05-13-02 Jaarstukken 2021 Wedeka bedrijven

Jaarstukken 2021

Wedeka Bedrijven Electronicaweg 29 9503 GA Stadskanaal Postbus 194 9500 AD Stadskanaal Telefoon E-mail Internet

0599-692000 info@wedeka.nl www.wedeka.nl 1

JAARSTUKKEN 2021 Inhoud Hoofdstuk 1 Bericht van het dagelijks bestuur Hoofdstuk 2 Programmaverantwoording 2.1

Algemeen

2.2

Sociaal beleid

2.3

Milieubeleid

2.4

Financieel beleid

Hoofdstuk 3 Verplichte paragrafen 3.1

Weerstandsvermogen en risicobeheersing

3.2

Onderhoud kapitaalgoederen

3.3

Financiering

3.4

Verbonden partijen

3.5

Bedrijfsvoering

Hoofdstuk 4 Jaarrekening 4.1

Balans per 31 december

4.2

Overzicht van baten en lasten

4.3

Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling

4.4

Toelichting op de balans

4.5

Toelichting op het overzicht van baten en lasten

4.6

Overige gegevens

4.7

Rijksbijdragen

4.8

Gemeentelijke bijdragen en resultaatbestemming

4.9

Vaste activa

4.10 Overzicht van baten en lasten naar taakvelden 4.11 Normenkader 4.12 Controleverklaring van de onafhankelijke accountant

2

Hoofdstuk 1

Bericht van het dagelijks bestuur

Het jaar 2021 ligt alweer achter ons. Wederom een veelbewogen jaar, waarbij de coronapandemie voor veel mensen het leven en werken ernstig beïnvloedde. Ook bij Wedeka was dat uiteraard het geval. Het is mooi om te zien dat Wedeka ondanks de bijzondere omstandigheden weer uitstekend gepresteerd heeft. Dat zien we in de cijfers, maar ook vooral in alle zaken die ondernomen en gerealiseerd zijn. Dank aan iedere medewerker die daaraan heeft bijgedragen. Maar voor Wedeka was 2021 ook het jaar van het besluit over het ombouwplan. Na veel gesprekken en onderzoeken heeft het Dagelijks Bestuur besloten over te gaan tot ombouw van Wedeka, en daarnaast afspraken gemaakt over de wijze waarop gemeenten en Wedeka nog meer en beter samen kunnen werken. Ik denk dat daarmee de toekomst nog meer geborgd is en laat als voorzitter het bedrijf in rust achter. Op het laatst van het jaar kondigde de directeur aan per 1 februari 2022 te zullen vertrekken. Langs deze weg ook alle dank aan Grietje Kalfsbeek voor haar tomeloze inzet voor Wedeka en alle zaken die zij heeft weten te bereiken met en voor de medewerkers en het bedrijf. Het ga je goed! Hartelijke groet,

17 Januari 2022

Johan Hamster Voorzitter

3

Hoofdstuk 2

Programmaverantwoording

2.1 ALGEMEEN Het bestuur van Wedeka heeft in september 2019 aan de toenmalige directie de opdracht gegeven om een bedrijfsplan voor 10 jaar op te stellen met een financiële onderbouwing. In mei 2020 is de eerste versie van dit bedrijfsplan opgeleverd. De toenmalige financiële analyse liet zien dat, bij ongewijzigd beleid, het meer jaren tekort zou kunnen oplopen naar bijna € 11 miljoen in 2030. Bij maximale inzet van diverse maatregelen zou dit tekort vervolgens kunnen dalen naar ongeveer € 7 miljoen. Dit alles met de kennis van toen en uitgaande van ongewijzigd landelijk beleid en een stabiele economie. De deelnemende gemeenten hebben vervolgens besloten om twee alternatieve scenario’s te laten onderzoeken: de variant van afbouw van Wedeka met uitsluitend uitvoering van de SWtaak en de opheffingsvariant van de GR, waarbij de SW-taak door de afzonderlijke gemeenten zelf zou moeten worden uitgevoerd. Tevens heeft Wedeka op dat moment de opdracht gekregen om verder te werken aan het bedrijfsplan zoals dat in 2020 was beschreven. Op basis van een wegingskader met financiële en maatschappelijke criteria is voor de zomer van 2021 in het DB het besluit genomen te kiezen voor het bedrijfsplan/ombouwscenario van Wedeka.

Dit Ombouwplan voor de toekomst, wordt naar verwachting in maart 2022, na consultatie en informeren van de gemeenteraden, in het Algemeen bestuur van Wedeka vastgesteld en zal daarmee richtinggevend worden voor de toekomst van de GR. Dit plan komt er samengevat op neer dat de komende jaren er zoveel mogelijk kosten bespaard worden door efficiëntere en nuchtere bedrijfsvoering en dat er opbrengsten verhoogd worden door hogere ambities en intensievere samenwerking met gemeenten. Hoe de daadwerkelijke toekomst eruit ziet kan natuurlijk nooit voor een zo lange periode bepaald en financieel vastgelegd worden. Maar door de keuze voor dit scenario door deelnemende gemeenten is de toekomst van de GR Wedeka herbevestigd. In 2021 werden we net als in 2020 nog steeds geconfronteerd met de gevolgen van corona, met name in de wintermaanden. In het begin van het jaar was er sprake van een algehele lockdown, waardoor de Kringloopwinkels gesloten waren. Dit heeft geleid tot een verlies van € 250.000,-. In het najaar van 2021 liepen de besmettingen weer op en werd er een gedeeltelijke lockdown afgekondigd. Met uitzondering van stijging van het ziekteverzuim heeft dit nagenoeg geen gevolgen gehad voor de productie, dienstverlening en dus voor de omzet van Wedeka. Het beleid en de keuzes die Wedeka maakte vanaf het begin van de corona-besmettingen heeft ook een positief effect voor Wedeka gehad.

We bleven open waar collega-SW bedrijven werden gesloten. Klanten van die bedrijven zochten nieuwe opdrachtnemers en Wedeka heeft vanaf die periode nieuwe klanten verworven die daarna zijn gebleven. De productie is gestegen en stijgt nog steeds. Daarnaast bleek in 2021 dat de kosten voor ambtelijk personeel daalden omdat het erg lastig bleek om vacatures tijdig met goed personeel vervuld te krijgen. Net als in voorgaande jaren is ook het jaar 2021 positief afgesloten en wel met een voordelig resultaat van € 2.555.000 ten opzichte van het begrote tekort van € 6.920.000,- . Dit is inclusief de voor Wedeka in de december-circulaire toegekende compensatiemiddelen voor corona ter hoogte van € 939.000,-.

4

De goede resultaten ten opzichte van de begroting, een richtinggevend bedrijfsplan voor de komende jaren en de keuze van de gemeenten voor intensivering van de samenwerking geeft veel vertrouwen voor de toekomst. Wedeka was, is en blijft een bedrijf om trots op te zijn. Zij biedt een veilige en gestructureerde ontwikkelingsplek aan alle medewerkers en werkzoekenden die het (nog) niet redden op de reguliere arbeidsmarkt en is daarmee een opstap naar en een opvang na regulier werk. Trampoline en vangnet. Van grote betekenis voor alle medewerkers en voor Zuid-Oost Groningen. 1 maart 2022 J.T.H. Edzes Algemeen directeur

5

2.2 SOCIAAL BELEID Wedeka is een leerwerkbedrijf gericht op personen met afstand tot de arbeidsmarkt. Wedeka biedt werkplekken in het kader van WSW, Beschut Werk, WIW, ID en biedt diverse ontwikkelmogelijkheden middels verschillende trajecten. Er zijn verschillende doelgroepen en rechtsposities van kracht zoals de Cao WSW, Cao Aan de Slag, Cao SGO, Cao Sociaal Werk, WIW en ID. Bij Wedeka zijn ruim 1.300 personen in dienst met afstand tot de arbeidsmarkt. In 2021 zijn er 360 personen geplaatst in een traject of werkervaringsplaats. Binnen de brede infrastructuur van Wedeka worden aan de hand van verschillende werksoorten passend werk en ontwikkelmogelijkheden geboden. Als erkend leerbedrijf beschikt Wedeka over diverse leererkenningen en biedt Wedeka trajecten aan in het kader van Praktijkleren. Wedeka werkt nauw samen met gemeenten met als doel dat zoveel mogelijk mensen geactiveerd worden en deelnemen aan het arbeidsproces. We zien dit onder meer terug in de samenwerking met de TDC’s. Daarnaast wordt nauw samengewerkt met diverse partijen en organisaties voor het ontwikkelen, trainen en opleiden van mensen met afstand tot de arbeidsmarkt. Doordat er geen nieuwe instroom is van Wsw-medewerkers en dat beperkt wordt gecompenseerd door instroom in Beschut Werk, zien we een vergrijzing van het personeelsbestand.

Vacatures kunnen niet altijd worden vervuld omdat er onvoldoende aanbod van medewerkers is. Dit geldt zowel voor detacheringsvacatures als voor vacatures binnen Wedeka. Wsw Alhoewel er geen instroom van nieuwe Wsw-medewerkers meer mogelijk is, is de Wet sociale werkvoorziening nog altijd aan de orde voor alle 1328 medewerkers die in dienst zijn bij Wedeka Bedrijven op grond van een Wsw-dienstverband en voor 42 personen werkzaam in een dienstverband bij een externe werkgever in het kader van Begeleid Werken. Beschut Werk In 2021 heeft de groei van Beschut Werk zich verder doorgezet van 75 medewerkers in 2020 naar 84 medewerkers in 2021. Er is weinig ruimte voor nieuwe instroom waardoor er wachtlijsten zijn ontstaan. Door de grote verscheidenheid in werksoorten zijn er voldoende plaatsingsmogelijkheden voor Beschut Werk. Wedeka heeft hierover afspraken gemaakt met de gemeenten Stadskanaal, Veendam, Westerwolde en Borger-Odoorn. Detacheringen Het detacheren van medewerkers op de externe arbeidsmarkt is een belangrijk speerpunt voor Wedeka. Het grootste deel van de gedetacheerde medewerkers is geplaatst via een groepsdetachering. Daarnaast zijn medewerkers geplaatst op een individuele detacheringsplaats. Daar waar mogelijk worden medewerkers gestimuleerd om de beweging van binnen naar buiten te maken.

In 2021 zijn er in totaal 305 medewerkers gedetacheerd, in 2020 waren dit 356 medewerkers. De afname van het totale personeelsbestand is de voornaamste reden voor de daling van het aantal gedetacheerde medewerkers. Daardoor lukt het niet altijd om ontstane vacatures weer in te vullen. Trajecten en TDC’s Wedeka heeft ruime ervaring met de uitvoering en begeleiding van leerwerktrajecten. Het brede aanbod van werksoorten binnen Wedeka biedt veel ontwikkelmogelijkheden voor diverse doelgroepen met afstand tot de arbeidsmarkt. Met Sociale Activering, de Carrousel, Werkfit en Praktijkleren onderscheidt Wedeka vier trajectvormen die verschillen van inhoud en doelstelling. 6

Wedeka maakt deel uit van de arbeidsmarktregio Groningen (Werk in Zicht) en is in verschillende regionale overleggen vertegenwoordigd. Wedeka levert daarbij een actieve bijdrage aan de uitvoering van diverse programma’s die gericht zijn op het opleiden en ontwikkelen van mensen met afstand tot de arbeidsmarkt. Hierbij kan worden gedacht aan mensen in de WWB, Wajongers en werkzoekenden, PrO/VSO leerlingen. Naast de uitvoering van leerwerktrajecten neemt Wedeka deel in de uitvoering van de Training en Diagnose Centra van de gemeenten Stadskanaal en Veendam. In Stadskanaal leverde Wedeka een bijdrage in de uitvoering door de inzet van ca. 4 fte en in het TDC Veendam wordt naast de inzet van een deel van de medewerkers ook de leiding van het TDC uitgevoerd door een leidinggevende van Wedeka. Personeelsontwikkeling Om de afstand naar de arbeidsmarkt te verkleinen wordt ingezet op de ontwikkeling van de medewerkers en deelnemers aan een traject. De verschillende werksoorten zijn hierbij een waardevol instrument om deze ontwikkeling te kunnen realiseren. Er is veel aandacht voor scholing en training. De omslag van productiegericht naar ontwikkelingsgericht werken vraagt andere vaardigheden van de organisatie. Hierbij staat voorop dat medewerkers en deelnemers aan een traject zoveel mogelijk doorstromen naar een externe baan.

Diverse medewerkers of deelnemers aan een traject hebben deelgenomen aan een training of opleiding. Belangrijke initiatieven in 2021 zijn:  Praktijkleren  Wedeka Digitaal  Online werken aan je talent  De Harrie training  Topperverkiezing waarbij de topper van Wedeka de verkiezing in regio Noord won  Online kennisweek Corona Ook in 2021 hadden we te maken met corona. Corona had veel gevolgen voor het contact tussen mensen wat als een groot gemis wordt ervaren. Als het werk zich er wel voor leent wordt er zoveel mogelijk thuis gewerkt. Veel medewerkers zijn toch op het werk aanwezig omdat veel werkzaamheden zich niet lenen voor thuiswerken. Er zijn diverse preventieve maatregelen op de werkplek en in de werkomgeving doorgevoerd, zodat er toch veilig gewerkt kan worden. Hierbij kan worden gedacht aan de inrichting van de werkplek, de openstelling van kantines, opleiden in kleine groepen en beperkingen ten aanzien van het aantal deelnemers aan een overleg. Wedeka is het hele jaar, zij het tijdelijk met een lagere bezetting, open gebleven, met uitzondering van de drie kringloopwinkels. Ziekteverzuim Het totale ziekteverzuim in 2021 was 17,9%. Dit betekent dat het nagenoeg gelijk is gebleven in vergelijking met 2020 (17,8%). Het voorkomen en beheersen van het ziekteverzuim is een belangrijk aandachtspunt voor de organisatie.

Enerzijds is er aandacht voor preventie door projecten als de Gezonde Kantine, Voel je Goed en door het uitvoeren van Preventief Medisch Onderzoek (PMO). Anderzijds is er aandacht voor goede aanpak van het ziekteverzuim door duidelijke regels en procedures waarbij de leidinggevende een centrale rol vervult. Nieuwe wet- en regelgeving In 2021 is er een cao ingevoerd voor medewerkers in beschut werk en afspraakbanen. Vanaf 1 juli 2021 is de CAO Aan De Slag van kracht. Met alle medewerkers is een nieuwe individuele arbeidsovereenkomst gesloten waarbij is aangesloten bij de nieuwe cao. Er is nu sprake van verplichte aansluiting bij het PWRI als pensioenfonds. Daarnaast biedt de cao beperkte doorgroeimogelijkheden door de invoering van een loongebouw met drie salarisschalen. Voor de 84 medewerkers is het een verbetering omdat de arbeidsvoorwaarden nu geregeld zijn in een cao. 7

2.2.1 PERSONEELSBEZETTING Wsw-personeelsbestand In 2021 zijn er 26 personen in dienst getreden waarvan 24 door verhuizingen, 1 persoon door overplaatsing van een ander SW-bedrijf en 1 persoon door de ‘terugkeergarantie’. De gemiddelde personeelsbezetting in 2021 was 1.308,5 s.e.’s.1 Dit aantal is inclusief 5,1 s.e.’s van personen die geen loon ontvangen, omdat zij langer dan twee jaar ziek zijn. Voor 2021 levert dit een correctie op van 5,1 s.e.’s waardoor de gecorrigeerde gemiddelde realisatie uitkomt op 1.303,4 s.e.’s. In- en uitstroom van personen met een Wsw-dienstverband / Begeleid Werken-contract Saldo

In Uit VOP/ Vrije Overige Aantal Totaal Gecorr. stroom stroom pens. WIA bedrijf redenen2 personen 311221 gemidd. realisatie 31-12-‘20 2021 2021 31-12-‘21 fte’s s.e.’s

Borger-Odoorn

123

6

7

2

2

0

3

122

108,4

113,5

Midden-Groningen

101

2

9

2

4

0

3

94

85,6

91,1

Stadskanaal

569

4

37

15

5

0

17

536

486,0

515,7

Veendam

342

7

20

7

7

0

6

329

289,8

306,1

Westerwolde

252

6

25

16

5

0

4

233

206,2

218,4

Buitengemeenten

65

1

10

2

1

0

7

56

53,9

58,5

Totaal

1.452

26

108

44

24

0

40

1.370 1.229,9

1.303,4

Personeelsbezetting Wsw-personeel per deelnemende gemeente per 31-12-2021 (incl. Begeleid Werken)

Borger-Odoorn Midden-Groningen Stadskanaal Veendam Westerwolde Buitengemeenten Totaal incl. slapers Slapers Totaal excl. slapers

Personen 122 94 536 329 233 56 1.370 5 1.365

Fte’s 108,4 85,6 486,0 289,8 206,2 53,9 1.229,9 4,9 1.225,0

S.e.´s 113,2 88,8 504,1 304,7 211,2 56,2 1.278,3 5,4 1.272,9

Slapers zijn medewerkers die na twee jaar ziekte geen loon meer ontvangen, maar wel meetellen in de personeelsstanden.

1 2

s.e. staat voor subsidie-eenheid. Onder overige redenen voor uitstroom vallen o.a. overlijden, ontslag en beëindiging tijdelijk dienstverband.

8

Wsw-personeelsleden naar salarisschaal per 31-12-2021 (excl. Begeleid Werken) Loonschaal Min. loon A B1 B2 C1 C2 D1 D2 E F G H I Totaal

In personen 2019 14 17 265 206 377 297 176 63 36 23 19 6 1 1.500

In personen 2020

In personen 2021

4 14 248 198 360 282 164 58 34 19 19 6 1 1.407

1 12 230 192 341 268 155 56 33 15 20 4 1 1.328

Leeftijdsopbouw Wsw-personeel per 31-12-2021 (incl. Begeleid Werken) Leeftijd 2020 2020 aantal in % < 20 0 20-30 31 30-40 213 40-50 326 50-60 535 60-65 347 Totaal 1.452

2021 aantal 0,0 % 2,1 % 14,7 % 22,5 % 36,8 % 23,9 %

2021 in % 0 17 199 291 524 339 1.370

0,0 % 1,2 % 14,5 % 21,2 % 38,3 % 24,8 %

Personeelsbezetting Wsw-personeel per 31-12-2020 en 31-12-2021 (incl. Begeleid Werken)

Stand 31-12-2020 Stand 31-12-2021

Mannen Vrouwen Totaal 992 (68,3%) 460 (31,7%) 1.452 934 (68,2%) 436 (31,8%) 1.370

9

Personeelsbestand niet-gesubsidieerd personeel Personeelsbezetting niet-gesubsidieerd personeel per 31-12-2020 en 31-12-2021

Wedeka Bedrijven Wedeka B.V. Wedeka Baanderij Subtotaal Gedetacheerd Subtotaal Wachtgelder Totaal

Aantal personen Fte’s 31-12-2020 73 70,0 19 16,8 5 4,6 97 91,4 -3 - 1,6 94 89,8 0 0 94 89,8

Aantal personen Fte’s 31-12-2021 101 94,3 0 0 4 3,6 105 97,9 - 2 - 1,3 103 96,6 0 0 103 96,6

De bezetting van de niet-gesubsidieerde formatieplaatsen bij Wedeka Bedrijven zijn per 3112-2021 ten opzichte van 31-12-2020 toegenomen. Dit komt vooral doordat medewerkers vanuit Wedeka BV zijn ondergebracht bij Wedeka Bedrijven. Dit is het gevolg van de inwerkingtreding van de Wet Arbeidsmarkt in Balans (WAB) waarin is bepaald dat medewerkers per 1 januari 2021 recht hebben op de arbeidsvoorwaarden van de inlener (Wedeka Bedrijven cao SGO) en recht hebben op een adequate pensioenregeling. Naar aanleiding hiervan heeft de directie, na het bestuur hierover te hebben geïnformeerd, in 2020 besloten de niet gesubsidieerde medewerkers van Wedeka B.V. een arbeidsovereenkomst aan te bieden bij Wedeka Bedrijven. We zien in 2021 toename van de formatie voornamelijk door vervanging van leidinggevende wsw functies door ambtelijke formatie. In sommige gevallen zijn vacatures eerder ingevuld vanwege langdurig ziekteverzuim of verlofopname voorafgaand aan pensioen. 2.2.2 INDICATIE WSW Sinds 1 januari 2015 worden er alleen nog herindicaties uitgevoerd en is er geen instroom meer in de Wsw. De herindicaties worden uitgevoerd door de Divisie Sociaal Medische Zaken van het UWV. Het UWV beslist over:  de onder- en bovengrens voor de Wsw;  de arbeidshandicapcategorie (matig of ernstig);  de geldigheidsduur van de herindicatie.

Daarnaast adviseert het UWV over aanpassingen die noodzakelijk zijn voor het verrichten van arbeid en of betrokkene in aanmerking komt voor Begeleid Werken. Indien Begeleid Werken vanwege de aard en de ernst van de handicap niet reëel is, ziet het UWV af van een positief advies Begeleid Werken. De minimale geldigheidsduur van een herindicatie is 1 jaar en de maximale geldigheidsduur is 50 jaar. In de praktijk worden de meeste termijnen tussen de 5 en 10 jaar vastgesteld. In het jaar 2021 zijn er in totaal 130 herindicaties uitgevoerd, alle herindicaties voor 2021 zijn tijdig uitgevoerd. De verdeling van de herindicaties per gemeente is als volgt:

10

Gemeenten Borger-Odoorn Midden-Groningen Stadskanaal Veendam Westerwolde TOTAAL

Aantal herindicaties in 2021 7 8 54 44 17 130

2.2.3 BESCHUT WERK Personen, die een vergaande mate van begeleiding en/of aanpassing van de werkplek nodig hebben welke niet van een reguliere werkgever mag worden verwacht, komen in aanmerking voor de indicatie Beschut Werk. De indicatie Beschut Werk kan worden aangevraagd bij het UWV. Dit kan zowel door de gemeente als door de betrokkene zelf worden gedaan. Ook personen met een indicatie ‘Wsw zonder Begeleid Werken’ kunnen in aanmerking komen voor deze indicatie waarbij een verkorte administratieve procedure wordt gevolgd. Het UWV geeft een advies Beschut Werk af. Vervolgens neemt de gemeente een besluit over het toekennen van de indicatie Beschut Werk. Met de gemeenten Borger-Odoorn, Stadskanaal, Westerwolde en Veendam zijn afspraken gemaakt over de invulling van Beschut Werk. In 2021 is de uitbreiding van Beschut Werk verder doorgezet van 75 personen in 2020 naar 84 personen in 2021. Een persoon met de indicatie Beschut Werk start met een proefplaatsing of externe leerstage bij Wedeka. Tijdens deze proefperiode voert UWV een loonwaardemeting uit. Indien de proefplaatsing of externe leerstage goed is verlopen en er voldoende formatieruimte voor Beschut Werk aanwezig is krijgt de betreffende persoon een dienstverband bij Wedeka aangeboden. De medewerkers worden bij Wedeka op diverse werkplekken binnen de organisatie ingezet.

Hierbij wordt rekening gehouden met de wensen, mogelijkheden en beperkingen van de medewerker. In 2022 zal de omvang van Beschut Werk verder toenemen, de ruimte voor groei is echter zeer beperkt waardoor de wachtlijsten gaan toenemen. Met de gemeenten wordt overlegd over de opvang van personen op de wachtlijst. Tot en met 2021 zijn er 84 plekken gerealiseerd in Beschut Werk: Beschut Werk Borger-Odoorn4 Stadskanaal Veendam Westerwolde5 TOTAAL

3 4 5

2021 taakstelling in uren3 496 1.178 868 465 3.007

realisatie in uren 272 1.128 877 156 2.433

in personen 9 39 30 6 84

Uren per week Het budget van Borger-Odoorn wordt verdeeld over Wedeka Bedrijven en de EMCO-groep. Het budget van Westerwolde wordt verdeeld over Wedeka Bedrijven en Afeer.

11

2.2.4 DETACHERINGEN De laatste jaren zien we een daling van het aantal externe plaatsingen. Daar waar nieuwe aanvragen voor detachering zijn binnengekomen doet zich regelmatig een matchingsprobleem voor, omdat er enerzijds minder mensen beschikbaar zijn en anderzijds niet de kandidaten met de juiste competenties en vaardigheden beschikbaar zijn. Ook vervangingsaanvragen konden niet altijd worden vervuld. De krimp van het personeelsbestand speelt hierbij ook een rol. In 2021 zijn er in totaal 305 medewerkers werkzaam/gedetacheerd bij externe werkgevers. Dit is 22,3% van het totale Wsw-personeelsbestand (1.370 personen). Hier zien we een lichte daling van 24,5% in 2020 naar 22,3% in 2021. Hiervan zaten 42 mensen in Begeleid Werken, 180 personen in een groepsdetachering en 83 personen in een individuele detachering. Gerealiseerde groepsdetacheringen in 2021 Bedrijf

31-12-2019

31-12-2020

31-12-2021

IBOR (Midden-Groningen) B&M Opron/Visschedijk Noaberbeheer LIN MSG Post & Koeriers Gemeente Veendam Kappa Totaal

30 26 53 18 28 38 58 19 270

25 21 38 19 28 23 51 16 221

23 19 27 18 25 23 30 15 180

2.2.5 BEGELEID WERKEN Wedeka Bedrijven voert Begeleid Werken uit voor de gemeenten Borger-Odoorn, Midden-Groningen, Stadskanaal en Veendam. In 2021 zagen we een afname van 3 personen vanuit Wedeka. Eind 2021 hebben 42 mensen een Begeleid Werken-contract. Deze

Begeleid

Borger-Odoorn Midden-Groningen Stadskanaal Veendam Buitengemeenten Totaal

Werken-contracten

zijn

als

volgt

verdeeld:

1-1-2021

nieuw

beëindigd

31-12-2021

1 4 11 28 1 45

0 1 0 1 0 2

0 1 1 3 0 5

1 4 10 26 1 42

Het streven is om Wsw-medewerkers zo regulier mogelijk te laten werken. Begeleid Werken is het instrument waarbij de medewerker het dichtst bij de reguliere arbeidsmarkt werkt doordat de medewerker in dienst is bij een reguliere werkgever. Om er voor te zorgen dat de medewerkers de stap gaan zetten naar een Begeleid Werken-dienstverband is het van belang te zorgen voor een lage drempel. Deze lage drempel wordt vormgegeven door een terugkeergarantie, die is opgenomen in de cao voor de Sociale Werkvoorziening. 12

2.2.6 TRAJECTEN Trajecten Voor het re-integreren van mensen biedt Wedeka voor gemeenten, het UWV en bedrijven meerdere trajecten aan om aan het werk te gaan of aan het werk te blijven. De infrastructuur van Wedeka leent zich bij uitstek voor het uitvoeren van trajecten. Een gerichte inzet van de traject- en opleidingsfaciliteiten sluit aan bij het streven van Wedeka om voor de brede doelgroep van de Participatiewet doorstroom en ontwikkeling te stimuleren. Met ‘Sociale Activering’, de ‘Carrousel’, ‘Werkfit’ en ‘Praktijkleren’ onderscheidt Wedeka op dit moment vier trajectvormen die verschillen van inhoud en doelstelling. In 2021 heeft Wedeka circa 360 trajecten uitgevoerd waarvan het merendeel Werkfittrajecten. Verschillende trajectvormen Sociale activering Sociale activering bij Wedeka houdt in dat mensen op vrijwillige basis meewerken in één van de werksoorten van Wedeka en (zo mogelijk) deelnemen aan groepsactiviteiten van Wedeka, de gemeente of welzijnsorganisaties. Het uiteindelijke doel van een traject sociale activering kan per persoon verschillen. Voor iedere deelnemer geldt dat sociale activering als doel heeft om zelfstandig deel te kunnen nemen aan maatschappelijke activiteiten. Voor de één betekent dit dat sociale activering een eerste stap of onderdeel is van een traject richting regulier betaald werk.

Voor een ander kan sociale activering worden ingezet in afwachting van een Beschut Werkplek of een afspraakbaan. Als een gesubsidieerde baan niet mogelijk blijkt, dan kan sociale activering bij Wedeka ook het einddoel zijn. In 2021 was er sprake van 95 gestarte trajecten sociale activering. Carrousel De Carrousel is een praktijkassessment met de duur van 1– 6 weken. De Carrousel heeft als doel inzicht te krijgen in de ambitie en de arbeids- en ontwikkelmogelijkheden van de deelnemer. Het gaat hier onder andere over inzicht in beroepsinteresse, werkplezier, beroepsaffiniteit, wat iemand aankan, welke begeleiding nodig is tijdens het werk en hoe iemand het beste leert. In 2021 is er 10 keer gebruik gemaakt van de carrousel. Werkfittrajecten Het werkfittraject heeft als doel om de arbeidsparticipatie van de deelnemer te verhogen. Het werkfittraject is voor mensen die langere tijd niet hebben deelgenomen aan het arbeidsproces. Tijdens het traject wordt gewerkt aan het vastleggen van competenties en vaardigheden en het ontwikkelen van zelfvertrouwen van de deelnemer door werkervaring en arbeidsritme op te doen binnen de infrastructuur van Wedeka. Er zijn 244 trajecten gestart, waarvan 132 zijn verlengd en 52 succesvol zijn afgesloten.

Praktijkleren Tijdens het Praktijkleren worden vakvaardigheden op de werkvloer aangeleerd op basis van de werkprocessen van de MBO-kwalificatiestructuur. Bij het goed afronden van de aangeleerde vakvaardigheden ontvangen de deelnemers een MBO-Praktijkverklaring. Het doel van Praktijkleren is, door gericht te werken aan vakspecifieke beroepsvaardigheden en het verwerven van de daarbij behorende kwalificaties, om plaatsing van werkzoekenden in betaald werk mogelijk te maken. In het kader van de onderzoeksopdracht van de ministeries van OC&W en SZW, gericht op de vraag over hoe de overgang naar werk te versoepelen en de kans op blijvend werk te vergroten, is er in de afgelopen jaren in pilotvorm landelijk ervaring opgedaan met Praktijkleren. 13

Als erkend leerbedrijf biedt Wedeka een groot aanbod aan leerwerkplekken en mogelijkheden voor Praktijkleren. Het succes hiervan is in 2021 zeer ingeperkt door de aanwezigheid van Corona. Slechts 11 deelnemers konden daadwerkelijk beginnen met praktijkleren in 2021. Werksoorten binnen Wedeka De infrastructuur van Wedeka biedt trajecten in de volgende sectoren: • Schoonmaak • Facilitair • Retail • Logistiek • Groenvoorziening • Weg- en waterbouw • Brug- en sluisbediening • Verpakken • Elektronica • Houtbewerking • Metaalbewerking Begeleiding De coördinatie en begeleiding van de trajecten bij Wedeka wordt uitgevoerd door trajectbegeleiders en in de uitvoering door praktijkbegeleiders. De trajectbegeleiders verzorgen de intake, coördinatie en het eindadvies in de vorm van een gezamenlijke eindevaluatie met klant en opdrachtgever, bewaken de trajectvoortgang en leveren rapportages. De praktijkbegeleiders zien toe op de uitvoering en voortgang in de praktijk. Sluitende aanpak en intensieve samenwerking Om verschillende doelgroepen voor te bereiden op regulier werk werkt Wedeka aan het ontwikkelen en uitvoeren van beroepsgerichte leer-werktrajecten. Hiervoor prefereert Wedeka een gerichte (kansrijk beroep) en sluitende aanpak aan de hand van een intensieve samenwerking met ketenpartners (gemeenten, ROC’s en regionale werkgevers) in Oost Groningen.

In dit kader wordt op locaties van Wedeka de infrastructuur van de TDC’s ingezet om alle aangemelde deelnemers in beeld te brengen, te begeleiden en te bemiddelen naar een werkplek. Medewerkers van Wedeka maken deel uit van de integrale teams en worden ingezet als klantmanagers of consulenten, jobcoaches, docenten en werkgeveradviseurs in de TDC’s. 2.2.7 PERSONEELSONTWIKKELING Opleiding & ontwikkeling In 2021 is de transformatie van Wedeka naar een leer-werkbedrijf voortgezet. Er is wat betreft opleidingen beleid vastgesteld in de vorm van het opleidingsbeleidsplan “Leren en Ontwikkelen bij Wedeka”. Kern van het plan is het motto: “iedereen telt mee”. Leren en ontwikkelen (opleidingsbeleid) is Wedeka-breed en voor alle medewerkers in dienst van Wedeka en personen vanuit andere doelgroepen die bij Wedeka in een traject werkzaam zijn (trajectdeelnemers).

14

Met als vertrekpunt het leerwerkbedrijf is de doelstelling van Wedeka om alle medewerkers en trajectdeelnemers de kans en de mogelijkheid te bieden de talenten verder te ontwikkelen (kennis, inzicht, vaardigheden), dit naar individueel niveau en kunde. En of het werken bij Wedeka nu voor langere tijd is (WSW/Beschut) of voor korte tijd (trajectdeelnemers): wij gaan er vanuit dat leren leuk is -of wij maken het leuk- en dat leren bijdraagt aan zowel de eigen persoonlijke en beroepsontwikkeling, de aansluiting op de arbeidsmarkt als ook op de (kwaliteits) ontwikkeling van Wedeka. Waar voor de één een beroepsopleiding haalbaar is, is voor de ander een persoonsgerichte of op de taakgerichte (leer)ontwikkeling of een ontwikkeling gericht op zelfredzaamheid van waarde. Voor iedereen binnen Wedeka geldt dat de ontwikkelvraag gestimuleerd wordt. De organisatie biedt daarvoor, waar mogelijk, de faciliteiten en de medewerker/trajectdeelnemer spant zich voor de eigen ontwikkeling in. Alle opleidingsactiviteiten (leren en ontwikkelen) worden ingezet vanuit de volgende doelstellingen:     

Bevorderen van de participatie en het vergroten van de kansen op het verkrijgen van een andere functie of reguliere baan; Verhogen van de motivatie en betrokkenheid; Vergroten van de eigen kracht en zelfredzaamheid; Opdoen van vereiste kennis en vaardigheden om de functie/werkzaamheden goed uit te voeren en bij te blijven; Professionaliseren van Wedeka (structureel proces van kwaliteitsverbetering).

Vanuit die doelstellingen is er in 2021 veel getraind en ontwikkeld. De belangrijkste highlights:  Praktijkverklaringen voor verschillende werksoorten zoals Groen, Logistiek, Schoonmaak, Retail, Hout en Metaal.  Deelname aan de Online Kennisweek.  De Topperverkiezing waarbij dit jaar de Topperverkiezing van Regio Noord is gewonnen door een medewerker van Wedeka.  De training Online werken aan je Talent  Wedeka Digitaal  De Harrie Training We zien dat het aanbod aan trainingen en mogelijkheden om te ontwikkelen medewerkers stimuleert om deel te nemen. Daarnaast zijn steeds meer leidinggevenden direct betrokken bij het ontwikkeltraject van de medewerkers. Corona is behoorlijk van invloed geweest op de uitvoering van trainingen. Vaak zijn trainingen stopgezet of uitgesteld. Ook moest er in de meeste gevallen in kleinere groepen worden getraind. Desondanks zijn er toch veel medewerkers getraind, dit blijkt uit het onderstaande overzicht hoeveel medewerkers aan de verschillende opleidingen en trainingen hebben deelgenomen:

15

OPLEIDING / TRAINING EHBO BHV VCA VCA VOL HACCP Sociale hygiëne NEN 3140 (VP en VOP) IP specialist Bijscholingstraining brugwachter Pallettruck/stapelaar Preventiemedewerker Veilig werken met de Heftruck E achter B Kennisbijeenkomst gewasbescherming Basiscursus bosmaaien Basiscursus motorkettingzaag Hercertificering Boomveiligheidscontroleur Training Wet Natuurbescherming Basisopleiding Schoonmaken Trainingen ihkv Code 95 Excel voor gevorderden Praktijkdiploma Loonadministratie Intern adviseur Voel je Goed Training Gebarentaal Workshop Praktijkverklaring Praktijkverklaring logistiek medewerker, nivo 2 Jobcoach BBL opleiding nivo 2, 3 of 4 Taal en/of rekenvaardigheden Sociale vaardigheden Harrie training voor voorlieden Wedeka Digitaal Pilot training Online werken aan je talent (Oefenen.nl en Werkportal)

AANTAL DEELNEMERS 71 46 72 4 6 3 11 2 21 9 9 7 6 7 2 2 1 1 2 11 14 1 1 4 6 4 4 2 19 16 8 9 30 18

16

HR gesprekken Wedeka kent het functioneringsgesprek en de HR gesprekscyclus. De HR gesprekscyclus is een instrument om gericht te kunnen sturen op resultaten en ontwikkeling waarbij de verbinding wordt gelegd met de organisatiedoelstellingen. Deze gesprekkencyclus bestaat uit minimaal drie gespreksmomenten verspreid over 2 jaar. Dit wordt toegepast bij alle niet-gesubsidieerde medewerkers, meewerkende voorlieden en medewerkers vanaf salarisschaal E cao-Wsw. Het functioneringsgesprek, blijft gehandhaafd voor de overige medewerkers. Bij het functioneringsgesprek wordt tevens een koppeling gelegd met het Persoonlijk Ontwikkelingsplan (POP). Bij een ontwikkel POP worden er aparte afspraken gemaakt met de medewerker in overleg met de leidinggevende en de personeelsconsulent over het te volgen traject. Ieder halfjaar wordt gerapporteerd over de voortgang van de functioneringsgesprekken. 2.2.8 VEILIGHEID, GEZONDHEID, WELZIJN en MILIEU Ziekteverzuim, verzuimbegeleiding en preventie Het ziekteverzuim in 2021 is nagenoeg op hetzelfde niveau gebleven als 2020. Er is sprake van een kleine stijging van 0,1% gestegen t.o.v. 2020 namelijk van 17,8% naar 17,9%. Het verzuim blijft hoog. Een belangrijke reden hiervoor vormt het effect van corona.

verzuimpercentages 18,5 18 17,5 17 16,5 16 15,5 2016

2017

2018

2019

2020

2021

verzuimpercentages

Preventie De uitvoering van projecten in het kader van preventie zoals de training ‘Voel je goed’ en de ‘Gezonde Kantine’ is beperkt door de effecten van corona. Trainingen Voel je Goed konden nauwelijks gegeven worden. De kantines waren grotendeels dicht of beperkt in het assortiment zodat het invoeren van de Gezonde Kantine nog niet verder kon worden doorgevoerd. Het Preventief Medisch Onderzoek (PMO) is in 2021 wel verder uitgerold in de hele organisatie. Hiermee is het onderzoek aan alle medewerkers beschikbaar gesteld. Het is de bedoeling hier een structureel vervolg aan te geven door het regelmatig aan te bieden op drie locaties namelijk in Ter Apel, Veendam en Stadskanaal.

17

Veiligheid, gezondheid, welzijn en milieu Er is veel aandacht voor communicatie en afstemming rondom ziekteverzuim, veiligheid en gezondheid. Op beleidsniveau functioneert de Arbostuurgroep. Vanuit de ondernemingsraad wordt de signalerende rol ingevuld door de Strategische Raad 3 van de ondernemingsraad. Op operationeel niveau kent Wedeka het sociaal medisch team, ziekenoverleg, afdelingsoverleg en het werkleidersoverleg. Veiligheid Veiligheid staat hoog in het vaandel. Om dit onderwerp de aandacht te geven die het nodig heeft is er een veiligheidskundige in dienst en is er een team van preventiemedewerkers ingesteld. Per locatie is er een preventiemedewerker die op alle industriële locaties toeziet op de naleving van de veiligheidsvoorschriften. Met een vaste frequentie worden door het bedrijf heen de RI&E’s (risico-inventarisatie- en evaluatie) uitgevoerd en waar nodig maatregelen genomen. Het uitvoeren van de ontruimingsoefeningen werd belemmerd door corona. De voortgang van al deze zaken wordt gemonitord en de resultaten komen terug in de gehouden voortgangsbesprekingen. De drie locaties Groen & Infra zijn VCA gecertificeerd. VCA staat voor Veiligheid, gezondheid & milieu Certificaat voor Aannemers. Er moet worden voldaan aan belangrijke voorschriften en eisen m.b.t. veiligheid, gezondheid en milieu.

Zo moeten er met regelmaat werkplekinspecties plaatsvinden, toolboxmeetings worden gehouden en moeten ook alle medewerkers beschikken over een geldig VCA-diploma. Een externe certificeringsinstantie stelt jaarlijks middels een audit vast of Wedeka nog aan de VCA eisen en voorschriften voldoet. VCA draagt bij aan het veiligheidsbewustzijn van de organisatie. Wedeka beschikt over een explosie veilige opslag (PGS15) en heeft een externe veiligheidsadviseur ADR benoemd. Hiermee voldoet Wedeka aan de verplichting om goederen met explosiegevaar (zoals spuitbussen) op te slaan en over de weg te mogen transporteren. Deskundigheid Er zijn in de organisatie diverse deskundigen werkzaam die zich bezighouden met vraagstukken op het gebied van veiligheid, gezondheid, welzijn en milieu (VGWM). De verzuimmanager fungeert als schakel tussen de arbodienst en de organisatie. Hij houdt spreekuren op de diverse vestigingen. De specialist Wet Poortwachter/WIA/WAO bewaakt de voortgang van de langdurig arbeidsongeschikte medewerkers en onderhoudt contacten met UWV. De preventiemedewerkers werken ieder voor een aparte locatie. Andere deskundigen die worden ingeschakeld in dit proces zijn de veiligheidskundige, arbeidshygiënist, de vertrouwenspersoon, de bedrijfsmaatschappelijk werker en de personeelsconsulent.

Verzuimbegeleiding Arbodienst Wedeka heeft een contract gesloten met Intermedzo voor de verzuimbegeleiding. Vanuit Intermedzo dragen drie bedrijfsartsen de zorg voor de verzuimbegeleiding vanuit 3 locaties. Voor de overige Arbo deskundigheid wordt een beroep gedaan op externe deskundigen. Medewerkerstevredenheid In het najaar van 2020 is voor het tweede keer een medewerkerstevredenheidsonderzoek (MTO) uitgevoerd. Het MTO vindt om de twee jaar plaats en wordt uitgevoerd in nauwe samenwerking met de Ondernemingsraad. De uitkomsten worden besproken met de medewerkers. In 2021 zijn de uitkomsten vertaald naar een plan van aanpak. In 2022 zal opnieuw een MTO worden uitgevoerd.

18

Bedrijfsmaatschappelijk werk Het bedrijfsmaatschappelijk werk heeft een eerstelijnsfunctie, dit houdt in dat het rechtstreeks toegankelijk is voor de medewerkers van Wedeka Bedrijven. Het bedrijfsmaatschappelijk werk is met name gericht op individuele hulpverlening. Bedrijfsmaatschappelijk werk levert een belangrijke bijdrage aan het voorkomen en terugdringen van het ziekteverzuim. Er zijn veel contacten met diverse hulpverlenings-en begeleidende instanties. Vaak is er sprake van gecombineerde problematiek. De vragen die binnenkomen bij bedrijfsmaatschappelijk werk zijn vaak gericht op financiële problematiek, privéproblemen en/of problemen in de werksfeer. Corona 2021 was wederom een jaar waarin de effecten van corona merkbaar waren. Binnen Wedeka is zoveel mogelijk doorgewerkt met daarbij wel de benodigde maatregelen zoals:  Afstand houden;  Schermen op bepaalde werkplekken;  Mondkapjes dragen;  Hygiëne maatregelen;  Thuiswerken;  Overleg op afstand of in kleine groepen;  Trainen en opleiden van medewerkers in kleine groepen;  Beperkte openstelling en verstrekking van de kantine;  Afspraken over personeelsvervoer. Risico-inventarisatie en –evaluatie (RI&E), VGWM en ongevallen In 2021 zijn de RI&E’s geactualiseerd, en zijn de Plannen van Aanpak opgesteld voor alle 3 Groen & Infra locaties. Vervolgens zijn deze getoetst door een externe kerndeskundige.

De RI&E’s, plannen van Aanpak en de toetsingsrapporten met aanvullend advies zijn aangeboden aan de OR, de locatiemanagers en de divisiemanager. De RI&E’s worden uitgevoerd en opgesteld door de locatiemanagers en de divisiemanager, in samenwerking met de preventiemedewerkers en de veiligheidskundige van Wedeka. De plannen van aanpak wordt vastgesteld door de locatiemanager. Implementatie en uitvoering van het plan van aanpak gebeurt in samenspraak met de preventiemedewerker en de veiligheidskundige. De acties die op basis van de RI&E’s worden opgenomen in het plan van aanpak brengen een grotere veiligheid en een beperking van arbeids-risico’s met zich mee. Er is een planning die wordt aangehouden voor het regelmatig houden van de RI&E’s. Hiermee is geborgd dat elke locatie beschikt over een actuele RI&E. Projecten Door de Corona-pandemie was het ook in 2021 maar zeer beperkt mogelijk om projecten met meerdere deelnemers te organiseren.  Training “Voel je goed”, minder trainingen uitgevoerd;  “Gezonde kantine” implementatie uitgesteld;  VCA trainingen vertraagd, minder trainingen, minder deelnemers;  Er zijn diverse werkplekonderzoeken verricht bij individuele medewerkers, en aanpassingen gedaan.

Daar waar nodig en mogelijk is er voorlichting en instructie gegeven met betrekking tot ergonomisch werken;  De ontruimingsoefeningen op basis van actueel ontruimingsplan zijn in 2021 niet uitgevoerd op grond van een beslissing MT. Wel is er op 2 locaties een ontruiming geweest naar aanleiding van een situatie. Inmiddels is vanwege de ontwikkelingen in de coronapandemie door het MT besloten om vanaf halverwege het jaar weer ontruimingen te oefenen. 19

 

Er is voortgegaan met het houden van veiligheidsaudits in de groenvoorziening ten behoeve van VCA certificering; Toolbox-meetingen zijn in verband met corona-maatregelen in klein groepsverband gehouden.

Ongevallen In 2021 zijn er Wedeka-breed 26 ongevallen en 2 bijna-ongevallen gemeld. In vergelijking met het voorgaande jaar is het aantal ongevallen gestegen. Twee ongevallen vallen buiten de categorie bedrijfsongeval. Deze vonden plaats op de openbare weg, waarbij een tegenpartij betrokken was. Er waren 18 ongevallen met ziekteverzuim als gevolg. Er zijn geen Inspectie-SZW melding plichtige ongevallen gemeld. Met het verzuim ten gevolge van alle ongevallen waren 1191 kalenderdagen gemoeid. Hiervan zijn 376 dagen het gevolg van de verkeersongevallen, niet zijnde bedrijfsongevallen. Er wordt een analyse opgesteld van de gemelde ongevallen om een duidelijk mogelijk beeld te krijgen van wat er is gebeurd en welke oorzaken hebben bijgedragen aan het ongeval. Het doel is dat er vervolgens preventieve maatregelen kunnen worden doorgevoerd ter voorkoming van ongevallen in de toekomst. De preventiemedewerkers spelen een belangrijke rol bij het ongevallenonderzoek. Arbostuurgroep De Arbostuurgroep vergaderde in 2021 vier keer, telkens met een afvaardiging van de Strategische Raad van de OR. In de Arbostuurgroep vergadering komen conform de vastgestelde agenda alle VGWM onderwerpen aan de orde. Bij toerbeurt is een preventiemedewerker aanwezig. 2.2.9 OVERLEG EN MEDEZEGGENSCHAP Communicatie Om medewerkers te informeren wordt gebruik gemaakt van verschillende middelen.

Medewerkers worden via Mijn Wedeka, beeldschermen in de kantines, prikborden en door post op het huisadres op de hoogte gehouden van ontwikkelingen en andere informatie. Ondernemingsraad In dit jaar zijn er zes vergaderingen geweest met de directie met vooraf diverse vergaderingen met alleen OR-leden. Tussendoor is een aantal keer formeel overleg geweest tussen het DB, OR en directie van Wedeka om te voorkomen dat er teveel informatie verloren gaat tussen de formele vergaderingen door. In het voorjaar is tijdens het (art. 24) overleg het ombouwplan en het standpunt van de OR besproken. In december is er overleg geweest tussen OR en het Bestuur van Wedeka waarin de vervanging van de directeur is besproken. Intern is de OR organisatiebreed meerdere keren betrokken geweest bij het afdelingsoverleg. De samenstelling van de OR is in 2021 gelijk gebleven. De OR heeft 13 leden, waardoor nagenoeg alle bedrijfsonderdelen zijn vertegenwoordigd. Na de verkiezingen in 2021 heeft 1 OR lid afscheid genomen en is deze opgevolgd door een nieuw lid. Aandachtspunten In de overlegvergadering is aandacht geschonken aan periodieke bedrijfsrapportages zoals bestands- en resultaatoverzichten, maar ook de begrotingen, investeringen (met economisch nut) en het jaarverslag zijn aan de orde gekomen.

Het in 2020 uitgevoerde MTO is nader uitgewerkt en besproken met de directie en zijn er op de aandachtsgebieden acties uitgezet. Overige aandachtspunten zijn Arbo, RI&E, personeelsbeleid, ziekteverzuimcijferrapportages en rapportages van de arbeidsinspectie. 20

Tevens zijn specifieke onderwerpen als werktijdenregeling, rookbeleid, preventiebeleid en ook de organisatiewijzing zaken die aandacht van de OR vergden. Het ombouwplan van Wedeka Bedrijven heeft ook volop de aandacht gekregen en hierover heeft de OR een positieve mening gegeven. Advisering 2021 heeft voor de Ondernemingsraad veelal uit improvisatie bestaan net als voor de rest van de organisatie. Het Coronavirus was nog volop aanwezig, maar heeft ons er niet van weerhouden om op de belangen van Wedeka Bedrijven te behartigen. De OR heeft zijn adviezen gegeven aan diverse vraagstukken. Tevens heeft de OR adviezen gegeven bij de aanstelling van een aantal nieuwe (ambtelijke) medewerkers. Lokaal Overleg In 2021 had het Lokaal Overleg een volledige bezetting in de vertegenwoordiging namens de werkgever en de vakbonden. Er is in 2021 één keer formeel vergaderd door het LO. Hierin zijn de volgende zaken behandeld: - Aanpassing Sociaal Statuut voor ambtelijk personeel - Verlenging van het Generatiepact. 2.3 MILIEU BELEID Duurzaamheid Wedeka heeft in haar doelstellingen in het kader van duurzaamheid een vermindering van de CO2-uitstoot opgenomen. Onderstaande grafiek toont de vooruitgang die hierin ieder jaar tot nu toe is geboekt (vanaf de start in 2016).

In 2021 is er geen reductie van de CO2-uitstoot gerealiseerd, door een erg koude periode in februari en een koud voorjaar (t/m mei) was het gasverbruik van Wedeka hoger dan in het (zachtere) jaar daarvoor. Omdat er verder geen grote verbeterprojecten zijn geweest eindigde 2021 qua CO2-uitstoot dus licht hoger. Toch is er in 2021 wel flink gewerkt om te komen tot een lagere CO2-uitstoot. De inspanningen waren hierbij gericht op twee projecten; De overgang naar HVO (duurzame) dieselolie en de overgang naar elektrische gereedschappen voor groenonderhoud. HVO (duurzame dieselolie) Wedeka beschikt over een wagenpark van ruwweg 100 wagens (vrachtauto’s, personenauto’s maar vooral busjes en bestelauto’s). Daarnaast is er met name bij de groenvestigingen ook materieel zoals tractoren, maaimachines en andere machines voor groenonderhoud. Het genoemde wagenpark en materieel rijdt / werkt grotendeels op dieselolie. Het verbruik van dieselolie was in 2021 afgerond 279.000 liter en dit resulteert in een CO2-uitstoot van afgerond 900 ton. De ontwikkelingen t.a.v. elektrificatie van de mobiliteit en ook die van machines en materieel gaan razendsnel. Technisch gezien is het al wel mogelijk om voor een groot deel over te stappen op elektrische varianten echter met 100 voertuigen en ook een aanzienlijk machinepark is dit onbetaalbaar.

Door over te gaan op HVO kan ook een reductie van de CO2-uitstoot van 89% worden gerealiseerd en dat zonder grote investeringen (met economisch nut) en met de bestaande equipment! Omdat Wedeka een CO2-uitstoot van afgerond 2000 ton heeft en er een reductie van (89% x 900 ton =) 800 ton gerealiseerd kan worden betekent dit procentueel een reductie van 40% en dat is een heel forse verbeterstap. Dat e.e.a. nog niet in 2021 is gerealiseerd is omdat Wedeka voor de inkoop van de HVO aanbestedingsplichtig is. In het jaar 2022 zal worden gestart met de voorbereidingen hiervoor. 21

Elektrische gereedschappen voor groenonderhoud. Nagenoeg alle gereedschappen voor groenonderhoud (heggenscharen, bladblazers, kettingzagen enz.) worden aangedreven door een verbrandingsmotor. Nadelen van deze verbrandingsmotoren zijn: ze maken veel lawaai, de uitlaatgassen bevatten giftige stoffen (voor de gebruiker), ze zijn zwaar, ze vragen relatief veel onderhoud en ze verbruiken relatief veel brandstof. Om de gebruiker zoveel mogelijk te beschermen tegen het inademen van giftige uitlaatgassen wordt gebruik gemaakt van speciale alkylaatbenzine. Bij het gebruik van deze benzine bevatten de uitlaatgassen kleinere hoeveelheden giftige bestanddelen. De prijs van deze benzine is met € 3,50 per liter fors. Door over te stappen op elektrische gereedschappen kunnen forse voordelen worden behaald, deze gereedschappen zijn lichter, stiller, hebben geen uitlaatgassen en vragen minder onderhoud. De kosten voor de energie (alkylaatbenzine versus groene elektriciteit) gaan van € 70.000,- naar € 3.500,- op jaarbasis (een reductie van 95%!!).

3000

CO2-uitstoot totaal

2017 2018

2500

2019 2020

2000

2021 CO2 totaal (ton)

ton

2021 incl. compensatie 1500

1000

500

0 jan

feb

mrt

apr

mei

jun

jul

aug

sep

okt

nov

dec

Het jaar 2021 was het tweede volle productiejaar voor de in 2019 gemonteerde PV-installaties. De opbrengst van deze installaties is in dit jaar uitgekomen op 430.000 kWh. De opwek van deze groene stroom resulteert in een reductie van de CO2-uitstoot met 200 ton/jaar. Daarnaast ontvangt Wedeka hiervoor jaarlijks zo’n € 30.000,- aan SDE subsidie en is er een jaarbesparing van ongeveer € 50.000,- op de inkoop van (minder) elektriciteit. De tot nu toe genoemde CO2 getallen zijn gebaseerd op de gemeten verbruiken van aardgas, elektriciteit, diesel en benzine. Wedeka koopt echter haar elektriciteit groen- en haar aardgas “groen gecompenseerd” in. Dit maakt dat de verbruikte elektriciteit geen CO2-uitstoot veroorzaakt en dat de CO2-uitstoot door het verbruik van aardgas volledig CO2 wordt gecompenseerd (door aanplant van bossen of realisatie opwekcapaciteit groene energie). Hiermee daalt de CO2-uitstoot naar een netto waarde van 967 ton per jaar in 2021. Dit is 75% minder (!) dan de uitstoot in 2015, het eerste jaar waarover de CO2-uitstoot gemeten is waarna een start van het verbeterproces in 2016. Bij vervanging van voertuigen wordt nadrukkelijk gekeken of economisch verantwoord en praktisch voor een volledig elektrische versie kan worden gekozen. De eerste dubbele laadpaal is in 2021 operationeel geworden met een voorbereiding van 10 laadpunten. 22

Reductie (plastic) afval Om het klimaat en het milieu te ontlasten is het ook belangrijk dat bedrijven (en huishoudens) hun afvalstromen reduceren en te werken aan het verbeteren van afvalscheiding t.b.v. hergebruik. Omdat de meeste plasticsoorten nog altijd van aardolie worden gemaakt welke vervolgens in de natuur nauwelijks weer afbreken is het terugbrengen van het gebruik van (fossiel) plastic ook een belangrijke uitdaging. De aandachtspunten zijn dus: 1. Reductie hoeveelheid afval 2. Afval scheiden t.b.v. hergebruik 3. Reductie gebruik “fossiel” plastic Wedeka is in 2021 gestopt met het gebruik van plastic bekertjes, roerstaafjes, bestek en bordjes. Verdere reductie van het plasticverbruik is in onderzoek (wikkelfolies). Veel afvalsoorten worden reeds gescheiden afgevoerd en sinds 2020 is er een nauwkeurige registratie van de hoeveelheden en soorten afval. Begin 2022 zal een rondgang langs alle locaties worden gedaan met als doel te onderzoeken of verbeteringen in de afvalscheiding mogelijk zijn en ook of de efficiency daarvan kan worden verbeterd. 2.4 FINANCIEEL BELEID In de beleidsbegroting 2021 die in juli 2020 door het algemeen bestuur is vastgesteld werd gerekend met een tekort van € 6.928.000,- dat middels de gemeentelijke bijdrage gedekt moest worden.

Jaarlijks wordt in het voorjaar de eerder vastgestelde begroting getoetst aan actuele informatie en voortschrijdende inzichten. Deze worden verwerkt in de vastgestelde begroting en leiden tot een begrotingswijziging. In de 1e begrotingswijziging 2021 is de gemeentelijke bijdrage op basis van deze toetsing naar beneden bijgesteld op € 6.920.000,-. Uit het overzicht van baten en lasten blijkt dat, rekening houdend met de begrote en door de gemeenten betaalde gemeentelijke bijdrage, het resultaat € 2.555.000,- gunstiger uitkomt dan oorspronkelijk was voorzien. In hoofdlijnen is dit verschil als volgt te verklaren: € 116.000 € 463.000 € 939.000 € 183.000 € 339.000 € 93.000 € 305.000 € 117.000 € 2.555.000

Hogere netto opbrengsten Lagere salariskosten ambtelijk personeel Hogere Rijksbijdrage (corona compensatie) Hogere Rijksbijdrage (meicirculaire) Lagere loonkosten WSW Lagere kosten dienstverlening Derden Lagere bedrijfskosten en afschrijvingen Overige posten Totaal

23

Algemene toelichting op het resultaat: Ten opzichte van de begroting 2021 heeft Wedeka ook dit jaar weer een positief resultaat behaald. De belangrijkste oorzaak van het positieve resultaat is de voor corona toegekende compensatiemiddelen van € 939.000,- en anderzijds de hogere rijksbijdrage vanuit de meicirculaire van € 183.000,-. Daarnaast zorgen de lagere loon- en salariskosten voor respectievelijk de ambtenaren van € 463.000,- en de WSW van € 339.000,- voor een positief resultaat t.o.v. de begroting. De netto opbrengsten liggen € 116.000,- hoger dan het begrote niveau. Dit voordeel komt zowel tot stand in de Industriële vestigingen als binnen de Divisie Dienstverlening. Bij de industrie wordt dit voornamelijk veroorzaakt door o.a. meer opdrachten in de werksoort Blisteren. Ondanks de effecten van corona hebben de industrievestigingen toch meer opdrachten kunnen binnenhalen in 2021. Binnen de Divisie Dienstverlening zijn de effecten van corona op de opbrengsten net zoals in 2020 met name zichtbaar bij de Kringloopwinkels (waren grotendeels gesloten), Trajecten en Detacheringen. Bij de Kringloopwinkels betekende dit een negatief resultaat t.o.v. de begroting van € 254.000,Bij Groen & Infra zijn de opbrengsten € 298.000,- hoger dan oorspronkelijk begroot.

Ondanks de daling van het aantal fte’s is door een aantal extra opdrachten in de vestigingen van Stadskanaal, Veendam en Ter Apel een flink positief resultaat behaald t.o.v. de begroting.

24

Hoofdstuk 3

Verplichte paragrafen

3.1 WEERSTANDSVERMOGEN EN RISICOBEHEERSING Wedeka Bedrijven vormt in principe geen eigen weerstandsvermogen. Het weerstandsvermogen voor Wedeka Bedrijven wordt gevormd door het weerstandsvermogen van de afzonderlijke aan de gemeenschappelijke regeling deelnemende gemeenten. Jaarlijks wordt de begroting door het Algemeen Bestuur vastgesteld op basis waarvan de aangesloten gemeenten dan het begrote tekort voorfinancieren. Indien aan het einde van het boekjaar blijkt dat het gerealiseerde tekort afwijkt van de begroting moeten de aangesloten gemeenten, conform de afspraken in de Gemeenschappelijke Regeling, het verschil bijbetalen of ze ontvangen een bedrag terug. Het Algemeen Bestuur heeft de mogelijkheid behaalde positieve resultaten geheel of ten dele te bestemmen voor de algemene reserve. Het eigen vermogen inclusief het resultaat van het verslagjaar 2021 bedraagt € 3.756.000,- voor Wedeka Bedrijven. Risicobeheersing In 2020 is er een werkgroep opgericht met als doel financiële en integriteitsrisico’s binnen Wedeka te analyseren. Aan de hand van de analyse is een aantal maatregelen genomen. Denk hierbij aan de registratie van goederen die in de Kringloopwinkels binnen komen, de betalingen via pin in plaats van contante betalingen, maar ook aan het inkoopproces en het beperken van het aantal bonnenboekjes in omloop.

Het proces van facturering en fiattering is met de implementatie van Exact volledig onder de loep genomen en op orde. Een andere maatregel in het kader van de AVG is het ondertekenen van geheimhoudingsverklaringen door deelnemers aan een traject. Deze maatregelen vormen een aanvulling op de integriteitsprotocol die in 2020 is vastgesteld voor alle medewerkers. Regeling financiële kengetallen begroting en jaarverslag Jaarverslag 2021 Kengetallen:

Verloop van de kengetallen Boekjaar Begroting Boekjaar 2020 2021 2021

Netto schuldquote

6,3%

15,8%

10,2%

Netto schuldquote gecorrigeerd voor verstrekte leningen deelnemingen Solvabiliteitsratio Structurele exploitatieruimte Grondexploitatie Belastingcapaciteit

6,3% 34,3% -1,9% nvt nvt

15,8% 5,5% -8,2% nvt nvt

10,2% 24,0% -1,5% nvt nvt

Als gevolg van de verbondenheid met de deelnemende gemeenten zijn de kengetallen alleen in relatie met de financiële ratio’s van de deelnemende gemeenten te beoordelen.

25

Toelichting kengetallen: De netto schuldquote geeft inzicht in het niveau van de schuldenlast ten opzichte van de eigen middelen. De hoogte van de schuld die Wedeka kan dragen hangt in belangrijke mate af van de hoogte van de inkomsten. Het kengetal geeft de netto schuld als aandeel van de inkomsten uitgedrukt in procenten. Het kengetal wordt zowel inclusief als exclusief alle verstrekte geldleningen berekend. Hiermee wordt in beeld gebracht wat het aandeel van de verstrekte geldleningen is en betekent voor de schuldenlast. Een netto schuldquote tussen 0% en 100% wordt als normaal beschouwd, boven 100% is er weinig leencapaciteit over. De solvabiliteitsratio geeft inzicht in de mate waarin Wedeka in staat is aan zijn financiële verplichtingen te voldoen. Het kengetal drukt het eigen vermogen uit als percentage van het balanstotaal. Hoe hoger de solvabiliteitsratio, hoe groter de weerbaarheid. Voor de beoordeling van het structurele en reële evenwicht van de begroting wordt onderscheid gemaakt tussen structurele en incidentele baten en lasten. De structurele exploitatieruimte wordt bepaald door het saldo van de structurele baten en lasten en het saldo van de structurele onttrekkingen en toevoegingen aan reserves, gedeeld door de totale baten (exclusief mutaties reserves) en uitgedrukt in een percentage.

Het kengetal geeft aan welke structurele ruimte Wedeka heeft om de eigen lasten te dragen, of welke structurele stijging van de baten of daling van de lasten daarvoor nodig is. Een positief percentage betekent dat de structurele baten toereikend zijn om de structurele lasten te dekken. 3.2 ONDERHOUD KAPITAALGOEDEREN Het onderhoud aan de kapitaalgoederen van Wedeka Bedrijven wordt door de Technische Dienst deels in eigen beheer uitgevoerd en deels uitbesteed aan externe bedrijven of specialisten. Het onderhoud kan worden uitgesplitst naar diverse vormen: - het werktuigbouwkundig onderhoud; - elektrotechnisch onderhoud; - bouwkundig onderhoud. Voor registratie en herkenning van de productiemiddelen wordt een middelen beheerssysteem gehanteerd. Middels dit systeem worden onder meer onderhoudsfrequenties, wettelijke keuringen, inspecties en machinegegevens geregistreerd. 3.3 FINANCIERING Algemene ontwikkelingen Via de Wet financiering decentrale overheden (Wet Fido) is de treasury van gemeenten en overheidslichamen geregeld. Treasury is het sturen en beheersen van, het verantwoorden over en het toezicht houden op de financiële vermogenswaarden, de financiële geldstromen, de financiële posities en de hieraan verbonden risico’s.

Ingevolge de wet heeft Wedeka een treasurystatuut opgesteld en is in de begroting en jaarrekening een financieringsparagraaf opgenomen, waarin verantwoording over het treasurybeleid wordt afgelegd.

26

Op 10 december 2013 heeft de Eerste Kamer ingestemd met het wetsvoorstel verplicht schatkistbankieren. Alle decentrale overheden, waaronder Wedeka Bedrijven, moeten hun overtollige liquide middelen sindsdien aanhouden op een rekening-courant bij de schatkist die wordt beheerd door het Agentschap van het ministerie van Financiën. De decentrale overheden dragen hierdoor bij aan een lagere EMU-schuld van de collectieve sector respectievelijk een lagere staatsschuld. Treasurybeheer Wedeka heeft een, wat het treasury-beheer aangaat, laag risicoprofiel doordat de rentepercentages van de meeste langlopende leningen voor langere tijd vast liggen, geen gebruik wordt gemaakt van derivaten en de gelduitzettingen gering zijn. In dit jaarverslag zijn opgenomen: a. een toetsing van de netto vlottende schuld aan de wettelijk toegestane kasgeldlimiet; b. toetsing van de renterisico’s van de vaste schuld aan de vastgestelde renterisiconorm; c. een weergave van de kredietrisico’s; d. een financieringsoverzicht van de opgenomen geldleningen en de rentegevoeligheid hiervan. Ad. a. Kasgeldlimiet De kasgeldlimiet is een bedrag ter grootte van een percentage van het totaal van de begroting van Wedeka. De netto vlottende schuld per kwartaal is het gemiddelde van de netto vlottende schuld op de laatste dag van iedere maand in het desbetreffende kwartaal.

Deze netto vlottende schuld wordt getoetst aan de kasgeldlimiet. Kasgeldlimiet Omschrijving

1e kw

2e kw

3e kw

4e kw

Omvang van de begroting per 1 januari (= grondslag)

60.196

60.196

60.196

60.196

In procenten van de grondslag

8,20%

8,20%

8,20%

8,20%

In een bedrag

4.936

4.936

4.936

4.936

1 Toegestane kasgeldlimiet

2

Omvang vlottende korte schuld Opgenomen gelden korter dan 1 jaar

3

5.000

5.000

5.000

5.000

Schuld in rekening-courant

0

0

0

0

Gestorte gelden door derden korter dan 1 jaar

0

0

0

0

Overige geldleningen niet zijnde vaste schuld

0

0

0

0

Vlottende middelen Contante gelden in kas Tegoeden in rekening-courant Overige uitstaande gelden korter dan 1 jaar

4

10

12

9

10

4.391

5.489

4.636

2.609

0

0

0

0

Toets kasgeldlimiet a. Totaal netto vlottende schuld (2-3)

599

-501

355

2.381

b. Toegestane kasgeldlimiet (1)

4.936

4.936

4.936

4.936

c. Ruimte (+) c.q. overschrijding (-) (b-a)

4.337

5.437

4.581

2.555

27

Renterisiconorm

2021

2022

2023

2024

0

0

0

300

300

300

300

Basisgegevens 1

Renteherzieningen

2

Betaalde aflossingen

-

3

Renterisico (1+2)

300

300

300

300

4

Renterisiconorm

11.855

11.855

11.855

11.855

5a Ruimte onder renterisiconorm (4>3)

11.555

11.555

11.555

11.555

5b Overschrijding renterisiconorm (3>4)

0

0

0

0

Berekening Renterisiconorm 4a Omvang begroting van het komende jaar

59.274

4b Het bij Min.regeling vastgestelde %

20,0%

4

11.855

Renterisiconorm (4ax4b)

Ad b. Renterisiconorm Het overzicht hierna brengt de renterisico’s voor de vaste schuld in relatie tot de renterisiconorm in beeld. De renterisiconorm is een bedrag ter grootte van een percentage van het totaal van de begroting voor het komende jaar. Deze wordt getoetst aan de verwachte vaste schuldpositie bij Wedeka, waarbij telkens de situatie aan het begin van het jaar wordt genomen. Ad. c. Kredietrisico Wedeka Bedrijven kent geen ongedekte risico’s die voortvloeien uit de mogelijkheid op een waardedaling van de vorderingspositie ten gevolge van het niet (tijdig) na kunnen komen van de verplichting van de tegenpartij als gevolg van insolvabiliteit of deficit. Ad. d. Financiering Door middel van onderstaand overzicht wordt inzicht gegeven in de samenstelling, de grootte en de rentegevoeligheid van de opgenomen leningen. Omschrijving (bedragen x € 1.000,-)