07-01 Raadsvoorstel beheerplan Bruggen

Gemeentebestuur van Veendam Raadsvoorstel - Adviesnota

Nummer: Datum voorstel: Raadsvergadering d.d.: Portefeuillehouder: Team: Onderwerp:

2023R0149 21-12-2023 25-03-2024 Wethouder B. Wierenga Realisatie en Beheer Beleid en Beheer bruggen Veendam; voor de planperiode 2024-2028

Voorstel 1. Akkoord te gaan met het Beleids- en Beheerplan bruggen 2024 - 2028; 2. Een aanvullend krediet, ad € 2.220.000,-, beschikbaar te stellen voor de onderhoudsopgave bruggen in 20242028; 3. De uit het totale krediet ‘Bruggen’ voorvloeiende afschrijvingslasten ten laste te brengen van de nieuw te vormen reserve ‘Technische kunstwerken’; 4. De financiële gevolgen in de Voorjaarsnota 2024 te verwerken.

Inleiding Het beheer van de kapitaalgoederen vindt plan- en beheermatig plaats op basis van een beleidsplan. Een dergelijk document moet op grond van de Verordening financieel beheer, elke vier jaar worden geactualiseerd en worden vastgesteld door de gemeenteraad. In 2016 is een Beheerplan Bruggen vastgesteld. Dit plan had een doorlooptijd tot 2021. In 2022 heeft Ingenieursbureau Westenberg BV een instandhoudingsinspectie van 178 kunstwerken (w.o. 174 bruggen), uitgevoerd. Het doel van de opdracht was: ▪ Het vaststellen van de (technische) staat en het benodigde onderhoud voor de instandhouding van het areaal bruggen, een zgn. instandhoudingsinspectie. ▪ het inzichtelijk maken van de benodigde budgetten voor de inspecties, het onderhoud en vervangingsinvesteringen voor de komende 4, met een doorkijk naar 10 en 20 jaar. ▪ het verwerken van de gegevens in het gemeentelijk beheersysteem Obsurv. ▪ en het inzichtelijk maken van risico’s. De totale kapitaalswaarde van de 178 kunstwerken is ca. 49 miljoen euro. Om de vier jaar wordt een instandhoudingsinspectie voor de bruggen uitgevoerd. De resultaten worden verwerkt in het beheerprogramma Obsurv. Op basis van de verzamelde gegevens wordt een meerjarenonderhouds-programma (MJOP) opgesteld.

De toekomstvisie voor de bruggen wordt als volgt gedefinieerd: “Het duurzaam in stand houden van de bruggen op het gewenste kwaliteitsniveau “basis”, tegen minimale kosten op langere termijn en met behoud van de functie van de voorzieningen”. Hiervan worden de uitgangspunten ‘sober’ en ‘doelmatig’ - als zodanig aan uw raad voorgelegd.

Raadsvoorstel: Beleid en Beheer bruggen Veendam; voor de planperiode 2024-2028 pagina 1

Ingenieursbureau Westenberg heeft op basis van de inspectieresultaten aangegeven dat de conditie van de veendammer bruggen niet onder doet ten opzichte van het landelijke gemiddeld beeld. Op basis van de functionaliteit en veiligheid scoort de gemeente Veendam goed in vergelijking met andere gemeenten.

Beoogd effect

De bruggen in de periode 2024-2028 ‘sober’ en ‘doelmatig’ onderhouden.

Argumenten 1.1 De gemeente heeft een wettelijk verplichting. Als eigenaar en beheerder van de openbare ruimte is de gemeente Veendam op grond van het Burgerlijk wetboek en de Wegenwet aansprakelijk voor schade die ontstaat door gebreken aan die openbare ruimte. Ze heeft de verplichting haar openbare ruimte veilig te onderhouden. Voor bruggen vertaalt die verplichting zich in de zorgplicht om de bouwkundige veiligheid en verkeersveiligheid te waarborgen. Naast de instandhoudingsinspectie vinden ook nog periodiek een RI&E- en NEN-inspecties (bv. veilig werken aan elektrische installaties) plaats. 1.2 De algemene (technische) staat van de bruggen is matig tot redelijk. Uit de inspectieresultaten blijkt dat: a. de beweegbare bruggen in een matig tot redelijke staat verkeren, b. de houten bruggen in een matig tot redelijke staat verkeren, c. de metalen bruggen in een redelijke staat verkeren en d. de betonnen bruggen in een redelijke staat verkeren. e. de functionerende sluis is in een redelijk tot goede staat. ‘Matig’ kan gedefinieerd worden als “sober, eenvoudig, niet overdreven, maar werkend en functionerend”. Met ‘redelijk’ geven we aan dat de brug “aanvaardbaar, acceptabel en naar behorend” werkt. Voor het beheer en onderhoud en vervolgonderzoeken geldt dan ook een sober en doelmatige aanpak.

Dit houdt in dat niet noodzakelijke werkzaamheden niet direct worden uitgevoerd, we het beheer van de bruggen goed op orde hebben en houden en grip hebben op de onderhoudskosten. 1.3 Er hoeven en kunnen geen bruggen verwijderd worden De bruggen verkeren in een matige tot redelijke staat, die een instandhoudingsregime legitimeren. Indien er bruggen zouden worden verwijderd, dan wordt de infrastructuur in onze gemeente behoorlijk aangetast. Het verkeer en daarmee onze bereikbaarheid wordt aangetast en stagneert. Daardoor wordt een zekere mate van schade veroorzaakt. 1.4 We hanteren bepaalde kaders Veel beweegbare bruggen zijn in de jaren 50 tot 70 van de vorige eeuw gebouwd en/of gereconstrueerd. Ze zijn inmiddels aan groot onderhoud of mogelijk vervanging toe. Nieuwbouw is echter duur, tijdrovend en niet circulair. In het voorliggende beheerplan is het beheer gericht op “waarde behoud” met als kernbegrippen ‘sober’ en ‘doelmatig’. De gemeentelijke kunstwerken worden zo lang mogelijk in stand te houden door optimaal beheer en (groot) onderhoud.

Kanttekeningen 1.1 Er is een instandhoudingsinspectie op 174 bruggen (+ 4 objecten) uitgevoerd Bij het onderhouden van bruggen zijn er drie manieren van inspecteren: a. het schouwen, dat periodiek door vakspecialisten wordt uitgevoerd, b. de toestand inspecteren; een periodieke technische inspectie, vergelijkbaar met een keuring, c. de instandhoudingsinspectie.

Raadsvoorstel: Beleid en Beheer bruggen Veendam; voor de planperiode 2024-2028 pagina 2

De instandhoudingsinspectie is de meest ingrijpende inspectie en wordt eens in de vier jaar uitgevoerd. De staat van de brug wordt visueel van top tot teen bekeken. Daarbij wordt een inschatting gemaakt van wat we de komende periode aan risico’s kunnen verwachten, met een doorkijk naar de toekomst, om op de lange termijn het object en zijn functie in stand te houden. Een instandhoudingsinspectie brengt enkel de toestand van de brug in beeld en stelt vast welke maatregelen nodig zijn voor het in standhouden gedurende de levensduur. Dit is naast het regulier onderhoud, ook het klein en groot onderhoud.

Financiën De onderhoudskosten voor de komende jaren bedragen afgerond € 2.720.000,-. Vanuit het lopende krediet resteert nog een bedrag van € 500.000,-, zodat er een aanvullend krediet van € 2.220.000,- benodigd is. Het aanvullend krediet zal worden geactiveerd en in 25 jaar worden afgeschreven. Dit leidt tot een kapitaallast van ca. € 138.750,- vanaf 2028, wanneer het geplande onderhoud zal zijn afgerond. Omdat het onderhoud planmatig gefaseerd zal worden uitgevoerd, zullen de afschrijvingslasten de eerste jaren beperkt blijven en kunnen deze tot en met de nieuwe inspectieronde, welke in 2028 gepland staat, worden gedekt uit de gevormde reserve. De lasten van het bestaande, resterende krediet ad € 500.000,- zijn reeds opgenomen in de meerjarenbegroting 2024. Na de volgende inspectieronde in 2028 zal een actualisatie plaatsvinden en aan u worden voorgelegd waarbij ook de financiële component zal worden betrokken.

Uitvoering Het regulier onderhoud bestaat uit: het schoonmaken van de bruggen, het smeren en inspecteren van de beweegbare delen en de hydraulieke systemen en het verhelpen van electronische gebreken en storingen. De uitvoering vindt plaats in samenwerking tussen onze Buitendienst en specialistische bedrijven. De bevindingen uit de instandhoudingsinspectie worden verwerkt in ons beheerprogramma Obsurv. Binnen het beheerprogramma worden – op basis van prioriteit - selecties gemaakt, met een klein en groot onderhoudskarakter.

Communicatie n.v.t

Bijlagen ~ 1) Rapport Ingenieursbureau Westenberg + bijlagen, ~ 2) Beleids- en Beheerplan bruggen; planperiode 2024-2028, ~ 3) Grafische situering bruggen; tek. 2023-BP-B002.

burgemeester en wethouders van Veendam,

burgemeester,

secretaris,

mr. S.E. Korthuis

A. Castelein

Raadsvoorstel: Beleid en Beheer bruggen Veendam; voor de planperiode 2024-2028 pagina 3

Nummer: 2023R0149 De raad der gemeente Veendam gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders d.d. 21-12-2023

besluit 1. Akkoord te gaan met het Beleids- en Beheerplan bruggen 2024 - 2028; 2. Een aanvullend krediet, ad € 2.220.000,-, beschikbaar te stellen voor de onderhoudssopgave bruggen in 2024-2028; 3. De uit het totale krediet ‘Bruggen’ voorvloeiende afschrijvingslasten ten laste te brengen van de nieuw te vormen reserve ‘Technische kunstwerken’; 4. De financiële gevolgen in de Voorjaarsnota 2024 te verwerken.

Besloten in de openbare vergadering van 25-03-2024

De raad voornoemd,

Voorzitter,

Griffier,

Mr S.E. Korthuis

A.A. Swart

Raadsvoorstel: Beleid en Beheer bruggen Veendam; voor de planperiode 2024-2028 pagina 4