05-02 IHP Veendam 2024-2039 incl bijlagen

Duurzaamheid Op het gebied van Duurzaamheid zijn er volop ontwikkelingen waarop het IHP wettelijk moet aansluiten of waarin het IHP een bijdrage kan leveren. Gemeente Veendam volgt uiteraard de wettelijke verplichtingen. Daarnaast is de gemeente nieuwsgierig naar mogelijkheden als het gaat om ambitieniveau voor duurzaamheid. Deze mogelijkheden wil gemeente Veendam met de Schoolbesturen verkennen in het kader van het IHP. Tegelijkertijd ligt voor bepaalde regelingen het initiatief bij de Schoolbesturen zelf. Ook om die reden is het belangrijk om de plannen die Schoolbesturen hebben voor het verduurzamen van de Huisvesting, mee te nemen in de overwegingen voor het IHP. De geldende wetten, akkoorden, afspraken en andere soorten beleid, staan opgesomd in het kader.

Gemeente Veendam Postbus 20004, 9640 PA Veendam Raadhuisplein 5, 9641 AW Veendam

telefoon 0598 652222 fax 0598 652250

e-mail info@veendam.nl website www.veendam.nl

bank nr. NL64BNGH0285008676

pag. 20 van 38

Wet- en regelgeving, akkoorden, regelingen, landelijke afspraken, en visies voor duurzaamheid • Klimaatakkoord (2019) o Een CO2 reductie van 49% vóór 2030 voor de gebouwde omgeving (waaronder onderwijsgebouwen) vergeleken met 1990 te gaan realiseren. Einddoel van het klimaatakkoord is 95% CO2 reductie in 2050. o Voor nieuwbouw vanaf 1-1-2021 geldt dat moet worden voldaan aan het kwaliteitsniveau BENG (Bijna Energie Neutraal Gebouw). o Hierin zijn verschillende gradaties mogelijk: ▪ BENG 1: de maximale energiebehoefte in kWh per m2 gebruiksoppervlak per jaar (<190); ▪ BENG 2: het maximale primair fossiel energiegebruik, eveneens in kWh per m2 gebruiksoppervlak per jaar (<70); ▪ BENG 3: het minimale aandeel hernieuwbare energie in procenten (>40). o Sectorale Routekaart voor verduurzaming van schoolgebouwen : een uitwerking van ambities om bij te dragen aan de doelen van het Klimaatakkoord, door PO-raad, VO-raad en de VNG. Het IHP wordt als een lokale routekaart beschouwd om de ambities te helpen realiseren. o Sectorale Routekaart Gemeentelijk Maatschappelijk Vastgoed: hierin zijn ook de ambities van de PO- en VO-raad en de VNG opgenomen, ook in relatie tot de gemeentelijke IHP’s. •

Europese Richtlijn EPBD (Energy Performance Building Directive) o Voor utiliteitsgebouwen (waaronder schoolgebouwen) is bij de oplevering, verkoop en verhuur een geldig energielabel verplicht.

•

Informatieplicht energiebesparing Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO): o Verplichting van nemen energiebeperkende maatregelen bij bepaald energieverbruik van openbare gebouwen

•

Ontzorgingsprogramma Verduurzaming Maatschappelijk Vastgoed: o Programma dat kleine maatschappelijk vastgoedeigenaren, in dit geval kleine schoolbesturen (10 basisscholen, 5 middelbare scholen), kan begeleiden tot het moment van aanbesteding van maatregelen om vastgoed te verduurzamen.

•

Energieakkoord (2013) o Akkoord voor duurzame groei met afspraken voor betaalbare en schone energievoorzieningen

•

Grondstoffenakkoord (2018) o Akkoord voor een circulaire Nederlandse economie in 2050

•

Lokaal klimaatbeleid o Gemeente Veendam geeft haar eigen duurzaamheidsbeleid nog vorm

Gemeente Veendam Postbus 20004, 9640 PA Veendam Raadhuisplein 5, 9641 AW Veendam

telefoon 0598 652222 fax 0598 652250

e-mail info@veendam.nl website www.veendam.nl

bank nr. NL64BNGH0285008676

pag. 21 van 38

Gezondheid Ook rondom Gezondheid zijn er landelijk afspraken en regelingen gemaakt waar het IHP op moet aansluiten. Ten eerste is de landelijke regeling Frisse Scholen. Een frisse school is een schoolgebouw (basis- of voortgezet onderwijs) met een laag energiegebruik en een gezond binnenmilieu als het gaat om luchtkwaliteit, temperatuur, comfort, licht en geluid. Lucht en temperatuur Alhoewel deze regeling al is beëindigd zullen we bij het verbouwen en nieuw bouwen van scholen uitgaan van het principe van de frisse school. De frisse school gaat uit van een indeling van scholen in verschillende klasse van A tot C. Bij een klasse A scoort de school uitmuntend en bij een C is het nog voldoende. Energie, Licht en geluid zijn onderdelen die minder direct effect hebben op de gezondheid. Gebouwen kunnen scores verdienen op de onderdelen Energie, Lucht, Temperatuur, Licht en Geluid. Voor het meeste effect op de gezondheid zou het wenselijk zijn om voornamelijk in te zetten op de onderdelen Lucht (ventilatie) en Temperatuur. Bij het screenen van de schoolgebouwen is het van belang om voor deze twee onderdelen de gebouwen in te delen en te onderzoeken in welke klasse ze vallen. Uiteindelijk dienen alle schoolgebouwen een klasse A status te krijgen maar voor de korte termijn kan gekozen worden om alle scholen in ieder geval aan te passen zodat ze ingedeeld zijn in klasse C.

Gezondheidsbeleid: overgewicht jongeren De gemeenteraad heeft op 22 juni 2020 de nota gemeentelijk gezondheidsbeleid 2021-2026 vastgesteld. In dit gezondheidsbeleid heeft de gemeente zichzelf doelen gesteld met betrekking tot de gezondheid van jongeren. Een van de belangrijkste doelstellingen is het aanpakken van overgewicht onder jongeren. Om hier een eerste start mee te maken wordt in 2021 het lokaal preventieakkoord opgesteld waarin stakeholders gezamenlijk hun commitment uitspreken voor de aanpak van gezondheidsproblemen in Veendam. De gemeente Veendam zit hiervoor ook een rol weggelegd voor de scholen.

Verkeersveiligheid Een ander belangrijk aspect dat meegewogen moet worden bij investeringen in Huisvesting, is de verkeersveiligheid. De keuze voor en de inrichting van een schoolomgeving beïnvloeden namelijk het gedrag van verkeersdeelnemers en daarmee de verkeersveiligheid. Door schoolomgeving te betrekken op verkeersstromen, vervoerwijzekeuzes en het algehele verkeersgedrag, kunnen we de verkeersveiligheid verhogen. Momenteel is gemeente Veendam een Omgevingsvisie aan het vormgeven voor de fysieke leefomgeving. Hierin zullen tevens Verkeer en Vervoer worden opgenomen. Tot die tijd blijft het Mobiliteitsplan 2006 van kracht en zullen de principes daaruit waar van toepassing worden meegenomen in de overwegingen voor het IHP.

Veiligheid en Openbare Orde Gemeente Veendam is verantwoordelijk voor de openbare orde en veiligheid in de schoolomgeving. De gemeente voert de regie op het integraal veiligheidsbeleid waar schoolveiligheid onderdeel van uitmaakt. De gemeente faciliteert, monitort, evalueert en stimuleert de netwerksamenwerking. Het gemeentelijk beleid wordt mede geëvalueerd op basis van de veiligheidsrapportage die de scholen jaarlijks opstellen.

Gemeente Veendam Postbus 20004, 9640 PA Veendam Raadhuisplein 5, 9641 AW Veendam

telefoon 0598 652222 fax 0598 652250

e-mail info@veendam.nl website www.veendam.nl

bank nr. NL64BNGH0285008676

pag. 22 van 38

De schoolomgeving zelf kan veel invloed hebben op het voorkomen van overlast, vandalisme en criminaliteit en de handhaving ervan. Daarom wil gemeente Veendam zorgdragen voor een samenhangend geheel van voorzieningen en maatregelen die bijdragen aan de veiligheid in en rondom de Huisvesting. Samen met scholen kan de gemeente Veendam de doelen voor een veiligere gemeente bereiken. Het is dan ook van belang bij keuzes voor investeringen het aspect veiligheid en openbare orde mee te wegen.

Gezamenlijke, integrale ambitie en visie op sectoraal beleid 5.1 In de ambitie en visie zoals genoemd in 4.2 nemen Gemeente Veendam, Schoolbesturen en, indien relevant, Partners, integraal hun kijk op de volgende sectorale beleidsthema’s mee: a. Zorg en welzijn b. Woningbouw c. Duurzaamheid d. Gezondheid e. Verkeersveiligheid f. Veiligheid en openbare orde 5.2 Indien uit de inventarisatie zoals genoemd in 3.3 en 3.4 interessante mogelijkheden liggen om sectorale beleidsthema’s zoals genoemd in 5.1 te combineren met de Huisvesting, worden kansen in concrete investeringsafspraken opgenomen. 5.3 Het IHP voldoet aan de wettelijke verplichtingen van duurzaamheid. 5.4 In het IHP worden – afgezien van wettelijke verplichtingen – landelijke, regionale en lokale akkoorden en afspraken rondom duurzaamheid mee in overweging genomen. 5.5 In het IHP worden denkrichtingen opgenomen voor de manier waarop het IHP concrete invulling kan geven aan i) gemaakte afspraken in het kader van gesloten huisvestingsakkoord tussen VNG, PO-raad en VO-raad en ii) aan het Klimaatakkoord. 5.6 De Opdrachtnemer helpt bij het redeneren vanuit de levensduurbenadering en het definiëren van het begrip renovatie en/of vervangende nieuwbouw, indien er in het IHP een concrete invulling wordt gegeven aan het Klimaatakkoord.

5.7 De plannen van Schoolbesturen voor verduurzaming van de Huisvesting worden meegenomen in de overwegingen van het IHP. 5.8 De Opdrachtnemer verkent de mogelijkheden in ambitieniveau voor duurzaamheid en verwerkt deze mogelijkheden in de gradaties en scenario’s zoals genoemd in 3.5. 5.9 Praktijkervaringen in het kader van het project Verrijkte Schooldag worden meegenomen in het opstellen van het IHP. 5.10 De Opdrachtnemer classificeert de gebouwen conform de methodiek ‘Frisse scholen’ in klasse A, B of C op de gebieden Lucht en Temperatuur. De Opdrachtnemer verwerkt deze classificaties en het prijsverschil per Frisse Scholen-Klasse per m2, in de gradaties en scenario’s zoals genoemd in 3.5.

Gemeente Veendam Postbus 20004, 9640 PA Veendam Raadhuisplein 5, 9641 AW Veendam

telefoon 0598 652222 fax 0598 652250

e-mail info@veendam.nl website www.veendam.nl

bank nr. NL64BNGH0285008676

pag. 23 van 38

6. Gezamenlijke doelstellingen en investeringsafspraken Naar een Routekaart en Uitvoeringsprogramma Wanneer i) de inventarisatie van het huidig aanbod en kwaliteitsniveau, ii) de inventarisatie van de toekomstige vraag en het gewenste kwaliteitsniveau, iii) de aanvullende inventarisaties, iv) de gezamenlijk visie en ambitie op onderwijs en sectoraal beleid, gereed zijn, kunnen er gezamenlijke doelstellingen en investeringsafspraken gemaakt worden voor de Huisvesting. Dit uit zich in a) een Routekaart en b) een Uitvoeringsprogramma (zoals genoemd in 2.2c). Samen vormen deze de stappen om de komende 4 tot 16 jaar te komen tot het toekomstige aanbod van Huisvesting dat voldoet aan het gewenste kwaliteitsniveau.

Gezamenlijke doelstellingen en investeringsafspraken 6.1 Gemeente Veendam, Schoolbesturen en, indien relevant, Partners stellen gezamenlijke doelstellingen en maken investeringsafspraken voor de Huisvesting. 6.2 De Opdrachtnemer neemt de gezamenlijke doelstellingen en investeringsafspraken zoals genoemd in 6.1 op in het IHP en vertaalt deze in een Routekaart en Uitvoeringsplan, zoals genoemd in 2.2c, tevens opgesteld op wijkniveau. 6.3 De Routekaart, zoals genoemd in 2.2c, bestaat ten minste uit i) langetermijndoelstellingen, ii) benodigd scenario, iii) planning, iv) mijlpalen, v) een financieel kader en vi) een monitoringsplan. 6.4 Het Uitvoeringsplan, zoals genoemd in 2.2c, bestaat ten minste uit i) een financieel kader, ii) verantwoordingskader, aansluiting bij financiële verordening gemeente Veendam. 6.5 Het financieel kader zoals genoemd in 6.4 is een meerjarig investeringsagenda omvat in ieder geval de volgende onderdelen: • Investeringsbedragen • Afschrijvingstermijnen en restwaarden • Percentage rekenrente (omslagrente of projectfinanciering) • Jaarlijkse kosten onderhoud, overige kosten etc. • Dekking incidenteel • Dekking structureel • Relatie met bezuinigsmaatregelen (bijv.

MOT-maatregel duurzaamheid) • Wijze van financieren • Fiscale aspecten • Wijze van verwerking in gemeentelijk begroting (BBV) 6.6 Het financieel kader zoals genoemd in 6.4 omvat, naast de genoemde onderdelen in 6.5, ten minste de volgende punten: a. de gezamenlijk in te zetten investeringsmiddelen (financiering + kostenverdeling) per fase met betrekking tot exploitatie en eventueel Rijksmiddelen b. een duiding naar mogelijke bijdrage van gemeente Veendam, dit binnen de wettelijke mogelijkheden. c. een duiding naar mogelijke bijdrage van Schoolbesturen, dit binnen de wettelijke mogelijkheden. d. een duiding naar mogelijke bijdrage van Partners, indien relevant, dit binnen de wettelijke mogelijkheden

Gemeente Veendam Postbus 20004, 9640 PA Veendam Raadhuisplein 5, 9641 AW Veendam

telefoon 0598 652222 fax 0598 652250

e-mail info@veendam.nl website www.veendam.nl

bank nr. NL64BNGH0285008676

pag. 24 van 38

e.

6.7 6.8

Optioneel: extra middelen beschikbaar stellen voor slimme combinaties cq. bepaalde doelstellingen. Eerst kijken naar eventueel vrijkomende bestaande middelen. Het financieel kader zoals genoemd in 6.5 is geredeneerd vanuit zowel levensduurkosten als investeringskosten (Total Cost of Ownership (TCO)). In het verantwoordingskader zoals genoemd in 6.5 wordt beschreven hoe verantwoording wordt afgelegd over de voortgang van gemaakte afspraken en de wijze waarop het IHP naar de toekomst toe geactualiseerd en herijkt kan worden.

Gemeente Veendam Postbus 20004, 9640 PA Veendam Raadhuisplein 5, 9641 AW Veendam

telefoon 0598 652222 fax 0598 652250

e-mail info@veendam.nl website www.veendam.nl

bank nr. NL64BNGH0285008676

pag. 25 van 38

7. Organisatie en taakverdeling Organisatie: projectgroep en stuurgroep Voor het IHP-traject zijn een projectgroep en een stuurgroep samengesteld. De projectgroep bestaat uit beleidsmedewerkers van gemeente Veendam en zullen samenwerken met de Schoolbesturen en, indien van toepassing, Partners. De projectgroep verricht de werkzaamheden voor het opstellen van het IHP en adviseert de Stuurgroep. De Stuurgroep is samengesteld uit de verantwoordelijke wethouder van gemeente Veendam, Annelies Kleve (Onderwijs) en een aantal beleidsmedewerkers uit de projectgroep.

Taakverdeling De taakverdeling tussen de gemeente Veendam, Schoolbesturen en Partners vloeit voort uit de wet en is vastgelegd in de Verordening Onderwijshuisvesting. Gemeenteraad De gemeenteraad van Veendam stelt de Verordening Huisvesting Onderwijs vast en hanteert vanuit haar budgetrecht het financieel kader. Vanuit deze kaderstellende bevoegdheid stelt de gemeenteraad het IHP vast en borgt de verhouding tot de verordening en het financieel kader. College Het college is verantwoordelijk voor de uitvoering van de verordening en het sluiten van een vaststellingsovereenkomst met Schoolbesturen. Het zorgt voor de uitwerking van de gezamenlijke doelstellingen en investeringsafspraken voor de Huisvesting. De wethouder Onderwijshuisvesting is namens het college het eerste aanspreekpunt en informeert periodiek de gemeenteraad de voortgang van de investeringen die voortkomen uit het IHP. Schoolbesturen Schoolbesturen hebben een prominente rol in het proces van Huisvesting. Zij zijn immers de bevoegde gezagsorganen van de onder hun beheer vallende scholen. Partners Partners zullen ook aanschuiven, daar waar zij een rol spelen bij de investeringen in de Huisvesting

Communicatie Een communicatieadviseur heeft regelmatig contact met de stuurgroep over het traject. Op basis hiervan worden de communicatiemomenten bepaald. Deze liggen in ieder geval bij de start van het traject (“Wij gaan beginnen”) en bij vaststelling (“wat hebben wij gedaan en wat gaat er gebeuren). In de tussenliggende periode is communicatie vooral gericht op de betrokken partijen en stakeholders.

Gemeente Veendam Postbus 20004, 9640 PA Veendam Raadhuisplein 5, 9641 AW Veendam

telefoon 0598 652222 fax 0598 652250

e-mail info@veendam.nl website www.veendam.nl

bank nr. NL64BNGH0285008676

pag. 26 van 38

8. Planning Tijdspad Voor het traject om te komen tot het Integraal Huisvestingsplan Veendam 2022-2038 (IHP) hanteert de gemeente het volgende tijdspad. Moment april 2021 april 2021 april 2021 mei 2021 mei 2021 mei 2021 n.n.t.b. n.n.t.b. n.n.t.b. n.n.t.b. n.n.t.b. n.n.t.b. n.n.t.b. n.n.t.b. februari 2022 februari 2022

Activiteit OOGO met Schoolbesturen Formuleren laatste uitgangspunten IHP traject in Startnotitie Vaststellen Startnotitie Aanbesteding bureau Plan van Aanpak traject IHP opstellen (door bureau) Eerste communicatiemoment + presentatie aan Raad/commissie Sociaal Inventarisatie van het huidig aanbod en kwaliteitsniveau Inventarisatie van de toekomstige vraag en het gewenste kwaliteitsniveau Aanvullende inventarisaties Gezamenlijk visie en ambitie op onderwijs en sectoraal beleid Gezamenlijke doelstellingen en investeringsafspraken Opstellen concept-IHP Bespreken concept-IHP in college en gemeenteraad Opstellen definitief IHP Vaststellen IHP in gemeenteraad Communicatiemoment Implementatie, monitoring en borging

Gemeente Veendam Postbus 20004, 9640 PA Veendam Raadhuisplein 5, 9641 AW Veendam

telefoon 0598 652222 fax 0598 652250

e-mail info@veendam.nl website www.veendam.nl

bank nr. NL64BNGH0285008676

pag. 27 van 38

Bijlage 1: Lijst van scholen Naam CBS ’t Haimstee OBS De Braskörf CBS De Kern OBS Noorderbreedte OJBS De Ommewending OBS De Sleutel OBS De Viermaster ODAB De Westerschool Jenaplanschool In de Manne RKBS Mgr. Bekkersschool OBS Margretha Hardenbergschool SO (Kindcentrum Westerwinde) OBS Wim Monnereauschool SBO (Kindcentrum Westerwinde) VSO Margretha Hardenbergschool Winkler Prins

Gemeente Veendam Postbus 20004, 9640 PA Veendam Raadhuisplein 5, 9641 AW Veendam

telefoon 0598 652222 fax 0598 652250

Schoolbestuur VCO Midden- en Oost-Groningen Scholengroep Opron VCO Midden- en Oost-Groningen Scholengroep Opron Scholengroep Opron Scholengroep Opron Scholengroep Opron Scholengroep Opron Primenius Primenius Scholengroep Opron Scholengroep Opron Scholengroep Opron Winkler Prins

e-mail info@veendam.nl website www.veendam.nl

bank nr. NL64BNGH0285008676

pag. 28 van 38

Bijlage 2: Toelichting DAS-model

Gemeente Veendam Postbus 20004, 9640 PA Veendam Raadhuisplein 5, 9641 AW Veendam

telefoon 0598 652222 fax 0598 652250

e-mail info@veendam.nl website www.veendam.nl

bank nr. NL64BNGH0285008676

pag. 29 van 38

Bijlage 3: Voorbeeld dynamisch dashboard

Gemeente Veendam Postbus 20004, 9640 PA Veendam Raadhuisplein 5, 9641 AW Veendam

telefoon 0598 652222 fax 0598 652250

e-mail info@veendam.nl website www.veendam.nl

bank nr. NL64BNGH0285008676

pag. 30 van 38

Bijlage 4: Toelichting Inventarisatie huidig kwaliteitsniveau Doelstelling De technische toestand van de objecten in kaart brengen door middel van een visuele inspectie van de bouw- en installatie delen en dit verwerken in een rapportage. Tijdens de inspectie wordt een conditiemeting uitgevoerd op basis van de NEN 2767, waarbij op basis van de ernst, intensiteit en de omvang van de waargenomen gebreken (op dat moment) een conditie wordt uitgedrukt in een conditiescore. Vanuit de registratie van deze technische toestand kan de informatie uit de conditiemeting gebruikt worden om de volgende (indirecte) toepassingen mogelijk te maken: • • • • • •

Het in beeld brengen van de conditie van een areaal, portefeuille of voorraad aan beheerobjecten in de gebouwde omgeving; Het onderbouwen van een Meerjaren Onderhoudsplan en de onderhoudsprogrammering; Het onderbouwen van de aanvragen voor en de verdeling van onderhoudsbudgetten; Het ondersteunen van technisch beheer en beleid; Het gebruik in (resultaatgerichte) onderhoudscontracten; Het op gang brengen en vergemakkelijken van de communicatie over de gewenste conditie;

Uitgangspunten •

Uitvoering conditiemeting door een gecertificeerd NEN 2767 inspecteur.

•

Bij het bepalen van de conditie volgens de NEN 2767-1 (mei 2019) wordt gebruik gemaakt van de gebrekenlijsten uit de NEN 2767-2 (juni 2008). Er wordt gekeken naar de bouwkundige en installatietechnische delen. Naast het bepalen van de conditie wordt er ook getoetst op wet- en regelgeving.

•

Het vaststellen van de gebreken gebeurt met name visueel en indien nodig met de (meet)instrumenten die worden voorgeschreven in de NEN 2767-2(juni 2008).

•

Naast de conditiescore wordt er ook gekeken naar het effect van het mogelijk niet oplossen van het gebrek, oftewel een prioriteitstelling en het kwantificeren van de risico’s. Het effect van het niet oplossen van de gebreken wordt uitgedrukt in een driepuntschaal. Onderscheid is gemaakt tussen gering effect (1), een matig effect (2) en sterk effect (3). De onderstaande aspecten worden bij de conditiemeting gebruikt; o Veiligheid en gezondheid gebruikers o Binnenmilieu o Constructieve veiligheid o Aantasting cultuurhistorische waarde o Gebruik en bedrijfsproces o Technische vervolgschade o Toename klachtenonderhoud o Beleving en esthetica

Gemeente Veendam Postbus 20004, 9640 PA Veendam Raadhuisplein 5, 9641 AW Veendam

telefoon 0598 652222 fax 0598 652250

e-mail info@veendam.nl website www.veendam.nl

bank nr. NL64BNGH0285008676

pag. 31 van 38

Inspecteur dient de geconditioneerde elementen optimaal te ordenen op basis van het beheerobject en de verschillende bouwdelen. Hierin dient het element op basis van de materiaalsoort geconditioneerd te worden. Decompositie in relatie tot NEN 2767:

Toelichting termen Areaal portefeuille = alle geïnspecteerde locaties Complex = de locatie Beheerobject = het gebouw Bouwdeel = bijv. de buitenwanden Element = bijv. de buitenwanden; constructief; metselwerk Component = bijv. de daktrim

Voorbeeld inhoudsopgave rapportage conditiemeting volgens NEN 2767: 1. Inleiding 2. Project gegevens 3. Management samenvatting 4. Doelstelling opdracht/inspectie 5. Uitgangspunten 6. Bevindingen 7. Bijzonderheden 8. Conclusie en aanbevelingen 9. Bijlage 9.1 Toelichting NEN 2767 9.2 Fotorapportage 9.3 Inspectieformulieren

Gemeente Veendam Postbus 20004, 9640 PA Veendam Raadhuisplein 5, 9641 AW Veendam

telefoon 0598 652222 fax 0598 652250

e-mail info@veendam.nl website www.veendam.nl

bank nr. NL64BNGH0285008676

pag. 32 van 38

Toelichting Meerjaren Onderhoudsplan Op basis van de inventarisatie van het huidig kwaliteitsniveau wordt per complex een Meerjaren Onderhoudsplan gemaakt of herzien als deze al aanwezig is. Deze planning wordt gemaakt over een periode van 4 jaar en met een globale doorkijk over een periode van 30 jaar. De ordening van deze planning komt overeen met die van de geconditioneerde elementen vanuit de NEN 2767 conditiemeting.

Gemeente Veendam Postbus 20004, 9640 PA Veendam Raadhuisplein 5, 9641 AW Veendam

telefoon 0598 652222 fax 0598 652250

e-mail info@veendam.nl website www.veendam.nl

bank nr. NL64BNGH0285008676

pag. 33 van 38

Bijlage 5: Toelichting gewenste onderhoudsniveaus Per complex het gewenste onderhoudsniveau vaststellen aan de hand van onderstaande voorbeelden. De prioriteitstelling vanuit de NEN 2767 conditiemeting wordt hierbij als basis gebruikt. Voorbeelden gewenste onderhoudsniveaus: •

Minimum instandhouding (repareren i.p.v. vervangen) o Wettelijk minimum o Wind- en waterdicht o Veiligheid geborgd

Risicoaspect

Invulling

Veiligheid & gezondheid Binnenmilieu

Gering effect (1) 1

Matig Effect (2)

Sterk effect (3)

2

3

2

3

2

3

2

3

2

3

2

3

2

3

Afbreuk niet acceptabel Geringe afbreuk 1 (zonder directe gevolgen) acceptabel Aantasting cultuur Sterke afbreuk 1 historische waarde acceptabel Gebruik Sterke afbreuk 1 bedrijfsproces acceptabel Technische Sterke afbreuk 1 vervolgschade acceptabel Toename Sterke afbreuk 1 klachtenonderhoud acceptabel Beleving & Sterke afbreuk 1 esthetica acceptabel Conditie Invulling Conditie Minimum conditie 4 Correctiecyclus Eventueel cyclus verlengen

Gemeente Veendam Postbus 20004, 9640 PA Veendam Raadhuisplein 5, 9641 AW Veendam

telefoon 0598 652222 fax 0598 652250

e-mail info@veendam.nl website www.veendam.nl

Score 4

bank nr. NL64BNGH0285008676

pag. 34 van 38

•

Basis (goed degelijk onderhoud) o Efficiënt / functioneel o Sober en doelmatig - Risicoaspect Invulling

Veiligheid & gezondheid Binnenmilieu Aantasting cultuur historische waarde Gebruik bedrijfsproces

Technische vervolgschade Toename klachtenonderhoud Beleving & esthetica

Conditie Conditie Correctiecyclus

Gering effect (1) 1

Afbreuk niet acceptabel Afbreuk niet 1 acceptabel Geringe 1 afbreuk acceptabel Geringe 1 afbreuk acceptabel Geringe 1 afbreuk acceptabel Geringe 1 afbreuk acceptabel Geringe 1 afbreuk acceptabel Invulling Minimum conditie 3 Basiswaarde aanhouden

Matig Effect (2) 2

Sterk effect (3) 3

2

3

2

3

2

3

2

3

2

3

2

3

Score 3

•

Plus (hoog serviceniveau en vroegtijdig onderhoud) o Extra aandacht voor esthetica / beleving en eventueel extra eisen aan functioneren (minder gebreken die tot storingen leiden) - Risicoaspect Invulling Gering effect Matig Effect Sterk effect (1) (2) (3) Veiligheid & gezondheid Afbreuk niet 1 2 3 acceptabel Binnenmilieu Afbreuk niet 1 2 3 acceptabel Aantasting cultuur Afbreuk niet 1 2 3 historische waarde acceptabel Gebruik bedrijfsproces Afbreuk niet 1 2 3 acceptabel Technische Geringe 1 2 3 vervolgschade afbreuk acceptabel Toename Afbreuk niet 1 2 3 klachtenonderhoud acceptabel Beleving & esthetica Afbreuk niet 1 2 3 acceptabel Conditie Invulling Score Conditie Minimum conditie 3 3 Correctiecyclus Eventueel cyclus verkorten

Gemeente Veendam Postbus 20004, 9640 PA Veendam Raadhuisplein 5, 9641 AW Veendam

telefoon 0598 652222 fax 0598 652250

e-mail info@veendam.nl website www.veendam.nl

bank nr. NL64BNGH0285008676

pag. 35 van 38

Toelichting toekomstige Meerjaren Onderhoudsplan De vervaardigde Meerjaren Onderhoudsplannen in paragraaf 3.2.c. worden herzien aan de hand van de toekomstige vraag en het gewenste kwaliteitsniveau. Hierin worden ook de voorgenomen investeringen/reserveringen van de Huisvesting op een logisch natuurlijk moment meegenomen.

Gemeente Veendam Postbus 20004, 9640 PA Veendam Raadhuisplein 5, 9641 AW Veendam

telefoon 0598 652222 fax 0598 652250

e-mail info@veendam.nl website www.veendam.nl

bank nr. NL64BNGH0285008676

pag. 36 van 38

Bijlage 6: Visie op het bewegingsonderwijs Een leven lang sporten en bewegen begint bij de jeugd. Het goed kunnen bewegen is op de langere termijn belangrijk voor het ontwikkelen van een gezonde leefstijl en een gezond gewicht. We zien op dit moment dat het merendeel van de kinderen en jongeren te weinig beweegt, minder vaardig wordt in bewegen en het percentage kinderen met overgewicht toeneemt. Slechts 16 procent van de jongeren in klas 2 en 4 in de gemeente Veendam voldoet aan de beweegrichtlijnen. Het provinciaal gemiddelde ligt op 18 procent. 24 procent van de kinderen in het basisonderwijs in Veendam heeft al te kampen met overgewicht, waarbij tussen groep 2 en 7 een flinke stijging te zien is. De vakleerkrachten bewegingsonderwijs in de gemeente constateren in algemene zin een duidelijke achteruitgang van de beweegvaardigheid ten opzichte van jaren geleden. In de afgelopen jaren is de motorische vaardigheid van basisschoolkinderen niet gemeten en gemonitord. Buitenspelen en bewegen is tegenwoordig minder vanzelfsprekend in het dagelijks leven van kinderen. Andere vormen van tijdsbesteding zoals gamen en smartphone gebruik wint aan populariteit. Het bewegingsonderwijs bereikt alle kinderen, want alle kinderen gaan naar school. Vakleerkrachten in het onderwijs leveren daarmee een belangrijke bijdrage aan de motorische basisvaardigheden van kinderen.

Het onderwijs is zelf verantwoordelijk voor de invulling van de lessen en maakt daarin eigen keuzes. Op de meeste basisscholen in Veendam wordt in de huidige situatie gemiddeld één lesuur gegeven door een groepsleerkracht en één lesuur door een vakleerkracht. In 2020 is echter een wet aangenomen waarin staat dat het geven van minimaal twee uur bewegingsonderwijs vanaf 2023 als deugdelijkheidseis wordt opgenomen voor het primair onderwijs. Hiermee moet een steviger fundament komen voor voldoende en goed bewegingsonderwijs voor alle kinderen. De gemeente moedigt de inzet van vakleerkrachten in het primair bewegingsonderwijs aan en zorgt voor voldoende en goede accommodaties om de lessen te kunnen verzorgen. Daarnaast is het zwemonderwijs voor de groepen 5 en 6 een vast onderdeel in het lesprogramma van basisscholen in de gemeente Veendam. Hierdoor wordt de zwemvaardigheid bijgehouden (veiligheid!) en is het de intentie dat alle kinderen de basisschool met minimaal zwemdiploma A verlaten. Om de beweegvaardigheden van kinderen te kunnen verbeteren is het krijgen van inzicht in niveau en ontwikkeling van belang. Naast de traditionele waarneming van de vakleerkrachten gaan we in samenwerking met het (vak)onderwijs werken met een meetmethode, waardoor het niveau en de ontwikkeling in kaart gebracht wordt.

Deze resultaten kunnen gebruikt worden om specifieke interventies in te zetten om kinderen motorisch bij te spijkeren en om de talenten van kinderen juist verder door te ontwikkelen. Wat gaan we daarvoor doen: • We stimuleren alle basisscholen om minimaal twee uur per week bewegingsonderwijs aan te bieden aan alle groepen verzorgd door een vakleerkracht. • In samenwerking met vakleerkrachten in het basisonderwijs gaan we het beweegniveau en de motorische ontwikkeling van kinderen in kaart brengen. • Op basis van deze gegevens gaan we specifieke beweegprogramma’s opzetten voor basisschool kinderen. • Vanuit het oogpunt zwemvaardigheid en -veiligheid van de jeugd blijft het verzorgen van schoolzwemmen binnen het bewegingsonderwijs een prioriteit, zodat alle kinderen de basisschool verlaten met minimaal zwemdiploma A.

Gemeente Veendam Postbus 20004, 9640 PA Veendam Raadhuisplein 5, 9641 AW Veendam

telefoon 0598 652222 fax 0598 652250

e-mail info@veendam.nl website www.veendam.nl

bank nr. NL64BNGH0285008676

pag. 37 van 38

•

We organiseren sportstimuleringsprojecten in samenwerking met het onderwijs en de sportaanbieders, zowel onder schooltijd als naschools.

Het bewegende kind staat centraal in de visie van het Athletic Skills Model Een leven lang met plezier bewegen voor alle inwoners is onze ambitie. Om de verschillende domeinen en doelgroepen die we in de voorgaande alinea’s besproken hebben met elkaar te verbinden en samenwerkingen tussen de verschillende partijen te bevorderen maken we in Veendam gebruik van het Athletic Skills Model. Athletic Skills Model “Het ASM is een praktisch en wetenschappelijk onderbouwd talentontwikkelingsmodel voor de topsport, de breedtesport en ongeorganiseerde sport, het bewegingsonderwijs, de gezondheidszorg en de sector kunst en cultuur. De optimale ontwikkeling vindt plaats als alle partijen vanuit eenzelfde, gefundeerde visie werken, met de beweger centraal. Deze nieuwe manier van denken over bewegen is de basis van kwalitatieve beweegprogramma’s, met minder blessures en uitval. Variatie en plezier vormen de basis voor een leven lang gezond bewegen.”

Gemeente Veendam Postbus 20004, 9640 PA Veendam Raadhuisplein 5, 9641 AW Veendam

telefoon 0598 652222 fax 0598 652250

e-mail info@veendam.nl website www.veendam.nl

bank nr. NL64BNGH0285008676

pag. 38 van 38

Bijlage 2 - Leerlingenprognose

www.icsadviseurs.nl

Leerlingenprognose en ruimtebehoefte basisonderwijs 2021 Gemeente Veendam

In opdracht van de gemeente Veendam, oktober 2021

© 2021 Pronexus - Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden overgenomen, verveelvoudigd, opgeslagen in een geautomatiseerd gegevensbestand, of openbaar worden gemaakt in enige vorm of op enige wijze, hetzij elektronisch, mechanisch, door fotokopieën, opnamen of enige andere manier, zonder voorafgaande toestemming van de uitgever en bronvermelding. Aan deze uitgave is uiterste zorg besteed, desondanks kan niet worden ingestaan voor de feitelijke juistheid of volledigheid van de opgenomen gegevens. In geen geval kan er een juridische basis aan worden ontleend.

Leerlingenprognose en ruimtebehoefte basisonderwijs 2021 | Gemeente Veendam

Inhoudsopgave 1.

Samenvatting ........................................................................................................ 1

2.

Inleiding ................................................................................................................ 2

2.1 2.2

Doelstelling en werkwijze ......................................................................................... 2 Totstandkoming en opzet rapportage ......................................................................... 2

3.

Beschrijving van de gevolgde werkwijze ..................................................................... 3

3.1 3.2 3.3 3.4

Werkwijze binnen G4PRO ......................................................................................... 3 GBPRO: prognosemethodiek ..................................................................................... 3 G4PRO: de uitsplitsing naar herkomstgebieden ........................................................... 4 Uitgangspunten voor de gemeente Veendam .............................................................. 4

4.

De prognose van de basisgeneratie ........................................................................... 5

4.1

Grafische weergave van de basisgeneratieprognose ..................................................... 5

5.

De leerlingenprognoses ........................................................................................... 6

5.1 5.2 5.3

Gehanteerde methodieken ....................................................................................... 6 Nieuwe School........................................................................................................ 6 Prognoseresultaten in tabelvorm ............................................................................... 6

Bijlagen Bijlage 1 Bijlage 2 Bijlage 3 Bijlage 4

Tabellen ruimtebehoefte (les en gym) Tabellen bevolkingsprognose en woningvoorraad Begrippen en afkortingen Tabellen leerlingenprognose

Leerlingenprognose en ruimtebehoefte basisonderwijs 2021 | Gemeente Veendam

1.

Samenvatting

Ten behoeve van het onderwijsbeleid op gemeentelijk niveau is voor de gemeente Veendam een prognose opgesteld van leerlingenaantallen voor de periode 2021 tot en met 2041. In de ramingen van leerlingenaantallen zijn twee ontwikkelingen verwerkt. Dit zijn de trends in de omvang van de basisgeneratie in de afzonderlijke gebieden van de gemeente Veendam en de schoolkeuze. Bij de opzet van de prognoses zijn cijfers verwerkt met een uitsplitsing van leerlingen naar herkomstgebied. Bij de berekeningen voor de periode 2021-2041 is gebruik gemaakt van het softwarepakket G4PRO. Dit programma voldoet aan het “Programma voor het opstellen van leerlingenprognoses” van de VNG. De onderstaande tabel geeft een samenvatting van de belangrijkste resultaten. In de overzichten zijn de leerlingenaantallen van peildatum 1 oktober 2020 weergegeven onder 2021. In de prognose is waar mogelijk rekening gehouden met het verwachte aantal leerlingen op 1 oktober 2021. Vanaf 1-10-2021 wordt er ook een nieuwe school meegenomen.

Brin 13GU00 13QO00 13UO00 14EK00 14HC00 15DL00 15EP00 15FJ00 15LG00 23DM00

Naam OBS De Viermaster OBS de Braskorf OBS De Noorderbreedte OBS Westerschool OBS De Sleutel Basisschool Monseigneur Bekkers OBS de Ommewending Basisschool t Haimstee Basisschool de Kern Jenaplansch in de Manne KC Hoi Pipeloi Totaal

Pronexus | oktober 2021

Prognose 2020 2021 2022 2023 2024 2025 2026 2031 2036 2041 261 280 258 253 252 249 246 237 236 237 334 347 334 326 320 317 311 301 294 295 159 159 149 145 142 141 138 134 131 131 305 283 264 253 249 244 240 232 231 232 103 106 100 98 97 95 94 91 92 92 392 395 389 378 371 365 359 347 344 346 64 51 48 46 44 42 42 40 41 41 117 120 111 107 105 103 102 98 98 98 215 222 211 205 202 199 196 189 185 186 190 191 193 190 187 185 182 176 175 175 56 55 54 53 52 50 50 50 2140 2154 2113 2056 2023 1993 1962 1895 1877 1883

1

Leerlingenprognose en ruimtebehoefte basisonderwijs 2021 | Gemeente Veendam

2.

Inleiding

2.1

Doelstelling en werkwijze

Ten behoeve van het onderwijsbeleid op gemeentelijk niveau is voor de gemeente Veendam een prognose opgesteld van leerlingenaantallen. Deze langetermijnprognose beslaat de periode 2021 tot en met 2041 en heeft betrekking op 11 basisscholen. Deze scholen betrekken leerlingen uit 3 gebieden in de gemeente Veendam. In de resultaten van de langetermijnprognose zijn ongewogen leerlingaantallen verwerkt. Het doel van de prognoses is het verkrijgen van inzicht in het toekomstig verloop van het aantal leerlingen. Dit dient onder andere ter onderbouwing van beslissingen ten aanzien van de formatie en het Integraal Accommodatieplan (IAP).

2.2

Totstandkoming en opzet rapportage

De prognose is totstandgekomen in samenwerking met de opdrachtgever. De gemeente Veendam leverde de gegevens van bevolking en leerlingenaantallen in de voorafgaande periode, de woningvoorraad en de eventuele wijzigingen hierin. De cijfers van de leerlingen zijn uitgesplitst naar herkomstgebied. De opbouw van het rapport is als volgt. Hoofdstuk 3 beschrijft in het kort de gehanteerde methodiek. De resultaten van de prognose van de basisgeneraties zijn weergegeven in hoofdstuk 4 en de uitkomsten van de leerlingenprognose in hoofdstuk 5. Bijlage 1 geeft per school de ontwikkeling van de ruimtebehoefte les en gym weer t/m 2041 Bijlage 2 bevat de tabellen van de prognose van basisgeneraties en woningvoorraad per gebiedsdeel Bijlage 3 bevat een overzicht van begrippen en afkortingen die in dit rapport voorkomen. Bijlage 4 toont per school de ontwikkeling van de leerlingenaantallen gedurende de prognoseperiode

Pronexus | oktober 2021

2

Leerlingenprognose en ruimtebehoefte basisonderwijs 2021 | Gemeente Veendam

3.

Beschrijving van de gevolgde werkwijze

3.1

Werkwijze binnen G4PRO

Bij de berekeningen is gebruik gemaakt van het softwarepakket G4PRO. Dit programma voldoet aan het “Programma voor het opstellen van leerlingenprognoses” van de VNG. Het berekenen van toekomstige aantallen leerlingen gebeurt binnen G4PRO in de drie hieronder beschreven stappen.

Herkomstgebieden De eerste stap is het definiëren van de herkomstgebieden waaruit een school leerlingen be trekt. In de praktijk wordt voor afbakening van herkomstgebieden veelal de CBS wijk- en buurtindeling gevolgd. Per school wordt het voedingsgebied berekend. Het voedingsgebied is “die verzameling herkomstgebieden (wijken) van waaruit minimaal 70% van de leerlingen afkomstig is”. Elke school heeft dus een eigen berekend voedingsgebied op basis van de waargenomen herkomst van de leerlingen.

Basisgeneratie Vervolgens wordt een prognose opgesteld van de basisgeneratie. De omvang van de basisgeneratie is vastgesteld op de 4 tot en met 11-jarigen plus 30 procent van de 12-jarigen. Het overige deel van de 12-jarigen stroomt door naar een school voor voortgezet onderwijs. De prognose van de basisgeneratie vloeit voort uit de demografische ontwikkelingen die zich in het verleden voordeden en de aannames over de trends hierin.

Deelname en belangstelling Vervolgens wordt het aantal leerlingen per school geprognosticeerd. De leerlingenprognose is gebaseerd op de herkomst van leerlingen. Voor elk herkomstgebied wordt de belangstelling voor de school berekend. Op deze wijze ontstaat in de prognose inzicht in de toestroom van leerlingen per herkomstgebied. Tenslotte wordt gecontroleerd op de deelname aan het basisonderwijs vanuit elk gebiedsdeel; deze zal in de praktijk rond de 95% liggen (gemiddeld gaat 5% naar het speciaal onderwijs).

3.2

GBPRO: prognosemethodiek

Het GBPRO model is een cohort-componentenmodel en een cohort-survivalmodel. Per gebiedsdeel worden de 0-99 jarigen in beeld gebracht. Voor de gemeente als geheel wordt volgens de cohort-componenten methode gerekend. Hierbij worden de aantallen vestigers en vertrekkers, het aantal overledenen en het aantal geboorten berekend. Dit gebeurt door middel van de aangenomen kansen naar leeftijd en geslacht voor de hele gemeente. Deze berekende aantallen worden van de beginbevolking afgetrokken of erbij opgeteld. De vestigers worden toebedeeld op basis van de aanwezige ruimte op de woningmarkt. Na de prognose voor de gemeente als geheel wordt de prognose per gebiedsdeel opgesteld. Deze prognose wordt gemaakt met de cohort-survival methode. Er wordt per leeftijd geanalyseerd wat het aantal inwoners is op 1-1 van een bepaald jaar. Deze worden vergeleken met de aantallen van de leeftijd plus 1 van het jaar daarop. De verkregen factor is de mutatiefactor. Op basis van de mutatiefactoren wordt vervolgens een aanname voor de toekomst gemaakt. De verdeling over de verschillende gebiedsdelen is afhankelijk van het aantal geboorten per gebiedsdeel en de woningvoorraad per gebiedsdeel. Na afronding van de prognose per gebiedsdeel worden beide prognoses naast elkaar gelegd en worden de prognoses van de gebiedsdelen gecorrigeerd naar de aantallen van de prognose voor de gemeente als geheel.

Pronexus | oktober 2021

3

Leerlingenprognose en ruimtebehoefte basisonderwijs 2021 | Gemeente Veendam

Vervolgens wordt per gebiedsdeel de prognose van de kinderen van 0 t/m 19 jaar ingevoerd in het G4pro leerlingenprognosemodel waar de 0 t/m 19 jarigen worden omgezet in basisgeneraties zijnde doelgroepen voor het basisonderwijs en het voortgezet onderwijs. In hoofdstuk 4 is de prognose van de basisgeneratie 4-12 jarigen grafisch in beeld gebracht. In bijlage 2 is per gebiedsdeel de prognose van alle basisgeneraties in een tabel weergegeven.

3.3

G4PRO: de uitsplitsing naar herkomstgebieden

Inzicht in de specifieke situatie Wanneer prognoses voor meerdere scholen gewenst zijn ontstaat er behoefte aan een overzicht van de ontwikkelingen per deelgebied. Dit overzicht kan worden verstoord doordat vo edingsgebieden elkaar deels overlappen. Dit probleem wordt ondervangen door prognoses van de basisg eneratie te maken voor afzonderlijke wijken of herkomstgebieden. Zo is een totaaloverzicht mogelijk waarin de uitkomsten per deelgebied optelbaar zijn, zonder dat er dubbeltellingen optreden. Een ander voordeel is dat de opslagfactor voor leerlingen die niet uit de gemeente zelf komen overbodig, of hooguit gering zal zijn. Als voorwaarde om wijken of gebieden (herkomstgebieden) binnen het voedingsgebied van een school te laten vallen, geldt dat minimaal 70 procent van de leerlingen van een school hieruit afkomstig is. Bijvoorbeeld: als van een school 25 procent van de leerlingen afkomstig is uit buurt A, 30 procent uit buurt B, en 20 procent uit buurt C, vormen de drie gebieden gezamenlijk het voedingsgebied van deze school.

Leerlingenprognoses en gebiedgerelateerde belangstelling De volgende stap is het prognosticeren van afzonderlijke leerlingenaantallen. De prognose van de basisgeneratie van de relevante herkomstgebieden van een school worden hierbij gekoppeld aan de waargenomen belangstelling voor de school vanuit de herkomstgebieden. Cijfers uit het recente verleden dienen hierbij als referentiemateriaal. In de analyse van de belangstelling voor een school van de 4 tot en met 12-jarigen kan ook de belangstelling van de 4- en 5-jarigen meegenomen worden indien deze gegevens aanwezig zijn. Zo kan een nauwkeurigere onderbouwing worden gegeven van de belangstelling voor de toekomst.

3.4

Uitgangspunten voor de gemeente Veendam

Na bestudering van de lokale situatie en in overleg met de gemeente is besloten de gemeente Veendam in 3 gebieden te verdelen. Voor alle basisscholen in de gemeente Veendam is de belangstelling en deelname berekend en geanalyseerd. De meest recente teldatum-gegevens, die van 1 oktober 2020, vormen de basis voor de uiteindelijke leerlingenprognose. In de volgende twee hoofdstukken worden de prognoses toegelicht.

Pronexus | oktober 2021

4