SV 2025_48_ opkomst gemeenteraadsverkiezingen 2026

Schriftelijke vragen Opkomstbevordering gemeenteraadsverkiezingen 18 maart 2026 25 Maart 2025

Vragen: Volgend jaar vinden de gemeenteraadsverkiezingen plaats. Vandaag, een jaar eerder, vragen wij aandacht voor deze verkiezingen omdat wij als raad tijdig het gesprek willen voeren met de Burgemeester over hoe deze verkiezingen tot een succes kunnen worden gemaakt. De opkomst bij verkiezingen is belangrijk voor het draagvlak van besluitvorming en diversiteit in vertegenwoordiging. Tijdens de verkiezingen in 2022 was de opkomst in Utrecht 56,3%, terwijl dit in 2018 nog 59% was. Bovendien is in de afgelopen evaluaties van verkiezingen gebleken dat het verschil in opkomstpercentage tussen wijken erg groot is. Zo was de opkomst in Overvecht voor de gemeenteraadsverkiezingen 2022 35,2% en bij de Europese verkiezingen 31%, terwijl dit in Oost 72,5% en 71% was. 1 2 Dit baart ons zorgen. Als stad doen we al veel om de democratie te versterken, zoals met het Democratieprogramma van de Gemeenteraad in samenwerking met Utrechtse scholen. Het stimuleren om te stemmen vraagt echter meer betrokkenheid van kiezers, waarbij de gemeente een cruciale rol speelt. In aanloop naar de Europese Verkiezingen organiseerden MBO-scholen bijvoorbeeld verkiezingsfestivals in verschillende steden. Veel studenten mochten voor het eerst stemmen en maakten op deze manier kennis met de kandidaten en de lokale politiek.

Onze fracties zijn benieuwd naar de strategie van de gemeente om het opkomstpercentage bij de gemeenteraadsverkiezingen op 18 maart 2026 te verhogen. Daarom hebben wij de volgende vragen aan het college: 1. Welke aandachtspunten staan voorop voor het college bij het organiseren van de gemeenteraadsverkiezingen 2026? 2. Is het college het met D66 eens dat de gemeente moet streven naar een opkomst van minimaal 66%? Zo nee, welk percentage streeft het college na? 3. Welke mogelijkheden ziet het college om de toegankelijkheid van stembureaus verder te vergroten? 4. Welke strategieën heeft het college om jongeren, praktisch opgeleiden en mensen met een migratieachtergrond meer te betrekken bij de gemeenteraadsverkiezingen? 5. Ziet het college kans om het aantal verkiezingsfestivals in samenwerking met het onderwijs te organiseren (MBO, HBO en WO)? Zijn er andere activiteiten die de gemeente inzet om first-voters te informeren over het belang van hun stemrecht? 6. Is het college bereid om een nachtstembureau te openen in het centrum van Utrecht en dit initiatief in samenwerking met studentenorganisaties en de nachtburgemeester te promoten? 7. Welke maatregelen neemt het college om de bekendheid van stemrecht onder internationale inwoners te vergroten en hen beter te informeren over het stemproces? 1 Document Viewer - U-reka Gemeente Utrecht 2 Document Viewer - U-reka Gemeente Utrecht

8. Is het college bereid om in de aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen op 18 maart in samenwerking met bewoners(organisaties) en maatschappelijke organisaties verkiezingsdebatten te organiseren waar alle politieke partijen aan deelnemen, waarbij bewoners bepalen welke onderwerpen er besproken worden? 9. Wat gaat het college doen om de opkomst in verschillende wijken met lage opkomstpercentages te vergroten? 10. Is het college bereid om het plan voor de komende Gemeenteraadsverkiezingen uiterlijk op vrijdag 12 april met de gemeenteraad te delen, zodat dit tijdens de agendering in de raadscommissie op 17 april kan worden besproken?

Gesteld door: • • • • • • • •

Achraf Ait Daoua, D66 Mahaar Fattal, GroenLinks Ruben Snijder, Student& Starter Iskender Şimşek, DENK David Bosch, UtrechtNu Aziz Kawak, PvdA Gert Dijkstra, EenUtrecht Ruud Maas, Volt