CConstaterende datUtrecht
Koppel je AI →
Document · PDF

Ruimtelijke Onderbouwing Kavel D4E4, mei 2026

Commissie Ruimte 8 oktober 2026, gemeente UtrechtBij agendapunt: Raadsvoorstel Verklaring van geen bedenkingen (Vvgb) bouwplan D4/E4 Leidsche Rijn Centrum35.819 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 4 van 5

Het 73 Basisnet heeft betrekking op de rijksinfrastructuur: hoofdwegen (snelwegen), hoofdwaterwegen (binnenwateren) en hoofdspoorwegen (enkele uitzonderingen daargelaten). In de Regeling Basisnet is een tabel met afstanden voor plaatsgebonden risico die gelden voor transportroutes van het Basisnet terug te vinden. Deze afstanden gelden per trajectdeel en er is per trajectdeel aangegeven of er sprake is van een plasbrandaandachtsgebied. Een plasbrandaandachtsgebied is een gebied waarbinnen kwetsbare objecten te maken kunnen krijgen met de effecten van een plasbrand. Deze plasbrand kan ontstaan door de ontsteking van uitgestroomde brandbare vloeistof uit een tankwagen. Dit gebied beslaat een zone van 30 meter per zijde van het wegvak. Kavel D4E4 ligt op ongeveer 120 meter van de snelweg. Het plasaandachtsgebied vormt daarom geen belemmering voor het project. Over de A2 worden gevaarlijke stoffen getransporteerd en de A2 maakt onderdeel uit van het basisnet. Het invloedsgebied van de A2 wordt bepaald door het transport van brandbare gassen en ligt tot 355 meter van de A2. Het kavel D4/E4 ligt hierbinnen. Het transport van gevaarlijke stoffen over de A2 is hiermee vanuit het oogpunt van externe veiligheid relevant voor het kavel D4/E4. Het PR van de A2 ter hoogte van het kavel D4/E4 is niet hoger dan PR 10-6/jaar.

Dit betekent dat wordt voldaan aan de normwaarde en het vervoer van gevaarlijke stoffen over de A2 geen beperkingen oplegt aan het bouwplan. Het GR is ongeveer 3 keer kleiner dan de oriëntatiewaarde en neemt niet toe. De verdere verantwoording van het GR conform artikel 8 van het Bevt kan achterwege blijven. Het bestuur van de VRU is in de gelegenheid gesteld om advies uit te brengen. Conclusie van de VRU d.d. 11 juli 2022 is dat voor dit deel de A2 ondertunneld is en dat het aspect externe veiligheid hierdoor niet van belang is. Vervoer van gevaarlijke stoffen over spoorwegen en vaarwegen Zowel het Amsterdam-Rijnkanaal als de spoorlijn Breukelen - Utrecht Centraal liggen meer dan 200 m van het kavel D4/E4. Daarmee ligt het projectgebied buiten de zone waarbinnen conform artikel 8 van het Besluit externe veiligheid transport verantwoording afgelegd dient te worden over de hoogte van het groepsrisico. Wel ligt het kavel D4/E4 binnen het invloedsgebied van het transport van toxische stoffen over deze routes. Het volstaat daarom conform artikel 7 van het Bevt in te gaan op zelfredzaamheid en bestrijdbaarheid. De Veiligheidsregio heeft hierover een deeladvies omgevingsveiligheid uitgebracht. De Veiligheidsregio verwacht niet dat het (groeps)risico door deze buitenplanse afwijking noemenswaardig wijzigt.

In de omgeving van het kavel D4/E4 bevinden zich geen andere risicobronnen als buisleidingen of inrichtingen met gevaarlijke stoffen die vanuit het oogpunt van externe veiligheid relevant zijn voor het kavel D4/E4. 74 Conclusie De conclusie is dat er vanwege de externe veiligheid geen belemmeringen bestaan voor het verlenen van een omgevingsvergunning om af te wijken van het bestemmingsplan ‘Leidsche Rijn Centrum Kern en Zuid’. Het groepsrisico ligt in de omgeving van het kavel D4/E4 zowel in de huidige situatie als na realisatie van de plannen niet boven de oriëntatiewaarde voor het groepsrisico. 5.7 Ontplofbare Oorlogsresten Kader In het kavel D4/E4 worden bodemroerende werkzaamheden uitgevoerd. De Arbeidsomstandighedenwet stelt dat er gezorgd moet worden voor een veilige werkplek. Daarbij moet ook gekeken worden naar de aanwezigheid van Ontplofbare Oorlogsresten (OO). Plansituatie Ten tijde van de planvorming voor de spoorwegverdubbeling is het gebied onderzocht, onder andere wat betreft Ontplofbare Oorlogsresten. Voor zover bekend bij de gemeente zijn er geen Ontplofbare Oorlogsresten aanwezig op de locatie. Conclusie Ontplofbare Oorlogsresten vormen geen belemmering bij de ontwikkeling van de hoogbouwkavel.

5.8 Luchtkwaliteit Kader Luchtkwaliteit heeft betrekking op luchtverontreiniging door gasvormige stoffen en verontreiniging van de lucht met fijnstof, door vooral verkeer, maar - naar mate het verkeer schoner wordt - ook door andere bronnen zoals houtstook. De luchtkwaliteit beïnvloedt in belangrijke mate de kwaliteit van de woon- en leefomgeving. Wegverkeer, mobiele (bouw)werktuigen en houtstook zijn, samen met de hoge achtergrondconcentratie in Utrecht, de belangrijkste lokale bronnen van luchtverontreiniging. In artikel 5.16 lid 1 van de Wet milieubeheer is vastgelegd dat het bevoegd gezag bij het vaststellen van een bestemmingsplan dat gevolgen kan hebben voor de luchtkwaliteit, rekening moet houden met de effecten op de luchtkwaliteit. De Wereld Gezondheidsorganisatie (WHO) heeft in 2005 advieswaarden opgesteld voor een aantal stoffen. Deze zijn in het algemeen strenger dan de in de wet Milieubeheer gehanteerde grenswaarden. Sinds 2017 wordt overal in Utrecht voldaan aan de Europese grenswaarden voor luchtkwaliteit. De Wereldgezondheidsorganisatie heeft in 2005 advieswaarden opgesteld voor gezonde lucht. Deze WHO-advieswaarden zijn bedoeld om de gezondheid te beschermen. Deze zijn voor fijnstof strenger dan de grenswaarden van de EU.

De WHO stelt zelfs dat er géén veilige concentratie is aan te geven voor fijnstof; op grond van haalbaarheid heeft zij daarom een gezondheids-kundige advieswaarde vastgesteld voor PM10 en PM2,5. Stof | Grenswaarde EU | WHO-advieswaarde 2005 | Toetsingsperiode NO2 (stikstofdioxide) | 40 µg/m3 | 40 µg/m3 | Jaargemiddelde PM10 (fijnstof) | 40 µg/m3 | 20 µg/m3 | Jaargemiddelde PM2,5(fijnstof) | 25 µg/m3 | 10 µg/m3 | Jaargemiddelde WHO-advieswaarden voor NO2, PM10 en PM2,5 In 2015 heeft de gemeente Utrecht een motie aangenomen waarin de gemeente zich als doel stelt om in de toekomst (2030) naast de wettelijke grenswaarden ook te voldoen aan de WHO- advieswaarden uit 2005 voor fijnstof. Deze advieswaarden (WHO 2005) zijn strenger dan de wettelijke grenswaarden voor PM10(20 µg/m³) en voor PM2,5 (10 µg/m³). Deze motie is uitgewerkt in het Raadsbesluit 'Utrecht kiest voor gezonde lucht - luchtkwaliteitsbeleid en uitvoeringsprogramma' van december 2020, waarin is vastgelegd om toe te werken naar de WHO-advieswaarden-2005, die expliciet zijn benoemd in de samenvatting bij het Raadsbesluit. Op 22 september 2021 heeft de WHO nieuwe advieswaarden voor fijnstof en stikstofdioxide opgesteld, die (beduidend) lager liggen dan de WHO-advieswaarden uit 2005.

Ook neemt de gemeente Utrecht deel aan het Schone Lucht Akkoord, waarin rijksoverheid, provincies en gemeenten samenwerken aan maatregelen ter verbetering van de luchtkwaliteit. Kavel D4/E4 Overeenkomstig artikel 5.16 van de Wet milieubeheer is voor een activiteit dat niet in betekenende mate (NIBM) bijdraagt aan de luchtkwaliteit geen uitgebreid luchtkwaliteitsonderzoek nodig en kan het plan zonder uitgebreide toetsing aan de luchtkwaliteitseisen doorgang vinden. Een activiteit met een bijdrage aan de luchtkwaliteit van minder dan 3% van de grenswaarde voor de stoffen NO2 (stikstofdioxide) en PM10 (fijn stof), is overeenkomstig het Besluit niet in betekenende mate bijdragen (luchtkwaliteitseisen) gedefinieerd als NIBM. Een concretisering van NIBM is de Regeling niet in betekenende mate bijdragen (luchtkwaliteitseisen). In bijlage 3A van deze regeling worden onder meer woningbouwlocaties kleiner dan 1.500 woningen aangeduid als NIBM (bij één ontsluitingsweg of niet meer dan 3.000 woningen bij twee ontsluitingswegen). De bepaling van de NIBM-grens is vastgelegd in het DHV-rapport ‘Bepaling van IBM planomvang op basis van herziene uitgangspunten’, Ministerie van VROM (december 2006). Uit dit rapport blijkt dat de verkeersaantrekkende werking die bij de norm van 1.500 woningen is gehanteerd, 2,6 vervoersbewegingen per etmaal per woning bedraagt.

Hieruit volgt dat een plan met een verkeersaantrekkende werking van ten hoogste 3.900 motorvoertuigbewegingen per etmaal niet in betekenende mate bijdraagt aan de 75 luchtkwaliteit. Omdat het aantal woningen beneden de grens blijft van 3000 woningen is geen aanvullend onderzoek vereist. In 2009 is het Besluit gevoelige bestemmingen per amendement in Wet Milieubeheer opgenomen. Het besluit gevoelige bestemmingen beperkt de vestiging van ‘gevoelige bestemmingen’ in de nabijheid van provinciale en rijkswegen. Hierbij spelen de volgende onderwerpen een rol: • | Onderzoekszones: Het besluit richt zich op bescherming van mensen die verhoogd gevoelig zijn voor fijnstof (PM10) en stikstofdioxide (NO2). Dit zijn vooral kinderen, ouderen en zieken. Daarom zijn in het besluit onderzoekszones ingesteld. Binnen die onderzoekszones is luchtkwaliteit onderzoek benodigd. Voor rijkswegen is deze onderzoekszones 300 meter breed en bij provinciale wegen 50 meter breed. • | Gevoelige bestemmingen: De volgende gebouwen met de bijbehorende terreinen zijn een gevoelige bestemming: scholen, kinderdagverblijven, en verzorgings-, verpleeg- en bejaardentehuizen. In de context van dit besluit worden ziekenhuizen, woningen en sportaccommodaties niet als gevoelige bestemming gezien. Verder dient beoordeeld te worden of voldaan wordt aan de grenswaarden voor luchtkwaliteit.

Vervolgens of na het realiseren van de activiteit nog steeds geen sprake is van een feitelijke of dreigende overschrijding van de grenswaarden. Als de activiteit NIBM bijdraagt, is aannemelijk dat ook na de planrealisatie aan de grenswaarden wordt voldaan. Alle waarden zijn in µ/m3. Fijnstof | Waarde in | Grenswaarde | WHO | Waarde kavel D4/E4 | advieswaarde | 2030 2021 | 2005 PM 10 | 17,25 | 40 | 20 | 14,76 PM 2,5 | 10,73 | 25 | 10 | 7,6 NO 2 | 27,73 | 40 | 40 | 20 Bron: grootschalige concentratie- en depositiekaarten Nederland (GCN en GDN), RIVM Gelet op de hierboven opgenomen waarden is geen sprake van feitelijke of dreigende overschrijding van een grenswaarde voor de stoffen PM10, PM2,5 en NO2. Ook voldoen de gemeten waarden voor PM 10 en NO2aan de WHO advieswaarden voor 2005. Voor PM 2,5 geldt een lichte overschrijding van de WHO advieswaarde. Voor het jaar 2030 wordt voldaan aan de WHO advieswaarde uit 2005. Ten behoeve van het aspect luchtkwaliteit is een memo luchtkwaliteit opgesteld. De memo is als bijlage 9 bij deze onderbouwing gevoegd. Conclusie De conclusie is dat kavel D4/E4 aan het gestelde in artikel 5.16 eerste lid 1, onder a en onder c, van de Wet milieubeheer zal voldoen. In de toekomstige situatie in 2030 wordt ook aan de WHO advieswaarden voor fijnstof voldaan.

76 77 5.9 Bodem Kader Bij de vaststelling van het bestemmingsplan ‘Leidsche Rijn Centrum Kern en Zuid’ is getoetst of de bodemkwaliteit geschikt is of geschikt gemaakt kan worden voor de geplande functies. Het gemeentelijk bodembeleid gaat uit van de volgende algemene uitgangspunten uit de Wet bodembescherming: • Nieuwe bodemverontreiniging moet worden voorkomen en indien er toch bodemverontreiniging ontstaat, moet de bodem direct worden gesaneerd. Een geval van bodemverontreiniging waarbij de verontreiniging geheel of grotendeels na 1987 is ontstaan, is een 'nieuw' geval. Deze zorgplicht houdt in dat nieuwe gevallen van bodemverontreiniging zoveel mogelijk ongedaan dienen te worden gemaakt. • Overige gevallen van ernstige bodemverontreiniging moeten binnen een bepaalde termijn worden gesaneerd als er tevens sprake is van risico's. Het gaat daarbij om humane of milieuhygiënische risico's en om risico's voor verspreiding van de verontreiniging. De sanering gebeurt ten minste functiegericht en kosteneffectief. • Nieuwbouw op of graafwerkzaamheden in een geval van ernstige bodemverontreiniging zijn ongeacht de risico's niet toegestaan zonder saneringsmaatregelen, middels een melding of een vergunning. • Hergebruik van (schone of licht verontreinigde) grond kan bij onverdachte terreinen plaatsvinden op basis van de bodemkwaliteitskaart en het bodembeheerplan.

Bij een aanvraag om een omgevingsvergunning moet een bodemonderzoek conform de NEN 5740 worden verricht. Op basis van dit onderzoek wordt beoordeeld of de locatie geschikt is voor de geplande functie of dat er nog een nader onderzoek of een bodemsanering noodzakelijk is, voordat de locatie geschikt is voor de geplande functie. Bij de overdracht van de grond door de gemeente aan de aanvrager om omgevingsvergunning zal een uitkeuring van de grond plaatsvinden en is daarmee aangetoond dat wordt voldaan aan het vereiste dat de kwaliteit van de bodem geschikt is voor de geplande functie. Als er voor de bouwwerkzaamheden een grondwateronttrekking nodig is, moet gekeken worden of nabij gelegen grondwaterverontreinigingen hierdoor kunnen verplaatsen, waarbij een saneringsvergunning aangevraagd of melding (eventueel op grond van gebiedsgerichte aanpak Utrecht) gedaan moet worden. Kavel D4/E4 Ten behoeve van het bouwplan is het rapport ‘Aanvullend bodemonderzoek bouwwegen’ van 6 juli 2021, zie bijlage 12, opgesteld. Dit onderzoek richt zich op het bepalen van de milieuhygiënische kwaliteit van de bodem ter plaatse van de bouwwegen tussen de bouwkavels D4/E4. Uit toetsing van de grond(meng)monsters en de resultaten verkregen bij het bodemonderzoek op de omliggende kavels kan het volgende worden gesteld over de verwachte kwaliteit van (de af te voeren grond in) het werkgebied: 78 1.

Er is hoogstens lichte verontreiniging aangetoond in de bodem. Sanerende handelingen zijn niet noodzakelijk en de aangetoonde milieuhygiënische kwaliteit van de bodem is geschikt voor het beoogde gebruik. 2. De geroerde (opgebrachte) zandige (boven)grond op kavel D4 en de bouwwegen komen voor hergebruik in aanmerking in de kwaliteitsklasse ‘Industrie’. Een monster (B102, 0-50) bleek op basis van het gehalte aan minerale olie indicatief niet herbruikbaar en deze grond moet óf separaat naar een grondverwerker worden afgevoerd óf op depot geplaats worden voordat de grond wordt. 3. De geroerde kleiige bovengrond op de kavels D4/E4 en de bouwwegen komt voor hergebruik in aanmerking in de kwaliteitsklasse ‘Wonen’ of ‘Vrij toepasbaar’. 4. De (geroerde) kleigrond direct onder puinfunderingslaag ter plaatse van kavel E4 komt voorhergebruik in aanmerking in de kwaliteitsklasse ‘Industrie’ 5. De (zintuigelijk schone) ongeroerde zandige en kleiige ondergrond ter plaatse van de kavels D4/E4 en de bouwwegen komt voor hergebruik in aanmerking in de kwaliteitsklasse ‘Vrij toepasbaar’. Op grond van dit onderzoek blijkt dat op een klein deel van de locatie grond moet worden afgevoerd of in depot moet worden gezet voor een keuring. Het betreft hier de locatie waar het voormalig ketenpark van LRC heeft gestaan en waar destijds ook een brandje is geweest.

Na overleg kiest LRC ervoor deze grond af te voeren op het moment dat het bouwterrein wordt Ingericht. Verder bevindt kavel D4/E4 zich binnen de boringsvrije zone van de grondwaterwinning Leidsche Rijn en binnen de “schone zone” van het Gebiedsplan Gebiedsgericht Grondwaterbeheer van de gemeente Utrecht. Dit betekent dat voor de toepassing van Warmte Koude Opslag beperkingen gelden zoals een dieptebeperking (eerste watervoerende pakket) en dat rekening gehouden moet worden met beïnvloeding van een nabijgelegen, omvangrijke grondwaterverontreiniging (Reactorweg 11). Conclusie De bodemkwaliteit is geen belemmering voor de voorziene functies, waaronder wonen. Er geldt een dieptebeperking voor boringen en bodemenergie vanwege de ligging in een grondwaterbeschermingsgebied. 5.10 Natuurbescherming Kader Op grond van de Wet natuurbescherming moeten initiatiefnemers onderzoek doen naar de effecten van hun activiteiten op beschermde dier- en plantensoorten en beschermde gebieden. Voorafgaand aan het verlenen van een omgevingsvergunning moet duidelijk zijn dat de Wet natuurbescherming niet in de weg staat aan de uitvoering van het plan.

Beschermde dier- en plantensoorten Voorafgaand aan de verlening van een omgevingsvergunning moet er worden onderzocht: • of er beschermde soorten voorkomen in het kavel D4/E4; 79 • of er verbodsbepalingen uit de Wet natuurbescherming worden overtreden; • of er vrijstellingen gelden; • of er een ontheffing nodig is. Beschermde gebieden Natura 2000-gebieden In Nederland zijn ongeveer 160 Natura 2000-gebieden aangewezen. Veel van die gebieden zijn (ook) gevoelig voor stikstofdepositie. Een verdere toename van de stikstofdepositie kan leiden tot ‘significante effecten’ op de beschermde natuurgebieden, wat alleen is toegestaan met een Wet natuurbescherming vergunning. Alleen wanneer met een berekening met AERIUS Calculator wordt aangetoond dat er op voorhand geen significante gevolgen te verwachten zijn van de stikstofdepositie op Natura 2000-gebieden is een Wnb-vergunning niet van toepassing. Als dit niet het geval is wordt in het kader van een Wnb-vergunning eerst een voortoets uitgevoerd. Intern salderen is onderdeel van zo'n voortoets. Het project kan alsnog worden vergund als er geen significante negatieve effecten zijn in Natura 2000-gebieden of als de verslechtering van de stikstofdepositie optreedt op hectares, waarin de Kritische Depositiewaarde niet wordt overschreden.

Als in de voortoets niet kan worden uitgesloten dat er geen significante effecten optreden is vervolgonderzoek nodig in de vorm van een Passende Beoordeling. Dit is een uitgebreid ecologisch onderzoek. Extern salderen, mitigatie of een ADC-toets zijn altijd onderdeel van een Passende Beoordeling. Op 1 juli 2021 trad de Wet stikstofreductie en natuurverbetering in werking. Op grond hiervan werd de bouw- en aanlegfase vrijgesteld voor bouw-, sloop- en eenmalige aanlegactiviteiten, de zogenaamde bouwvrijstelling. Dit betekende dat in het vergunningentraject alleen nog de neerslag (depositie) in de gebruiksfase een rol zou spelen. Op 2 november 2022 oordeelde de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State dat de bouwvrijstelling in strijd is met artikel 6 van de Habitatrichtlijn. Dat is het geval, kort gezegd, omdat uit de Habitatrichtlijn volgt dat een project alleen is toegestaan als (i) met zekerheid kan worden gesteld dat individuele beschermde Natura 2000-gebieden daardoor geen schade oplopen en (ii) als het maatregelenpakket dat de wetgever als onderbouwing voor de bouwvrijstelling gebruikt, ook daadwerkelijk is uitgevoerd en de verwachte voordelen daarvan vaststaan. De bouwvrijstelling voldoet daar niet aan en moet daarom buiten toepassing worden gelaten. Daarmee herleeft de situatie zoals die gold vóór 1 juli 2021.

Dit betekent dat ieder project een individuele beoordeling vereist van stikstofeffecten in zowel de bouw- of aanlegfase, als in de gebruiksfase. Utrechtse soortenlijst Naast de beschermde soorten onder de Wet natuurbescherming, geldt binnen de gemeente de Utrechtse soortenlijst. Hierin staan kwetsbare soorten die voor Utrecht erg belangrijk zijn opgenomen. De algemene bescherming van deze soorten op grond van de voormalige Flora en faunawet is met het in werking treden van de Wet natuurbescherming per 1 januari 2017 80 vervallen. De Utrechtse Soortenlijst is onderdeel van de omgevingsvisie. Deze soortenlijst is meegenomen in de quick scan. Nationaal Natuur Netwerk (v.m. EHS) en Groene Contour In de Interim Omgevingsverordening (artikelen 6.1 en verder) zijn regels vastgelegd waar (afwijkingen) van bestemmingsplannen aan moeten voldoen. Kavel D4/E4 Om te bepalen of het bouwplan leidt tot een overtreding van de natuurwetgeving is een Quickscan uitgevoerd naar de aanwezigheid van beschermde plant- en diersoorten, zie bijlage 4. Ook is de database van de Nationale Databank Flora en Fauna (NDFF) geraadpleegd. De Utrechtse soortenlijst is ook meegenomen in het onderzoek.

Beschermde plantensoorten Uit de Quickscan blijkt dat uit literatuuronderzoek volgt dat in de omgeving van het kavel D4/E4 de volgende beschermde soorten voor (kunnen) komen: dreps, kartuizer anjer, kluwenklokje, muurbloem, naaldenkervel, schubvaren, stijve wolfsmelk, wilde ridderspoor en wolfskers. Uit het veldonderzoek blijkt echter dat het kavel D4/E4 ongeschikt is voor deze beschermde flora (met uitzondering van muurbloem en schubvaren), omdat het noordelijk deel van de kavels regelmatig worden gemaaid en het zuidelijk deel van de kavel volledig is verhard. Effecten op beschermde flora zijn daarmee uit te sluiten. Beschermde vogelsoorten Uit de Quickscan blijkt dat uit het literatuuronderzoek volgt dat in de omgeving van het kavel D4/E4 de volgende broedvogels met jaarrond beschermde nesten voorkomen: Boomvalk, buizerd, gierzwaluw, grote gele kwikstaart, havik, huismus, kerkuil, ooievaar, ransuil, roek, slechtvalk, sperwer, steenuil, wespendief en zwarte wouw. Uit het veldonderzoek blijkt echter dat het kavel D4/E4 door de afwezigheid van bebouwing, grote bomen en water ongeschikt is als nestlocatie voor bovenstaande soorten. Effecten op jaarrond beschermde broedvogels zijn daarmee uit te sluiten.

Uit de Quickscan blijkt dat uit het literatuuronderzoek volgt dat in de omgeving van het kavel D4/E4 de volgende categorie 5-broedvogels voor (kunnen) komen: Blauwe reiger, boerenzwaluw, bonte vliegenvanger, boomklever, boomkruiper, bosuil, brilduiker, draaihals, ekster, gekraagde roodstaart, glanskop, grauwe vliegenvanger, groene specht, grote bonte specht, huiszwaluw, ijsvogel, kleine bonte specht, koolmees, oeverzwaluw, pimpelmees, raaf, spreeuw, tapuit, torenvalk, zeearend, zwarte kraai, zwarte mees en zwarte roodstaart. Uit het veldonderzoek blijkt echter dat kavel D4/E4 door de afwezigheid van bebouwing, steile oevers en bomen en struweel ongeschikt is voor het grootste deel van de soorten. Effecten op broedgevallen van broedvogels zijn daarmee uit te sluiten. Uit de Quickscan blijkt dat uit het literatuuronderzoek volgt dat in de omgeving diverse algemene broedvogels voor kunnen komen, waaronder de wilde eend en meerkoet. Uit het veldonderzoek blijkt dat de wilde eend en meerkoet nu gebruik maken van het gebied. Effecten 81 zijn niet uit te sluiten. Zonder voorzorgsmaatregelen kunnen nesten van deze soorten worden verstoord en/of vernield.

Door middel van onderstaande voorzorgsmaatregelen kan overtreding van de Wet natuurbescherming (als gevolg van vernieling van vogelnesten) worden voorkomen en kunnen de werkzaamheden doorgang vinden: • Werkzaamheden buiten het globale broedseizoen (15 februari t/m 15 augustus) uitvoeren. Het is mede afhankelijk van weersomstandigheden of ook buiten deze periode wordt gebroed door vogels. Derhalve dient men voorafgaande aan het werk contact op te nemen met een ecoloog om te bepalen of er kans is op broedgevallen. • Indien de werkzaamheden in het broedseizoen uitgevoerd dienen te worden: o voorafgaand aan de werkzaamheden en buiten het broedseizoen de bomen, struiken en andere beplanting rooien. o voorafgaand aan de werkzaamheden een broedvogelcontrole uitvoeren. Broedgevallen worden tijdens deze controle gemarkeerd en tijdens de werkzaamheden ontzien. Het kan noodzakelijk zijn om gedurende de werkzaamheden periodiek controles uit te voeren op broedgevallen van vogels in plaats van een éénmalige controle.

Dit is vooral van toepassing als langdurig werkzaamheden in het reguliere broedseizoen worden uitgevoerd Vleermuizen Uit de Quickscan blijkt dat uit het literatuuronderzoek volgt dat in de omgeving van het kavel D4/E4 de volgende vleermuizen voor (kunnen) komen: baardvleermuis, Brandts vleermuis, franjestaart, gewone dwergvleermuis, gewone grootoorvleermuis, kleine dwergvleermuis, laatvlieger, meervleermuis, rosse vleermuis, ruige dwergvleermuis, tweekleurige vleermuis en watervleermuis. Uit het veldonderzoek blijkt echter dat het kavel D4/E4 door de afwezigheid van bebouwing of bomen met holtes ongeschikt is als verblijfplaats voor vleermuizen. Door de afwezigheid van rechtlijnige elementen in het kavel D4/E4 kan de aanwezigheid van vliegroutes worden uitgesloten. Het kavel D4/E4 is geschikt als niet-essentieel foerageergebied. Er zijn echter afdoende alternatieve foerageergebieden aanwezig in de omgeving van het kavel D4/E4 in de vorm van tuinen, parken en het kanaal. Hierdoor is het geen essentieel foerageergebied. Wel kunnen foeragerende vleermuizen worden verstoord in de zin van de Wet natuurbescherming. Om verstoring te voorkomen moeten de werkzaamheden in de actieve periode van vleermuizen (1 april – 1 november) bij daglicht uitgevoerd worden.

Grondgebonden zoogdieren Uit de Quickscan blijkt dat het literatuuronderzoek volgt dat in de omgeving van het kavel D4/E4 de volgende beschermde grondgebonden zoogdieren voor (kunnen) komen: bever, boommarter, eekhoorn en steenmarter. Daarnaast komen konijn en haas ook voor in de omgeving. Uit het veldonderzoek blijkt dat het gebied in beperkte mate geschikt is voor de eekhoorn, boommarter en steenmarter. Er zijn geen geschikte verblijfplaatsen aanwezig. Deze 82 dieren kunnen hooguit incidenteel door het gebied bewegen. Het gebied is niet geschikt voor de bever door de geïsoleerde ligging en het ontbreken van stromend water. Het plangebied is geschikt voor konijn en haas. Door de werkzaamheden verdwijnt leefgebied van deze soorten. Amfibieën Uit de Quickscan blijkt dat uit het literatuuronderzoek volgt dat in de omgeving van het kavel D4/E4 de volgende beschermde amfibieën voor (kunnen) komen: Alpenwatersalamander, heikikker en vroedmeesterpad. Uit het veldonderzoek blijkt echter dat het kavel D4/E4 door de afwezigheid van water in het kavel D4/E4 of de directe omgeving ongeschikt is voor amfibieën. De aanwezigheid van beschermde soorten is daarmee uit te sluiten. Reptielen Uit de Quickscan blijkt dat uit het literatuuronderzoek volgt dat in de omgeving van het kavel D4/E4 de volgende beschermde reptielen voor (kunnen) komen: muurhagedis en ringslang.

Uit het veldonderzoek blijkt dat het kavel D4/E4 geschikt is voor de muurhagedis en ringslang. Door de werkzaamheden kan leefgebied van de muurhagedis en ringslang worden vernietigd en individuen worden gedood. Dit is in strijd met de Wet natuurbescherming. Er dient vervolgonderzoek te worden uitgevoerd naar het voorkomen van de muurhagedis en ringslang in het gebied. Vissen Door de afwezigheid van water binnen het kavel D4/E4 kan het voorkomen van (beschermde) vissen worden uitgesloten. Vlinders, libellen en ongewervelden Uit de Quickscan blijkt dat uit het veldonderzoek volgt dat in de omgeving van het Kavel D4/E4 de volgende beschermde ongewervelden voor kunnen komen: vlekte witsnuitlibel, grote vos, grote weerschijnvlinder, platte schijfhoren, rivierrombout en teunisbloempijlstaart. Uit het veldonderzoek blijkt dat het plangebied niet geschikt is voor grote vos, grote weerschijnvlinder en teunisbloempijlstaart. Effecten op beschermde ongewervelden kunnen worden uitgesloten. Diervriendelijk bouwen In het midden van het kavel D4/E4 komen binnentuinen, deze kunnen als ecologische verbinding fungeren. De binnentuinen kunnen bijdragen aan meer biodiversiteit. Maatregelen op het gebied van diervriendelijk bouwen zijn bijvoorbeeld: neststenen en nestkasten voor vogels en vleermuizen, stenen en hotels voor bijen en andere insecten.

Bij de omschrijving van het thema “groen stedenbouw” is hier uitgebreid op ingegaan. Beschermde gebieden Om de effecten van de ontwikkeling op beschermde natuurgebieden in beeld te brengen is een onderzoek uitgevoerd naar de stikstofdepositie. Het onderzoeksrapport is opgenomen in bijlage 1. Voor de gebruiksfase is een nieuwe berekening gedaan aan de hand van de laatste Aerius versie, zie daarvoor eveneens bijlage 1. Het onderzoek is uitgevoerd om te bepalen of er sprake is van mogelijke significante gevolgen en daarmee een eventuele vergunning- of 83 meldingsplicht ingevolge de Wet natuurbescherming. De meest nabije Natura 2000-gebieden zijn: • Oostelijke Vechtplassen (circa 5 km noordoostelijk); • Nieuwkoopse Plassen & De Haeck (circa 17 km noordwestelijk); • Broekvelden, Vettenbroek & Polder Stein (circa 19 km zuidwestelijk); • Uiterwaarden Lek (circa 14 km zuidelijk). Bouw- en aanlegfase In de bijlage 1 bij deze ruimtelijke onderbouwing is een Aerius-berekening opgenomen voor de bouw- en aanlegfase. Hieruit blijkt dat de stikstofdepositie op de nabijgelegen Natura 2000- gebieden niet groter is dan 0,00 mol/ha/jaar. Gebruiksfase Ten behoeve van het project is een Aerius berekening voor de gebruiksfase opgesteld. Hieruit blijkt dat de depositie op de dichtstbijzijnde Natura 2000 gebieden kleiner is dan 0,00 mol/ha/jaar.

Natuurnetwerk Nederland en Groen Contour Het kavel D4/E4 ligt buiten het Natuur Netwerk Nederland (NNN). Directe effecten op het NNN zijn uit te sluiten en het toetsingskader van het NNN is niet van toepassing. Het kavel D4/E4 maakt ook geen deel uit van de Groene Contour. Nader onderzoek beschermde soorten In bijlage 5 is eveneens een Nader onderzoek opgenomen naar de beschermde soorten in het projectgebied. Conclusie van dit onderzoek is dat binnen het projectgebied voortplantingsgebied, foerageergebied en rustgebied van hazen zijn aangetroffen. Deze functies bevinden zich in de invloedssfeer van de voorgenomen werkzaamheden. Daarom zijn er vervolgstappen en een omgevingsvergunning vereist voor een flora- en fauna-activiteit. Er zal een activiteitenplan worden opgesteld waarin wordt beschreven welke maatregelen worden genomen om de schadelijke effecten op beschermde soorten zoveel mogelijk te voorkomen. In de te verlenen omgevingsvergunning zullen naar verwachting voorschriften worden opgenomen zoals het opstellen van een ecologisch werkprotocol, het uitvoeren van voldoende mitigerende maatregelen, het onder ecologische begeleiding uitvoeren van werkzaamheden en het bijhouden van een logboek. Conclusie Voor de beschermde gebieden zijn er vanuit de Wet natuurbescherming geen belemmeringen. Er worden geen effecten verwacht op het NNN en de Groene Contour.

5.11 Bomen Op het kavel D4/E4 staan geen bomen. De openbare ruimte wordt ingericht boven de parkeergarages en de Expeditie tunnel. Bij de inrichting van de openbare ruimte wordt gekeken of en zo ja hoe het mogelijk is bomen aan te planten. 84 5.12 Water Kader In het algemeen is het beleid van het Rijk, de provincie Utrecht, de gemeente Utrecht en het waterschap HDSR en het waterschap AGV(Waternet) gericht op een duurzaam en robuust waterbeheer. Bij ruimtelijke ontwikkelingen worden (indien doelmatig) de waterkwaliteitstrits 'gescheiden inzamelen-gescheiden afvoeren-gescheiden verwerken' en de waterkwantiteitstrits 'water vasthouden-bergen-vertraagd afvoeren' gehanteerd. Dit beleid is per overheidsniveau in de onderstaande beleidsdocumenten verankerd: • Europese richtlijn: Kaderrichtlijn Water (KRW); • Rijksbeleid: Nationaal Waterplan, WB21, NBW, Waterwet, etc; • Provinciaal beleid: Nota Planbeoordeling, Waterhuishoudingsplan, Beleidsplan Milieu en Water, Provinciale Ruimtelijke Structuurvisie 2013-2028, Bodem-, Water- en Milieuplan 2016-2021, Provinciale verordening en de provinciale milieuverordening; • Gemeentelijk beleid: Plan Gemeentelijke Watertaken Utrecht 2016-2019; • Waterschapsbeleid HDSR: Waterwet, Waterbeheerplan 'Waterkoers 2016-2021', Beleidsregels Keur 2019.

Kavel D4/E4 Deze ruimtelijke onderbouwing heeft uitsluitend betrekking op het deel dat afwijkt van het bestemmingsplan. De afwijking heeft geen betrekking op het aantal vierkante meters verharding, omdat de verharding op grond van het bestemmingsplan reeds is toegestaan. Bovendien is een groot deel van het kavel D4/E4 reeds verhard. Bij toename van verhard, afvoerend oppervlak in het plangebied door ruimtelijke ontwikkelingen, dient overeenkomstig het beleid van de gemeente en het waterschap extra berging te worden gerealiseerd als compensatie voor de toegenomen belasting van het oppervlaktewater. Bij het opstellen van het bestemmingsplan ‘Leidsche Rijn Centrum Kern en Zuid’ is in overleg tussen de gemeente en het waterschap een berekening gemaakt van de benodigde waterberging. In de berekening is gekeken naar de hoeveelheid vierkante meters verhard oppervlak dat moet worden gecompenseerd, namelijk 2,6 ha wateroppervlak. De bouwblokken D4 en E4 zijn in deze berekening als geheel verhard meegenomen. De benodigde waterberging voor de gehele ontwikkeling van Leidsche Rijn Centrum Kern (dus ook de bouwblokken D4 en E4) is al gerealiseerd in de openbare ruimte (Grauwaartsingel) tot een totaal van 2,8 ha. Het gescheiden rioolstelsel is al gerealiseerd. Het hwa-riool loost op de Grauwaartsingel, het oppervlaktewater ten westen van het plan.

Het HWA riool is een verbeterd gescheiden stelsel waarbij de “first flush” wordt afgepompt. Hemelwater infiltreert in eerste instantie in de infiltratiekratten langs de Grauwaartsingel. Bij piek buien zal deze infiltratievoorziening gaan overstorten op het oppervlaktewater van de Grauwaartsingel ten westen van het plan. Gewijzigde eisen De eisen ten aanzien van het inzamelen en afvoeren van hemelwater worden bepaald door het waterschap en de gemeente. Het beleid van het waterschap vastgelegd in de Waterschapsverordening Hoogheemraadschap de Stichtse Rijnlanden 2024 is inhoudelijk niet gewijzigd. Afhankelijk van de omvang van de ontwikkeling bedraagt de noodzakelijke berging 10-15% ten opzichte van het verhard oppervlak. In 2013 bedroeg de eis, net als nu, ook 15% met een maximale peilstijging van 0,30 m. Het beleid van de gemeente is wel gewijzigd. De eis bedroeg 30 mm berging ten opzichte van het nieuwe verhard oppervlak. Deze eis is in 2022 aangescherpt naar minimaal 45 mm berging ten opzichte van het nieuwe verhard oppervlak. Voor het bouwplan betekent dit dat er 15 mm extra berging moet worden gerealiseerd. In 2013 is er immers al 30 mm gerealiseerd. Noodzakelijke berging Het kavel D4/E4 bedraagt ongeveer 9.000 m2 en ongeveer 12.100 m2 als de Stadstuin (openbaar gebied) voor blok E4 wordt bijgeteld.

De nieuwe situatie bestaat uit toekomstig openbaar gebied, dakoppervlak, binnentuinen. De toename van dit te verharden oppervlak moet worden gecompenseerd. De binnentuinen worden aangelegd op het parkeerdek. Hierop kan ongeveer 100-150 mm/m2 worden geborgen. Daarnaast wordt er in de omliggende straten in het openbaar gebied van verlaagd groen gerealiseerd wat ook bijdraagt aan de waterberging. De verdeling van het verhard oppervlak met betrekking tot de waterberging ziet er als volgt uit: Verhard | Onverhard | Berging oppervlak | (25%) [m2] | [m2] | [m3] | [mm] Dakoppervlak | 7.000 | 0 | 0 Binnentuin | 2.300 | 103 | 45 Openbaar gebied | 2.800 | 700 | 30* | 11 Totaal | 12.100 | 133 | 11 Totaal verhard | 12.100 | 182 | 15 oppervlak Noodzakelijke berging | 49 | 4 Tabel: verhard oppervlak (deze zijn nog globaal) *verlaging groen in de boulevard aanname 0,3 m3/m1. Conclusie Gelet op de gewijzigde bergingseis van de gemeente moet er nog ca 49 m3 berging worden gerealiseerd. Omdat in de bestaande waterberging in de Grauwaartsingel een overcapaciteit aanwezig is van 600 m3, (2000 m2 met een peilstijging van 0,3 m), kan de Grauwaartsingel worden benut voor de ontwikkeling van kavel D4/E4. Deze overcapaciteit in de bestaande waterberging is ruim voldoende om de nieuwe eis van 45 mm voor nieuwbouw voor dit plan te compenseren.

Het aspect water vormt dan ook geen belemmering voor het plan. 85 86 5.13 Archeologie Wettelijk kader In 1992 heeft Nederland het Europese Verdrag van Malta ondertekend en in 1998 geratificeerd. Doel van dit verdrag is een betere bescherming van het Europese archeologische erfgoed door een structurele inpassing van de archeologie in ruimtelijke ordeningstrajecten. Eén van de belangrijkste uitgangspunten van het Verdrag van Malta is dat archeologische waarden zoveel mogelijk in situ in de bodem bewaard dienen te blijven. Alleen als behoud in situ niet mogelijk is, wordt overgegaan tot behoud van de archeologische informatie ex situ, door middel van opgraven en bewaren in depot. Een ander uitgangspunt is dat het onderzoek naar de aanwezigheid van archeologische waarden in een zo vroeg mogelijk stadium dient plaats te vinden, zodat hiermee bij de planontwikkeling rekening gehouden kan worden. Een derde uitgangspunt is het 'de verstoorder betaalt principe'. Alle kosten die samenhangen met archeologisch onderzoek dienen worden betaald door de initiatiefnemer van de geplande bodemingrepen. Ten slotte richt het Verdrag van Malta zich tevens op een toename van kennis, herkenbaarheid en beleefbaarheid van het archeologische erfgoed. De Erfgoedwet heeft betrekking op archeologie op het land en onder water.

Samen met de toekomstige Omgevingswet maakt de Erfgoedwet een integrale bescherming van ons cultureel erfgoed mogelijk. Op grond van Hoofdstuk 9 Overgangsrecht blijft artikel 38a van de Monumentenwet 1988 van toepassing tot inwerkingtreding van de Omgevingswet. Artikel 38a schrijft voor dat in een bestemmingsplan rekening moet worden gehouden met in de grond te aanwezige dan wel te verwachten archeologische resten. Chw bestemmingsplan Algemene regels Utrecht De gemeente Utrecht heeft ervoor gekozen ter bescherming van de archeologische waarden en verwachtingen het bestemmingsplan ‘Chw bestemmingsplan Algemene regels Utrecht’ op te stellen voor het hele grondgebied van de gemeente, waarmee de wettelijk vereiste bescherming kan worden geboden. Op basis van dat bestemmingsplan geldt voor kavel D4/E4 de gebiedsaanduiding ‘overige zone – archeologische verwachtingswaarde 5’. Dat betekent dat het grondwerk geen grotere oppervlakte mag verstoren dan 500 m² en niet dieper mag gaan dan 30 cm beneden maaiveld. Gesteld kan echter worden dat het perceel vanwege de aanleg van de A2-tunnel, de Stadsbaantunnel en de expeditietunnel al volledig is geroerd zodat een vergunning niet is vereist. Gemeentelijke archeologische waardenkaart De Archeologische Waardenkaart van de gemeente Utrecht ligt ten grondslag aan de plankaart in het Chw bestemmingsplan Algemene regels Utrecht.

Deze archeologische waardenkaart is gebaseerd op de bodemkaart, cultuurhistorische en archeologische waarden en verwachtingen en op de kennis en ervaring opgedaan in tientallen jaren archeologisch onderzoek in de stad. Hij geeft inzicht in de ligging van beschermde archeologische rijksmonumenten, gebieden van zeer hoge archeologische waarde, gebieden van hoge archeologische waarde, gebieden van hoge archeologische verwachting, gebieden van middelhoge archeologische verwachting, gebieden van lage archeologische verwachting en bij welk te verstoren oppervlakte en diepte 87 een vergunningsplicht geldt. In de op de waardenkaart aangeduide gebieden waar een vergunningplicht geldt zal van toekomstige initiatiefnemers tot bodemverstorende activiteiten een inspanning vereist worden om resten uit het verleden op te laten sporen en zo nodig veilig te stellen. Beschermde archeologische rijksmonumenten worden op grond van de Erfgoedwet beschermd. Op grond van Hoofdstuk 9 Overgangsrecht blijven paragraaf 2 en 3 van hoofdstuk II van de Monumentenwet 1988 van toepassing tot inwerkingtreding van de Omgevingswet. Hierin staat dat aantasting van de beschermde archeologische monumenten niet is toegestaan. Voor wijziging, sloop of verwijdering van een archeologisch Rijksmonument moet een vergunning worden aangevraagd waarop de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed beslist.

Op de archeologische waardenkaart zijn deze archeologische rijksmonumenten weergegeven als WA1a. Met de inwerkingtreding van de Omgevingswet wordt de gemeente bij meervoudige vergunningsaanvragen wel als bevoegd gezag aangewezen en heeft het Rijk advies- en instemmingsrecht. Gebieden van zeer hoge archeologische waarde (WA2) zijn gebieden waarvan bekend is dat er belangwekkende archeologische waarden zijn, maar die (nog) niet beschermd zijn als archeologisch rijks- of gemeentelijk monument. Hier geldt een vergunningsplicht bij bodemingrepen dieper dan 30 cm. Gebieden van hoge archeologische waarde (WA3) zijn gebieden waar op grond van eerder uitgevoerd archeologisch onderzoek dan wel op basis van historisch geografisch onderzoek bekend is dat er archeologische waarden zijn, maar waarvan de begrenzing nog niet vastgesteld is. Hier geldt een vergunningsplicht bij bodemingrepen groter dan 30 m2 en dieper dan 30 cm. Gebieden van hoge archeologische verwachting (WA4) zijn gebieden waar nog geen archeologische waarden zijn aangetoond, maar waar de kans op het aantreffen ervan groot is vanwege historisch-topografische bronnen en landschappelijke ondergrond. Hier geldt een vergunningsplicht bij bodemingrepen groter dan 100 m2 en dieper dan 30 cm.

Gebieden van middelhoge archeologische verwachting (WA5) zijn gebieden waar nog geen archeologische waarden zijn aangetoond, maar waar de kans op het aantreffen ervan middelgroot is. Dit is gebaseerd op de landschappelijke ondergrond. Hier geldt een vergunningsplicht bij bodemingrepen groter dan 500 m2en dieper dan 30 cm. Gebieden van lage archeologische verwachting (WA6) zijn gebieden waar nog geen archeologische waarden zijn aangetoond, maar waar de kans op het aantreffen ervan klein is. Dit is gebaseerd op de landschappelijke ondergrond. Hier geldt een vergunningsplicht bij bodemingrepen groter dan 5000 m2 en dieper dan 50 cm. Gebieden zonder archeologische waarde (WA7) zijn gebieden waar geen archeologische waarden (meer) worden verwacht. Hier geldt geen vergunningsplicht. 88 Kavel D4/E4 Het bouwplan brengt ten opzichte van de situatie die is toegestaan in het bestemmingsplan ten aanzien van archeologie geen veranderingen met zich. Er is alleen sprake van een afwijking van het toegestane aantal vierkante meters oppervlak aan wonen. Volgens de Archeologische Waardenkaart van de gemeente Utrecht (behorend bij de verordening op de archeologische monumentenzorg) ligt het kavel D4/E4 in een gebied met een lage archeologische verwachting (WA 5).

In dit geval betekent dit dat er op grond van het bestemmingsplan ‘Leidsche Rijn Centrum Kern en Zuid’ gelezen in combinatie met de verordening op de archeologische monumentenzorg een vergunningsplicht geldt bij bodemingrepen groter dan 500 m2 en dieper dan 30 cm. De voorgenomen ontwikkeling van het kavel D4/E4 overschrijdt de vrijstellingsgrenzen (oppervlakte en diepte) en is daarmee vergunningsplichtig. Er is op de locatie onderzoek uitgevoerd met proefsleuven. Hieruit is naar voren gekomen dat er geen archeologische sporen aanwezig zijn. Dat betekent dat geen verder onderzoek noodzakelijk is en dat er dus geen belemmeringen zijn om vergunning te verlenen. Indien bij de uitvoering van de werkzaamheden onverwacht toch archeologische resten worden aangetroffen moet hiervan, overeenkomstig artikel 5.10 van de Erfgoedwet melding worden gedaan bij de Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap en de archeologen van de afdeling Erfgoed van de gemeente Utrecht. 5.14 Gezond stedelijk leven Kader In de nota Volksgezondheid; Gezondheid voor Iedereen (2019-2023) is gezonde leefomgeving één van de 7 speerpunten. De gezonde leefomgeving wordt getoetst op onderstaande punten: • De druk op gezondheid zo laag mogelijk houden; ook wel gezondheidsbescherming genoemd.

Adviezen zijn gericht op het bouwen van woningen op een redelijke afstand van de snelweg, een schonere lucht, een betere water- en bodemkwaliteit en op minder geluidhinder. Het gaat hier om meer dan alleen het naleven van de milieunormen. • De leefomgeving nodigt uit tot gezond gedrag; ook wel gezondheidsbevordering genoemd. Belangrijk is dat mensen elkaar ontmoeten en voldoende bewegen. Dat kan onder meer door dagelijkse beweging in de buurt beter te faciliteren met goede wandel- en fietsroutes, fietsparkeervoorzieningen en speelmogelijkheden. Door voorzieningen dichtbij en door ontmoetingsplekken wordt ontmoeting gefaciliteerd. Dit draagt bij aan de sociale cohesie in de buurt. De inrichting van de leefomgeving wordt door mensen als prettig ervaren; Het gaat er dan om of de omgeving levendig, afwisselend en veilig is ingericht. Is er bijvoorbeeld voldoende bereikbaar, aantrekkelijk en bruikbaar groen? Is de omgeving sociaal veilig? • De in het Volksgezondheidsbeleid beschreven milieudruk is onder andere gericht op het garanderen van goede luchtkwaliteit, geringe geluidshinder en een gezonde omgeving met voldoende stilteplekken. Per buurt zijn er accentverschillen in de aandachtspunten.

Het gaat daarbij onder andere om het vergroenen van strategische 89 locaties, het beheer en het gebruik van de openbare ruimte in combinatie met verkeersveiligheid, het verbeteren van de verkeersdynamiek en aandacht voor gezondheid en het pedagogisch klimaat. Kavel D4/E4 Bij het kavel D4/E4 wordt op verschillende wijzen gestreefd naar het creëren van een gezonde leefomgeving. Samengevat gaat het om de volgende maatregelen: • Gezondheidsbeschermende maatregelen Bescherming tegen geluidsoverlast vanaf het spoor en het wegverkeer, doordat elke woning een geluidluwe zijde heeft. Op verschillende plekken in het plan zijn er aanvullende maatregelen nodig om een geluidsluwe gevel mogelijk te maken. Om goede luchtkwaliteit binnen het plan te garanderen worden maatregelen genomen die ervoor zorgen dat de lucht binnen altijd beter is dan de lucht buiten. Hierdoor is het binnenmilieu goed en worden de effecten van uitstoot van auto's van de snelweg beperkt. • Gezondheidsbevorderende maatregelen In het plan zijn verschillende plekken waar bewoners elkaar kunnen ontmoeten en kunnen ontspannen, zowel buiten als binnen. Om de sociale cohesie en ontmoeting te bevorderen zijn er op verschillende plekken in het plan en de gebouwen gemeenschappelijke ruimtes te vinden.

• De omgeving wordt als prettig ervaren In het plan wordt maximaal aandacht besteed aan groene stedenbouw zoals ook bij de planbeschrijving is aangegeven en onderbouwd. Kavel D4 Gezonde verstedelijking: De binnentuinen dragen bij aan een aangenaam leefklimaat door de aanwezigheid van tuinen op verschillende niveaus en gevelgroen. Het nodigt mensen uit om naar buiten te gaan en te genieten van de rust en het groen. De routes door het groen stimuleren ook beweging. Het groen in de tuin helpt bij het verminderen van droogte en hittestress. Op warme zomerdagen is het een fijne plek om te verblijven, dankzij de verkoelende werking van het groen. De gebruikte plantensoorten zijn voornamelijk inheems en passen goed bij de lokale flora. In het lagere gedeelte van de binnentuin is gekozen voor soorten die gedijen in schaduwrijke gebieden, terwijl het verticale groen de lage tuin verbindt met de hoger gelegen tuin, waar meer zonlicht is en daardoor ook meer bloeiende plantensoorten zijn. Zo wordt een natuurlijk ecosysteem nagebootst en kunnen bezoekers ook genieten van de verschillende sferen. Beide tuinen bieden ruimte voor gemeenschappelijk gebruik, ontmoeting en sociale interactie. Hierdoor draagt de binnentuin ook bij aan het welzijn van de gebruikers.

Waterberging en hittestress: 90 Om ervoor te zorgen dat de planten niet sterven tijdens extreme droogte, wordt er gebruik gemaakt van een beregeningsinstallatie. Er is echter gekozen voor soorten die bestand zijn tegen langere periodes zonder beregening, omdat ze inheems en robuust zijn. Daarnaast fungeert het intensieve groeipakket van het daktuinsubstraat als een waterbuffer, waardoor regenwater langer wordt vastgehouden en langzaam wordt afgevoerd. Door het grote aantal beplante oppervlakken en de gesloten gevels is er beduidend minder hittestress in vergelijking met een dakoppervlak dat voornamelijk verhard is. Flora: Dankzij de verschillende hoogten en vochtcondities, evenals variatie in beplanting, functioneert de tuin als een biodiverse kern en ondersteunt het de lokale fauna. Dit zorgt voor een gezonde omgeving vol leven. De (deels) inheemse flora prikkelt zowel de zintuigen als de lokale fauna. De tuin biedt voedselrijke gebieden voor insecten en vogels, wat weer bijdraagt aan het ecosysteem. Inheemse soorten, zoals die op de Utrechtse soortenlijst staan, trekken meer insecten aan dan niet-inheemse soorten. Bomen, struiken en klimplanten tillen de tuin naar een hoger niveau door schaduw te bieden, voedsel te verschaffen en vogels een schuilplek te geven. Het watersysteem samen met het royale grondpakket vormt een gezonde basis voor het groen.

Fauna: Bijzondere aandacht is besteed aan inheemse beplanting die aansluit bij lokale soorten planten en van toegevoegde waarde is voor de lokale diersoorten. Daarom zijn er in de binnentuin bijenhotels, leemhotels en verschillende nestgelegenheden voor vogels geplaatst, gebaseerd op ecologisch advies. Kavel E4 Gezonde verstedelijking: De binnentuin fungeert als verbinding tussen de gebouwen en heeft één zijde die visueel in contact staat met de omgeving. In de tuin is veel aandacht besteed aan diversiteit in beplantingen, zodat men het seizoen kan ervaren. De beplanting draagt bij aan een aangenaam leefklimaat en helpt bij het verminderen van hitte op warme zomerdagen. Er zijn verschillende ontmoetingsplekken gecreëerd in de tuin, waardoor mensen sociaal contact kunnen leggen en daadwerkelijk gebruik kunnen maken van de tuin. De routing door de tuin is zo ontworpen dat het uitnodigt om te bewegen. Alle tuinen die verbonden zijn met de gemeenschappelijke ruimte hebben direct toegang tot elkaar, wat het idee versterkt dat de tuin een verlengstuk is van privéruimtes. Deze tuin sluit naadloos aan op de omgeving en vergroot het woongebied voor verschillende diersoorten. Doordat de tuin open verbinding heeft met de omgeving, zal deze snel gevonden worden door lokale soorten.

91 Waterberging en hittestress: In de tuinen wordt gebruik gemaakt van een irrigatiesysteem om planten te beregenen tijdens extreme droogte. Er is echter veelal gekozen voor robuuste plantensoorten die langere periodes zonder irrigatie kunnen overleven. Daarnaast fungeert het daktuinsubstraat als waterbuffer, waardoor planten dieper kunnen wortelen en regenwater langer wordt vastgehouden voordat het wordt afgevoerd. Dankzij het grote oppervlak aan beplanting en de aanwezigheid van grote bomen komt hittevermindering in deze tuin veel minder voor dan op een verhard dakoppervlak. Flora en fauna: De aanwezigheid van verschillende vegetatielagen - gras, kruiden, struiken, bomen - maakt de tuin aantrekkelijk voor insecten en vogels. Dit zorgt voor een gezonde leefomgeving en een levendig gebied. De toegepaste plantensoorten stimuleren zowel de zintuigen als de lokale fauna. De tuin is door de open vorm makkelijker toegankelijk voor insecten en vogels, wat nog meer impact heeft op de omgeving. Bomen, struiken en klimplanten tillen de tuin naar een hoger niveau, bieden koelte en voedsel, en bieden vogels beschutting. Samen met het uitgebreide grondpakket zorgt het watersysteem voor een gezonde basis voor het groen. Conclusie Het creëren van een gezonde leefomgeving is een belangrijk uitgangspunt voor het kavel D4/E4. De ontwikkeling sluit aan bij het Utrechtse Volksgezondheidsbeleid.

5.15 Toegankelijkheid Kader Utrecht wil een stad zijn waar iedereen mee kan doen, waar we niemand buitensluiten. Een inclusieve toegankelijke stad. We willen dat alle inwoners en bezoekers, met en zonder beperking, alle (openbare) gebouwen, woningen, de openbare ruimte en dienstverlening kunnen gebruiken. Utrecht werkt al sinds 2007 actief aan toegankelijkheid, eerst met Agenda 22 en nu volgens het VN-verdrag handicap. Het uitgangspunt van het VN-verdrag handicap is ‘niets over ons zonder ons’. Samenwerking met de belangenorganisaties voor inwoners met een beperking in een zo vroeg mogelijk stadium van de planontwikkeling is daarmee noodzakelijk. De ambities van de gemeente voor het VN-verdrag handicap staan in de agenda 'Utrecht voor iedereen toegankelijk'. In de agenda ‘Utrecht voor iedereen toegankelijk’ zijn drie kansen omschreven die de gemeente wil pakken. Dit zijn: sneller en concreet resultaat, niet alleen fysiek maar ook sociaal toegankelijk en samenwerken met de stad. Met het uitvoeringsprogramma 'Utrecht voor iedereen toegankelijk' laten we zien wat we al doen en wat we nieuw op pakken. Dit zijn acties die nodig zijn voor het benutten van de drie kansen. Daarnaast moeten gebouwen en woningen voldoen aan het Bouwbesluit 2012. Met ingang van 1 juli 2021 en 1 januari 2022 treedt een aantal wijzigingen van het Bouwbesluit 2012 in werking.

Er zijn dan nieuwe toegankelijkheidseisen voor bijvoorbeeld drempels bij hoofdingangen van nieuwe publiek toegankelijke gebouwen en alles toegangen bij nieuwbouwwoningen. 92 93 Kavel D4/E4 Gebouwen Iedereen, met of zonder beperking, kan de gebouwen binnen komen, in de gebouwen doen waarvoor ze zijn bestemd en gebruik maken van de buitenruimte zoals een balkon of tuin. Zo kan in een hotel iedereen de kamers bereiken, bij het bed komen, in de badkamer, bij de wc, en kan iedereen in de foyer, ontbijtzaal of het restaurant eten en drinken. In een kantoor kan iedereen bij de receptie, in de vergaderkamers, in de werkruimtes, in de wc en de kantine. Kortom, de gebouwen zijn toegankelijk voor mensen met een beperking. Voor het bouwen of grootschalig verbouwen van gemeentelijke openbare gebouwen geldt de Utrecht Standaard Toegankelijk. Bij gebouwen die niet van de gemeente zijn, zoals in dit geval, wil de gemeente graag dat Utrecht Standaard Toegankelijk wordt gebruikt. De Utrecht Standaard Toegankelijk beschrijft een manier van werken om ervoor te zorgen dat in de gebouwen in Utrecht iedereen kan doen wat hij of zij volgens de bestemming komt doen (in een bioscoop kom je een film kijken en een kopje koffie drinken, een kaartje kopen en ga je naar de wc, etc.). Woningen Utrecht wil graag rolstoelbezoekbare en rolstoelbewoonbare woningen.

Men wil dat iedereen, ook als hij of zij gebruik maakt van een rolstoel, alle nieuwe of verbouwde woningen kan bezoeken. Iedereen kan vanaf de openbare weg bij de voordeur komen, een brief in de bus doen, aanbellen, binnengaan, in de woonkamer komen en bij het toilet, gebruik maken van de buitenruimte zoals een balkon of tuin. Dit houdt bijvoorbeeld in dat er geen trappetjes of opstapjes zijn, binnen of buiten de woning. Dit is een woning die bezoekbaar is. Het beleid van de gemeente is dat mensen in een rolstoel in alle nieuwe of verbouwde nultredenwoningen (woningen waarbij de entree, woonkamer/eetkamer, keuken, badkamer, toilet en ten minste één slaapkamer zonder trap bereikbaar zijn) kunnen wonen. Of het is gemakkelijk om daarvoor te zorgen. De ambitie van Utrecht gaat hiermee verder dan het Bouwbesluit. Openbare ruimte De openbare ruimte moet zo zijn ingericht dat iedereen, met of zonder beperking zich goed kan verplaatsen. In de Kadernota Kwaliteit Openbare Ruimte staan de uitgangspunten. Het Handboek Openbare Ruimte en de richtlijn Voetpaden voor iedereen kunnen helpen bij de uitwerking. Aandacht is nodig bij hoogte verschillen en het overbruggen daarvan. Bij de uitwerking van het plan voor de plandelen D4/E4 is volledig voldaan aan Utrecht Standaard Toegankelijk.

Conclusie Het plan moet voldoen aan het Bouwbesluit 2012, daarnaast wordt gestreefd naar een maximaal haalbare toegankelijkheid op alle gebieden. 94 5.16 Duurzaamheid Kavel D4/E4 bestaat voornamelijk uit woningen, maar in bouwdeel D4 is ook een kantoordeel opgenomen. Kantoor D4 BREEAM Voor het kantoordeel is recent een BREEAM-ontwerpcertificaat afgegeven met de classificatie Very Good/***. BREEAM beoordeelt duurzaamheid in de breedste zin van het woord en heeft impact van de locatiekeuze tot en met oplevering. Daarnaast hebben alle partijen hun verantwoordelijkheid bij het behalen van dit breed erkende certificeringssysteem. Graag lichten we een aantal punten toe op het gebied van duurzaamheid: • De energieprestatie (BENG2) is ongeveer één derde beter dan vereist vanuit het Bouwbesluit door onder andere het gebruik van goede isolerende ramen, efficiëntie installaties (warmtepomp), energiezuinige verlichting en het gebruik van zonnepanelen. • De toe te passen zonnepanelen hebben een hoge milieubelasting en er is een afweging gemaakt dat er voldoende punten worden behaald aan de zijde van de energieprestatie (BREEAM) zonder dat de Milieu Prestatie van Gebouwen (MPG) minder goed zou worden. • De duurzame installaties zullen goed worden ingeregeld en er zal een instructie komen voor de huurder en beheerder zodat zij de installaties juist gebruiken.

• De bouwplaats voldoet aan strenge eisen ten aanzien van duurzaamheid, afvalscheiding en het beperken van overlast voor omwonenden. • Het binnenklimaat is prettig: er is voldoende licht en lucht en een goed thermisch comfort. • Het project ligt op een locatie met goede voorzieningen en is goed bereikbaar met OV of fiets. • Er worden duurzame en verantwoorde materialen gebruikt. • Er zal aandacht worden besteed aan de planten en dieren in de directe omgeving. Er is een ecoloog betrokken bij het project die adviezen heeft afgegeven en zijn geïntegreerd in daktuinen. Hierdoor ontstaat een ecologische daktuin waarvan ook de bewoners kunnen genieten. Woningen E4 en D4 Energie De woongebouwen hebben ook een zeer goede energieprestatie en de BENG2 heeft een score die 20% onder het Bouwbesluit ligt. Het installatieconcept is zo eenvoudig en robuust mogelijk gehouden. Dit maakt het voor bewoners eenvoudiger en vergt ook minder onderhoud. Een voorbeeld daarvan is dat we geen douche-WTW toepassen. Deze installatie doet het goed in de BENG, maar vraagt ook onderhoud. De opwekking voor verwarming, koeling en tapwater gebeurt door de hybride-WKO installatie. De afleverset in de warmte meterkast zorgt voor de distributie in elke woning. De toegepaste vloerverwarming is energiezuinig, maar zorgt ook voor gezonde en comfortabele woningen.

Door actieve koeling in de zomerperiode, wordt voldaan aan de TO juli-eisen. 95 De ventilatie in de woning gebeurt door zeer energiezuinige individuele wtw-units die ook zorgen voor een comfortabel binnenklimaat. Dit leidt uiteindelijk tot lage energielasten voor de bewoners. De voorlopige energielabels zijn al berekend en resulteren in energielabel A++. Materialen Naast de energieprestatie is ook de milieuprestatie een belangrijk aspect. De bouw zorgt voor 40% van alle CO2-uitstoot in Nederland, daarvan wordt 29% veroorzaakt door het energiegebruik maar 11% door de materialen die worden toegepast. Basis voor een lage MPG is het duurzaamheidsprincipe Trias Ecologica met 1. Beperk de vraag: voorkom onnodig gebruik; 2. Gebruik duurzame / eindeloze bronnen en; 3. Gebruik eindige bronnen verstandig. Stap 1 is daarmee de belangrijkste en betekent met name minimaliseren hoeveelheden materialen. Compact bouwen heeft dus ook zijn voordelen voor de MPG, dit geldt ook voor een laag raampercentage aangezien de milieubelasting van ramen en kozijnen per m2 hoger is dan een dichte gevel. Voor de twee woongebouwen zijn MPG-berekeningen gemaakt waarbij de milieubelasting wordt bepaald vanaf winning grondstoffen tot het sloop van het gebouw. Wettelijk geldt een eis van 0,8.

Hugo de Jonge heeft in zijn kamerbrief van oktober 2023 aangekondigd dat de eisen per ingang van 1-1-2025 zal worden verscherpt tot 0,5. In dezelfde brief is benoemd dat er mogelijk nog uitzonderingen komen voor grote woongebouwen. De MPG van D4 en E4 bedragen 0,51 en 0,55 en de woongebouwen zijn daardoor al goed voorbereidt op toekomstige regelgeving. 5.17 Conclusie Gelet op voorgaande paragrafen is de conclusie dat er geen belemmeringen zijn voor de ontwikkeling van het kavel D4/E4. Het bouwplan is in overeenstemming met een goede ruimtelijke ordening. 96 6 UITVOERBAARHEID 6.1 Economische uitvoerbaarheid Inleiding Deze ruimtelijke onderbouwing heeft betrekking op kavel D4/E4 in het gebied Leidsche Rijn. Het kavel is bouwrijp gemaakt door de gemeente en via een stelsel van randvoorwaarden na een selectieprocedure (Europese aanbesteding) toegewezen en de uitgifteovereenkomst is reeds getekend. In deze ruimtelijke onderbouwing wordt gemotiveerd dat de afwijking van het bestemmingsplan in overeenstemming is met een goede ruimtelijke ordening. De kavel wordt door de gemeente Utrecht verkocht. Alle kosten van het bouwrijpmaken zijn in de grondprijs verwerkt. Financiële uitvoerbaarheid De te ontwikkelen grond is eigendom van de gemeente. De ontwikkeling van kavel D4/E4 is onderdeel van de grondexploitatie Leidsche Rijn, deelplan Leidsche Rijn Centrum Kern en Zuid.

In deze grondexploitatie worden de grondkosten en grondopbrengsten geraamd, en zijn dus ook de verwachte kosten en opbrengsten van deze ontwikkeling opgenomen. De kosten en opbrengsten van de ontwikkeling die wordt mogelijk gemaakt met het bouwplan passen binnen de grondexploitatie van Leidsche Rijn. Het bouwplan is daarmee financieel uitvoerbaar. Economische uitvoerbaarheid Door de ontwikkeling van deze locatie met woningbouw wordt een bijdrage geleverd aan de behoefte aan binnenstedelijke woningen. De omvang van deze behoefte is groot. De afzetbaarheid van de wooneenheden vormt geen belemmering voor de realisatie en voortgang van het project. Het bouwplan is daarmee economisch uitvoerbaar. Kostenverhaal Gemeenten zijn op grond van de Wet ruimtelijke ordening verplicht om de kosten van de grondexploitatie te verhalen. Nu de gemeente de uitgeefbare gronden in eigendom heeft, vindt verhaal van de kosten van de grondexploitatie plaats door uitgifte in erfpacht van bouwrijpe grond en is het verhalen van de kosten van de grondexploitatie daarmee verzekerd. Planschade Er is een inschatting gemaakt van het risico op planschade. Eventuele planschade is gedekt door de grondexploitatie Leidsche Rijn.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://utrecht.bestuurlijkeinformatie.nl/Document/LoadAgendaItemDocument/30bc0247-d723-4397-860d-342a4fca0391?agendaItemId=bacfae52-dfb0-4f87-9c41-25bd8ae164ff