SV 2023 nr. 150 Krakers Croeselaan (met antwoord)

BEANTWOORDING SCHRIFTELIJKE RAADSVRAGEN 2023, NUMMER 150

Datum Van Behandeld door Doorkiesnummer E-mailadres Kenmerk Beleidsveld

23 augustus 2023 College B&W Martijn de Langen 60677 martijn.de.langen@utrecht.nl 11551473 Vastgoed

Geachte leden van de raad, Hierbij ontvangt u de beantwoording van de schriftelijke raadsvragen jaargang 2023 nummer 150 van Tess Meerding (VVD), Gertjan te Hoonte (VVD), David Bosch (PVV) van 15 augustus 2023 over Krakers Croeselaan. De gestelde vragen zijn onderaan bijgevoegd. Vraag 1 Kan het college de hierboven beschreven gang van zaken omtrent de kraak op de Croeselaan bevestigen? Is er nog andere relevante informatie die in het nieuwsbericht ontbreekt? Antwoord 1 Op zondag 13 augustus jl. werden vier woningen aan de Croeselaan gekraakt. Op basis van de toen beschikbare informatie zag het OM onvoldoende aanleiding om de politie direct te laten ingrijpen, zowel niet op basis van heterdaad als niet op basis van een spoedprocedure bij de rechtercommissaris. Van een heterdaadsituatie is sprake als door de krakers nog geen huisrecht is gecreëerd. Niet de driehoek, de burgemeester of het College van B&W, maar het Openbaar Ministerie is het bevoegd gezag om te bepalen of er sprake is van een heterdaadsituatie. Is dat het geval, dan kan de (hoofd)officier van justitie de politie de opdracht geven om tot ontruiming overgaan. Vraag 2 Is het college het met de VVD en de PVV eens dat kraken strafbaar is en dat er op het kraakverbod gehandhaafd moet worden? Antwoord 2 De wetgever heeft kraken strafbaar gesteld.

Dat betekent dat de eigenaar van een pand er bij kraak voor kan kiezen om een strafrechtelijke of een civielrechtelijke procedure te starten. Zowel in een civielrechtelijke als strafrechtelijke procedure wordt gekeken naar de proportionaliteit van het verzoek van de eigenaar tot ontruimen, waarbij het gevestigde huisrecht meegewogen wordt. Vraag 3 Waarom heeft de gemeente met de politie en het OM geoordeeld dat er geen aanleiding was om de krakers direct aan te houden en het pand direct te ontruimen? Wie van deze partijen heeft de doorslaggevende stem in deze beslissing gehad?

Antwoord 3 Zie antwoord vraag 1. Vraag 4 Heeft de gemeente inmiddels aangifte gedaan en zo ja, wanneer is dit gedaan? Antwoord 4 Wij hebben op 22 augustus besloten om aangifte te doen. Dit zal zo spoedig mogelijk gebeuren. Vraag 5 Klopt deze stelling uit de media? Zo ja, is de wethouder het met de fracties eens dat dit de omgekeerde wereld is aangezien de krakers zelf de wet overtreden? Antwoord 5 Nee, in lijn met de aangenomen motie ‘Civielrechtelijk, niet strafrechtelijk bij kraken’ is ambtelijk met de krakers gesproken om duidelijkheid te krijgen over hun intenties. Vraag 6 Hoe lang stonden de gekraakte woningen al leeg (graag per adres beantwoorden)? Antwoord 6 Alle vier de gekraakte woningen stonden per 31 maart jl. leeg. Vraag 7 Waarom stonden deze woningen leeg en werden ze niet al eerder via de tijdelijke verhuur of antikraak verhuurd? Antwoord 7 De woningen zijn bestemd voor bewoning door statushouders. Daaraan vooraf gaat een matchingsproces om vraag en aanbod zo goed mogelijk op elkaar aan te laten sluiten en de woning, in overleg met de toekomstige bewoners, praktisch gereed te maken voor bewoning. Om deze matchingsperiode te overbruggen zijn er twee opties, om het risico van kraak te beperken. Namelijk een alarmsysteem in de woning of een bruikleenovereenkomst voor een minimale periode van 28 dagen.

Omdat de verwachting in eerste was om betrokken doelgroepen kort na 1 april te kunnen huisvesten, is voor deze vier woningen gekozen voor alarmering. Vraag 8 Wat is de verwachting aangaande de oplevering van deze woningen en betekent dit niet dat de woningen, zoals de VVD en PVV ook al eerder benoemen, het liefst direct of anders deze week hadden moeten worden ontruimd? Antwoord 8 De oplevering van deze woningen is afhankelijk van het moment waarop de krakers de woningen (vrijwillig of gedwongen) verlaten. Hoe eerder dit gebeurt, hoe eerder de inhuisperiode van vier weken kan starten. Parallel zijn we in gesprek met de betrokken partijen om te bezien of we deze inhuisperiode kunnen verkorten. Vraag 9 Waarom zijn we als gemeenteraad niet geïnformeerd over de kraakactie en de toekomstige bestemming van de woningen in de vorm van een memo of raadsbrief? Antwoord 9 Uw Raad heeft op 25 november 2021 het bestemmingsplan Beurskwartier 1 en op 22 juni jl. het stedenbouwkundig plan Beurskwartier vastgesteld, waarin de toekomstige bestemming van de woningen is vastgelegd. Daarin is bepaald dat de huidige woningen aan de Croeselaan e.o. gesloopt

danwel getransformeerd zullen worden. De huidige bewoners hebben recht op voorrang conform de bepalingen in het Sociaal Afsprakenkader (Agenda Utrecht - Commissie Ruimtelijke ontwikkeling, Grondzaken en Vastgoed donderdag 14 oktober 2021). Zoals gebruikelijk bij dergelijke panden worden de woningen tussen het verlaten van de zittende bewoners en het moment van sloop/transformatie tijdelijk verhuurd conform de Leegstandswet, danwel tijdelijk in bruikleen gegeven. Over de kraakactie bent u op 18 augustus jl. en tegelijkertijd met het verzenden van deze antwoorden geïnformeerd. Vraag 10 Wie draagt de verantwoordelijkheid binnen de gemeente om in projecten aangekochte woningen tijdelijk te verhuren? Is dat bijvoorbeeld de betreffende projectorganisatie en de projectwethouder, de vastgoedorganisatie of iemand anders? Antwoord 10 Deze verantwoordelijkheid wordt gedragen door het college van Burgemeester en Wethouders. Vraag 11 Welke maatregelen waren er genomen om het kraken te voorkomen? Antwoord 11 Zie antwoord 7 Vraag 12 Welke kosten maakt de gemeente door deze kraakactie en welke inkomsten (bijv. huur) loop de gemeente hierdoor mis? Graag hierbij ook een kosteninschatting van de gerechtelijke ontruimingsprocedure. Antwoord 12 De huur is gemiddeld € 650 per maand per woning. Verder is het nu nog niet inzichtelijk wat de schade zal zijn van de kraakactie.

Inschatting van gerechtskosten (griffie, deurwaarder, advocaat) is afhankelijk hoe het verdere proces verloopt. Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van Utrecht,

de secretaris,

de burgemeester,

Schriftelijke vragen – Krakers Croeselaan 14 augustus 2023

Vragen: Afgelopen zondag verscheen op RTV Utrecht het bericht dat een groep krakers vijf huizen gekraakt heeft op de Croeselaan. Het gaat om panden die leegstaan omdat zij gesloopt moeten worden vanwege de nieuwbouwplannen in het Stationsgebied. De leegstaande woningen zijn volgens het bericht eigendom van de gemeente Utrecht. Volgens een woordvoerder van de politie ging bij de actie een inbraakalarm af en zijn daarom meerdere politie eenheden naar de Croeselaan uitgerukt. De krakers zijn desalniettemin niet direct aangehouden of ontruimd, omdat de gemeente, politie en het OM hier op dat moment geen aanleiding toe gezien zouden hebben. Volgens een woordvoerder gaat de gemeente wel aangifte doen van huisvredebreuk. Het OM beoordeelt vervolgen of er tot ontruiming kan worden overgegaan. Het kraken van een gebouw is verboden en daarom strafbaar. De politie kan onmiddellijk optreden wanneer een kraak ‘op heterdaad’ wordt geconstateerd door de krakers aan te houden. Juist wanneer het inbraakalarm afgaat, zoals op de Croeselaan het geval was, is er sprake van zo'n heterdaadsituatie.1 Wanneer er vervolgens niet wordt ingegrepen, kan ontruiming alleen nog gevorderd worden via een (kostbare) gerechtelijke procedure. De fracties van de VVD en de PVV zijn verbijsterd dat de krakers aan de Croeselaan van de gemeente vrij spel lijken te krijgen.

Dit brengt de fracties tot de volgende vragen: 1. Kan het college de hierboven beschreven gang van zaken omtrent de kraak op de Croeselaan bevestigen? Is er nog andere relevante informatie die in het nieuwsbericht ontbreekt? 2. Is het college het met de VVD en de PVV eens dat kraken strafbaar is en dat er op het kraakverbod gehandhaafd moet worden? Zie dit voorbeeld van een vergelijkbaar geval uit 2015: DUIC 2 maart 2015, '8 arrestaties bij kraakactie Sophialaan in Utrecht' (https://www.duic.nl/algemeen/8-arrestaties-bij-kraakactie-sophialaan-in-utrecht/) 1

0. Waarom heeft de gemeente met de politie en het OM geoordeeld dat er geen aanleiding was om de krakers direct aan te houden en het pand direct te ontruimen? Wie van deze partijen heeft de doorslaggevende stem in deze beslissing gehad? 1. Heeft de gemeente inmiddels aangifte gedaan en zo ja, wanneer is dit gedaan? De fracties hebben inmiddels ook uit de media moeten vernemen dat de wethouder met de krakers ‘in onderhandeling’ zou zijn over de huidige positie van de krakers en hun eventuele vertrek. 2. Klopt deze stelling uit de media? Zo ja, is de wethouder het met de fracties eens dat dit de omgekeerde wereld is aangezien de krakers zelf de wet overtreden?

De fracties van de VVD en de PVV zijn tegen het onnodig lang leegstaan van huizen en vinden dat de gemeente in een wooncrisis het goede voorbeeld moet geven door leegstaande woonruimte zo snel mogelijk te benutten. Daarover de volgende vragen. 3. Hoe lang stonden de gekraakte woningen al leeg (graag per adres beantwoorden)? 4. Waarom stonden deze woningen leeg en werden ze niet al eerder via de tijdelijke verhuur of anti-kraak verhuurd? Uit een recent artikel2 blijkt dat de woningen wel binnenkort in gebruik zullen worden genomen. 5. Wat is de verwachting aangaande de oplevering van deze woningen en betekent dit niet dat de woningen, zoals de VVD en PVV ook al eerder benoemen, het liefst direct of anders deze week hadden moeten worden ontruimd? 6. Waarom zijn we als gemeenteraad niet geïnformeerd over de kraakactie en de toekomstige bestemming van de woningen in de vorm van een memo of raadsbrief? 7. Wie draagt de verantwoordelijkheid binnen de gemeente om in projecten aangekochte woningen tijdelijk te verhuren? Is dat bijvoorbeeld de betreffende projectorganisatie en de projectwethouder, de vastgoedorganisatie of iemand anders? 8. Welke maatregelen waren er genomen om het kraken te voorkomen? 9. Welke kosten maakt de gemeente door deze kraakactie en welke inkomsten (bijv.

huur) loop de gemeente hierdoor mis? Graag hierbij ook een kosteninschatting van de gerechtelijke ontruimingsprocedure.

https://www.rtvutrecht.nl/nieuws/3619487/krakers-croeselaan-moeten-ruimte-maken-voorstatushouders-en-maatschappelijke-opvang 2

Tot slot verzoeken de fracties de wethouder om deze vragen binnen één week te beantwoorden, gezien het feit dat er in de media inmiddels verschillende berichten zijn verschenen, maar de raad nog niet geïnformeerd is.

Gesteld door:  

Tess Meerding en Gertjan te Hoonte, VVD David Bosch, PVV