 zet vanBeresteyn nadrukkelijker in op het betrekken van jongeren in Veendam bij kunst en cultuur. Met de aanstelling van een medewerker cultuureducatie is er een belangrijke stap gezet in het versterken van de relatie tussen vanBeresteyn en het onderwijs in de regio. Deze medewerker onderhoudt actief contact met de scholen en werkt aan het ontwikkelen en aanbieden van culturele programma’s die aansluiten bij de belevingswereld van jongeren.
Voorjaarsnota 2026 Gemeente Veendam
16 | Pagina
Daarnaast wordt het succesvolle programma 'Onder Ons' op de dinsdagmiddag verder uitgebreid. Door het aanbieden van een laagdrempelig activiteitenaanbod in vanBeresteyn willen we nog meer inwoners de kans geven om elkaar te ontmoeten en deel te nemen aan culturele activiteiten in een informele setting. Gerelateerde taakvelden: 5.3 en 5.4
Wat mag het kosten? Omschrijving
Primitieve begroting
Begroting ná wijziging
2026
2026
Voorgestelde wijzigingen voorjaarsnota 2026
Begroting na verwerking voorjaarsnota 2026
Baten Lasten
650.569 3.278.569
650.569 3.278.569
62.723 234.278
713.292 3.512.847
Subtotaal Programma 2.2
-2.628.000
-2.628.000
-171.555
-2.799.555
Onttrekking aan reserves (Baten)
-
-
-
-
Toevoeging aan reserves (Lasten)
-
-
-
-
Subtotaal mutaties reserves
-
-
-
-
-2.628.000
-2.628.000
-171.555
-2.799.555
Geraamd resultaat programma 2.2
Voor een toelichting op de voorgestelde wijzigingen verwijzen wij u naar de toelichting op het overzicht van baten en lasten zoals vermeld in hoofdstuk V. Voor een specificatie van de onttrekkingen en toevoegingen aan de reserves verwijzen wij u naar hoofdstuk V, programma 5, onderdeel toevoegingen /onttrekkingen aan reserves.
Voorjaarsnota 2026 Gemeente Veendam
17 | Pagina
Subprogramma 2.3 - Jeugd/Onderwijs Het deelprogramma Jeugd/Onderwijs bevat de (rand)voorwaarden voor het opgroeien en opvoeden van alle jeugdigen en het geven van onderwijs. De voorwaarden hebben betrekking op het preventief jeugdbeleid: het ondersteunen bij het opgroeien en opvoeden, onderwijshuisvesting, de verschillende vormen van onderwijs, leerplicht en volwasseneneducatie.
Wat willen we bereiken? Wat gaan we daar voor doen? Onderwijs Wat willen we bereiken? Goed onderwijs in onze gemeente. Ontwikkelingen 2026 In opmaat naar Nij Begun wordt de uitvoering van de Verrijkte Schooldag uitgebreid naar 5 scholen; In samenwerking met IVN/Jantje Beton en de Provincie Groningen vergroenen we twee schoolpleinen (OBS De Noorderbreedte en CBS De Kern), en zetten we in op het versterken van natuureducatie. Vanuit de Schoolpleinrevolutie worden uiteindelijk 100 schoolpleinen in de Provincie vergroend en omgezet tot openbare schoolpleinen. Dit biedt ook kansen voor de andere scholen in de gemeente Veendam. We blijven de provinciale ontwikkelingen op de voet volgen; Winkler Prins (Veendam) en het dr. Aletta Jacobs College (Hoogezand) onderzoeken een bestuurlijke fusie per 1 januari 2027. Met betrekking tot de fusie heeft de gemeente een (repressieve) toezichtrol; We ondersteunen de Winkler Prins in het continueren van sterk techniekonderwijs via het programma Tech4Fun; Met de Pilot 'Passende Kinderopvang' onderzoeken we of we met de uitbreiding van Jeugdhulp op School (JOS) op de voorschoolse educatie een passend aanbod bieden voor jonge kinderen met aanvullende ondersteuningsbehoeften. De pilot loopt dit jaar ten einde. We maken afspraken met JEP Veendam over een vervolg.
Voortijdig School Verlaten en Regionaal Meld- en Coördinatiepunt Wat willen we bereiken? Schoolverzuim willen we zoveel mogelijk voorkomen. We gaan focussen op de aanwezigheid van kinderen op school. Aanwezigheid op school vergroot de kans op een diploma en op een passende plek in de samenleving. Ieder kind heeft recht op ontwikkeling. Ook willen we zoveel mogelijk jongeren met een diploma/startkwalificatie van school laten gaan en vroegtijdig schoolverlaters zoveel mogelijk voorkomen. Dit vergroot de kansen op de arbeidsmarkt. Ontwikkelingen 2026
Voorjaarsnota 2026 Gemeente Veendam
18 | Pagina
In 2026 is de nieuwe planperiode voortijdig schoolverlaten 2026-2029 gestart waarin er een regionaal plan gekoppeld aan de andere twee regio's in de provincie Groningen is geschreven. Met dit plan gaan we de samenwerking tussen scholen en het doorstroompunt versterken met bestaande en nieuwe afspraken en wordt de arbeidsmarktregio als partner toegevoegd aan deze samenwerking om de doorstroom van leren naar werken te versterken. De doelgroep wordt per 2026 uitgebreid van tot 23 jaar naar tot 27 jaar. Onderwijshuisvesting Wat willen we bereiken? Voldoende en adequate huisvesting voor alle scholen (waar we wettelijk voor verantwoordelijk zijn) in onze gemeente. Ontwikkelingen 2026 Aan stichting Primenius is het voorbereidingskrediet beschikbaar gesteld voor het uitwerken van een aanbestedingsgereed bouwplan voor vervangende nieuwbouw van de Mgr. Bekkersschool. De verwachting is dat dit plan eind dit jaar gereed is. Bij obs De Braskörf is sprake van groei van het aantal leerlingen. Bij deze school staan twee verouderde tijdelijke units waarvan de vergunning is verlopen. Deze worden vervangen. Bij het gespecialiseerd kindcentrum Westerwinde wordt dit jaar een tweede tijdelijke unit geplaatst. Bij de Westerwinde is ruimtetekort ontstaan, doordat ruimte die in bruikleen was bij de naastgelegen Winkler Prins praktijkschool niet meer beschikbaar is.
Gerelateerde taakvelden: 4.1, 4.2 en 4.3
Voorjaarsnota 2026 Gemeente Veendam
19 | Pagina
Wat mag het kosten? Omschrijving
Primitieve begroting
Begroting ná wijziging
2026
2026
Voorgestelde wijzigingen voorjaarsnota 2026
Begroting na verwerking voorjaarsnota 2026
Baten Lasten
2.114.416 4.477.368
2.114.416 4.504.868
114.797 214.639
2.229.213 4.719.507
Subtotaal Programma 2.3
-2.362.952
-2.390.452
-99.842
-2.490.294
Onttrekking aan reserves (Baten) Toevoeging aan reserves (Lasten)
4.200.000
4.200.000
Subtotaal mutaties reserves
-4.200.000
-4.200.000
Geraamd resultaat programma 2.3
-2.362.952
-6.590.452
-99.842
-6.690.294
Voor een toelichting op de voorgestelde wijzigingen verwijzen wij u naar de toelichting op het overzicht van baten en lasten zoals vermeld in hoofdstuk V. Voor een specificatie van de onttrekkingen en toevoegingen aan de reserves verwijzen wij u naar hoofdstuk V, programma 5, onderdeel toevoegingen /onttrekkingen aan reserves.
Voorjaarsnota 2026 Gemeente Veendam
20 | Pagina
Subprogramma 2.4 - Gezondheids(zorg) Met het programma Complete Parkstad / Gezondheids(zorg) willen we er aan bijdragen dat onze inwoners actief en zo lang mogelijk zelfstandig mee blijven doen in onze samenleving. Het is daarbij belangrijk dat er voldoende voorzieningen in de directe omgeving zijn en dat er mensen in de buurt zijn die helpen. Waar nodig moet toegankelijke en toereikende professionele ondersteuning en zorg zijn. Het Centrum voor Jeugd en Gezin (CJG) speelt daarbij een cruciale rol.
Wat willen we bereiken? Wat gaan we daar voor doen? Welzijn Wat willen we bereiken? Wij willen dat Veendammers zich gezond voelen en naar vermogen meedoen in de samenleving. Ontwikkelingen 2026 Binnen de GGD blijven de reguliere taken op het gebied van publieke gezondheid in 2026 doorlopen. Het betreft onder andere taken zoals gezondheidsbevordering, monitoring en advies. De dienstverlening wordt regionaal georganiseerd en kent een structureel karakter. Voor 2026 worden hierin geen grote inhoudelijke wijzigingen voorzien. Parallel hieraan lopen binnen de Regiodeal, pijler Gezond en Gelukkig, diverse projecten gericht op preventie en het versterken van gezondheid en welzijn. Het betreft onder andere de projecten Tijd voor Toekomst, JOGG, Welzijn op Recept, het AED-netwerk en Gezond en Gelukkig Ouder Worden. Deze projecten worden in 2026 voortgezet. Daarnaast wordt ingezet op het opstarten van nieuwe initiatieven binnen deze pijler. De exacte invulling en financiële consequenties worden momenteel ambtelijk verder verkend en zijn nog niet volledig inzichtelijk. Hiermee wordt blijvend ingezet op preventie en het versterken van de gezondheid en zelfredzaamheid van inwoners Gerelateerde taakvelden: 6.1, 6.2, 6.6 ,6.71 (a t/m d), 6.72 (a t/m d), 6.73 (a t/m c), 6.74 (a t/m c), 6.81 (a en b), 6.82 (a en b) en 7.1
Voorjaarsnota 2026 Gemeente Veendam
21 | Pagina
Wat mag het kosten? Omschrijving
Primitieve begroting
Begroting ná wijziging
2026
2026
Baten Lasten
6.931.522 43.161.932
6.931.522 43.161.932
226.847 729.786
7.158.369 43.891.718
Subtotaal Programma 2.4
-36.230.410
-36.230.410
-502.939
-36.733.349
Onttrekking aan reserves (Baten)
-
-
-
-
Toevoeging aan reserves (Lasten)
-
-
-
-
Subtotaal mutaties reserves
-
-
-
-
-36.230.410
-36.230.410
-502.939
-36.733.349
Geraamd resultaat programma 2.4
Voorgestelde wijzigingen voorjaarsnota 2026
Begroting na verwerking voorjaarsnota 2026
Voor een toelichting op de voorgestelde wijzigingen verwijzen wij u naar de toelichting op het overzicht van baten en lasten zoals vermeld in hoofdstuk V. Voor een specificatie van de onttrekkingen en toevoegingen aan de reserves verwijzen wij u naar hoofdstuk V, programma 5, onderdeel toevoegingen /onttrekkingen aan reserves.
Voorjaarsnota 2026 Gemeente Veendam
22 | Pagina
Subprogramma 2.5 - Bruisend centrum en levendige woonwijken Dit deelprogramma betreft de advisering en ontwikkeling op het gebied van de ruimtelijke ordening en volkshuisvesting binnen de gemeente. Het betreft advisering over rijksplannen, provinciale plannen en nota’s op het gebied van ruimtelijke ordening en volkshuisvesting en in het bijzonder het vertalen van deze veelal strategische visies naar gemeentelijk niveau.
Wat willen we bereiken? Wat gaan we daar voor doen? Woonwijken Wat willen we bereiken? Geschikte en passende woonruimte voor iedereen, aansluitend bij de eigen behoefte en op vraag. Ontwikkelingen 2026 We geven uitvoering aan het verstrekken van de startersleningen. Andere onderwerpen zoals het opstellen van een volkshuisprogramma lopen conform de begroting. Centrum Veendam Wat willen we bereiken? Behoud en versterking van de positie van het centrum als regionaal verzorgend winkelgebied. Ontwikkelingen 2026 Zie deelprogramma 4.1.1. Ruimtelijke ontwikkelingen Gerelateerde taakvelden: 3.2, 8.2 en 8.3
Wat mag het kosten Omschrijving
Primitieve begroting
Begroting ná wijziging
2026
2026
Voorgestelde wijzigingen voorjaarsnota 2026
Begroting na verwerking voorjaarsnota 2026
Baten Lasten
5.116.484 6.884.490
5.116.484 7.384.490
3.605.116 4.417.270
8.721.600 11.801.760
Subtotaal Programma 2.5
-1.768.006
-2.268.006
-812.154
-3.080.160
Onttrekking aan reserves (Baten)
29.139
29.139
29.139
Toevoeging aan reserves (Lasten)
10.519
10.519
10.519
Subtotaal mutaties reserves
18.620
18.620
18.620
-1.749.386
-2.249.386
Geraamd resultaat programma 2.5
Voorjaarsnota 2026 Gemeente Veendam
-812.154
-3.061.540
23 | Pagina
Voor een toelichting op de voorgestelde wijzigingen verwijzen wij u naar de toelichting op het overzicht van baten en lasten zoals vermeld in hoofdstuk V. Voor een specificatie van de onttrekkingen en toevoegingen aan de reserves verwijzen wij u naar hoofdstuk V, programma 5, onderdeel toevoegingen /onttrekkingen aan reserves.
Voorjaarsnota 2026 Gemeente Veendam
24 | Pagina
Programma 3 - Ruimte voor ondernemers De geografische ligging van Veendam biedt perspectief aan ondernemers. De verdubbeling van de N33 en de herstelde treinverbinding met Groningen biedt economische kansen, zowel voor het kernwinkelgebied in het centrum, voor bedrijventerreinen, als voor toerisme. In dit programma besteden we daarom aandacht aan het versterken van het ondernemersklimaat voor het hoofdwinkelcentrumgebied en de Industriegebieden en de daarmee gepaard gaande werkgelegenheid.
Wat willen we bereiken? Wat gaan we daar voor doen? Ondernemersklimaat: Centrum Wat willen we bereiken? Wij willen het compacte centrumgebied in Veendam met een aantrekkelijk winkelvestigingsklimaat en voor inwoners en bezoekers aantrekkelijke entourage behouden en versterken. We willen een sterke en duurzame winkelstructuur met een zo compleet mogelijk aanbod voor zo veel mogelijk inwoners op loop- en fietsafstand (laagdrempelig, comfort en beperking onnodige automobiliteit). We willen een gezond ondernemersklimaat scheppen, waarin marktpartijen kunnen en willen investeren (ontwikkelingsgericht met ruimte voor kwaliteit en innovatie). Het rijke cultureel erfgoed (waaronder scheepvaart en industrieel erfgoed) van Veendam en de Veenkoloniën is een inspiratiebron voor verdere ontwikkeling van recreatie en toerisme. Ontwikkelingen 2026 Het beleid, gericht op transformatie naar een sterker kernwinkelgebied met meer ruimte voor wonen wordt voortgezet. Dit is in lijn met de uitdaging uit de centrumvisie om te transformeren van 'place to buy' naar 'place to be'. Onderdeel hiervan is de ontwikkeling van de zone Kerkstraat – Julianapark. Vervallen panden zijn inmiddels gesloopt. Dit biedt, in combinatie met wonen, ruimte voor winkels in de Kerkstraat-midden met een compactere maatvoering.
De landelijke ontwikkeling van retail in kernen laat zien dat dit bijdraagt aan een levendiger straatbeeld en minder leegstand. Ook in 2026 ondersteunen we de BIZ Centrum Veendam in haar activiteiten. Onderzoek naar parkeren en de ontwikkeling van een passende parkeerrichtlijn moet leiden tot een verbetering van parkeren in het centrum. Ondernemersklimaat: Industrie Wat willen we bereiken? De aanwezigheid van Groningen Railport en de verbeterde infrastructuur, zoals de N33, maakt het aantrekkelijk voor bedrijven om zich te vestigen op de Veendammer bedrijventerreinen. Die worden in samenwerking met het bedrijfsleven en andere partners beheerd.
Voorjaarsnota 2026 Gemeente Veendam
25 | Pagina
Ontwikkelingen 2026 Er zijn meerdere initiatieven ontvangen van nieuwe bedrijven, die zich willen vestigen in onze gemeente dan wel inmiddels gevestigd zijn in onze gemeente. De planvorming voor de ontwikkeling van het nieuwe bedrijventerrein Dallen III wordt voortgezet. Medio dit jaar verwachten we de aanvraag voor de omgevingsvergunning. We onderzoeken de mogelijkheid om kleine bedrijfskavels voor doorgroeiende bedrijven te ontwikkelen. Werkgelegenheid/Bedrijfsinvesteringen Wat willen we bereiken? Het economisch beleid van de gemeente richt zich op het behoud en de bevordering van werkgelegenheid. Onze inzet is gericht op behoud versterking en uitbreiding van de bestaande werkgelegenheid in onze gemeente. Ontwikkelingen 2026 De verkoop van kavels op Dallen II leidt tot de komst van nieuwe bedrijven en uitbreiding van bestaande bedrijven en een stijging van de werkgelegenheid in de gemeente. Gerelateerde taakvelden: 3.1 en 3.3
Wat mag het kosten Omschrijving
Primitieve begroting
Begroting ná wijziging
2026
2026
Voorgestelde wijzigingen voorjaarsnota 2026
Begroting na verwerking voorjaarsnota 2026
Baten Lasten
195.646 495.399
195.646 495.399
185.177
195.646 680.576
Subtotaal Programma 3.0
-299.753
-299.753
-185.177
-484.930
Onttrekking aan reserves (Baten)
-
-
-
-
Toevoeging aan reserves (Lasten)
-
-
-
-
Subtotaal mutaties reserves
-
-
-
-
-299.753
-299.753
-185.177
-484.930
Geraamd resultaat programma 3.0
Voor een toelichting op de voorgestelde wijzigingen verwijzen wij u naar de toelichting op het overzicht van baten en lasten zoals vermeld in hoofdstuk V. Voor een specificatie van de onttrekkingen en toevoegingen aan de reserves verwijzen wij u naar hoofdstuk V, programma 5, onderdeel toevoegingen /onttrekkingen aan reserves.
Voorjaarsnota 2026 Gemeente Veendam
26 | Pagina
Programma 4 - Leefbaar, duurzaam, hoge kwaliteit Onder dit programma vallen de sub programma’s 4.1 ‘Kwaliteit voor de fysieke omgeving’ en 4.2 ‘Kwaliteit door participatie’.
Subprogramma 4.1 - Kwaliteit voor de fysieke omgeving Binnen sub programma 4.1 zijn drie deel programma’s opgenomen: 4.1.1 Ruimtelijk gebruik, infrastructuur en beheer en onderhoud. 4.1.2 Milieu en duurzaamheid. 4.1.3 Toezicht en handhaving.
Deelprogramma 4.1.1 - Ruimtegebruik, infrastructuur, beheer & onderhoud De kwaliteit van de fysieke omgeving levert een belangrijke bijdrage aan de leefbaarheid van de samenleving. Daarom wil Veendam een hoog kwaliteitsniveau van die fysieke omgeving, zoals de kwaliteit van: • Het ruimtegebruik op het grondgebied van Veendam en de overgangen naar de buurgemeenten. • Architectuur en materiaalgebruik van gebouwen en inrichtingen. • Inrichting en materiaalgebruik van de openbare ruimte en kwantiteit van het groen en water. • Infrastructuur (boven en ondergronds). • Beheer en onderhoud van openbare ruimte (groen, rood, grijs, blauw), ‘schoon, heel en veilig’. Kwaliteit gaat ook over veiligheid. Bij het ontwerpen van (openbare) ruimte en bouwwerken wordt vanaf het prille begin rekening gehouden met veiligheid (proactief en preventie). Ook bij beheer en onderhoud en ‘toezicht en handhaving’ speelt naast de technische en de beeldkwaliteit, ook het veiligheidsaspect een rol.
Wat willen we bereiken? Wat gaan we daar voor doen? Bereikbaar en veilig Wat willen we bereiken? Een bereikbaar en veilig Veendam. Ontwikkelingen 2026 In 2026 wordt verdere uitvoering gegeven aan het Mobiliteitsplan Veendam 2022–2030, met een duidelijke focus op het verbeteren van de verkeersveiligheid en het versterken van duurzame mobiliteit. Diverse maatregelen uit het uitvoeringsprogramma zijn in voorbereiding of in uitvoering.
Voorjaarsnota 2026 Gemeente Veendam
27 | Pagina
In het kader van verkeersveiligheid wordt in 2026 ingezet op de verbetering van de verkeerssituatie op de Oeverloper. Deze locatie wordt aangepakt om de verkeersveiligheid te verhogen, en de snelheid terug te brengen. De herinrichting van de Jakob Bruggemalaan Oost wordt in 2026 uitgevoerd. Deze weg wordt gereconstrueerd tot een gebiedsontsluitingsweg met een maximumsnelheid van 30 km/uur (GOW30), waarmee een belangrijke stap wordt gezet in de verdere uitrol van het 30 km/uur-netwerk binnen de gemeente. Aanvullend wordt in 2026 de woonwijk “Zeestratenwijk” aangewezen en ingericht als 30 km/uurzone. Met deze maatregel wordt de verkeersveiligheid in de wijk vergroot en wordt aangesloten bij het gemeentelijke beleid om woonstraten veilig in te richten. Er wordt in 2026 gestart met de reconstructie van de Langeleegte, op het gedeelte tussen het Buitenwoelhof en de Korteleegte. Door het aanbrengen van snelheidsremmende maatregelen draagt dit bij aan het verbeteren van de verkeersveiligheid en de leefbaarheid langs deze route. Ook wordt in 2026 gestart met de uitvoering van de regionale hoofdfietsroute Veendam– Muntendam via. Hiermee wordt het fietsnetwerk verder versterkt en wordt een veilig en aantrekkelijk alternatief voor de auto geboden. Voor de verkeersonderzoeken Veendam-Noord en Veendam-Zuid ligt inmiddels een conceptrapport gereed.
Deze onderzoeken moeten nog worden doorgerekend op effectiviteit met behulp van een nieuw verkeersmodel. Na de oplevering worden de resultaten aangeboden ter besluitvorming. Het opstellen van de nieuwe parkeerrichtlijn met bijbehorende gemeentelijke parkeernormen wordt afgerond rond de zomer van 2026. De voorbereiding van de spoorverbinding Nedersaksenlijn – waarbinnen het traject Veendam– Stadskanaal is opgenomen – vordert snel. Het project bevindt zich momenteel in de fase van de MIRT-verkenning. Het openbaar busvervoer laat ook in 2026 een stijgende lijn zien in het gebruik. De ontwikkeling van een plan voor een kleinschalige OV-hub in Wildervank wordt meegenomen in de planontwikkeling voor bedrijventerrein Dallen III. Daarnaast zullen wij in 2026 bij de Provincie Groningen een subsidie aanvragen voor het toegankelijker maken van bushaltes. Met deze provinciale subsidie kunnen naar verwachting zes bushaltes worden aangepast. Hiermee wordt de toegankelijkheid en inclusiviteit van het openbaar busvervoer verder verbeterd. Ruimtelijke ontwikkelingen Wat willen we bereiken? Bij ruimtelijke ontwikkelingen gaat specifieke aandacht uit naar: Kerkstraat-West, Lloyds-terras en het Leer- en Sport-Park (LSP). De kwaliteit van de publieke ruimte bepaalt voor een groot deel de leefbaarheid van onze gemeente.
Een aantrekkelijke publieke ruimte is bovendien een belangrijke vestigingsplaatsfactor voor (nieuwe) inwoners, bedrijven en instellingen, toeristen en recreanten. We willen daarom onder andere een kwalitatief hoogwaardig centrum realiseren en de recreatiemogelijkheden voor de recreatievaart verbeteren.
Voorjaarsnota 2026 Gemeente Veendam
28 | Pagina
Ontwikkelingen 2026 Medio 2026 wordt een start gemaakt met de herinrichting van het Julianapark. Gekoppeld hieraan volgt een participatietraject. Er vindt een onderzoek plaats naar de ruimtelijke en infrastructurele effecten voor het gebied rondom de Nedersaksenlijn. Er wordt gestart met planvorming van Dallen III (industriegebied) en Somertuin (woongebied). Omgevingsbeleid en Omgevingswet Wat willen we bereiken? Ruimtelijke kaders welke voldoen aan de uitgangspunten van de omgevingswet. Ontwikkelingen 2026 Voor het deelgebied Centrum is een volgende wijziging van het omgevingsplan in voorbereiding. Dit als volgende stap in het omzetten van onze bestemmingsplannen naar een gemeente dekkend omgevingsplan. Recreatieve en toeristische voorzieningen Wat willen we bereiken? Bevorderen van toerisme en recreatie. Ontwikkelingen 2026 Er wordt geïnventariseerd welke toeristische bestemmingen in het Drents-Groningse Veenkoloniale gebied op de kaart moeten worden opgenomen. Daarnaast wordt gezocht naar een passende verschijningsvorm. Verder worden de kosten die met de uitvoering gemoeid zijn nu in kaart gebracht. Onze marketingorganisatie ontwikkelt een nieuwe campagne met de titel ‘Ontdek wat je hebt’. De doelgroep van deze campagne bestaat uit inwoners van Veendam en de regio Noord-Nederland.
Veendam zal in de campagne worden meegenomen als aparte bestemming met de nadruk op bewegen, actief en recreatief. Het ontwikkelprogramma ‘Ruimte voor vrije tijd’ is opgeleverd en op basis daarvan worden de eerste stappen gezet voor de verdere uitwerking. Veendam heeft een plan ingediend voor middelen voor een oriëntatiefase voor het gebied Borgerswold. Beheer en onderhoud van openbare ruimte en infrastructuur Wat willen we bereiken? Een schoon, heel en veilige openbare ruimte conform de vastgestelde onderhoudsniveaus. Het omvat de aanleg, het beheer en het onderhoud van alle gemeentelijke verharding, technische kunstwerken, recreatievoorzieningen, stedelijk groen, begraafplaatsen en openbare verlichting. Tevens omvat het programma het onderhoud van de bewegwijzering, het straatmeubilair, het uitvoeren van maatregelen ten behoeve van de verkeersveiligheid en de gladheidsbestrijding.
Voorjaarsnota 2026 Gemeente Veendam
29 | Pagina
Ontwikkelingen 2026 Op een aantal plaatsen zijn problemen met de riolering geconstateerd. Zo is bij de Jakob Bruggemalaan onverwacht een grotere persleiding aangetroffen en zal vervangen wordenVoor het appartementen gebouw De Draverij loopt een riool. De put voor het complex is in een slechte staat (o.a. als gevolg van een sinkhole). Vervangen van de put op die locatie is niet mogelijk en daardoor zijn we genoodzaakt een 'by pass' aan te leggen. Naar verwachting zullen de werkzaamheden in het najaar (voor de kermis) worden afgerond. Naast het afhandelen van de geconstateerde problemen zal de komende tijd extra reiniging plaatsvinden en zullen inspecties worden uitgevoerd. De inspectiegegevens zullen betrokken worden bij de bepaling welke maatregelen wanneer moeten worden uitgevoerd. De afgelopen winterperiode heeft invloed gehad op het wegdek. De komende tijd gaan we een inspectie van de wegen uitvoeren en bepalen wat nodig is aan onderhoud en herstel van de kunstwerken. In de zomer van 2026 worden de technische installaties van de beweegbare bruggen op het gebied van elektro en hydrauliek geïnspecteerd. Op basis van de inspectiegegevens gaan we een onderhoudsplan opstellen. Er vindt in het kader van flora en fauna een verplicht onderzoek plaats. De uitkomsten hiervan kunnen van invloed zijn op de wijze waarop beheer en onderhoud plaatsvindt.
Hierover wordt in het najaar meer duidelijkheid verwacht. Gerelateerde taakvelden: 2.1, 2.3, 2.4, 2.5, 5.7, 7.2 en 7.5
Wat mag het kosten Omschrijving
Primitieve begroting
Begroting ná wijziging
2026
2026
Voorgestelde wijzigingen voorjaarsnota 2026
Begroting na verwerking voorjaarsnota 2026
Baten Lasten
2.871.887 9.887.222
2.871.887 9.887.222
24.542 980.369
2.896.429 10.867.591
Subtotaal Programma 4.1.1
-7.015.335
-7.015.335
-955.827
-7.971.162
Onttrekking aan reserves (Baten)
540.806
540.806
Toevoeging aan reserves (Lasten)
64.096
64.096
1.200.000
1.264.096
Subtotaal mutaties reserves
476.710
476.710
-1.200.000
-723.290
Geraamd resultaat programma 4.1.1
-6.538.625
-6.538.625
-2.155.827
-8.694.452
540.806
Voor een toelichting op de voorgestelde wijzigingen verwijzen wij u naar de toelichting op het overzicht van baten en lasten zoals vermeld in hoofdstuk V.
Voorjaarsnota 2026 Gemeente Veendam
30 | Pagina
Voor een specificatie van de onttrekkingen en toevoegingen aan de reserves verwijzen wij u naar hoofdstuk V, programma 5, onderdeel toevoegingen /onttrekkingen aan reserves.
Deelprogramma 4.1.2 - Milieu en duurzaamheid Dit deelprogramma betreft alle zaken die betrekking hebben op afvalverwerking en milieubeheer.
Wat willen we bereiken? Wat gaan we daar voor doen? Afvalverwerking Wat willen we bereiken? Duurzame ontwikkelingen zijn ontwikkelingen die toekomstgericht bijdragen aan een schone en mooie omgeving. Dat vraagt om keuzes in de stapsgewijze overgang naar schone(re) en duurzame energie die we ook in ruimtelijke zin mogelijk willen maken. Het stimuleren van het scheiden van huishoudelijk afvalstoffen tegen zo laag mogelijke kosten met een zo’n groot mogelijk serviceniveau voor de burgers. Ontwikkelingen 2026 Er zijn geen relevante ontwikkelingen. (Leef) Milieu Wat willen we bereiken? Milieuveiligheid bij met name risicovolle bedrijven, bescherming van mens, flora, fauna, bodem, lucht, water en voorkoming van milieucriminaliteit. Stapsgewijze overgang naar schone(re) en duurzame energie. Ontwikkelingen 2026 We gaan nader onderzoek doen naar de haalbaarheid van een warmtenet. Naar verwachting wordt dit eind 2026 gestart. Op twee locaties (Accres, Dalweg) vinden ontwikkelingen plaats voor een batterijopslag. Energieloket Wat willen we bereiken? Het bevorderen van duurzame energie en een bijdrage aan de energietransitie. Ontwikkelingen 2026 Begin 2026 hebben wij het Warmteprogramma 2026-2035 vastgesteld, inclusief een Uitvoeringskaart voor de periode 2026-2030. a. Er wordt o.a. een procesbegeleider verduurzaming buurthuizen en sportgebouwen ingezet. b.
Bedrijven worden ondersteund bij verduurzaming door de inzet van Groningen Werkt Slim.
Voorjaarsnota 2026 Gemeente Veendam
31 | Pagina
c. In de wijken Sorghvliet en Wildervank wordt gestart met het opstellen van een wijkuitvoeringsplan. De Isolatieaanpak van maatregel 29 Nij Begun wordt vanaf augustus 2026 opengesteld voor alle postcodegebieden. Met deze subsidies worden woningeigenaren zo veel mogelijk ondersteund met isolatie en verduurzaming van hun woning. We werken aan een plan om bedreigde diersoorten in gebouwen en woningen te beschermen. Bijvoorbeeld om inwoners te ondersteunen bij het treffen van isolatiemaatregelen. Mijnbouw Wat willen we bereiken? We volgen de ontwikkelingen kritisch vanuit het perspectief van onze inwoners en staan ze hierin terzijde. Hun belang moet voorop worden gesteld bij de afhandeling van schademeldingen door mijnbouw. Ontwikkelingen 2026 Er is een start gemaakt met het gebiedsproces Toekomstvisie Zuidwending. In dit proces trekken we samen op met onze inwoners, de gemeente Pekela, de provincie Groningen en het Rijk. Het moet leiden tot een gebiedsvisie en programma met financiering en fasering. De visie zal opgenomen worden in de ruimtelijke plannen van gemeente, provincie en Rijk. Gerelateerde taakvelden: 7.3 en 7.4
Wat mag het kosten? Omschrijving
Primitieve begroting
Begroting ná wijziging
2026
2026
Baten Lasten
Voorgestelde wijzigingen voorjaarsnota 2026
Begroting na verwerking voorjaarsnota 2026
5.497.745 5.532.809
5.497.745 5.532.809
144.589 -74.950
5.642.334 5.457.859
-35.064
-35.064
219.539
184.475
Onttrekking aan reserves (Baten)
-
-
-
-
Toevoeging aan reserves (Lasten)
-
-
-
-
Subtotaal mutaties reserves
-
-
-
-
Geraamd resultaat programma 4.1.2
-35.064
-35.064
219.539
184.475
Subtotaal Programma 4.1.3
Voor een toelichting op de voorgestelde wijzigingen verwijzen wij u naar de toelichting op het overzicht van baten en lasten zoals vermeld in hoofdstuk V. Voor een specificatie van de onttrekkingen en toevoegingen aan de reserves verwijzen wij u naar hoofdstuk V, programma 5, onderdeel toevoegingen /onttrekkingen aan reserves.
Voorjaarsnota 2026 Gemeente Veendam
32 | Pagina
Deelprogramma 4.1.3 - Toezicht en handhaving Onder het deelprogramma toezicht en handhaving valt enerzijds het beschikbaar stellen van in gezamenlijkheid (de GR Veiligheidsregio Groningen) bepaalde middelen ten behoeve van crisisbeheer, brandveiligheid, rampenbestrijding en andere vormen van brandweerzorg. Aan de andere kant is er sprake van middelen en andere randvoorwaarden (beleid en uitvoeringsregels) welke de ‘eigen’ openbare orde en veiligheid betreffen en waarbij verbonden partijen of ketenpartners samen met de gemeente integraal optrekken. De rol van de burgemeester als bestuursorgaan met eigen bevoegdheden en verantwoordelijkheden, is hierin vooral die van regisseur en aanjager, maar ook in zekere interventies eigenstandig. Namens de burgemeester is het team Openbare Orde en Veiligheid (team OOV) praktiserend. Vooral in het tot stand brengen van een meer en sterkere verbinding tussen de domeinen zorg en veiligheid is dit team een belangrijke schakel. De sociale veiligheid of de leefbaarheid in de gemeente wordt daarmee gediend.
Wat willen we bereiken? Wat gaan we daar voor doen? Veiligheidsregio: Brandweerzorg & Crisisbeheersing Wat willen we bereiken? • Voorkomen van ernstige gebeurtenissen en de schadelijke gevolgen beperken (preventie en preparatie. • Borgen van brandweerzorg en crisisbeheersing. • Zelfredzaamheid van onze inwoners vergroten. • Samenwerking in een breder netwerk, zoals met zorginstellingen en bedrijven. • Solide brandweerzorg en professionele voorbereiding op rampenbestrijding en crisisbeheersing. • De brandweer adviseert bij ruimtelijke plannen en stedelijke ontwikkelingen over brandveiligheid. • De brandweer adviseert bij vergunningverlening en zorgt voor toezicht bij risicovolle bedrijven. Ontwikkelingen 2026 Om goed voorbereid te zijn en te blijven voor crisis en rampen wordt er vaker en frequenter geoefend voor medewerkers in de crisisbeheersing. Er wordt geprioriteerde aandacht gegeven aan de thema's weerbaarheid en zelfredzaamheid voor onze inwoners. In het kader van preventie maken we middels voorlichtingscampagnes en controles door BOA's op aanwezigheid van brandmelders in woningen, onze inwoners bewust van het voorkomen van brand in woning of bedrijf.
Toezicht en handhaving Openbare Orde en Veiligheid Wat willen we bereiken? Op het gebied van de Openbare orde en veiligheid (OOV) gaat het om het bereiken of in stand houden van een zeker niveau of mate van veiligheid en leefbaarheid. Begrippen als overlast en ordeverstoring duiden hierin de ongewenste situatie aan waarin de gemeente - en bestuurlijk gezien de burgemeester- vooral een regisserende en coördinerende rol heeft om te komen tot een situatie van rust en beheersing.
Voorjaarsnota 2026 Gemeente Veendam
33 | Pagina
Daarbij willen we integraal werken aan de bestrijding van allerlei vormen van ondermijning en willen we de verbinding tussen zorg en veiligheid zoals die is gelegd verder verstevigen en verbreden. Op basis van een Integraal Veiligheidsbeleidsplan willen we daarin keuzes maken en prioriteiten stellen. Samen met partners werken we in de bestrijding van onveilige situaties aan structurele oplossingen waaronder ook aan het voorkomen van deze situaties in de toekomst (preventie). Ontwikkelingen 2026 Het uitvoeringsplan Integrale Veiligheid 2026 is, op basis van het Integraal Veiligheidsbeleid 20232026, de leidraad voor het realiseren van de in het uitvoeringsplan gestelde doelen en prioriteiten. Voor de periode 2027-2030 wordt een nieuw Integraal Veiligheidsbeleidsplan opgesteld. Op het thema ondermijning wordt in 2026 verder integraal uitvoering gegeven aan de door de gezamenlijke gemeenten vastgestelde prioriteiten. Als onderdeel daarvan is in 2025 de "Groningse norm" op het thema ondermijning tussen alle gemeenten vastgesteld. Aan deze norm is een uitvoeringsplan gekoppeld. Het regionaal interventie team (RIT) wordt inmiddels structureel ingezet, ook in onze gemeente. Regionaal wordt er meer ingezet op bewustwording en weerbaarheid. In eigen organisatie is dit jaar extra aandacht voor bewustwordingssessies in het herkennen van ondermijning.
Het Gemeentelijk Signalenoverleg (GSO) vindt iedere zes weken plaats en wordt verder geoptimaliseerd. Het gemeentelijk toezicht op het gebied van openbare orde en veiligheid richt zich de komende periode naast een zeer breed pakket aan reguliere taken (dagelijks afhandelen van meldingen, controles op geprioriteerde locaties, etc) op de controle (vergunningen veiligheid) tijdens evenementen, controle/voorlichting brandveiligheid, controle op overlastlocaties van jeugd en aanwezigheid brandmelders in woningen. Daarnaast vindt inzet plaats op controle en handhaving in het Borgerswold, het Langebosschemeer en het LSP. Toezicht en handhaving (Wabo) Wat willen we bereiken? Een samenleving waarin de gestelde normen voor een adequaat niveau van veiligheid en leefbaarheid worden nageleefd. Het beheersen van risico's voor de samenleving staat centraal. De inwoners van Veendam moeten erop kunnen vertrouwen dat de gemeente zicht heeft op deze risico’s en die zo goed mogelijk onder controle heeft. Voorwaarde van een adequate bescherming van de leefomgeving is het voldoen aan de landelijk vastgestelde kwaliteitscriteria, gericht op het monitoren van het kwaliteitsniveau van de werkzaamheden. Toezicht en handhaving is gericht op: • Preventie: het voorkomen van situaties waarin de gestelde normen worden overtreden. • Consequente en duidelijke aanpak bij het niet naleven van regels.