44-09 Nieuwsbrief Groninger Energieaanpak 2025
Tekst van het document
05-11-2025, 12:37
Nieuwsbrief Groninger Energieaanpak 2025
Bekijk de webversie
NIEUWSBRIEF Najaar 2025
Voorwoord Johan Baltes De vorige nieuwsbrief opende ik met een winstwaarschuwing. Er was gerede twijfel ontstaan of we ons RES-bod in 2030 zouden halen. Deze twijfel was voornamelijk ingegeven door de problemen met netcongestie, vertragingen bij het verstrekken van vergunningen en steeds verslechterende business-cases. Reden om de voortgang gedetailleerd en op projectniveau te monitoren. Daarbij is kritisch gekeken naar de vergunningtrajecten en eventuele aansluitproblemen door netcongestie. Na beoordeling, en met de kennis van nu, is de prognose dat we het RES-bod van 5.7 Twh toch kunnen halen. Dat is enigszins geruststellend maar zeker geen reden om vergenoegd achterover te leunen. We moeten de vinger nauwlettend aan de pols houden. De energietransitie in de provincie Groningen gaat natuurlijk door. Wel wordt meer en meer duidelijk dat intensief samenwerken noodzakelijk is om te komen tot een integraal energiesysteem richting 2050. Een weg die wij met de Groninger Energieaanpak al zijn ingeslagen en die nu ook navolging vindt op landelijk niveau. Binnen de zogenoemde Interbestuurlijke samenwerkingsagenda (ISA) werken Rijk, provincies, gemeenten, waterschappen en netbeheerders aan een hernieuwde interbestuurlijke samenwerking. Deze samenwerking heeft als doel om energie, ruimte, economie, en maatschappelijke vraagstukken meer te verbinden.
We houden deze ontwikkelingen nauwlettend in de gaten en dragen als Groninger Energieaanpak actief bij. De landelijke verkiezingen zijn net geweest. Dat zorgt voor spannende tijden. Welke coalitie zal hieruit ontstaan en welke keuzes gaan deze nieuwe beleidsmakers maken. Temeer omdat al snel, in maart 2026, de gemeentelijke verkiezingen zijn. In 2027 gevolgd door de provinciale verkiezingen en in het verlengde daarvan de Eerste Kamer. Met u ben ik benieuwd wat dit gaat betekenen voor onze energietransitie. Terug naar het hier en nu. In deze nieuwsbrief vindt u weer een scala aan mooie onderwerpen over onze Groninger Energieaanpak. Ik wens u veel leesplezier! Johan Baltes Voorzitter Groninger Energietafel en Energyboard
Flexteam Warmtetransitie van start file:///X:/Downloads/Nieuwsbrief Groninger Energieaanpak 2025.html
1/5
05-11-2025, 12:37
Nieuwsbrief Groninger Energieaanpak 2025
Alle gemeenten staan voor de opgave om de warmtetransitie te realiseren. Dat vraagt nogal wat. Gemeenten moeten bedenken wat de juiste warmteoplossing voor hun inwoners is. Denk aan het aanleggen van warmtenetten of het oprichten van een warmtebedrijf. Maar ook bij individuele oplossing kunnen inwoners ondersteuning van de gemeente nodig hebben. Veel gemeenten hebben moeite om de hiervoor benodigde inzet en specialistische kennis beschikbaar te maken. Daarom besloten de Groninger gemeenten en de provincie in mei 2025 hun krachten te bundelen en gezamenlijk een Flexteam Warmtetransitie te vormen. Voordelen Een van de grote voordelen van het flexteam is dat de adviseurs de opgedane kennis en ervaring meenemen van de ene naar de andere gemeente. Hierdoor hoeven gemeenten niet alles zelf opnieuw te bedenken. En zo leren ze van elkaar. Het flexteam heeft straks een goed overzicht van alle ontwikkelingen op het gebied van de warmtetransitie. Dit maakt het mogelijk om als gemeenten meer samen te werken. Bijvoorbeeld als oplossingen over gemeentegrenzen heen gaan. Ondersteuning beleidsambtenaren en specialistische kennis Het team bestaat uit drie adviseurs; zij stellen zich hieronder voor. In september is het team van start gegaan. Sterker nog, de adviseurs voeren inmiddels al opdrachten uit bij gemeenten.
Verder is in beeld gebracht welke specialistische kennis gemeenten nodig hebben. Voor zover het team deze kennis niet zelf heeft, wordt deze gezamenlijk ingekocht. Alle gemeenten kunnen er daardoor gebruik van maken. Nieuwe opdrachten Het team verwacht de eerste opdrachten voor het eind van het jaar af te ronden. Hierdoor is er per 1 januari 2026 weer ruimte om met nieuwe te starten. Gemeenten die opdrachten bij het flexteam willen neerleggen kunnen hiervoor het opdrachtformulier invullen. Dit is een bijlage bij de Samenwerkingsovereenkomst. Liever eerst een gesprek over de mogelijkheden? Neem dan contact op met de regiocoördinator warmte (Alexandra Das) op regiocoordinatorwarmte@provinciegroningen.n
Jesse Mollema Hoi! Ik ben Jesse Mollema, 26 jaar oud. Ik heb een achtergrond in bestuurskunde. Tijdens mijn studie heb ik me vooral beziggehouden met klimaat- en energievraagstukken. Ik heb mijn bachelor Bestuurskunde en master Management van de Publieke Sector gedaan aan de Universiteit Leiden, en daarnaast een minor Georesources for the Future gevolgd aan de TU Delft. Op dit moment ben ik voorzitter van JongRES in Friesland. Met JongRES zorgen we ervoor dat jongeren kunnen meedenken en meepraten over de energietransitie vanuit hun eigen regio. Ik heb veel zin om aan de slag te gaan en om samen te werken aan een duurzame toekomst! Raphaël Litaay Hallo! Mijn naam is Raphaël Litaay, 38 jaar en kom uit Groningen. Ik heb een sociologische achtergrond. Hiervoor heb ik het tweejarig Wijkmakers en Vonk traineeship afgerond. Tijdens dit traineeship heb ik theoretische vakkennis en werkervaring opgedaan op het gebied van wijkvernieuwing en duurzaamheid bij drie verschillende organisaties: energiecoöperatie Grunneger Power, de gemeente Groningen en woningcorporatie Lefier. Ik heb, onder andere, mogen bijdragen aan de ontwikkeling en vormgeving van een participatieaanpak, heb meegedraaid als bewonersparticipant bij bewonersbijeenkomsten, inloopspreekuren en huis-aan-huisaanpakken en ik heb als junior projectleider mogen werken aan een wijkaanpak Isolatie in Paddepoel.
Ik houd van zowel beleid- als uitvoeringstaken en ga graag met positieve energie aan de slag met verschillende soorten warmtevraagstukken! Kim Beschstein Hoi, mijn naam is Kim Bechstein, 27 jaar oud. Na mijn Bachelor Communicatie heb ik de interdisciplinaire Master Energy for Society bij Entrance hier in Groningen gedaan. Tijdens deze master heb ik gewerkt aan projecten rondom energiecoöperaties, energyhubs en mobiliteitssystemen op gemeentelijk niveau. Mijn kracht ligt in het verbinden van communicatie en maatschappelijke thema’s met de brede aspecten file:///X:/Downloads/Nieuwsbrief Groninger Energieaanpak 2025.html
2/5
05-11-2025, 12:37
Nieuwsbrief Groninger Energieaanpak 2025
van de energietransitie. Ik geloof dat communicatie niet alleen draait om het overbrengen van een boodschap, maar juist om het creëren van verandering en het maken van positieve impact. Ik zet me graag in voor de sociale en menselijke kant van de warmtetransitie en kijk ernaar uit om samen te werken aan een eerlijke en duurzame toekomst!
Mooie stappen gezet, nu een tandje extra Greetje Bronsema over zeven jaar energieaanpak Strategisch adviseur Greetje Bronsema van Enexis was vanaf het begin betrokken bij de Groninger Energieaanpak (toen nog RES Groningen). Sinds 1 oktober zit ze als manager Projecten en Engineering volop in de energietransitie. Ze werkt met haar afdeling de komende jaren aan de bouw en uitbreiding van hoogspanningsstations in Groningen, Drenthe en Overijssel. Hiermee eindigt haar rol aan de Groninger Energietafel. Terugkijkend op zeven jaar ziet Greetje dat er na een enigszins afwachtend begin mooie stappen zijn gezet. Ruimte ‘Het heeft even tijd gekost voordat we beseften dat we van elkaar afhankelijk zijn’, vertelt ze. ‘Maar gaandeweg liep alles meer gestroomlijnd en verstonden partijen elkaar beter. Hierdoor konden we op een goede manier het gesprek voeren over de impact van duurzame ambities. Inmiddels richten we gezamenlijk de blik op 2030 en verder. Het is alleen nu wel zaak om meer in te zetten op ruimtelijke aspecten. Procedures duren lang, terwijl netuitbreiding echt noodzakelijk is. Daarom kan je beter vanaf het begin hieraan aandacht besteden en de omgeving goed meenemen. Als je dan eenmaal tot een duurzame keuze besloten hebt, kun je sneller overgaan op de realisatie. De omgevingswet biedt daarvoor handvatten, maar er moet alleen wel een tandje bij.
Zodat het net de autonome groei kan faciliteren. Bewustwording Ook belangrijk volgens Greetje, is het vergroten van het bewustzijn bij inwoners en bedrijven over het energiesysteem. ‘We zijn druk aan het uitbreiden maar ons elektriciteitsnetwerk is jaren geleden aangelegd, gebaseerd op de behoefte van die tijd. Inmiddels hebben we het net deels verzwaard, maar nog niet overal voldoende. Dat maakt het voorlopig kwetsbaar. We zouden ons thuis en op het werk bewust moeten zijn van wat de gevolgen zijn van ons gedrag. Dus wassen als de zon schijnt en niet meteen bij thuiskomst alles aanzetten en ook nog eens de auto aan de lader. Maar meer systemisch met ons energienetwerk omgaan. Het systeem van de toekomst is hierbij gebaat.’ Uiteraard blijft Enexis betrokken bij de Groninger Energieaanpak. Op 1 oktober jl. heeft Roy Postma de rol van Greetje overgenomen.
Kort nieuws Platform DIVIT voor verduurzaming industrie
file:///X:/Downloads/Nieuwsbrief Groninger Energieaanpak 2025.html
3/5
05-11-2025, 12:37
Nieuwsbrief Groninger Energieaanpak 2025
Industriële bedrijven in Groningen zijn volop bezig met verduurzaming. Vooral de overgang van fossiele naar hernieuwbare energie vraagt om snelle uitbreiding van de energie-infrastructuur. Tijdige beschikbaarheid van netcapaciteit voor de diverse energiedragers is daarbij cruciaal. Met DIVIT hebben overheden, ondernemers en netbeheerders nu een platform voor samenwerking en afstemming van vraag en aanbod. Lees verder
Eerste fase gebiedsgerichte aanpak pMIEK 3.0 afgerond De provincie Groningen werkt samen met gemeenten en netbeheerders aan een gebiedsgerichte aanpak om toekomstige knelpunten in het energiesysteem te voorkomen. Dit initiatief is onderdeel van het Groninger provinciaal meerjarenprogramma infrastructuur energie en klimaat (pMIEK) 3.0. Het richt zich op het vroegtijdig signaleren van ruimtelijk-economische ontwikkelingen die impact hebben op energievoorziening. Daarmee krijgen we veel eerder een beeld waar toekomstige knelpunten op het energienet dreigen te ontstaan. Hierdoor kunnen overheden, netbeheerders en maatschappelijke stakeholders vervolgens samenwerken aan oplossingen. Deze oplossingen worden gepland en uitgevoerd voordat nieuwe netcongestie optreedt. Lees verder
Ecologische impuls met kwaliteitsbudget Op verzoek van de Tweede Kamer stelde het ministerie geld beschikbaar om de ecologie van zonne- en windparken te versterken. Net als alle RES-regio’s ontvangt Groningen hiervoor eenmalig ruim € 820.000. Daarmee is er per gemeente een budget van zo’n € 67.000. Op 16 oktober stemde de Energyboard in met de gezamenlijke Werkwijze. Gemeenten kunnen hiermee aan de slag om concrete plannen uit te werken. Lees verder
Samenhang en samenwerking aan de Groninger Energietafel (GET): New Energy Coalition: Marieke Abbink – Pellenbarg doet mee Het werkgebied van de New Energy Coalition bestrijkt het gehele Noorden van Nederland. Toch heeft het volgens directeur Marieke Abbink – Pellenbarg van de New Energy Coalition zeker meerwaarde om plaats te nemen aan de Groninger Energietafel. Dat heeft alles te maken met de brede, integrale en regionale aanpak die Groningen kiest en de manier waarop partijen hier samenwerken. Energieprofessionals ‘Ook binnen de New Energy Coalition is samenwerking de kern’, licht Marieke toe. ‘We staan met zijn allen in onze energieregio voor dezelfde opgave. Hoe zorgen we voor een energiesysteem dat een gezonde economie en brede welvaart mogelijk maakt? Ongeveer 100 organisaties vanuit overheid, bedrijfsleven en onderwijs hebben zich hiervoor verenigd in de New Energy Coalition. Als coalitie ligt onze focus daarbij op concrete projecten, netwerkvorming, kennis, innovatie en onderwijs. Hoe leiden we bijvoorbeeld de professionals op die we nodig hebben voor de energietransitie? Hiervoor zijn we projecten gestart met MBO, HBO en Universiteit.’ Industrie Aan de Groninger Energietafel (GET) worden vraagstukken in samenhang besproken. Belangrijk volgens Marieke. ‘Want de energietransitie vraagt om een integrale aanpak’, stelt ze.
‘Daarvoor moeten we naar het gehele energiesysteem kijken. Wij doen dat concreet in een project voor het industriecluster in OostGroningen. Hier zijn naast elektriciteit ook andere energiebronnen nodig. Wat betekent dat voor het energiesysteem? Hiervoor hebben we inmiddels een voorstudie afgerond die kijkt naar de toepassing van file:///X:/Downloads/Nieuwsbrief Groninger Energieaanpak 2025.html
4/5
05-11-2025, 12:37
Nieuwsbrief Groninger Energieaanpak 2025
waterstof. Het is goed om de uitkomsten en ervaringen hiermee aan de energietafel te delen.’ Het is goed om de uitkomsten en ervaringen hiermee aan de GET te delen.’ Nieuwe input Voor de New Energy Coalition is de GET een plek om nieuwe input op te doen en op de hoogte te blijven van ontwikkelingen. ‘En het is waardevol voor de onderlinge contacten’, benadrukt Marieke. ‘Je merkt dat partijen steeds meer naar elkaar toegroeien en beseffen dat we niet zonder elkaar kunnen.
Ga naar de website van de Groninger Energieaanpak In de Groninger Energieaanpak werken overheden, energiesector en bedrijven samen aan de energietransitie. Het gaat daarbij om duurzame opwek via de Regionale Energiestrategie, warmtetransitie, duurzame industrie en het nieuwe toekomstbestendige energiesysteem. Wilt u op de hoogte blijven van de ontwikkelingen rond de Groninger Energieaanpak? Meld u dan aan voor de nieuwsbrief via communicatie@resgroningen.nl
Deze e-mail is verstuurd aan arien.swart@veendam.nl. • Als u geen nieuwsbrief meer wilt ontvangen, kunt u zich hier afmelden. • Voor een goede ontvangst voegt u communicatie@resgroningen.nl toe aan uw adresboek.
file:///X:/Downloads/Nieuwsbrief Groninger Energieaanpak 2025.html
5/5