Voorstel VVD Meernbrug

Voorstel voor veiliger verkeer Meernbrug Marijn de Pagter Raadslid Utrechtse VVD 14 januari 2026

Inleiding In 2024 besloot de gemeenteraad op initiatief van de VVD om een onafhankelijk onderzoek te starten naar de verkeerssituatie op en rond de Meernbrug. De resultaten daarvan staan in een verkeersveiligheidsonderzoek van DTV en een netwerkstudie van Goudappel, die in november 2025 zijn gepubliceerd. Op basis van de uitkomsten heeft de Utrechtse VVD een voorstel uitgewerkt om de verkeersveiligheid op en rond de Meernbrug te vergroten. Het voorstel is een uitwerking van twee onderdelen: •

aanbeveling 4 uit het verkeersveiligheidsonderzoek van DTV: het toevoegen van een opgeblazen fietsopstelstrook op de Meernbrug

•

variant A uit de netwerkstudie van Goudappel: Het in westelijke rijrichting openstellen van de busbaan voor autoverkeer.

Wat is een opgeblazen fietsopstelstrook? Op een opgeblazen fietsopstelstrook (OFOS) kunnen fietsers opstellen vóór het autoverkeer. In Utrecht bestaat er bijvoorbeeld een OFOS op de Wittevrouwenbrug en de Platolaan. De foto rechts is van een OFOS elders in Nederland. DTV adviseert te onderzoeken of een OFOS mogelijk is op de Meernbrug. Het college heeft dit advies niet overgenomen. De voornaamste reden hiervoor is dat het college het niet veilig vindt als linksaf slaande fietsers tijdens groen licht moeten invoegen bij (‘weven’) met rechtdoorgaand autoverkeer. Het risico dat het college benoemt doet zich altijd voor bij een OFOS. Daarom is in dit voorstel gekeken hoe een OFOS wel veilig kan op de Meernbrug en hoe het risico dat het college benoemt kan worden verkleind. Zo kan aanbeveling 4 van DTV toch worden opgevolgd.

Huidige situatie

Aanpassingen onderdeel 1 Uitwerking aanbeveling 4 van het veiligheidsonderzoek van DTV

Aanpassingen onderdeel 1 Uitwerking aanbeveling 4 van het veiligheidsonderzoek van DTV

Opgeblazen fietsopstelstrook op de brug • •

• •

Een opgeblazen fietsopstelstrook zorgt voor veel meer opstelruimte voor fietsers op de brug. Fietsers kunnen zich vóór de auto’s opstellen. Volgens DTV wordt daarnaast de regeling van het verkeerslicht geloofwaardiger. De opstelstrook is hier twee keer zo groot als normaal ingetekend (6 meter lang) zodat zo veel mogelijk fietsers vóór de auto’s kunnen staan. Dat is met name nodig in de ochtendspits, wanneer veel basisschoolleerlingen linksaf willen slaan naar de basisschool Driekoningen. Een grote opstelstrook zorgt ervoor dat zo veel mogelijk fietsers vóór de auto’s kunnen opstellen. Zo hoeven zij niet vanuit de fietsstrook in te voegen (weven) tussen het rechtdoorgaand autoverkeer. Eventueel kan, zo nodig, op de drukste momenten eerst groen aan fietsers gegeven worden (‘voorstart’) zodat ook fietsers die wachten op de fietsstrook voor de auto’s uit kunnen fietsen. Achter de opstelstrook is ruimte voor maximaal 2 personenauto’s (net als nu). Andere auto’s wachten op de Castellumlaan.

Opgeblazen fietsopstelstrook op de Meerndijk Fietsers kunnen zich voor de auto’s opstellen.

Aanpassingen onderdeel 1 Uitwerking aanbeveling 4 van het veiligheidsonderzoek van DTV

Opgeblazen fietsopstelstrook op de brug • •

• •

Een opgeblazen fietsopstelstrook zorgt voor veel meer opstelruimte voor fietsers op de brug. Fietsers kunnen zich vóór de auto’s opstellen. Volgens DTV wordt daarnaast de regeling van het verkeerslicht geloofwaardiger. De opstelstrook is hier twee keer zo groot als normaal ingetekend (6 meter lang) zodat zo veel mogelijk fietsers vóór de auto’s kunnen staan. Dat is met name nodig in de ochtendspits, wanneer veel basisschoolleerlingen linksaf willen slaan naar de basisschool Driekoningen. Een grote opstelstrook zorgt ervoor dat zo veel mogelijk fietsers vóór de auto’s kunnen opstellen. Zo hoeven zij niet vanuit de fietsstrook in te voegen (weven) tussen het rechtdoorgaand autoverkeer. Eventueel kan, zo nodig, op de drukste momenten eerst groen aan fietsers gegeven worden (‘voorstart’) zodat ook fietsers die wachten op de fietsstrook voor de auto’s uit kunnen fietsen. Achter de opstelstrook is ruimte voor maximaal 2 personenauto’s (net als nu). Andere auto’s wachten op de Castellumlaan.

Toevoegen middeneiland: fysieke scheiding tussen wegvakken •

•

De wegvakken worden met deze afscheiding fysiek gescheiden. Zo kan de bocht linksaf van de Meernbrug naar de Zandweg niet meer worden afgesneden. Op het beweegbare deel van de brug wordt het eiland alleen met belijning aangebracht.

Opgeblazen fietsopstelstrook op de Meerndijk Fietsers kunnen zich voor de auto’s opstellen.

Aanpassingen onderdeel 1 Uitwerking aanbeveling 4 van het veiligheidsonderzoek van DTV

Opgeblazen fietsopstelstrook op de brug • •

• •

Een opgeblazen fietsopstelstrook zorgt voor veel meer opstelruimte voor fietsers op de brug. Fietsers kunnen zich vóór de auto’s opstellen. Volgens DTV wordt daarnaast de regeling van het verkeerslicht geloofwaardiger. De opstelstrook is hier twee keer zo groot als normaal ingetekend (6 meter lang) zodat zo veel mogelijk fietsers vóór de auto’s kunnen staan. Dat is met name nodig in de ochtendspits, wanneer veel basisschoolleerlingen linksaf willen slaan naar de basisschool Driekoningen. Een grote opstelstrook zorgt ervoor dat zo veel mogelijk fietsers vóór de auto’s kunnen opstellen. Zo hoeven zij niet vanuit de fietsstrook in te voegen (weven) tussen het rechtdoorgaand autoverkeer. Eventueel kan, zo nodig, op de drukste momenten eerst groen aan fietsers gegeven worden (‘voorstart’) zodat ook fietsers die wachten op de fietsstrook voor de auto’s uit kunnen fietsen. Achter de opstelstrook is ruimte voor maximaal 2 personenauto’s (net als nu). Andere auto’s wachten op de Castellumlaan.

Toevoegen middeneiland: fysieke scheiding tussen wegvakken •

•

De wegvakken worden met deze afscheiding fysiek gescheiden. Zo kan de bocht linksaf van de Meernbrug naar de Zandweg niet meer worden afgesneden. Op het beweegbare deel van de brug wordt het eiland alleen met belijning aangebracht.

Fiets en auto gemengd in noordelijke richting Fietsers die linksaf willen slaan naar de Zandweg rijden nu in de praktijk al vaak vóór auto’s. Deze gemengde inrichting past daar beter bij, en sluit ook aan op de nieuwe fietsopstelstrook op de Meerndijk en op de inrichting van de Castellumlaan.

Opgeblazen fietsopstelstrook op de Meerndijk Fietsers kunnen zich voor de auto’s opstellen.

Aanpassingen onderdeel 1 Uitwerking aanbeveling 4 van het veiligheidsonderzoek van DTV

Opgeblazen fietsopstelstrook op de brug • •

• •

Een opgeblazen fietsopstelstrook zorgt voor veel meer opstelruimte voor fietsers op de brug. Fietsers kunnen zich vóór de auto’s opstellen. Volgens DTV wordt daarnaast de regeling van het verkeerslicht geloofwaardiger. De opstelstrook is hier twee keer zo groot als normaal ingetekend (6 meter lang) zodat zo veel mogelijk fietsers vóór de auto’s kunnen staan. Dat is met name nodig in de ochtendspits, wanneer veel basisschoolleerlingen linksaf willen slaan naar de basisschool Driekoningen. Een grote opstelstrook zorgt ervoor dat zo veel mogelijk fietsers vóór de auto’s kunnen opstellen. Zo hoeven zij niet vanuit de fietsstrook in te voegen (weven) tussen het rechtdoorgaand autoverkeer. Eventueel kan, zo nodig, op de drukste momenten eerst groen aan fietsers gegeven worden (‘voorstart’) zodat ook fietsers die wachten op de fietsstrook voor de auto’s uit kunnen fietsen. Achter de opstelstrook is ruimte voor maximaal 2 personenauto’s (net als nu). Andere auto’s wachten op de Castellumlaan.

Toevoegen middeneiland: fysieke scheiding tussen wegvakken •

•

De wegvakken worden met deze afscheiding fysiek gescheiden. Zo kan de bocht linksaf van de Meernbrug naar de Zandweg niet meer worden afgesneden. Op het beweegbare deel van de brug wordt het eiland alleen met belijning aangebracht.

Fiets en auto gemengd in noordelijke richting Fietsers die linksaf willen slaan naar de Zandweg rijden nu in de praktijk al vaak vóór auto’s. Deze gemengde inrichting past daar beter bij, en sluit ook aan op de nieuwe fietsopstelstrook op de Meerndijk en op de inrichting van de Castellumlaan.

Nieuwe regeling verkeerslicht • •

Auto en fiets vanaf de Meernbrug krijgen voortaan gelijktijdig groen. Dit maakt de verkeerslichtregeling volgens DTV geloofwaardiger, en daarmee veiliger. Verkeer vanaf de Meerndijk krijgt niet meer tegelijk groen met verkeer vanaf de Meernbrug. Hierdoor zijn er geen conflicten meer tussen de verschillende bewegingen linksaf. Mogelijk leidt dit ook tot minder blokkades van de kruising met de busbaan. Dit komt in de huidige regeling nog wel vaak voor, zoals blijkt uit het onderzoek van DTV.

Opgeblazen fietsopstelstrook op de Meerndijk Fietsers kunnen zich voor de auto’s opstellen.

Aanpassingen onderdeel 2

Variant A van de netwerkstudie: openstellen van de busbaan voor autoverkeer in westelijke richting

Busbaan openstellen tussen Meernbrug en Regenboogbrug • • •

Deze variant wordt veelvuldig genoemd door omwonenden en ondernemers en heeft waarschijnlijk dus veel draagvlak in de omgeving. Het openstellen van de busbaan zorgt ervoor dat verkeer richting de buurt ‘t Weer niet meer over de Zandweg, maar over de busbaan rijdt. De gemeente kan niet zelf besluiten om een busbaan open te stellen. Hiervoor is toestemming van de provincie nodig.

Aanpassingen onderdeel 2

Variant A van de netwerkstudie: openstellen van de busbaan voor autoverkeer in westelijke richting

Huidige situatie (vóór openstellen busbaan) • •

Busbaan openstellen tussen Meernbrug en Regenboogbrug • • •

Deze variant wordt veelvuldig genoemd door omwonenden en ondernemers en heeft waarschijnlijk dus veel draagvlak in de omgeving. Het openstellen van de busbaan zorgt ervoor dat verkeer richting de buurt ‘t Weer niet meer over de Zandweg, maar over de busbaan rijdt. De gemeente kan niet zelf besluiten om een busbaan open te stellen. Hiervoor is toestemming van de provincie nodig.

Er gaat relatief veel autoverkeer linksaf de Zandweg op. Dit zorgt voor veel conflictsituaties op de kruising. De Zandweg functioneert niet goed als fietsstraat: er rijdt meer gemotoriseerd verkeer dan fietsverkeer. (p. 7 DTV)

Aanpassingen onderdeel 2

Variant A van de netwerkstudie: openstellen van de busbaan voor autoverkeer in westelijke richting

Nieuwe situatie (na openstellen) • •

Busbaan openstellen tussen Meernbrug en Regenboogbrug • • •

Deze variant wordt veelvuldig genoemd door omwonenden en ondernemers en heeft waarschijnlijk dus veel draagvlak in de omgeving. Het openstellen van de busbaan zorgt ervoor dat verkeer richting de buurt ‘t Weer niet meer over de Zandweg, maar over de busbaan rijdt. De gemeente kan niet zelf besluiten om een busbaan open te stellen. Hiervoor is toestemming van de provincie nodig.

25% minder autoverkeer op de Meernbrug. Dit slaat vóór de brug af naar de Rijksstraatweg. Alleen nog bestemmingsverkeer naar de Zandweg: 87,5% minder autoverkeer op de Zandweg.

Aanpassingen onderdeel 2

Variant A van de netwerkstudie: openstellen van de busbaan voor autoverkeer in westelijke richting

Effect 1: 87,5% minder autoverkeer op de Zandweg 1400 auto’s per dag worden verplaatst van de Zandweg naar de Rijksstraatweg (busbaan). Daardoor blijven er nog maar 200 auto’s op dit deel van de Zandweg per dag over. Hierdoor wordt de Zandweg veiliger. Dit deel van de Zandweg gaat echt functioneren als een fietsstraat.

Effect 2: veel minder conflicten op de kruising met de Zandweg Er zijn veel minder linksafbewegingen van auto’s op de Meernbrug naar de Zandweg. Daardoor zijn er veel minder conflicten op de kruising met de Zandweg.

Effect 3: 25% minder autoverkeer op de Meernbrug Effect 4: het verkeer gaat op een geregelde kruising linksaf Het verkeer gaat niet meer linksaf op een kruising zonder verkeerslichten (Zandweg), maar op een kruising die met een verkeerslicht is geregeld. Er zijn daardoor geen conflicten met ander verkeer bij het linksaf slaan.

Er zijn 1400 voertuigbewegingen per dag minder op de Meernbrug. Dat zorgt voor minder mogelijke conflicten en dus een veiligere situatie.

Aanpassingen onderdeel 2 Schets van de nieuwe situatie bij de Regenboogbrug

Weinig aanpassingen nodig bij Regenboogbrug •

•

Voor het autoverkeer moet het bestaande busverkeerslicht worden vervangen door een normaal verkeerslicht. Auto’s mogen uiteraard niet rechtdoor, maar alleen rechtsaf naar ‘t Weer of linksaf richting de Boekbinderslaan. Voor eventueel vrachtverkeer (of een eventuele toekomstige buslijn die door ‘t Weer zou kunnen rijden) is een beperkte aanpassing van de bocht nodig.

Waarom deze maatregelen? • Van alle maatregelen in de rapporten zijn dit de enige maatregelen die op relatief korte termijn kunnen worden uitgevoerd en dus snel voor een veiligere situatie kunnen zorgen. • Het openstellen van de busbaan heeft naar verwachting veel draagvlak in de omgeving. • De maatregelen zijn mogelijk binnen het beschikbare budget van €150.000,- haalbaar (amendement A174a). Volgens de rapporten kost een OFOS €25.000,- en het openstellen van de busbaan €15.000,-. Hier zijn projectkosten en aanvullende maatregelen zoals een middeneiland op de brug echter niet in meegenomen. • Deze maatregelen zijn in de toekomst goed met andere maatregelen te combineren, zoals het verbeteren van de route voor doorgaand verkeer via de ring rond De Meern (Oudenrijnseweg) en het herinrichten van de Castellumlaan en de Meerndijk tot 30km-wegen.

Bijlagen

Bijlage 1A: huidige regeling verkeerslicht Alleen de regeling vanaf de Meernbrug en vanaf de Meerndijk weergegeven Huidige regeling verkeerslicht Fase 1 (geel): fietsers Meernbrug Fase 2 (blauw): auto’s Meernbrug, tegelijk met auto’s en fietsen vanaf Meerndijk

1 2

2

Bijlage 1B: nieuwe regeling verkeerslicht Alleen de regeling vanaf de Meernbrug en vanaf de Meerndijk weergegeven Regeling verkeerslicht met OFOS Fase 1 (geel): fiets en auto Meernbrug. Eventueel kan de fiets, op de drukste momenten, eerst groen krijgen. (‘voorstart’) Fase 2 (blauw): fiets en auto Meerndijk

1

2

Bijlage 2A: overzichtssituatie vóór openstellen busbaan Verkeersstromen auto vóór openstellen busbaan (noordelijke richting). Bron: p. 23 Netwerkstudie

Regenboogbrug

Zandweg 1600 bewegingen

Busbaan Rijksstraatweg

Meernbrug

Bijlage 2B: overzichtssituatie na openstellen busbaan

Verkeersstromen auto rond Meernbrug na openstellen busbaan (noordelijke richting). Bron: p. 23 Netwerkstudie Het totaal aantal vervoersbewegingen blijft gelijk. De autobewegingen worden verplaatst van de fietsstraat Zandweg naar de Rijksstraatweg.

Regenboogbrug

Zandweg 200 bewegingen (-1400)

Busbaan Rijksstraatweg 1400 bewegingen (+1400)

Meernbrug